Rig Veda 10.56.2: Mandala 10, Sukta 56, Mantra 2

Sukta 10.56

Devata: Vājin (a power of plenitude; possibly Indra or a generic victorious force addressed as ‘vājin’)

Chandas: Trishtubh (likely; requires metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

तनूष्टे वाजिन्तन्वं नयन्ती वाममस्मभ्यं धातु शर्म तुभ्यम् । अह्रुतो महो धरुणाय देवान्दिवीव ज्योतिः स्वमा मिमीयाः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 10.56.2

Transliteration

tanū́s te vājin tanváṃ náyantī vāmám asmábhyaṃ dhā́tu śárma túbhyam | áhruto mahó dharuṇā́ya devā́n divī́va jyótiḥ svám ā́ mimīyāḥ ||

Translation

Твоя телесная сила, о владыка изобилий, ведя тебя, да принесёт нам желанный покой — и тебе также. Невредимый, для великого основания, да измеришь ты свой собственный свет, как на небе — для богов.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तनूः: body, person
• तनूः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: तनू- (प्रातिपदिक)

• ते: to/for you
• ते: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वाजिन्: O winner/steed; O vigorous one
• वाजिन्: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative epithet)
• Root: वाजिन्- (प्रातिपदिक) < वाज-

• तन्वम्: body, self
• तन्वम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: तनू- (प्रातिपदिक)

• नयन्ती: they lead, they bring
• नयन्ती: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: नी (नयति) धातु

• वामम्: good, desirable (boon)
• वामम्: कर्म
• Type: Adjective/Noun
• Root: वाम- (प्रातिपदिक)

• अस्मभ्यम्: to us
• अस्मभ्यम्: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• धातु: may (he) bestow/place
• धातु: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: धा (दधाति) धातु

• शर्म: shelter, protection, comfort
• शर्म: कर्म
• Type: Noun
• Root: शर्मन्- (प्रातिपदिक)

• तुभ्यम्: to you
• तुभ्यम्: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अह्रुतः: un-deceitful, straight, not false
• अह्रुतः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: अह्रुत- (प्रातिपदिक) < √ह्रु/ह्रव् ‘to be crooked/deceive’ (निषेध-पूर्वक)

• महो: of the great (one)
• महो: सम्बन्ध
• Type: Adjective
• Root: महत्- (प्रातिपदिक)

• धरुणाय: for support/firm foundation
• धरुणाय: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: धरुण- (प्रातिपदिक) < √धृ ‘to hold’

• देवान्: the gods
• देवान्: कर्म
• Type: Noun
• Root: देव- (प्रातिपदिक)

• दिवीव: as if in heaven
• दिवीव: अधिकारण (उपमान-सहित)
• Type: Indeclinable
• Root: दिवि + इव (अव्यय)

• ज्योतिः: light, radiance
• ज्योतिः: कर्म
• Type: Noun
• Root: ज्योतिस्- (प्रातिपदिक)

• स्वम्: one’s own
• स्वम्: विशेषण (कर्म)
• Type: Adjective/Pronoun
• Root: स्व- (प्रातिपदिक)

• आ: towards, unto
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• मिमीयाः: you should measure out / apportion
• मिमीयाः: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: √मा (मिमीते/मिमाय) ‘to measure, mete out’