Rig Veda 6.62.3: Mandala 6, Sukta 62, Mantra 3

Sukta 6.62

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya

Devata: Aśvinau

Chandas: Jagatī (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

ता ह त्यद्वर्तिर्यदरध्रमुग्रेत्था धिय ऊहथुः शश्वदश्वैः । मनोजवेभिरिषिरैः शयध्यै परि व्यथिर्दाशुषो मर्त्यस्य ॥

Sanskrit recitationRig Veda 6.62.3

Transliteration

tā́ ha tyád vartír yád arádhram ugrā́ itthā́ dhíya ūhathuḥ śáśvad áśvaiḥ | manó-javebhir iṣiráiḥ śayádhyai párí vyáthir dāśúṣo mártyasya ||

Translation

Vós dois, ó poderosos, fizestes surgir aquele rastro inquebrantável; assim levais os pensamentos inspirados com vossos cavalos sempre presentes — velozes como a mente, impetuosos — ao redor do mortal que oferece, removendo-lhe a aflição e sacudindo o impedimento.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ता: those two (f.)
• ता: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• ह: indeed, surely
• ह: —
• Type: Indeclinable
• Root: ह (निपात)

• त्यत्: that (yonder thing)
• त्यत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (त्यद्-आदेशः, सर्वनाम)

• वर्तिः: course, track, path
• वर्तिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: वर्ति (प्रातिपदिक; √वृत्/√वर्त् ‘to turn, proceed’ से)

• यत्: which
• यत्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: यद् (संबन्ध-सर्वनाम)

• अध्रम्: not firm/straight; unsteady, irregular
• अध्रम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: अध्र (प्रातिपदिक)

• उग्रे: O mighty (two)
• उग्रे: Kartā
• Type: Adjective
• Root: उग्र (प्रातिपदिक)

• इत्था: thus, in this manner
• इत्था: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत्था (अव्यय)

• धियः: thoughts, insights, prayers
• धियः: Karma
• Type: Noun
• Root: धि (प्रातिपदिक)

• ऊहथुः: you two have devised/pondered
• ऊहथुः: —
• Type: Verb
• Root: √ऊह् (ऊहते ‘to ponder, devise, infer’)

• शश्वत्: always, continually
• शश्वत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: शश्वत् (अव्यय/विशेषण-प्रातिपदिक)

• अश्वैः: with horses
• अश्वैः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: अश्व (प्रातिपदिक)

• मनोजवेभिः: with mind-swift (horses)
• मनोजवेभिः: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: मनोजव (प्रातिपदिक; मनस्+जव ‘mind-swift’)

• इषिरैः: vigorous, impetuous
• इषिरैः: Karaṇa
• Type: Adjective
• Root: इषिर (प्रातिपदिक)

• शयध्यै: to speed/drive on (infinitive)
• शयध्यै: —
• Type: Verb
• Root: √शद्/√शी? (वेदिक-रूप; ‘to go/drive/press on’ अर्थे; infinitive)

• परि: around, all around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• व्यथिः: trembling, agitation, distress
• व्यथिः: Kartā
• Type: Noun
• Root: व्यथि (प्रातिपदिक; √व्यथ् ‘to tremble, be agitated’)

• दाशुषः: of the giver (worshipper)
• दाशुषः: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: दाशुष् (प्रातिपदिक; √दा ‘to give’ से ‘giver’)

• मर्त्यस्य: of the mortal
• मर्त्यस्य: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: मर्त्य (प्रातिपदिक)