Rig Veda 4.16.7: Mandala 4, Sukta 16, Mantra 7

Sukta 4.16

Rishi: Vāmadeva Gautama

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अपो वृत्रं वव्रिवांसं पराहन्प्रावत्ते वज्रं पृथिवी सचेताः । प्रार्णांसि समुद्रियाण्यैनोः पतिर्भवञ्छवसा शूर धृष्णो ॥

Transliteration

apó vṛtráṃ vavri-vā́ṃsaṃ párāhan prā́vat te vájraṃ pṛthivī́ sá-cetāḥ | prā́rṇāṃsi samudriyā́ṇy aínōḥ pátir bhávān śávasā śūra dhṛ́ṣṇo ||

Translation

Tu abateste Vṛtra, que cobrira as águas; a Terra, consentindo em consciência, impeliu adiante o teu vajra, o raio. Libertaste as correntes oceânicas, tornando-te seu senhor — ó herói, audaz pela tua força.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अपः: waters
• अपः: कर्म
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• वृत्रम्: Vṛtra (the obstructor)
• वृत्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वृत्र (प्रातिपदिक) < √वृ (वरणे/आवरणे)

• वव्रिवांसम्: having covered/blocked
• वव्रिवांसम्: विशेषण (कर्मणि) / कर्म
• Type: Participle (Adjective)
• Root: √वृ (वरणे/आवरणे) → वव्रिवस् (परिपूर्ण/अभ्यास-परस्मैपदी कृदन्त-प्रातिपदिक)

• परा: away, forth
• परा: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: परा (उपसर्ग/अव्यय)

• अहन्: he slew
• अहन्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √हन् (हिंसागत्योः)

• प्र: forth, forward
• प्र: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• अवत्ते: (it) set in motion / turned (towards) (Vedic usage)
• अवत्ते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √वृ/√वर्त् (वर्तने/आवर्तने) (पाठभेद-संभाव्य); here: √वृ (आवरणे/वरणे) in causative/old injunctive-like usage is debated

• वज्रम्: the thunderbolt
• वज्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वज्र (प्रातिपदिक)

• पृथिवी: the Earth
• पृथिवी: कर्तृ (सह-कर्तृ/उपकर्तृ) / विषय
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक) < पृथु

• सचेताः: in accord, attentive, consenting
• सचेताः: विशेषण (कर्तृ/विषय)
• Type: Adjective
• Root: स-चेतस् (प्रातिपदिक) < √चित् (चेतने)

• प्र: forth
• प्र: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• अर्णांसि: floods, waves
• अर्णांसि: कर्म/कर्तृ (सन्दर्भानुसार)
• Type: Noun
• Root: अर्ण (प्रातिपदिक)

• समुद्रियाणि: oceanic, belonging to the sea
• समुद्रियाणि: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: समुद्रिय (प्रातिपदिक) < समुद्र

• एनॊः: of sin/evil (of the guilt)
• एनॊः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: एनस्/एन (प्रातिपदिक; ‘guilt/evil’ or ‘this’) — here traditional: एनः (पाप)

• पतिः: lord, master
• पतिः: कर्तृ/विधेय
• Type: Noun
• Root: पति (प्रातिपदिक)

• भवन्: becoming, being
• भवन्: विधेय (पतिः … भवन्) / कर्तृ
• Type: Participle
• Root: √भू (सत्तायाम्) → भवत् (वर्तमान कृदन्त)

• शवसा: by might, with strength
• शवसा: करण
• Type: Noun
• Root: शवस् (प्रातिपदिक)

• शूर: O hero
• शूर: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative) / Adjective
• Root: शूर (प्रातिपदिक)

• धृष्णो: O bold one, daring
• धृष्णो: सम्बोधन
• Type: Adjective (vocative)
• Root: धृष्णु (प्रातिपदिक) < √धृष् (धर्षणे/साहसे)