Sarga 39

Verse 1

विश्वामित्रवचश्श्रुत्वा कथाऽन्ते रघुनन्दन:।उवाच परमप्रीतो मुनिं दीप्तमिवानलम्।।1.39.1।।

Usłyszawszy słowa Wiśwamitry, po zakończeniu opowieści Raghunandana (Rama), wielce uradowany, przemówił do mędrca, lśniącego jak ogień.

Verse 2

श्रोतुमिच्छामि भद्रं ते विस्तरेण कथामिमाम्।पूर्वको मे कथं ब्रह्मन् यज्ञं वै समुपाहरत्।।1.39.2।।

Błogosławieństwo z tobą, o braminie. Pragnę usłyszeć ten opis w pełnej szczegółowości, jak mój przodek, o czcigodny, urządził i rozpoczął ofiarę (jadźnię)?

Verse 3

विश्वामित्रस्तु काकुत्स्थमुवाच प्रहसन्निव।श्रूयतां विस्तरो राम सगरस्य महात्मन:।।1.39.3।।

Viśvāmitra, jakby się uśmiechając, zwrócił się do Kakutsthy Rāmy: 'Słuchaj, o Rāmo, pełnej relacji o wielkim królu Sagara.

Verse 4

शङ्करश्वशुरो नाम हिमवानचलोत्तम:।विंध्यपर्वतमासाद्य निरीक्षेते परस्परम्।।1.39.4।।

Himavān, najprzedniejszy z gór - znany jako teść Śaṅkary - zbliżył się do pasma Vindhya, i te dwie góry spojrzały na siebie nawzajem.

Verse 5

तयोर्मध्ये प्रवृत्तोऽभूद्यज्ञ स्सपुरुषोत्तम।स हि देशो नरव्याघ्र प्रशस्तो यज्ञकर्मणि।।1.39.5।।

Pomiędzy tymi dwiema górami ofiara (jadźńa) została podjęta, o najlepszy z ludzi; bowiem ten region, o tygrysie wśród ludzi, był dobrze przystosowany do obrzędów ofiarnych.

Verse 6

तस्याश्वचर्यां काकुत्स्थ दृढधन्वा महारथ:।अंशुमानकरोत्तात सगरस्य मते स्थित:।।1.39.6।।

O Kakutstha, drogie dziecko - Aṁśumān, wielki rydwan cichego łuku, podjął się strzeżenia i śledzenia tego ofiarnego konia, stosując się do rozkazu Sagary.

Verse 7

तस्य पर्वणि तं यज्ञं यजमानस्य वासव:।राक्षसीं तनुमास्थाय यज्ञीयाश्वमपाहरत्।।1.39.7।।

W końcowym świętym dniu parvan, gdy Sagara przewodził jadźni, Vāsava (Indra), przybierając postać podobną do rākṣasy, ukradł konia przeznaczonego do rytuału.

Verse 8

ह्रियमाणे तु काकुत्स्थ तस्मिन्नश्वे महात्मन:।उपाध्यायगणास्सर्वे यजमानमथाब्रुवन्।।1.39.8।।

O Kakutstha, gdy ten koń wielkodusznego króla był uprowadzany, wszystkie grupy odprawiających kapłanów wtedy zwróciły się do ofiarującego.

Verse 9

अयं पर्वणि वेगेन यज्ञियाश्वोऽपनीयते।हर्तारं जहि काकुत्स्थ हयश्चैवोपनीयताम्।।1.39.9।।

W tym dniu parvan ofiarny koń jest siłą odbierany z wielką szybkością. O Kakutstha, pokonaj złodzieja i spraw, by koń został odzyskany.

Verse 10

यज्ञच्छिद्रं भवत्येतत्सर्वेषामशिवाय न:।तत्तथा क्रियतां राजन् यथाऽच्छिद्र: क्रतुर्भवेत्।।1.39.10।।

To staje się wadą w ofierze, przynoszącym zły znak nam wszystkim. Dlatego, o królu, niech tak zostanie urządzone, aby obrzęd (kratu) mógł przebiec bez żadnej usterki.

Verse 11

उपाध्यायवच श्श्रुत्वा तस्मिन् सदसि पार्थिव:।षष्टिं पुत्रसहस्राणि वाक्यमेतदुवाच ह।।1.39.11।।

Usłyszawszy słowa kapłanów odprawiających (upadhjajów) w tym zgromadzeniu ofiarnym, król zwrócił się do swoich sześćdziesięciu tysięcy synów i tak przemówił.

Verse 12

गतिं पुत्रा: न पश्यामि रक्षसां परुषर्षभा:।मन्त्रपूतैर्महाभागैरास्थितो हि महाक्रतु:।।1.39.12।।

Moi synowie, najlepsi wśród ludzi, nie widzę żadnej drogi dla rakszasów, by tu wejść, albowiem ta wielka ofiara (kratu) jest chroniona przez mantry i prowadzona pod przewodnictwem wybitnych kapłanów.

Verse 13

तद्गच्छत विचिन्वध्वं पुत्रका: भद्रमस्तु व:।समुद्रमालिनीं सर्वां पृथिवीमनुगच्छत।।1.39.13।।

Dlatego, moi synowie, wyruszcie i szukajcie; niech szczęście wam towarzyszy. Przemierzajcie i badajcie całą ziemię, opasaną oceanami.

Verse 14

एकैकयोजनं पुत्रा विस्तारमधिगच्छत।यावत्तुरगसन्दर्श: तावत् खनत मेदिनीम्।तं चैव हयहर्तारं मार्गमाणा ममाज्ञया।।1.39.14।।

Synowie, systematycznie przeszukujcie ziemię, jojanę za jojaną. Dopóki koń nie zostanie ujrzony, ryjcie w ziemi; i na mój rozkaz odnajdźcie tego złodzieja, który ukradł ofiarnego konia.

Verse 15

दीक्षित: पौत्रसहितस्सोपाध्यायगणो ह्यहम्।इह स्थास्यामि भद्रं वो यावत्तुरगदर्शनम्।।1.39.15।।

Zainicjowany do obrzędu, pozostanę tutaj wraz z moim wnukiem i zgromadzonymi nauczycielami. Niech dobro was spotyka, dopóki koń nie zostanie zobaczony i odzyskany.

Verse 16

इत्युक्ता हृष्टमनसो राजपुत्रा महाबला:।जग्मुर्महीतलं राम पितुर्वचनयन्त्रिता:।।1.39.16।।

Tak poinstruowani, potężni książęta - radzi w sercu - wyruszyli przez ziemię, o Rāmo, kierowani posłuszeństwem wobec rozkazu ojca.

Verse 17

योजनायामविस्तारमेकैको धरणीतलम्।बिभिदु: परुषव्याघ्र वज्रस्पर्शसमैर्नखै:।।1.39.17।।

Każdy z nich zajął pas ziemi o długości jednej jojany, o tygrysie wśród ludzi, i rozdarł ziemię pazurami twardymi i ostrymi jak dotyk pioruna.

Verse 18

शूलैरशनिकल्पैश्च हलैश्चापि सुदारुणै:।भिद्यमाना वसुमती ननाद रघुनन्दन।।1.39.18।।

Gdy ziemia była rozszczepiana przez straszliwe pługi i przez włócznie jak pioruny, ziemia rozbrzmiewała potężnym rykiem, o radości Raghu.

Verse 19

नागानां मथ्यमानानामसुराणां च राघव ।राक्षसानां च दुर्धर्षस्सत्त्वानां निनदोऽभवत्।।1.39.19।।

Gdy przeorywali i rozrywali głębiny, o Rāghavo, powstał nieznośny zgiełk - od nāgów, asurów, rākṣasów i innych istot tam niepokojonych.

Verse 20

योजनानां सहस्राणि षष्टिं तु रघुनन्दन ।बिभिदुर्धरणीं वीरा: रसातलमनुत्तमम्।।1.39.20।।

O Raghunandana, bohaterscy synowie Sagary rozcięli ziemię na sześćdziesiąt tysięcy jojan, docierając do wzniosłej krainy Rasātala, świata podziemnego.

Verse 21

एवं पर्वतसम्बाधं जम्बूद्वीपं नृपात्मजा:।खनन्तो नरशार्दूल सर्वत: परिचक्रमु:।।1.39.21।।

Tak więc, drążąc przez Jambūdvīpę - pełną gór - synowie króla, o tygrysie wśród ludzi, wędrowali we wszystkich kierunkach.

Verse 22

ततो देवास्सगन्धर्वास्सासुरास्सहपन्नगा:।सम्भ्रान्तमनसस्सर्वे पितामहमुपागमन्।।1.39.22।।

Wtedy bogowie - wraz z Gandharwami, Asurami i wężami nāga - zaniepokojeni w sercu, wszyscy udali się do Pitāmahy Brahmy.

Verse 23

ते प्रसाद्य महात्मानं विषण्णवदनास्तदा। ऊचु: परमसन्त्रस्ता पितामहमिदं वच:।।1.39.23।।

Po przebłaganiu wielkodusznego Brahmy, oni wtedy - z ponurymi twarzami i wielce przeraśnieni - wypowiedzieli te słowa do Pitāmahy.

Verse 24

भगवन् पृथिवी सर्वा खन्यते सगरात्मजै:।बहवश्च महात्मानो हन्यन्ते तलवासिन:।।1.39.24।।

O Błogosławiony Panie, synowie Sagary wykopują całą ziemię, a wiele wielkich istot, które mieszkają w regionach podziemnych, jest zabijanych.

Verse 25

अयं यज्ञहरोऽस्माकमनेनाश्वोऽपनीयते।इति ते सर्वभूतानि निघ्नन्ति सगरात्मजा:।।1.39.25।।

To jest ten, który niszczy naszą jadźńę; przez niego nasz koń został uprowadzony! - tak myśląc, synowie Sagary uderzają wszystkie żyjące istoty.