Atharva Veda 5.19.5: Kanda 5, Anuvaka 2, Sukta 19, Mantra 5

Sukta 19

Sanskrit (Devanagari)

क्रू॒रम॑स्या आ॒शस॑नं तृ॒ष्टं पि॑शि॒तम॑स्यते । क्षी॒रं यद॑स्याः पी॒यते॒ तद् वै पि॒तृषु॒ किल्बि॑षम्

Recitation with translationAtharva Veda 5.19.5

IAST Transliteration

krūrám asyā́ āśásanaṁ tṛṣṭáṁ piśitám asyate | kṣīráṁ yád asyā́ḥ pī́yate tád vái pitṛ́ṣu kílbiṣam ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Cruel is the eating of her—her flesh is devoured in greedy thirst; and the milk of her that is drunk, that verily is guilt among the Fathers.

Translation

Okrutne jest jedzenie jej, jej ciało jest pożerane w chciwym pragnieniu; a mleko jej, które jest pite, to zaprawdę wina wśród Ojców.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• क्रूरम्: cruel, harsh
• क्रूरम्: Karma (विशेषणरूपेण ‘आशसनम्’ इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: क्रूर (प्रातिपदिक)

• अस्याः: of her
• अस्याः: सम्बन्ध (genitive: ‘of her’)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• आशसनम्: eating/consumption; devouring
• आशसनम्: Kartā (वाक्ये ‘अस्यते’ इत्यस्य कर्तृपदम्)
• Type: Noun
• Root: आ-शस् (धातु) → आशसन (कृदन्त-प्रातिपदिक; भाव/करणार्थ)

• तृष्टम्: parched/dried; hard
• तृष्टम्: Karma (विशेषणरूपेण ‘पिशितम्’ इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: तृष् (धातु) → तृष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक; भूतकृदन्त)

• पिशितम्: flesh, meat
• पिशितम्: Karma (यत् ‘अस्यते’—भक्ष्यते)
• Type: Noun
• Root: पिशित (प्रातिपदिक; ‘मांस’)

• अस्यते: is eaten/consumed
• अस्यते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु; ‘भक्ष्/अद्’ अर्थे वैदिकप्रयोगः)

• क्षीरम्: milk
• क्षीरम्: Karma (यत् ‘पीयते’)
• Type: Noun
• Root: क्षीर (प्रातिपदिक)

• यत्: which/that
• यत्: Karma (सम्बन्धसूचकं—‘that which’)
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अस्याः: of her
• अस्याः: सम्बन्ध (genitive: ‘of her’)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पीयते: is drunk
• पीयते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: पा (धातु; ‘पिब्’ अर्थे) → पीयते (कर्मणि)

• तत्: that
• तत्: Kartā/प्रत्यवस्थान (copular subject: ‘that indeed is…’)
• Type: Pronoun (demonstrative)
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वै: indeed
• वै: सम्बोधक/निपात (emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: वै (निपात)

• पितृषु: among the Fathers (manes)
• पितृषु: Adhikaraṇa (locative: ‘among/in the fathers/manes’)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• किल्बिषम्: sin, guilt, offence
• किल्बिषम्: प्रत्यय (predicate noun with implied ‘अस्ति’)
• Type: Noun
• Root: किल्बिष (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic/Angirasa tradition

Devata: Pitṛs (as moral witnesses) and brahma-tejas (as sanctioning force)

Chandas: Anuṣṭubh

Mantra Rasa

Primary: raudra

Secondary: bhayankara