Home›Upanishads›Devi›Verse 12
←Previous Verse
Next Verse→

Devi Upanishad: Verse 12

कालरात्रिं ब्रह्मस्तुतां वैष्णवीं स्कन्दमातरम् ।

सरस्वतीमदितिं दक्षदुहितरं नमामः पावनां शिवाम् ॥

महालक्ष्मीश्च विद्महे सर्वसिद्धिश्च धीमहि ।

तन्नो देवी प्रचोदयात् ॥

काल-रात्रिम् । ब्रह्म-स्तुताम् । वैष्णवीम् । स्कन्द-मातरम् ।

सरस्वतीम् । अदितिम् । दक्ष-दुहितरम् । नमामः । पावनाम् । शिवाम् ।

महा-लक्ष्मीम् । च । विद्महे । सर्व-सिद्धिम् । च । धीमहि ।

तत् । नः । देवी । प्रचोदयात् ।

Recitation with translationDevi Upanishad 12

kālarātriṃ brahma-stutāṃ vaiṣṇavīṃ skanda-mātaram |

sarasvatīm aditiṃ dakṣa-duhitaraṃ namāmaḥ pāvanāṃ śivām |

mahālakṣmīṃ ca vidmahe sarva-siddhiṃ ca dhīmahi |

tan no devī pracodayāt |

ਬ੍ਰਹਮਾ ਵੱਲੋਂ ਸਤੁਤ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰੀ, ਵੈਸ਼ਣਵੀ—ਸਕੰਦਮਾਤਾ, ਸਰਸਵਤੀ, ਦਕਸ਼ ਦੀ ਧੀ ਅਦਿਤੀ—ਪਾਵਨ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵਾ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਮਹਾਲਕਸ਼ਮੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ; ਸਰਵ-ਸਿੱਧੀ-ਸਰੂਪਾ ਵਜੋਂ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ। ਉਹ ਦੇਵੀ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰੇ।

We bow to Kālarātri, praised by Brahmā; to Vaiṣṇavī, the mother of Skanda; to Sarasvatī; to Aditi, the daughter of Dakṣa—purifying, auspicious. We know Mahālakṣmī; we meditate on (her as) all-accomplishment. May that Goddess impel (inspire) us.

काल-रात्रिम्Kālarātri
काल-रात्रिम्:
TypeNoun
Rootकालरात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
ब्रह्म-स्तुताम्praised by Brahman/the Veda
ब्रह्म-स्तुताम्:
TypeAdjective
Rootब्रह्मस्तुता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
वैष्णवीम्Vaiṣṇavī
वैष्णवीम्:
TypeNoun
Rootवैष्णवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
स्कन्द-मातरम्mother of Skanda
स्कन्द-मातरम्:
TypeNoun
Rootस्कन्दमातर् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
सरस्वतीम्Sarasvatī
सरस्वतीम्:
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
अदितिम्Aditi
अदितिम्:
TypeNoun
Rootअदिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
दक्ष-दुहितरम्daughter of Dakṣa
दक्ष-दुहितरम्:
TypeNoun
Rootदक्षदुहितृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
नमामःwe bow to
नमामः:
TypeVerb
Root√नम् (धातु)
Formलट्; परस्मैपदम्; उत्तमपुरुषः; बहुवचनम्
पावनाम्purifying
पावनाम्:
TypeAdjective
Rootपावन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
शिवाम्auspicious
शिवाम्:
TypeAdjective
Rootशिवा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
महा-लक्ष्मीम्Mahālakṣmī
महा-लक्ष्मीम्:
TypeNoun
Rootमहालक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय
विद्महेwe know/recognize
विद्महे:
TypeVerb
Root√विद् (धातु)
Formलट्; आत्मनेपदम्; उत्तमपुरुषः; बहुवचनम्
सर्व-सिद्धिम्all accomplishment/perfection
सर्व-सिद्धिम्:
TypeNoun
Rootसर्वसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-एकवचनम्
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय
धीमहिwe meditate upon
धीमहि:
TypeVerb
Root√धा (धातु)
Formलट्; आत्मनेपदम्; उत्तमपुरुषः; बहुवचनम्
तत्that
तत्:
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-एकवचनम् (सर्वनाम)
नःour/us
नः:
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी/चतुर्थी-बहुवचन-रूपम् (एन्क्लिटिक)
देवीthe goddess
देवी:
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्
प्रचोदयात्may (she) impel/inspire
प्रचोदयात्:
TypeVerb
Rootप्र√चुद् (धातु)
Formलोट्; परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः; एकवचनम्
  • ब्रह्मस्तुताम् → ब्रह्म + स्तुताम्
  • स्कन्दमातरम् → स्कन्द + मातरम्
  • सरस्वतीमदितिम् → सरस्वतीम् + अदितिम्
  • दक्षदुहितरम् → दक्ष + दुहितरम्
  • महालक्ष्मीश्च → महालक्ष्मीम् + च
  • सर्वसिद्धिश्च → सर्वसिद्धिम् + च
  • तन्नो → तत् + नः
Central concept
Devī as one reality with many names/forms; anugraha leading to jñāna and mokṣa
The mahavakyas
Indirect: supports non-dual integration of multiplicity into one Devī/Brahman, consonant with mahāvākya intent though not explicitly stated.
Veda
Atharva Veda
Chandas
Anuṣṭubh + gāyatrī-style closing (structural gāyatrī).

Yoga and practice

Gāyatrī-style dhyāna for buddhi-prakāśa; japa as a sādhana for steadiness and devotion; visualization of Devī as the unifying śakti behind diverse functions (knowledge, protection, prosperity).

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Upanishads in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play