Sukta 14

Mantra 1

परि प्रासिष्यदत्कविः सिन्धोरूर्मावधि श्रितः । कारं बिभ्रत्पुरुस्पृहम् ॥

ਕਵੀ-ਸ਼ਕਤੀ ਹਰ ਪਾਸੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗੇ ਧੱਕਦੀ ਚੱਲਦੀ ਹੈ; ਸਮੁੰਦਰ-ਧਾਰਾ ਦੀ ਲਹਿਰ ਉੱਤੇ ਟਿਕ ਕੇ, ਉਹ ਅਨੇਕ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਸ੍ਰਜਨਾਤਮਕ ਉਚਾਰਣ (ਕਾਰ) ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੀ ਹੈ—ਸਫਲ ਖੋਜ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨੂੰ।

Mantra 2

गिरा यदी सबन्धवः पञ्च व्राता अपस्यवः । परिष्कृण्वन्ति धर्णसिम् ॥

ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ ਬਾਣੀ (ਗਿਰਾ) ਨਾਲ ਪੰਜ ਸੰਬੰਧਿਤ ਗਣ—ਵ੍ਰਤਧਾਰੀ, ਕਰਮ ਦੇ ਕਰਤਾ—ਧਾਰਣ-ਸ਼ਕਤੀ (ਧਰ੍ਣਸਿ) ਨੂੰ ਘੜ ਕੇ ਪਰਿਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਉਹ ਸੋਮ-ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਯੋਗ ਧਾਰਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Mantra 3

आदस्य शुष्मिणो रसे विश्वे देवा अमत्सत । यदी गोभिर्वसायते ॥

ਤਦ ਇਸ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਦੇ ਰਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਦੇਵ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦੇ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਗੋਭਿਃ—ਕਿਰਣ-ਰੂਪ ਗਾਂਵਾਂ (ਰਸ਼ਮੀਆਂ)—ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣਾ ਚਮਕਦਾ ਵਸਤ੍ਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Mantra 4

निरिणानो वि धावति जहच्छर्याणि तान्वा । अत्रा सं जिघ्नते युजा ॥

ਅਸ਼ੁੱਧੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢ ਕੇ ਉਹ ਅਨੇਕ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਦੌੜ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਦੇਹ ਦੇ ਜੀਰਨ ਆਵਰਨ ਪਿੱਛੇ ਛੱਡ ਕੇ; ਇੱਥੇ ਯੁਕਤ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਪ੍ਰਹਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ (ਅਵਰੋਧ ਉੱਤੇ) ਅਤੇ ਰਾਹ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 5

नप्तीभिर्यो विवस्वतः शुभ्रो न मामृजे युवा । गाः कृण्वानो न निर्णिजम् ॥

ਜੋ ਵਿਵਸਵਤ ਦੇ ਨਪਤੀ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ—ਉਜਲਾ ਨੌਜਵਾਨ—ਮੁੜ ਮੁੜ ਸ਼ੁੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਗਾਃ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕ ਕਿਰਣ-ਧੇਨੂਆਂ) ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਚਮਕਦਾ ਵਸਤ੍ਰ-ਰੂਪ ਨਿਰਣਿਜ ਧਾਰਨ ਕਰੇ।

Mantra 6

अति श्रिती तिरश्चता गव्या जिगात्यण्व्या । वग्नुमियर्ति यं विदे ॥

ਉਹ ਦੋ ਆਸਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਲੰਘ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਿਰਛੀ ਚਾਲ ਨਾਲ ਚਲਦਾ; ਗਵ੍ਯ—ਕਿਰਣ ਦੇ ਸੁਖਮ ਮਾਰਗ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਉਸ ਲਈ ਉਹ ਗੂੜ੍ਹ ਅਗਨਿ (ਅੰਦਰੂਨੀ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਨ) ਨੂੰ ਚਾਲੂ ਕਰਦਾ ਹੈ।

Mantra 7

अभि क्षिपः समग्मत मर्जयन्तीरिषस्पतिम् । पृष्ठा गृभ्णत वाजिनः ॥

ਤੇਜ਼ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਉਸ ਵੱਲ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਇਸ਼ਸਪਤੀ—ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ—ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਦੀਆਂ; ਵਾਜਿਨ (ਬਲਵਾਨ) ਉਸ ਦੀ ਪਿੱਠ ਫੜ ਲੈਂਦੇ ਹਨ—ਆਸਰਾ ਦੇ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਾਹੁਂਦੇ ਹਨ।

Mantra 8

परि दिव्यानि मर्मृशद्विश्वानि सोम पार्थिवा । वसूनि याह्यस्मयुः ॥

ਦਿਵ੍ਯ ਅਤੇ ਪਾਰਥਿਵ ਸਭ ਕੁਝ ਨੂੰ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਛੂਹ ਕੇ ਜਗਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਸੋਮ, ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਆ—ਸਾਡੇ ਪ੍ਰਤੀ ਇੱਛਾਵਾਨ ਹੋ ਕੇ; ਵਸੂ (ਵਸੂਨਿ), ਧਨ-ਸੰਪਦਾ ਲਿਆ।