Sukta 19

Mantra 1

यस्तिग्मशृङ्गो वृषभो न भीम एकः कृष्टीश्च्यावयति प्र विश्वाः । यः शश्वतो अदाशुषो गयस्य प्रयन्तासि सुष्वितराय वेदः ॥

ਜੋ ਤਿੱਖੇ-ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲਾ, ਬਲ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਸਮ, ਭਿਆਨਕ ਹੈ—ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਗਤੀ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਦੇਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਸਦਾ ਲਈ ਅਦਾਸ਼ੁ (ਅਰਪਣ ਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ) ਦੇ ਗਯ (ਜੀਵ-ਬਲ/ਸੰਪੱਤਾ) ਦਾ ਅਗਵਾਨ ਹੈ—ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਹੀ ਵੇਦ (ਜਾਣਨਹਾਰ) ਹੈਂ, ਜੋ ਹੋਰ ਸੁਖਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਗਮਨ-ਮਾਰਗ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Mantra 2

त्वं ह त्यदिन्द्र कुत्समावः शुश्रूषमाणस्तन्वा समर्ये । दासं यच्छुष्णं कुयवं न्यस्मा अरन्धय आर्जुनेयाय शिक्षन् ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਹੀ ਕੂਤਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ—ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਤਨ-ਮਨ ਨਾਲ ਤੇਰੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਦਾਸ—ਛਲੀਆ ਸ਼ੁਸ਼ਣ ਨੂੰ—ਇਸ ਦੇ ਲਈ ਥੱਲੇ ਸੁੱਟ ਕੇ ਵਸ਼ ਕੀਤਾ, ਤਦ ਤੂੰ ਆਰਜੁਨੇਯ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਦੀ ਠੀਕ ਕਲਾ ਸਿਖਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।

Mantra 3

त्वं धृष्णो धृषता वीतहव्यं प्रावो विश्वाभिरूतिभिः सुदासम् । प्र पौरुकुत्सिं त्रसदस्युमावः क्षेत्रसाता वृत्रहत्येषु पूरुम् ॥

ਹੇ ਧ੍ਰਿਸ਼ਣ (ਸਾਹਸੀ), ਧ੍ਰਿਸ਼ਤਾ (ਪ੍ਰਚੰਡ) ਬਲ ਨਾਲ ਤੂੰ ਵੀਤਹਵ੍ਯ (ਸੁ-ਹਵਿਸ਼ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ) ਸੁਦਾਸ ਦੀ ਸਭ ਸਹਾਇਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ। ਤੂੰ ਪੌਰੁਕੁਤਸੀ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਤੂੰ ਤ੍ਰਸਦਸ੍ਯੁ ਦੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ; ਖੇਤਰ-ਸਾਤਾ ਵਿੱਚ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਹਤਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੂੰ ਪੂਰੂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਦਿੱਤਾ।

Mantra 4

त्वं नृभिर्नृमणो देववीतौ भूरीणि वृत्रा हर्यश्व हंसि । त्वं नि दस्युं चुमुरिं धुनिं चास्वापयो दभीतये सुहन्तु ॥

ਹੇ ਹਰ੍ਯਸ਼ਵ ਇੰਦਰ! ਦੇਵ-ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਰਮਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੂੰ ਅਨੇਕ ਆਵਰਨ-ਰੂਪ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਹਾਰਦਾ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਦਸ੍ਯੂ—ਚੁਮੁਰੀ ਅਤੇ ਧੁਨੀ—ਨੂੰ ਡਾਹ ਕੇ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ ਸੁਤਾ ਦਿੱਤਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਦਭੀਤੀ ‘ਸੁਹੰਤੁ’ ਬਣ ਕੇ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਹਾਰ ਕਰੇ ਅਤੇ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰੇ।

Mantra 5

तव च्यौत्नानि वज्रहस्त तानि नव यत्पुरो नवतिं च सद्यः । निवेशने शततमाविवेषीरहञ्च वृत्रं नमुचिमुताहन् ॥

ਹੇ ਵਜ੍ਰਹਸਤ! ਉਹ ਤੇਰੇ ਹੀ ਮਹਾਨ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਹਨ—ਜਦ ਤੂੰ ਇਕੋ ਛਿਨ ਵਿੱਚ ਨੱਬੇ ਕਿਲ੍ਹਿਆਂ ਨੂੰ ਢਾਹ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਨੌਂ (ਕਰਤੱਬ) ਗਿਣੇ ਗਏ। ਨਿਵਾਸ-ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਸੌਵੀਂ ਪੂਰਨਤਾ ਵਾਂਗ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ; ਅਤੇ ਤੂੰ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ, ਨਮੁਚੀ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਹਾਰਿਆ।

Mantra 6

सना ता त इन्द्र भोजनानि रातहव्याय दाशुषे सुदासे । वृष्णे ते हरी वृषणा युनज्मि व्यन्तु ब्रह्माणि पुरुशाक वाजम् ॥

ਹੇ ਇੰਦਰ! ਪੁਰਾਤਨ ਤੋਂ ਹੀ ਉਹ ਭੋਜਨ/ਆਨੰਦ ਤੇਰੇ ਹਨ—ਸਵੀਕਾਰਯੋਗ ਹਵਿ ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾਤਾ ਸੁਦਾਸ ਲਈ। ਹੇ ਵೃಷਣ! ਤੇਰੇ ਦੋ ਬਲਵਾਨ ਹਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਜੋੜਦਾ ਹਾਂ; ਹੇ ਪੁਰੁਸ਼ਾਕ! ਮੰਤ੍ਰ ਵਿਸਤਾਰ ਪਾਣ ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਲਈ ਬਲ ਦੀ ਪ੍ਰਚੁਰਤਾ—ਵਾਜ—ਜਿੱਤ ਲਿਆਉਣ।

Mantra 7

मा ते अस्यां सहसावन्परिष्टावघाय भूम हरिवः परादै । त्रायस्व नोऽवृकेभिर्वरूथैस्तव प्रियासः सूरिषु स्याम ॥

ਹੇ ਸਹਸਾਵਨ (ਮਹਾਬਲਵਾਨ) ਹਰਿਵಃ, ਇਸ ਸਭ ਪਾਸੋਂ ਘੇਰ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਸੰਕਟ-ਘੜੀ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਅਘਾਤ ਦਾ ਕਾਰਨ ਨਾ ਬਣੀਏ, ਨਾਹ ਹੀ ਤੇਰੇ ਤੋਂ ਪਰਾਦੈ (ਦੂਰ ਡਿੱਗ ਪੈਣਾ) ਹੋਈਏ। ਅਵ੍ਰੁਕ (ਭੇੜੀਏ-ਰਹਿਤ, ਨਿਰਦੰਸ਼) ਵਰੂਥਾਂ—ਰੱਖਿਆ-ਕਵਚਾਂ—ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਸੂਰਿਸ਼ੁ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ) ਅਸੀਂ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਿਯ ਬਣੇ ਰਹੀਏ।

Mantra 8

प्रियास इत्ते मघवन्नभिष्टौ नरो मदेम शरणे सखायः । नि तुर्वशं नि याद्वं शिशीह्यतिथिग्वाय शंस्यं करिष्यन् ॥

ਹੇ ਮਘਵਨ (ਇੰਦਰ), ਤੇਰੀ ਪ੍ਰਿਯ ਅਤੇ ਅਭਿਸ਼ਟ (ਇੱਛਿਤ) ਨੇੜਤਾ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਨਰಃ (ਵੀਰ) ਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਸਖੇ ਬਣ ਕੇ ਮਸਤ ਹੋਈਏ। ਤੁਰਵਸ਼ ਨੂੰ ਦਬਾ, ਯਾਦਵ ਨੂੰ ਦਬਾ; ਅਤਿਥਿਗਵਾ (ਅਤਿਥਿ-ਦ੍ਰਸ਼ਟਾ) ਲਈ ਸ਼ੰਸ੍ਯ (ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਨੀਯ) ਕਰਮ ਸਿਧ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਤੂੰ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਤੀਖਾ ਕਰ (ਸ਼ਿਸੀਹਿ)।

Mantra 9

सद्यश्चिन्नु ते मघवन्नभिष्टौ नरः शंसन्त्युक्थशास उक्था । ये ते हवेभिर्वि पणीँरदाशन्नस्मान्वृणीष्व युज्याय तस्मै ॥

ਹੇ ਮਘਵਨ, ਤੇਰੀ ਅਭਿਸ਼ਟ ਸਹਾਇਤਾ ਵਿੱਚ ਸਦ੍ਯਃ (ਤੁਰੰਤ ਹੀ) ਨਰಃ ਉਕਥਸ਼ਾਸಃ ਉਕਥਾ—ਵਚਨ ਦੇ ਗਾਇਕ ਵਚਨ ਨੂੰ—ਸਤੁਤੀਆਂ ਉਚਾਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਹਵਾਂ ਨਾਲ ਪਣੀਂ (ਪਣੀ) ਨੂੰ ਵਿਖੇਰ ਦਿੱਤਾ, ਉਸੇ ਕਰਮ ਲਈ, ਉਸੇ ਯੁਜ੍ਯਾਯ (ਜੋੜ/ਯੋਕਿੰਗ) ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਵੀ ਚੁਣ ਲੈ।

Mantra 10

एते स्तोमा नरां नृतम तुभ्यमस्मद्र्यञ्चो ददतो मघानि । तेषामिन्द्र वृत्रहत्ये शिवो भूः सखा च शूरोऽविता च नृणाम् ॥

ਹੇ ਨਰਾਂ ਵਿਚ ਅਤਿ-ਨ੍ਰਿਤਮ! ਇਹ ਨਰਾਂ ਦੇ ਸਤੋਮ ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਤੇਰੇ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇਰੇ ਮਘਾ (ਦਾਨ-ਵੈਭਵ) ਅਰਪਣ ਕਰਦੇ ਹੋਏ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਤਿਆ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ (ਸ਼ੁਭ) ਰਹਿ; ਸਖਾ ਵੀ ਬਣ, ਸ਼ੂਰ ਵੀ ਬਣ, ਅਤੇ ਨਰਾਂ ਦਾ ਅਵਿਤਾ (ਰੱਖਿਆਕ) ਵੀ ਬਣ।

Mantra 11

नू इन्द्र शूर स्तवमान ऊती ब्रह्मजूतस्तन्वा वावृधस्व । उप नो वाजान्मिमीह्युप स्तीन्यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

ਹੁਣ, ਹੇ ਸ਼ੂਰ ਇੰਦਰ! ਸਤੁਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਊਤੀ (ਸਹਾਇਤਾ) ਵਿੱਚ ਵਧ; ਬ੍ਰਹਮ ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਤਨ੍ਵਾ (ਸ਼ਕਤਿਮਈ ਦੇਹ) ਵਿੱਚ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰ। ਸਾਡੇ ਲਈ ਵਾਜਾ (ਬਲ ਦੀਆਂ ਪੂਰਨਤਾਵਾਂ) ਬਣਾਵੀਂ, ਸਾਡੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਠਿਕਾਣੇ ਬਣਾਵੀਂ; ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਸਦਾ ਸ੍ਵਸਤਿਭਿਃ (ਕਲਿਆਣ ਨਾਲ) ਰੱਖਿਆ ਕਰੋ।