Sukta 37
Sukta 5.37
Indra (with solar/dawn imagery as supportive powers)
Trishtubh (probable; requires metrical verification)
ਇਹ ਛੋਟਾ ਇੰਦਰ-ਸਤੋਤ੍ਰ ਉਸ ਯਜਮਾਨ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ‘ਇੰਦਰ ਲਈ ਸੋਮ ਨੂੰ ਪੀੜਦਾ’ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਸੂਰਜੀ ਕਾਂਤੀ ਨਾਲ ਚਲਦਾ ਹੋਇਆ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ਼ਾਵਾਂ ਉਸ ਦੇ ਯਜਨ ਲਈ ਪੱਕਾ ਰਾਹ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇੰਦਰ ਦੀ ਜਿੱਤੂ ਰਥ-ਸ਼ਕਤੀ ਅਨੇਕ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਇਕੱਠਾ ਕਰ ਲੈਂਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਇਹ ਸਤੋਤ੍ਰ ਸੂਰਜ ਤੇ ਅਗਨੀ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਸੋਮ-ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਪੂਰਨਤਾ—ਸਥਿਰ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ—ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Mantras
Mantra 1
सं भानुना यतते सूर्यस्याजुह्वानो घृतपृष्ठः स्वञ्चाः । तस्मा अमृध्रा उषसो व्युच्छान्य इन्द्राय सुनवामेत्याह ॥
ਸੂਰਜ ਦੇ ਭਾਨੁ (ਕਿਰਣ) ਨਾਲ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਕਰ ਕੇ ਅੱਗੇ ਜਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਆਹੁਤੀ ਅਰਪਣ ਕਰਦਾ, ਘ੍ਰਿਤਪ੍ਰਿਸ਼ਠ (ਘ੍ਰਿਤ-ਸਮਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲੀ ਪਿੱਠ ਵਾਲਾ), ਸਵੰਚਾਃ (ਆਪਣੇ ਹੀ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲਾ)। ਉਸ ਲਈ ਅਮ੍ਰਿਧ੍ਰਾ ਉਸ਼ਸਾਂ (ਅਚੂਕ ਉਸ਼ਾਵਾਂ) ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਤੇ ਫੁੱਟ ਪੈਂਦੀਆਂ ਹਨ—ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ: ‘ਇੰਦਰ ਲਈ ਸੋਮ ਸੁਨਵਾਮ (ਨਿਚੋੜੀਏ/ਪਿਸੀਏ)।’
Mantra 2
समिद्धाग्निर्वनवत्स्तीर्णबर्हिर्युक्तग्रावा सुतसोमो जराते । ग्रावाणो यस्येषिरं वदन्त्ययदध्वर्युर्हविषाव सिन्धुम् ॥
ਸਮਿੱਧ ਅਗਨੀ ਜੰਗਲ ਵਾਂਗ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਹੋ ਕੇ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਹੈ; ਬਰ੍ਹਿ (ਪਵਿੱਤਰ ਕੁਸ਼) ਵਿਛਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਗ੍ਰਾਵਾ (ਸੋਮ-ਪੇਸ਼ਣ ਪੱਥਰ) ਜੁਤੇ ਹਨ; ਸੁਤ ਸੋਮ ਯਜ੍ਞ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਗ੍ਰਾਵੇ ਪ੍ਰੇਰਕ ਬਾਣੀ ਬੋਲਦੇ ਹਨ—ਉਹ ਅਧਵਰ੍ਯੁ ਹਵਿਸ਼ ਨਾਲ ਸੋਮ ਦੀ ਧਾਰਾ ‘ਸਿੰਧੁ’ ਨੂੰ ਚਲਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
Mantra 3
वधूरियं पतिमिच्छन्त्येति य ईं वहाते महिषीमिषिराम् । आस्य श्रवस्याद्रथ आ च घोषात्पुरू सहस्रा परि वर्तयाते ॥
ਇਹ ਵਧੂ-ਆਤਮਾ ਪਤੀ ਨੂੰ ਲੱਭਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗੇ ਵਧਦੀ ਹੈ; ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਹੁੰਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਮਹਿਸ਼ੀ, ਪ੍ਰੇਰਕ, ਮਹਾਨ ਰਾਣੀ-ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ। ਉਸ ਦੇ ਸ਼੍ਰਵਸ (ਕੀਰਤੀ) ਤੋਂ ਰਥ ਘੋਸ਼ ਨਾਲ ਨੇੜੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਅਨੇਕਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੇ-ਮੁੜਦੇ ਹਨ—ਵਿਜੇਈ ਪ੍ਰਕਟਾਵੇ ਵੱਲ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
Mantra 4
न स राजा व्यथते यस्मिन्निन्द्रस्तीव्रं सोमं पिबति गोसखायम् । आ सत्वनैरजति हन्ति वृत्रं क्षेति क्षितीः सुभगो नाम पुष्यन् ॥
ਜਿਸ ਰਾਜੇ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਗੋਸਖਾ (ਕਿਰਨਾਂ ਦਾ ਸਾਥੀ) ਤੀਖਾ ਸੋਮ ਪੀਂਦਾ ਹੈ—ਉਹ ਰਾਜਾ ਕਦੇ ਡੋਲਦਾ ਨਹੀਂ। ਆਪਣੇ ਸਤ੍ਵਨ (ਵਿਜੇਈ ਬਲਾਂ) ਨਾਲ ਉਹ ਅੱਗੇ ਧੱਕਦਾ ਹੈ; ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ (ਆਵਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ) ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਖ਼ਿਤੀਆਂ (ਖੇਤਰਾਂ/ਲੋਕਾਂ) ਨੂੰ ਵੱਸ ਵਿੱਚ ਕਰ ਕੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਆਪਣਾ ਸੁਭਗ ਨਾਮ ਪਾਲਦਾ ਹੈ—ਵਿਜੇ ਦੇ ਤ (ਨਿਯਮ) ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਸੱਤਾ ਵਧਦੀ ਹੈ।
Mantra 5
पुष्यात्क्षेमे अभि योगे भवात्युभे वृतौ संयती सं जयाति । प्रियः सूर्ये प्रियो अग्ना भवाति य इन्द्राय सुतसोमो ददाशत् ॥
ਉਹ ਖੇਮ (ਸ਼ਾਂਤੀ) ਵਿੱਚ ਫਲਦਾ-ਫੂਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਯੋਗ (ਸੰਯੋਗ) ਵਿੱਚ ਜੇਤੂ ਬਣਦਾ ਹੈ; ਦੋਹਾਂ ਵ੍ਰਿਤਾਂ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਟਕਰਾਅ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਯ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਜਿਸ ਨੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਸੁਤਸੋਮ ਅਰਪਣ ਕੀਤਾ ਹੈ।
Frequently Asked Questions
It praises Indra as the victorious power who comes to the Soma offering, and it says the one who offers pressed Soma gains success, protection, and well-being.
They act as supportive cosmic forces: the Dawns “open” the way and solar radiance empowers the rite, showing that the sacrifice is aligned with the order of light.
Thriving in peace, complete victory in conflict, and being ‘dear’ to Sun and Agni—especially for the person who gives Indra the pressed Soma.
Ask anything about Sukta 37 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.