Opening the text

Sukta 10.37
Unknown/uncertain
Sūrya (as eye of Mitra–Varuṇa)
Triṣṭubh (probable; needs verification)
ਇਹ ਸੂਕਤ ਮਿਤ੍ਰ–ਵਰੁਣ ਦਾ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ “ਨੇਤਰ” ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤ (ਸੱਚ-ਵਿਵਸਥਾ) ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸਦੇ ਉਦਯ ਨਾਲ ਲੋਕ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੇ, ਮਾਪੇ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸਾਫ਼ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਕਲਿਆਣ ਅਤੇ ਵੈਰ/ਸ਼ਤਰੁਤਾ ਤੋਂ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਦਾ ਭਾਵ ਵੀ ਹੈ ਕਿ ਬਾਣੀ ਜਾਂ ਮਨ ਨਾਲ ਹੋਈਆਂ ਭੁੱਲਾਂ ਦੂਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਉਹ ਉਪਾਸਕ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਦੂਰ ਵੱਲ ਮੁੜ ਜਾਣ।
Mantra 1
नमो मित्रस्य वरुणस्य चक्षसे महो देवाय तदृतं सपर्यत । दूरेदृशे देवजाताय केतवे दिवस्पुत्राय सूर्याय शंसत ॥
ਮਿਤ੍ਰ ਤੇ ਵਰੁਣ ਦੇ ਚੱਖੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ—ਮਹਾਨ ਦੇਵ ਨੂੰ; ਉਸ ਤ (ਸੱਚ-ਵਿਵਸਥਾ) ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰੋ। ਦੂਰ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ, ਦੇਵ-ਜਾਤ ਕੇਤੁ ਨੂੰ—ਦਿਵ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੂਰਜ ਨੂੰ—ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹੋ।
Mantra 4
येन सूर्य ज्योतिषा बाधसे तमो जगच्च विश्वमुदियर्षि भानुना । तेनास्मद्विश्वामनिरामनाहुतिमपामीवामप दुष्ष्वप्न्यं सुव ॥
ਜਿਸ ਜੋਤ ਨਾਲ, ਹੇ ਸੂਰਜ, ਤੂੰ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦਬਾਉਂਦਾ ਹੈਂ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਭਾਨੁ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈਂ—ਉਸੇ ਨਾਲ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਹਰ ਅਸੁਖ-ਵਿਕਾਰ ਦੂਰ ਕਰ; ਅਰਪਣ ਨਾ ਹੋਈ ਅਸ਼ੁੱਧਤਾ ਹਟਾ; ਰੋਗ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਸੁਪਨਿਆ ਨੂੰ ਤਿਆਗ ਦੇ।
Mantra 5
विश्वस्य हि प्रेषितो रक्षसि व्रतमहेळयन्नुच्चरसि स्वधा अनु । यदद्य त्वा सूर्योपब्रवामहै तं नो देवा अनु मंसीरत क्रतुम् ॥
ਹੇ ਸੂਰਿਆ, ਸਭ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੋ ਕੇ ਤੂੰ ਤ/ਵ੍ਰਤ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈਂ; ਬਿਨਾ ਕ੍ਰੋਧ ਦੇ, ਆਪਣੀ ਸ੍ਵਧਾ (ਸ੍ਵ-ਸ਼ਕਤੀ) ਅਨੁਸਾਰ ਤੂੰ ਉੱਚੇ ਉਠਦਾ ਹੈਂ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਜੋ ਬਚਨ ਤੈਨੂੰ ਉਚਾਰਦੇ ਹਾਂ—ਦੇਵ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਾਡੀ ਕ੍ਰਤੁ (ਸੰਕਲਪ-ਸ਼ਕਤੀ) ਨੂੰ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕਰਨ।
Mantra 6
तं नो द्यावापृथिवी तन्न आप इन्द्रः शृण्वन्तु मरुतो हवं वचः । मा शूने भूम सूर्यस्य संदृशि भद्रं जीवन्तो जरणामशीमहि ॥
ਉਹ (ਸਾਡੀ ਅਰਦਾਸ) ਦ੍ਯਾਵਾ-ਪ੍ਰਿਥਿਵੀ, ਆਪਃ (ਜਲ), ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਮਰੁਤ—ਸਾਡਾ ਹਵ ਅਤੇ ਵਚਨ—ਸੁਣਨ। ਸੂਰਜ ਦੀ ਸੰਦ੍ਰਿਸ਼ਿ (ਦਰਸ਼ਨ) ਅੱਗੇ ਅਸੀਂ ਸ਼ੂਨ੍ਯ ਵਿੱਚ ਨਾ ਰਹਿ ਜਾਈਏ; ਉਸ ਦੇ ਭਦ੍ਰ ਦਰਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਜੀਵਦੇ ਹੋਏ, ਅਸੀਂ ਪੂਰਾ ਆਯੁ ਅਤੇ ਪਰਿਪਕਵਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੀਏ।
Mantra 8
महि ज्योतिर्बिभ्रतं त्वा विचक्षण भास्वन्तं चक्षुषेचक्षुषे मयः । आरोहन्तं बृहतः पाजसस्परि वयं जीवाः प्रति पश्येम सूर्य ॥
ਹੇ ਵਿਚਕਸ਼ਣ ਸੂਰਿਆ, ਮਹਾਨ ਜੋਤਿ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਹਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਲਈ ਭਾਸਵੰਤ ਆਨੰਦ-ਰੂਪ—ਜਦ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਬ੍ਰਿਹਤ ਪਾਜਸ (ਪ੍ਰਭਾ) ਦੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਘੇਰਦਾ ਹੋਇਆ ਆਰੋਹਣ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਅਸੀਂ ਜੀਵਦੇ ਹੋਏ, ਹੇ ਸੂਰਿਆ, ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਤੱਖ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖੀਏ।
Mantra 9
यस्य ते विश्वा भुवनानि केतुना प्र चेरते नि च विशन्ते अक्तुभिः । अनागास्त्वेन हरिकेश सूर्याह्नाह्ना नो वस्यसावस्यसोदिहि ॥
ਜਿਸ ਦੇ ਕੇਤੁ (ਚਿੰਨ੍ਹ) ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਭੁਵਨ ਅੱਗੇ ਵਧਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਰਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਹਰਿਕੇਸ਼ (ਹਰਿਤ-ਸੁਵਰਨ ਕੇਸ਼ਾਂ ਵਾਲੇ) ਸੂਰਜਾ, ਅਨਾਗਾਸਤ੍ਵ (ਨਿਰਦੋਸ਼ਤਾ) ਸਮੇਤ ਤੂੰ ਹਰ ਦਿਨ ਸਾਡੇ ਲਈ ਉਦੈ ਹੋ; ਅਤੇ ਦਿਨੋਂਦਿਨ ਸਾਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧੇਰੇ ਉੱਤਮ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਕਲਿਆਣ ਬਖ਼ਸ਼।
Mantra 10
शं नो भव चक्षसा शं नो अह्ना शं भानुना शं हिमा शं घृणेन । यथा शमध्वञ्छमसद्दुरोणे तत्सूर्य द्रविणं धेहि चित्रम् ॥
ਸਾਡੇ ਲਈ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਦਿਨ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਤੇਰੇ ਕਿਰਣ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਹਿਮ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਤੇਰੀ ਘ੍ਰਿਣਾ (ਤਾਪ-ਤੇਜ) ਨਾਲ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ। ਤਾਂ ਜੋ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਂਤੀ ਵੱਸੇ—ਹੇ ਸੂਰਜ, ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਚਿਤ੍ਰ (ਬਹੁ-ਰੂਪ) ਦ੍ਰਵਿਣ (ਧਨ-ਸੰਪਦਾ) ਧਾਰਨ ਕਰਾ।
Mantra 11
अस्माकं देवा उभयाय जन्मने शर्म यच्छत द्विपदे चतुष्पदे । अदत्पिबदूर्जयमानमाशितं तदस्मे शं योररपो दधातन ॥
ਹੇ ਦੇਵੋ, ਸਾਡੇ ਉਭਯ ਜਨਮ ਲਈ—ਦ੍ਵਿਪਦ ਅਤੇ ਚਤੁਸ਼੍ਪਦ ਲਈ—ਸ਼ਰਮ (ਆਸਰਾ, ਰੱਖਿਆ) ਬਖ਼ਸ਼ੋ। ਖਾਂਦੇ-ਪੀੰਦੇ, ਊਰਜਾ ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤ ਰਹਿੰਦੇ ਸਾਡੇ ਲਈ—ਸ਼ੰ ਯੋ (ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੁਖਦ ਆਰਾਮ), ਅਰਪੋ (ਅਹਾਨੀ, ਹਾਨੀ-ਰਹਿਤਤਾ) ਸਥਾਪਿਤ ਕਰੋ।
Mantra 12
यद्वो देवाश्चकृम जिह्वया गुरु मनसो वा प्रयुती देवहेळनम् । अरावा यो नो अभि दुच्छुनायते तस्मिन्तदेनो वसवो नि धेतन ॥
ਹੇ ਦੇਵੋ, ਜੀਭ ਨਾਲ ਜਾਂ ਮਨ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਨਾਲ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜੋ ਕੋਈ ਭਾਰੀ ਅਪਰਾਧ (ਦੇਵਹੇਲਨ) ਕੀਤਾ ਹੋਵੇ—ਅਤੇ ਜੇ ਕੋਈ ਵੈਰੀ ਦੁਸ਼ਮਨੀ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦੇਣ ਲਈ ਚੜ੍ਹ ਆਵੇ—ਤਾਂ ਹੇ ਵਸੂਓ, ਉਹ ਪਾਪ (ਏਨੋ) ਉਸੇ ਉੱਤੇ ਹੀ ਓਥੇ ਧਰ ਦਿਓ।
Mitra–Varuṇa represent cosmic law and moral order (ṛta). Calling Sūrya their “eye” means the sun is the visible witness that sees all and makes ṛta evident through light and regularity.
The hymn asks for clear, life-sustaining vision and protection: as the sun rises in great radiance, the worshipper prays to keep living and to behold Sūrya directly, free from harm and hostility.
Yes. One verse acknowledges possible offenses done by speech or mind and asks the gods to remove that fault and place harm back upon hostile ill-will, restoring safety and right order.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.