Sukta 151
Sukta 10.151
Śraddhā (Faith/Assent) with reference to Agni and Bhaga
ਇਹ ਸੰਖੇਪ ਸੂਕਤ ਸ਼੍ਰੱਧਾ (ਵਿਸ਼ਵਾਸ/ਸਹਿਮਤੀ) ਨੂੰ ਉਸ ਲੁਕਵੀ ਤਾਕਤ ਵਜੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਰੂਪ ਦੇ ਕੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਯਜ੍ਞ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ—ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਕਰਦੀ, ਹਵਿ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਚੁੱਕਦੀ, ਅਤੇ ਭਗ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਸ਼ੁਭ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਵਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵੈਰੀ ਬਲਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਜੋ ਅਡੋਲ ਭਰੋਸਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਉਹੀ ਯਜਮਾਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਵੇ। ਦਿਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸੰਧੀਆਂ—ਉਸ਼ਾ, ਦੁਪਹਿਰ, ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਣ ਵੇਲੇ—ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੱਧਾ ਨੂੰ ਆਹਵਾਨ ਕਰਕੇ, ਸੱਚ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੰਕਲਪ ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਇਹ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
Mantras
Mantra 1
श्रद्धयाग्निः समिध्यते श्रद्धया हूयते हविः । श्रद्धां भगस्य मूर्धनि वचसा वेदयामसि ॥
ਸ਼ਰੱਧਾ ਨਾਲ ਅਗਨੀ ਪ੍ਰਜ੍ਵਲਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਸ਼ਰੱਧਾ ਨਾਲ ਹਵਿਸ਼ ਆਹਵਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਚਕਾਇਆ/ਅਰਪਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਭਗ ਦੇ ਸ਼ਿਖਰ ਉੱਤੇ ਅਸੀਂ ਸ਼ਰੱਧਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ; ਵਚਨ ਰਾਹੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਚੇਤਨਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੇ ਹਾਂ।
Mantra 2
प्रियं श्रद्धे ददतः प्रियं श्रद्धे दिदासतः । प्रियं भोजेषु यज्वस्विदं म उदितं कृधि ॥
ਹੇ ਸ਼ਰੱਧੇ, ਦਾਤੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਯ ਕਰ; ਉਦਾਰ ਦਾਨੀ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਿਯ ਕਰ। ਭੋਗਾਂ ਵਿਚ ਯਜ੍ਵ (ਯਜਮਾਨ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਿਯ ਕਰ। ਮੇਰਾ ਇਹ ਉਚਾਰਿਆ ਸੰਕਲਪ ਉਦਿਤ ਹੋ ਕੇ ਅਡਿੱਗ ਰਹੇ—ਸਿੱਧ ਹੋਵੇ।
Mantra 3
यथा देवा असुरेषु श्रद्धामुग्रेषु चक्रिरे । एवं भोजेषु यज्वस्वस्माकमुदितं कृधि ॥
ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਉਗ੍ਰ ਅਸੁਰ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਸ਼ਰੱਧਾ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ, ਤਿਵੇਂ ਹੀ ਸਾਡੇ ਭੋਗਾਂ ਵਿਚ ਅਤੇ ਯਜ्ञ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਜਵਾਂ ਵਿਚ—ਸਾਡੀ ਉਦਿਤ (ਉੱਠੀ) ਭਾਵਨਾ/ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਤੇ ਫਲਦਾਇਕ ਕਰ।
Mantra 4
श्रद्धां देवा यजमाना वायुगोपा उपासते । श्रद्धां हृदय्ययाकूत्या श्रद्धया विन्दते वसु ॥
ਵਾਯੂ ਦੀ ਰਖਿਆ ਹੇਠ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਯਜਮਾਨ ਯਜ्ञਕਰਤਾ ਸ਼ਰੱਧਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਉਪਾਸਨਾ ਲਈ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਹਿਰਦੇ-ਜਨਿਤ ਆਕੂਤੀ (ਅੰਦਰਲੀ ਇੱਛਾ) ਨਾਲ ਉਹ ਸ਼ਰੱਧਾ ਵੱਲ ਮੁੜਦੇ ਹਨ; ਸ਼ਰੱਧਾ ਨਾਲ ਵਸੁ—ਸੱਚਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਧਨ ਅਤੇ ਅਸਤਿਤਵ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ—ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
Mantra 5
श्रद्धां प्रातर्हवामहे श्रद्धां मध्यंदिनं परि । श्रद्धां सूर्यस्य निम्रुचि श्रद्धे श्रद्धापयेह नः ॥
ਅਸੀਂ ਪ੍ਰਾਤಃਕਾਲ ਸ਼ਰੱਧਾ ਨੂੰ ਆਹਵਾਨ ਕਰਦੇ ਹਾਂ; ਮੱਧਾਹਨ ਨੂੰ ਸ਼ਰੱਧਾ ਨਾਲ ਘੇਰਦੇ ਹਾਂ। ਸੂਰਜ ਦੇ ਅਸਤ ਵੇਲੇ ਵੀ ਸ਼ਰੱਧਾ ਨੂੰ ਬੁਲਾਂਦੇ ਹਾਂ। ਹੇ ਸ਼ਰੱਧੇ, ਇੱਥੇ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਸੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਹਿਰਦੇ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ।
Frequently Asked Questions
The hymn addresses Śraddhā—Faith or inner assent—personified as a divine power. Agni and Bhaga are referenced because faith makes the fire-rite work and brings an auspicious share of results.
That sacrifice and spiritual effort succeed through śraddhā: faith kindles Agni, empowers the offering, and makes one’s intention effective, even when circumstances are difficult.
It is especially fitting at dawn before lighting the fire or beginning worship, and it can also be recited at midday and sunset, following the hymn’s own three daily invocations of Śraddhā.
Ask anything about Sukta 151 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.