
ဤအধ্যာယတွင် ယုဓိဋ္ဌိရက ဗျာသအား အရှွင်နှစ်ပါး (နာသတ္ယ၊ ဒသ္ရ) ၏ မူလအစနှင့် မြေပြင်ပေါ်တွင် နေဘုရား၏ အလင်းတော် ပေါ်ထွန်းလာပုံကို မေးမြန်းသည်။ ဗျာသက သံဇ္ဉာ–သူရျ အဖြစ်အပျက်ကို ရှင်းပြရာတွင် သံဇ္ဉာသည် သူရျ၏ တောက်ပလွန်းသော ရောင်ခြည်ကို မခံနိုင်သဖြင့် ချာယာ (Chāyā) ကို အစားထိုးထားကာ အိမ်ထောင်ရေးကျင့်ဝတ်ကို ထိန်းသိမ်းပြီး အစားထိုးထားမှုကို ဖုံးကွယ်ရန် အမိန့်ပေးကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ အိမ်ထောင်ရေးတင်းမာမှုနှင့် နောက်ဆက်တွဲဖြစ်ရပ်များမှ ယမနှင့် ယမုနာ ပေါ်ပေါက်လာပြီး၊ နောက်ပိုင်း ယမနှင့် ပတ်သက်သော ပဋိပက္ခကြောင့် ချာယာ၏ အမှန်တကယ် အတ္တလက္ခဏာ ပေါ်လွင်လာသည်။ သူရျက သံဇ္ဉာကို ရှာဖွေရာတွင် ဓမ္မာရဏ്യ၌ မြင်းမ (vaḍavā) အဖြစ် တပစ်အလွန်ပြင်းထန်စွာ ကျင့်နေသည်ကို တွေ့ရပြီး၊ ဇာတ်ကြောင်းတွင် နှာခေါင်းပိုင်းနှင့် ဆက်စပ်သည့် ထူးခြားသော သမဂ္ဂပုံစံမှ နာသတ္ယနှင့် ဒသ္ရ ဟူသော အရှွင်နှစ်ပါး မွေးဖွားလာသည်။ ထို့နောက် ရဝိကုဏ္ဍများ ပေါ်ထွန်းလာကာ နေရာတော်၏ မဟာတ္မိယကို အခြေပြု၍ ရေချိုးခြင်း၊ ပူဇော်သက္ကာ၊ ပိတೃကရိယာနှင့် ဘကုလာရ္က (Bakulārka) ကို ဝတ်ပြုခြင်းတို့၏ အကျိုးကျေးဇူးများကို ဖလသြုတိအဖြစ် အသေးစိတ်ဖော်ပြသည်။ အပြစ်သန့်စင်ခြင်း၊ ကျန်းမာရေး၊ ကာကွယ်မှု၊ စည်းစိမ်နှင့် ပူဇော်ပွဲအကျိုး တိုးပွားခြင်းတို့ကို ကတိပြုကာ သပ္တမီ၊ တနင်္ဂနွေ၊ ဂြိုဟ်ကြတ်၊ သင်္ကြန်တိ၊ ဗျတီပာတ၊ ဝိုင်ဓြတိ စသည့် ကာလများကို အထူးအလေးပေးထားသည်။
Verse 1
व्यास उवाच । शंभोश्च पश्चिमे भागे स्थापितः कश्यपात्मजः । तत्रास्ति तन्महाभाग रविक्षेत्रं तदुच्यते
ဗျာသက မိန့်ဆိုသည်– “ရှမ္ဘူ၏ အနောက်ဘက်၌ ကശ്യပ၏ သားတော်တစ်ပါးကို ထိုနေရာတွင် တည်ထောင်ထားသည်။ အို မဟာဘဂ၊ ထိုအရပ်၌ ‘ရဝိက္ခေတ္ရ’ ဟု ခေါ်သော သန့်ရှင်းသော က్షేత్రတစ်ခု ရှိ၏။”
Verse 2
तत्रोत्पन्नौ महादिव्यौ रूपयौवनसंयुतौ । नासत्यावश्विनौ देवौ विख्यातौ गदनाशनौ
ထိုနေရာ၌ အလွန်မြတ်သော ဒေဝတန်ခိုးရှိ အရှွင်နီအမွှာနှစ်ပါး—နာသတ်ယနှင့် အရှွင်—မွေးဖွားလာကြ၍ တောက်ပသော ရုပ်သွင်နှင့် ယုဝန်အားအင်တို့ဖြင့် ပြည့်စုံကာ ဒေဝတို့အကြား ရောဂါဖျက်ဆီးသူဟု ကျော်ကြားလေ၏။
Verse 3
युधिष्ठिर उवाच । पितामह महाभाग कथयस्व प्रसादतः । उत्पत्तिरश्विनोश्चैव मृत्युलोके च तत्कथम्
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်—“အို ပိတாமဟာ မဟာဘဂါ! ကရုဏာဖြင့် မိန့်ကြားပါ—အရှွင်နီအမွှာနှစ်ပါး၏ အစပျိုးမွေးဖွားခြင်းသည် မည်သို့ဖြစ်သနည်း၊ ထို့အပြင် မရ္တျလောက (လူ့လောက) တွင် ဤအကြောင်းအရာသည် မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်လာသနည်း?”
Verse 4
रविलोकात्कथं सूर्यो धरायामवतारितः । एतत्सर्वं प्रयत्नेन कथयस्व प्रसादतः
နေမင်းကို ရဝိလောက (နေ၏လောက) မှ မြေပြင်သို့ မည်သို့ ဆင်းသက်စေခဲ့သနည်း။ ဤအရာအားလုံးကို ကြိုးစား၍ သေချာစွာ၊ ကရုဏာဖြင့် မိန့်ကြားပါ။
Verse 5
यच्छ्रुत्वा हि महाभाग सर्वपापैः प्रमुच्यते
အို မဟာဘဂါ၊ ဤကထာကို နားထောင်ရုံဖြင့် လူသည် အမှန်တကယ် ပാപအားလုံးမှ လွတ်မြောက်လေ၏။
Verse 6
व्यास उवाच । साधु पृष्टं त्वया भूप ऊर्ध्वलोककथानकम् । यच्छ्रुत्वा नरशार्दूल सर्वरोगात्प्रमुच्यते । विश्वकर्म्मसुता संज्ञा अंशुमद्रविणा वृता
ဗျာသက ပြောသည်—“အို မင်းကြီး၊ အထက်လောကတို့၏ ဤကထာကို သင်ကောင်းစွာ မေးမြန်းခဲ့သည်။ အို လူတို့အနက် ကျားသဖွယ်သူရဲကောင်း၊ ဤကို နားထောင်လျှင် ရောဂါအားလုံးမှ လွတ်မြောက်သည်။ ဝိශ්ဝကರ್ಮာ၏ သမီး စဉ္ဉာ သည် အံရှုမာန် (နေမင်း) နှင့် ထိမ်းမြားခဲ့သည်။”
Verse 8
सूर्य उवाच । मयि दृष्टे सदा यस्मात्कुरुषे स्वाक्षिसंयमम् । तस्माज्जनिष्यते मूढे प्रजासंयमनो यमः
နေမင်းက မိန့်တော်မူသည်– သင်သည် ငါ့ကိုကြည့်သည့်အခါတိုင်း မိမိမျက်စိကို အမြဲတမ်း ထိန်းချုပ်သိမ်းဆည်းလေသည်; ထို့ကြောင့် အမောဟဖြစ်သူရေ၊ သတ္တဝါတို့ကို ထိန်းညှိအုပ်ချုပ်သော ယမ မင်းသည် မွေးဖွားလာမည်။
Verse 9
ततः सा चपलं देवी ददर्श च भयाकुलम् । विलोलितदृशं दृष्ट्वा पुनराह च तां रविः
ထို့နောက် ဒေဝီသည် သူ့ကို မတည်ငြိမ်ဘဲ ကြောက်ရွံ့ခြင်းဖြင့် လှုပ်ရှားနေသည်ဟု မြင်တော်မူ၏။ မျက်လုံးများ မတည်မငြိမ် လှုပ်ယမ်းနေသည်ကို မြင်ပြီးနောက် ရဝိ (နေမင်း) သည် ထပ်မံ၍ သူမအား မိန့်တော်မူ하였다။
Verse 10
यस्माद्विलोलिता दृष्टिर्मयि दृष्टे त्वया धुना । तस्माद्विलोलितां संज्ञे तनयां प्रसविष्यसि
ယခု သင်သည် ငါ့ကိုကြည့်သဖြင့် သင်၏အမြင်သည် မတည်မငြိမ် လှုပ်ယမ်းလာသည်; ထို့ကြောင့် အို စံဇ္ဉာ၊ “ဝိလိုလိတာ” ဟူသော အမည်ရှိ သမီးတစ်ဦးကို သင် မွေးဖွားမည်။
Verse 11
व्यास उवाच । ततस्तस्यास्तु संजज्ञे भर्तृशापेन तेन वै । यमश्च यमुना येयं विख्याता सुमहानदी
ဗျာသက မိန့်တော်မူသည်– ထို့နောက် သူမ၏ ခင်ပွန်း၏ ထိုကျိန်စာကြောင့် ယမ မင်း မွေးဖွားလာ၏; ထို့ပြင် ယမုနာလည်း—လူသိများ၍ အလွန်မဟာမြစ်တစ်စင်း ဖြစ်လေသည်။
Verse 12
सा च संज्ञा रवेस्तेजो महद्दुःखेन भामिनी । असहंतीव सा चित्ते चिंतयामास वै तदा
ထို့နောက် တောက်ပသော မိန်းမ စံဇ္ဉာသည် ရဝိ၏ လောင်ကျွမ်းသည့် တေဇောကြောင့် အလွန်ကြီးမားသော ဝမ်းနည်းဒုက္ခကို ခံစားရ၏။ မခံနိုင်သကဲ့သို့ ဖြစ်၍ ထိုအခါ စိတ်အတွင်း၌ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း စဉ်းစားတော်မူ하였다။
Verse 13
किं करोमि क्व गच्छामि क्व गतायाश्च निर्वृतिः । भवेन्मम कथं भर्तुः कोपमर्कस्य नश्यति
ငါ ဘာလုပ်ရမလဲ။ ဘယ်ကို သွားရမလဲ။ သွားပြီးနောက် ငြိမ်းချမ်းမှုကို ဘယ်မှာ ရမလဲ။ ငါ့ခင်ပွန်း—နေမင်း စူရိယ—၏ အမျက်ကို ဘယ်လို သက်သာစေ၍ ပျောက်ကင်းစေနိုင်မလဲ။
Verse 14
इति संचिंत्य बहुधा प्रजापतिसुता तदा । साधु मेने महाभागा पितृसंश्रयमापसा
ဤသို့ နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် စဉ်းစားပြီးနောက် ပရဇာပတိ၏ သမီးတော် မဟာဘဂါဝတီသည် ဖခင်၏ အကာအကွယ်နှင့် ခိုလှုံရာကို ရယူခြင်းက အကောင်းဆုံးဟု သဘောတူဆုံးဖြတ်하였다။
Verse 15
ततः पितृगृहं गंतुं कृतबुद्धिर्यशस्विनी । छायामाहूयात्मनस्तु सा देवी दयिता रवेः
ထို့နောက် ဖခင်အိမ်သို့ သွားရန် စိတ်ဆုံးဖြတ်ပြီးနောက် ယశသ္ဝিনী ဒေဝီ—နေမင်း စူရိယ၏ ချစ်မြတ်နိုးသူ—သည် မိမိ၏ အစားထိုးအဖြစ် ချာယာကို ခေါ်ယူ하였다။
Verse 16
तां चोवाच त्वया स्थेयमत्र भानोर्यथा मया । तथा सम्यगपत्येषु वर्तितव्यं तथा रवौ
ထို့ပြင် သူမအား “သင်သည် ဤနေရာတွင် ငါ့အစား နေမင်း ဘာနုနှင့်အတူ နေရမည်။ ကလေးများအပေါ်လည်း သင့်တော်စွာ ပြုမူရမည်၊ ရဝိကိုယ်တိုင်အပေါ်လည်း ထိုနည်းတူ ဖြစ်ရမည်” ဟု ဆို하였다။
Verse 17
दुष्टमपि न वाच्यं ते यथा बहुमतं मम । सैवास्मि संज्ञाहमिति वाच्यमेवं त्वयानघे
“မသင့်လျော်သည့်အရာတစ်စုံတစ်ရာ ဖြစ်ပေါ်လာသော်လည်း သင်မပြောရ။ ဤသည်မှာ ငါ၏ ခိုင်မာသော ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြစ်သည်။ အပြစ်ကင်းသူရေ၊ ‘ငါသည် စံဉ္ညာ ကိုယ်တိုင်’ ဟုသာ ပြောရမည်” ဟု မိန့်하였다။
Verse 18
छायासंज्ञोवाच । आकेशग्रहणाच्चाहमाशापाच्च वचस्तथा । करिष्ये कथयिष्यामि यावत्केशापकर्षणा त्
ချာယာက ဆိုသည်– “သင်သည် ကျွန်မ၏ ဆံပင်ကို ဆွဲကိုင်ထားသဖြင့်၊ ထို့ပြင် သင်၏ အမိန့်ကြောင့်၊ ကျွန်မသည် သင်ပြောသကဲ့သို့ လုပ်မည်၊ ပြောမည်—ဤဆံပင်ဆွဲခြင်း၏ အကျိုးဆက် ပေါ်ထွက်လာသည့်အချိန်တိုင်အောင်။”
Verse 19
इत्युक्ता सा तदा देवी जगाम भवनं पितुः । ददर्श तत्र त्वष्टारं तपसा धूतकिल्बिषम्
ထိုသို့ ပြောဆိုခံရပြီးနောက် ဒေဝီသည် မိဘအိမ်သို့ သွားလေ၏။ ထိုနေရာတွင် တပဿာဖြင့် အပြစ်အညစ်အားလုံးကို ဆေးကြောသန့်စင်ထားသော တွෂ္ဋೃ (ဗိශ්ဝကರ್ಮာ) ကို တွေ့မြင်လေ၏။
Verse 20
बहुमानाच्च तेनापि पूजिता विश्व कर्म्मणा । तत्स्थौ पितृगृहे सा तु किंचित्कालमनिंदिता
ဗိශ්ဝကರ್ಮာကလည်း အလွန်ဂုဏ်ပြုကာ ပူဇော်လေးစားသဖြင့်၊ အပြစ်တင်စရာမရှိသော ဒေဝီသည် မိဘအိမ်၌ အချိန်အနည်းငယ် နေထိုင်လေ၏။
Verse 21
ततः प्राह स धर्मज्ञः पिता नातिचिरोषिताम् । विश्वकर्मा सुतां प्रेम्णा बहुमा नपुरस्सरम्
ထို့နောက် ဓမ္မကိုသိမြင်သော ဖခင် ဗိශ්ဝကర్మာသည် အချိန်မကြာမီသာ နေခဲ့သော သမီးအား ချစ်ခင်မေတ္တာနှင့် ဂုဏ်ပြုလေးစားမှု အပြည့်ဖြင့် စကားဆိုလေ၏။
Verse 22
त्वां तु मे पश्यतो वत्से दिनानि सुबहून्यपि । मुहूर्तेन समानि स्युः किंतु धर्मो विलुप्यते
“သမီးချစ်ရေ၊ ဖခင်က သမီးကို မြင်နေရသမျှ အများကြီးသော နေ့ရက်များတောင် မုဟူရ္တတစ်ခဏလိုပဲ ထင်ရတယ်; သို့သော် ဤအခြေအနေကြောင့် ဓမ္မသည် လျော့နည်း၍ ပျောက်ကွယ်သွားနေသည်။”
Verse 23
बांधवेषु चिरं वासो न नारीणां यशस्करः । मनोरथो बांधवानां भार्या पितृगृहे स्थिता
ကိုယ့်ဆွေမျိုးများအကြား အချိန်ကြာကြာ နေရခြင်းသည် အိမ်ထောင်ရှိသော မိန်းမအတွက် ဂုဏ်သတင်းတိုးစေသည်ဟု မယူဆကြ; မယားသည် ဖခင်အိမ်၌ တည်နေပါက ထိုအရာသည် ဆွေမျိုးတို့၏ မျှော်လင့်ချက်နှင့် ဆန္ဒဖြစ်လာသည်။
Verse 24
स त्वं त्रैलोक्यनाथेन भर्त्रा सूर्येण संगता । पितुर्गृहे चिरं कालं वस्तुं नार्हसि पुत्रिके
သမီးရေ၊ သင်သည် လောကသုံးပါး၏ အရှင်ဖြစ်သော သင်၏ခင်ပွန်း နေမင်း (စူရျ) နှင့် ပေါင်းစည်းပြီးပြီ; ထို့ကြောင့် ဖခင်အိမ်၌ အချိန်ကြာကြာ နေရန် မသင့်တော်။
Verse 25
अतो भर्तृगृहं गच्छ दृष्टोऽहं पूजिता च मे । पुनरागमनं कार्यं दर्शनाय शुभेक्षणे
ထို့ကြောင့် ယခု သင်၏ခင်ပွန်းအိမ်သို့ သွားလော့။ သင်သည် ငါ့ကို တွေ့မြင်၍ ထိုက်တန်သကဲ့သို့ ပူဇော်ကန်တော့ပြီးပြီ; သို့သော် မင်္ဂလာမျက်စိရှိသူမ၊ နောက်တစ်ဖန်လည်း ဒർശနအတွက် ပြန်လာရမည်။
Verse 26
व्यास उवाच । इत्युक्ता सा तदा क्षिप्रं तथेत्युक्ता च वै मुने । पूजयित्वा तु पितरं सा जगामोत्तरान्कुरून्
ဗျာသက မိန့်ကြားသည်– ထိုသို့ ပြောဆိုသဖြင့် သူမသည် ချက်ချင်း “တထာစ্তু” ဟု ပြန်ဆို၏၊ မုနိရေ။ ထို့နောက် ဖခင်ကို ပူဇော်ကန်တော့ပြီး မြောက်ဘက် ကုရုတို့ထံ သွားလေ၏။
Verse 27
सूर्यतापमनिच्छती तेजसस्तस्य बिभ्यती । तपश्चचार तत्रापि वडवारूपधारिणी
နေမင်း၏ လောင်ကျွမ်းသည့် အပူကို မခံလိုဘဲ၊ ထိုတေဇောဓာတ်၏ တောက်ပမှုကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့်၊ သူမသည် မြင်းမ (ဝဍဝာ) ရုပ်ကို ခံယူကာ ထိုနေရာ၌ပင် တပသ (တပဿ) ကို ဆက်လက်ကျင့်ခဲ့သည်။
Verse 28
संज्ञामित्येव मन्वानो द्वितीयायां दिवस्पतिः । जनयामास तनयौ कन्यां चैकां मनोरमाम्
“ဤသူမသည် စဉ္ဉာပင်” ဟု ထင်မှတ်ကာ နေ့၏အရှင် ဆူရျာသည် ဒုတိယဇနီးနှင့်အတူ သားနှစ်ယောက်နှင့် အလွန်လှပသော သမီးတစ်ယောက်ကို မွေးဖွားစေ하였다။
Verse 29
छाया स्वतनयेष्वेव यथा प्रेष्णाध्यवर्तत । तथा न संज्ञाकन्यायां पुत्रयोश्चाप्यवर्तत । लालनासु च भोज्येषु विशेषमनुवासरम्
ချာယာသည် မိမိ၏သားသမီးများအပေါ်တွင်သာ အထူးချစ်ခင်စိတ်ဖြင့် ပြုမူခဲ့သော်လည်း စဉ္ဉာ၏သမီးနှင့် သားနှစ်ယောက်အပေါ်တွင် ထိုသို့မပြုခဲ့။ နေ့စဉ်နေ့တိုင်း လှုပ်ရှားလှုပ်ရှား လက်လှမ်းမီသောအနုမြူနှင့် အစားအစာတွင် ခွဲခြားမှုကို ပြုလေ၏။
Verse 30
मनुस्तत्क्षांतवानस्या यमस्तस्या न चाक्षमत् । ताडनाय ततः कोपात्पादस्तेन समुद्यतः । तस्याः पुनः क्षांतमना न तु देहे न्यपातयत्
မနုသည် ထိုအရာကို သည်းခံခဲ့သော်လည်း ယမသည် မခံနိုင်ခဲ့။ ထို့ကြောင့် ဒေါသဖြင့် ထိုးနှက်ရန် ခြေထောက်ကို မြှောက်လိုက်သော်လည်း နောက်တစ်ဖန် စိတ်ကိုထိန်းကာ သူမ၏ကိုယ်ပေါ်သို့ မချခဲ့။
Verse 31
ततः शशाप तं कोपाच्छायासंज्ञा यमं नृप । किंचित्प्रस्फुरमाणोष्ठी विचलत्पाणिपल्लवा
ထို့နောက်၊ အရှင်မင်းကြီး၊ စဉ္ဉာဟု အမည်ကြီးသော ချာယာသည် ဒေါသဖြင့် ယမကို ကျိန်စာချ하였다။ သူမ၏နှုတ်ခမ်းများ တုန်ယင်၍ နူးညံ့သောလက်များလည်း တုန်ခါနေ하였다။
Verse 32
पत्न्यां पितुर्मयि यदि पादमुद्यच्छसे बलात् । भुवि तस्मादयं पादस्तवाद्यैव भविष्यति
“သင်သည် အဖ၏ဇနီးဖြစ်သော ငါ့အပေါ်သို့ အင်အားဖြင့် ခြေထောက်ကို မြှောက်လာမည်ဆိုလျှင်၊ ထိုအကြောင်းကြောင့် ယနေ့မှစ၍ သင်၏ဤခြေထောက်သည် မြေပြင်ပေါ်သို့ ကျရောက်လိမ့်မည်” ဟုဆို၏။
Verse 33
इत्याकर्ण्य यमः शापं मातर्यतिविशंकितः । अभ्येत्य पितरं प्राह प्रणिपातपुरस्सरम्
ထိုကျိန်စာကို ကြားသိသဖြင့် ယမသည် မိခင်အကြောင်း အလွန်စိုးရိမ်တုန်လှုပ်သွား၏။ ထို့နောက် ဖခင်ထံသို့ သွားရောက်ကာ အရင်ဦးစွာ ဦးချကန်တော့ပြီးမှ လျှောက်တင်ပြောဆို하였다။
Verse 34
तातैतन्महदाश्चर्यमदृष्टमिति च क्वचित् । माता वात्सल्यरूपेण शापं पुत्रे प्रयच्छति
သူက “အဖေတော်၊ ဤသည်မှာ အလွန်အံ့ဩဖွယ်ရာ—ရှားရှားပါးပါးသာ တွေ့ရသည်။ မိခင်သည် မေတ္တာ၏အရိပ်အယောင်ဖြင့်ပင် သားကို ကျိန်စာပေးနိုင်သည်ဟူသည်” ဟု လျှောက်တင်하였다။
Verse 35
यथा माता ममाचष्ट नेयं माता तथा मम । निर्गुणेष्वपि पुत्रेषु न माता निर्गुणा भवेत्
“မိခင်က ပြောသကဲ့သို့ ထိုသဘောအရ သူမသည် ကျွန်ုပ်၏ မိခင်အမှန် မဟုတ်ပါ။ သားများသည် ဂုဏ်သတ္တိမရှိသော်လည်း မိခင်သည် ဂုဏ်သတ္တိကင်းမဖြစ်သင့်” ဟု ဆို하였다။
Verse 36
यमस्यैतद्वचः श्रुत्वा भगवांस्तिमिरापहः । छायासंज्ञामथाहूय पप्रच्छ क्वगतेति च
ယမ၏စကားကို ကြားသိပြီးနောက် အမှောင်ကိုပယ်ဖျက်တော်မူသော ဘုရားသခင်သည် “ချာယာ” ဟု အမည်ရသူကို ခေါ်ယူကာ “သူမ ဘယ်သို့ သွားသနည်း” ဟု မေးမြန်း하였다။
Verse 37
सा चाह तनया त्वष्टुरहं संज्ञा विभावसो । पत्नी तव त्वयापत्यान्येतानि जनितानि मे
သူမက “အို ဝိဘာဝသု၊ ကျွန်မသည် တွဝෂ္ဍṛ၏ သမီး စံဇ္ဉာ ဖြစ်ပါသည်။ ကျွန်မသည် သင်၏ ဇနီးဖြစ်၍ ဤသားသမီးတို့သည် သင်ကြောင့် ကျွန်မထံမှ မွေးဖွားလာကြသည်” ဟု ပြော하였다။
Verse 38
इत्थं विवस्वतस्तां तु बहुशः पृच्छतो यदा । नाचचक्षे तदा क्रुद्धो भास्वांस्तां शप्तुमुद्यतः
ဤသို့ ဝိဝသွာန်က ထပ်ခါထပ်ခါ မေးမြန်းသော်လည်း သူမ မဖော်ပြသဖြင့် တောက်ပသော ဘာස්ဝါန်သည် ဒေါသထွက်ကာ ကျိန်စာချရန် ပြင်ဆင်လေ၏။
Verse 39
ततः सा कथयामास यथावृत्तं विवस्वते । विदितार्थश्च भगवाञ्जगाम त्वष्टु रालयम्
ထို့နောက် သူမသည် ဖြစ်ပျက်သမျှကို ဝိဝသွာန်အား အတိုင်းအတာမလွဲ ပြောပြလေ၏။ အမှန်တရားကို သိမြင်သော ဘဂဝန်သည် တ္ဝෂ္ဍೃ၏ နေရာသို့ သွားလေ၏။
Verse 40
ततः संपूजयामास त्वष्टा त्रैलोक्यपूजितम् । भास्वन्किं रहिता शक्त्या निजगेहमुपागतः
ထို့နောက် တ္ဝෂ္ဍೃသည် သုံးလောက၌ ပူဇော်ခံရသော တောက်ပသည့် ဘာස්ဝါန်ကို ထုံးတမ်းအတိုင်း ဂုဏ်ပြုပူဇော်ကာ မေးလေ၏— “အို ဘာස්ဝါန်၊ အဘယ်ကြောင့် ကိုယ့်အိမ်သို့ အင်အားမဲ့သကဲ့သို့ လာရသနည်း?”
Verse 41
संज्ञां पप्रच्छ तं तस्मै कथयामास तत्त्ववित् । आगता सेह मे वेश्म भवतः प्रेषिता रवे
သူသည် သံဇ္ဉာအကြောင်း မေးမြန်းရာ တရားသိသူက ရှင်းပြလေ၏— “အို ရဝိ၊ သူမသည် သင်ပို့လိုက်သဖြင့် ဤနေရာ ငါ့အိမ်သို့ ရောက်လာခြင်းဖြစ်သည်။”
Verse 42
दिवाकरः समाधिस्थो वडवारूपधारिणीम् । तपश्चरंतीं ददृशे उत्तरेषु कुरुष्वथ
နေဒေဝတော်သည် နက်ရှိုင်းသော သမာဓိသို့ ဝင်ရောက်ကာ မြောက်ဘက် ကုရုဒေသတွင် မေမြင်းရုပ်ကို ဆောင်၍ တပသ်ကျင့်နေသော သူမကို မြင်တွေ့လေ၏။
Verse 43
असह्यमाना सूर्यस्य तेजस्तेनातिपीडिता । वह्न्याभनिजरूपं तु च्छायारूपं विमुच्य च
နေမင်း၏ တောက်လောင်သော တေဇကို မခံနိုင်ဘဲ၊ ထိုတေဇကြောင့် အလွန်နှိပ်စက်ခံရသဖြင့် သူမသည် အရိပ်ရုပ်ကို စွန့်လွှတ်ကာ မီးကဲ့သို့ တောက်ပသော မိမိ၏ မူလရုပ်ကို ခံယူ하였다။
Verse 44
धर्मारण्ये समागत्य तप स्तेपे सुदुष्करम् । छायापुत्रं शनिं दृष्ट्वा यमं चान्यं च भूपते
ဓမ္မာရဏ္ယသို့ ရောက်လာပြီး သူမသည် အလွန်ခက်ခဲသော တပသကို ဆောင်ရွက်하였다။ အရှင်မင်းကြီး၊ ချာယာ၏ သား ရှနိကိုလည်းကောင်း၊ ယမကိုလည်းကောင်း၊ ထို့ပြင် အခြား သားတစ်ဦးကိုလည်း မြင်သောအခါ (အကြောင်းအရာ ပေါ်လွင်လာသည်)။
Verse 45
तदैव विस्मितः सूर्यो दुष्टपुत्रौ समीक्ष्य च । ज्ञातुं दध्यौ क्षणं ध्यात्वा विदित्वा तच्च कारणम्
ထိုခဏတည်းက နေမင်းသည် အနှောင့်အယှက်ဖြစ်စေသော သားတို့ကို မြင်၍ အံ့ဩသွားသည်။ သိမြင်ရန် စဉ်းစားတော်မူပြီး ခဏမျှ သမာဓိဝင်ကာ ထိုအကြောင်းရင်းကို သိရှိတော်မူ하였다။
Verse 46
घृण्यौष्ण्याद्दग्धदेहा सा तपस्तेपे पतिव्रता । येन मां तेजसा सह्यं द्रष्टुं नैव शशाक ह
ပြင်းထန်သော အပူကြောင့် ကိုယ်ခန္ဓာ မီးလောင်သကဲ့သို့ ဖြစ်နေသော်လည်း ထိုပတိဝရတာ မယားသည် တပသကို ဆက်လက်ပြုလုပ်하였다—အကြောင်းမှာ မခံနိုင်လောက်သော ငါ၏ တေဇကြောင့် သူမသည် ငါ့ကို မမြင်နိုင်ခဲ့သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 47
पञ्चाशद्धायनेतीते गत्वा कौ तप आचरत् । प्रद्योतनो विचार्यैवं गत्वा शीघ्रं मनोजवः
နှစ်ငါးဆယ် ကုန်လွန်သွားသောအခါ သူသည် သူမ တပသကျင့်နေသော နေရာသို့ သွား하였다။ ထိုသို့ စဉ်းစားပြီးနောက်၊ ပရဒျိုတန (နေမင်း) သည် စိတ်ကဲ့သို့ လျင်မြန်စွာ ချက်ချင်း သွားရောက်하였다။
Verse 48
धर्मारण्ये वरे पुण्ये यत्र संज्ञास्थिता तपः । आगतं तं रविं दृष्ट्वा वडवा समजायत
မြတ်စွာသော ပုဏ္ဏိယဓမ္မာရဏ္ယ၌၊ စဉ္ဉာသည် တပဿာ၌ တည်နေရာတွင်၊ ရဝိ (နေမင်း) ရောက်လာသည်ကို မြင်သဖြင့် သူမသည် မြင်းမ (ဝဍဝာ) အဖြစ် ပြောင်းလဲသွား하였다။
Verse 49
सूर्यपत्नी सदा संज्ञा सूर्यश्चाश्वस्ततोऽभवत् । ताभ्यां सहाभूत्संयोगो घ्राणे लिंगं निवेश्य च
စဉ္ဉာသည် နေမင်း၏ ဇနီးဖြစ်သည်ဟု အမြဲတမ်းရှိခဲ့ပြီး နေမင်းလည်း ထိုအခါ စိတ်ချမ်းသာသွား하였다။ ထို့နောက် သူ၏ လိင်္ဂကို သူမ၏ နှာခေါင်းပေါက်၌ ထည့်တင်ပြီးနောက် နှစ်ဦးပေါင်းစည်းမှု ဖြစ်ပွား하였다။
Verse 50
तदा तौ च समुत्पन्नौ युगलावश्विनौ भुवि । प्रादुर्भूतं जलं तत्र दक्षिणेन खुरेण च
ထိုအခါ မြေပြင်ပေါ်၌ အရှွင်နီဒေဝတား အမွှာနှစ်ပါး ပေါ်ထွန်းမွေးဖွားလာ하였다။ ထို့ပြင် ထိုနေရာ၌ ညာဘက် ခြေခွာဖြင့် ထိခိုက်သဖြင့် ရေသည် ပေါက်ထွက်ပေါ်လာ하였다။
Verse 51
विदलिते भूमिभागे तत्र कुंडं समुद्बभौ । द्वितीयं तु पुनः कुंडं पश्चार्धचरणोद्भवम्
မြေကြီး၏ ထိုအစိတ်အပိုင်း ပွဲကွဲသွားသောအခါ ထိုနေရာ၌ ကုဏ္ဍ (သန့်ရှင်းသော ရေကန်) တစ်ခု ပေါ်ထွန်းလာ하였다။ ထို့နောက် နောက်ခြေ၏ တစ်ဝက်ပိုင်းမှ ပေါက်ဖွားသော ဒုတိယ ကုဏ္ဍတစ်ခုလည်း ထပ်မံ ပေါ်လာ하였다။
Verse 52
उत्तरवाहिन्याः काश्या कुरुक्षेत्रादि वै तथा । गंगापुरीसमफलं कुण्डेऽत्र मुनिनोदितम्
မုနိက ကြေညာထားသည်မှာ ဤကုဏ္ဍ၌ ရရှိသော ပုဏ္ဏိယသည် မြစ်ရေ မြောက်ဘက်သို့ စီးသော ကာရှီ (အုတ္တရဝါဟိနီ) နှင့် ကုရုක්ෂೇತ್ರ စသည့် တီရ္ထများနှင့် တူညီပြီး၊ ဂင်္ဂါပူရီနှင့်လည်း တူညီသော အကျိုးပေးသည်။
Verse 53
तत्फलं समवाप्नोति तप्तकुण्डे न संशयः । स्नानं विधाय तत्रैव सर्वपापैः प्रमुच्यते
တပ္တကුණ္ဍ၌ သံသယမရှိဘဲ ထိုဖလကို အမှန်တကယ် ရရှိ၏။ ထိုနေရာ၌ပင် ထုံးတမ်းအတိုင်း ရေချိုးသန့်စင်လျှင် အပြစ်ပေါင်းစုံမှ လွတ်မြောက်၏။
Verse 54
न पुनर्जायते देहः कुष्ठादिव्याधिपीडितः । एतत्ते कथितं भूप दस्रांशोत्पत्तिकारणम्
ထို့နောက် ကုဋ္ဌ (အရေပြားရောဂါ) စသည့် ရောဂါများကြောင့် ပင်ပန်းသော ကိုယ်ခန္ဓာဖြင့် ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်း မရှိတော့။ အို မင်းကြီး၊ ဒဿရာံရှ ပေါ်ထွန်းလာရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းကို သင့်အား ငါဆိုပြီ။
Verse 55
तदा ब्रह्मादयो देवा आगतास्तत्र भूपते । दत्त्वा संज्ञावरं शुभ्रं चिंतितादधिकं हि तैः
ထိုအခါ အို မင်းကြီး၊ ဘြဟ္မာနှင့် အခြားဒေဝတားတို့သည် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာကြ၏။ သူတို့သည် သံဇ္ဉာအား မင်္ဂလာရှိသော ဝရदानကို ပေးအပ်ကြပြီး၊ မိမိတို့ စိတ်ကူးဆန္ဒထားသည့်အရာထက်ပင် ပိုလွန်စေခဲ့၏။
Verse 56
स्थापयित्वा रविं तत्र बकुलाख्यवनाधिपम् । आनर्चुस्ते तदा संज्ञां पूर्वरूपाऽभवत्तदा
ဘကူလာဟု ခေါ်သော တော၏ အဓိပတိအဖြစ် ရဝိ (နေမင်း) ကို ထိုနေရာ၌ တည်ထောင်ပြီးနောက်၊ ဒေဝတားတို့သည် သံဇ္ဉာကို ပူဇော်အာရాధနာ ပြုကြ၏။ ထိုအခါပင် သူမသည် ယခင်ရုပ်သဏ္ဌာန်သို့ ပြန်လည်ရရှိလာ၏။
Verse 57
स्थापिता तत्र राज्ञी च कुमारौ युगलौ तदा । एतत्तीर्थफलं वक्ष्ये शृणु राजन्महामते
ထိုနေရာ၌ မိဖုရားနှင့် မင်းသားနှစ်ပါး (အတွဲ) ကိုလည်း ထိုအခါ တည်ထောင်ထား၏။ ယခု ဤတီရ္ထ၏ ဖလကို ငါဆိုမည်—အို ဉာဏ်ကြီးမင်းကြီး၊ နားထောင်လော့။
Verse 58
आदिस्थानं कुरुश्रेष्ठ देवैरपि सुदुर्लभम् । रविकुण्डे नरः स्नात्वा श्रद्धायुक्तो जितेंद्रियः
အို ကုရုမျိုး၏ အမြတ်ဆုံးသူရေ၊ ဤ အာဒိတိဿာန သန့်ရှင်းရာဌာနသည် ဒေဝတို့အတွက်တောင် အလွန်ရှားပါး၏။ ရဝိကுண္ဍ၌ သဒ္ဓါဖြင့် အင်ဒြိယတို့ကို ထိန်းချုပ်ကာ ရေချိုးသူသည်—
Verse 59
तारयेत्स पितॄन्सर्वान्महानरकगानपि । श्रद्धया यः पिबेत्तोयं संतर्प्य पितृदेवताः
ထိုသူသည် မဟာနရက၌ ကျရောက်နေသူများပါ အပါအဝင် ပိတೃဘိုးဘွားအားလုံးကို ကယ်တင်နိုင်၏။ သဒ္ဓါဖြင့် ပိတೃဒေဝတားတို့ကို စန်တರ್ಪဏ ပြု၍ ဤရေကို သောက်သူသည်—
Verse 60
स्वल्पं वापि बहुवापि सर्वं कोटिगुणं भवेत् । सप्तम्यां रविवारेण ग्रहणं चंद्रसूर्ययोः
နည်းသော်လည်း များသော်လည်း အားလုံးသည် ကောဋိဂుణဖြစ်လာ၏။ စပ္တမီတိသီ၌၊ တနင်္ဂနွေနေ့၌၊ လနှင့် နေ၏ ဂြဟဏကာလ၌—
Verse 61
रविकुण्डे च ये स्नाताः न ते वै गर्भगामिनः । सक्रांतौ च व्यतीपाते वैधृतेषु च पर्वसु
ရဝိကுண္ဍ၌ ရေချိုးသူတို့သည် ထပ်မံ ဂರ್ಭဝင်ခြင်းမရှိ (ပြန်လည်မွေးဖွားခြင်းမှ လွတ်ကင်း)။ အထူးသဖြင့် သင်္ကြာန္တိ၊ ဗျတီပာတ၊ ဝೈဓೃတိ နှင့် ပရဝန် အခါအလှည့်များတွင်—
Verse 62
पूर्णमास्याममावास्यां चतुर्द्दश्यां सितासिते । रविकुंडे च यः स्नातः क्रतुकोटिफलं लभेत्
လပြည့်နေ့ (ပူර්ဏိမာ)၊ လကွယ်နေ့ (အမావัสယာ) နှင့် အလင်းပက္ခ-အမှောင်ပက္ခ နှစ်ဖက်လုံး၏ စတုရ္ဒသီနေ့၌—ရဝိကுண္ဍ၌ ရေချိုးသူသည် ယဇ్ఞ ကောဋိ၏ အကျိုးကို ရရှိ၏။
Verse 63
पूजयेद्बकुलार्कं च एकचित्तेन मानवः । स याति परमं धाम स यावत्तपते रविः
တစ်စိတ်တစ်မနက်ဖြင့် ဘကူလာရ္ကကို ပူဇော်သူသည် အမြင့်မြတ်ဆုံး ဓာမသို့ ရောက်၏—နေမင်း တောက်ပနေသမျှကာလတိုင်။
Verse 64
तस्य लक्ष्मीः स्थिरा नूनं लभते संततिं सुखम् । अरिवर्गः क्षयं याति प्रसादाच्च दिवस्पतेः
သူ၏ လက္ရှ္မီသည် မလှုပ်မယှက် တည်မြဲလာ၍ သားသမီးနှင့် ချမ်းသာပျော်ရွှင်မှုကို ရ၏။ နေ့၏အရှင် (နေမင်း) ၏ ကရုဏာကြောင့် ရန်သူအစုအဝေး ပျက်စီးသွား၏။
Verse 65
नाग्नेर्भयं हि तस्य स्यान्न व्याघ्रान्न च दंतिनः । न च सर्प्पभयं क्वापि भूतप्रेतादिभीर्नहि
သူ့အတွက် မီးကို မကြောက်ရ၊ ကျားကိုလည်း မကြောက်ရ၊ ဆင်ကိုလည်း မကြောက်ရ။ မည်သည့်နေရာ၌မဆို မြွေကြောက်ခြင်းမရှိ၊ ဘူတ၊ ပရေတ စသည့်အရာတို့ကိုလည်း မကြောက်ရ။
Verse 66
बालग्रहाश्च सर्वेऽपि रेवती वृद्धरेवती । ते सर्वे नाशमायांति बकुलार्क नमोस्तु ते
ကလေးကိုဖမ်းဆီးနှိပ်စက်သော ဘာလဂြဟာတို့အားလုံး—ရေးဝတီနှင့် ဝృద్ధရေးဝတီပါဝင်၍—ပျက်စီးကုန်၍ အဆုံးသတ်ကြ၏။ အို ဘကူလာရ္က၊ သင့်အား နမස්ကာရ!
Verse 67
गावस्तस्य विवर्द्धंते धनं धान्यं तथैव च । अविच्छेदो भवेद्वंशो बकुलार्के नमस्कृते
သူ၏ နွားများ တိုးပွားလာ၍ ငွေကြေးနှင့် စပါးသီးနှံလည်း တိုးတက်၏။ ဘကူလာရ္ကကို နမස්ကာရပြုလျှင် မျိုးဆက်မပြတ်တောက် တည်မြဲ၏။
Verse 68
काकवन्ध्या च या नारी अनपत्या मृतप्रजा । वन्ध्या विरूपिता चैव विषकन्याश्च याः स्त्रियः
‘ကာက-ဝန္ဓျာ’ (အသက်မရှိကလေးသာ မွေးဖွားရသူ) ဖြစ်သော မိန်းမများ၊ သားသမီးမရှိသူများ၊ သားသမီးသေဆုံးပြီးသူများ၊ မျိုးမပွားနိုင်သူများ၊ ရုပ်သဏ္ဌာန်ပျက်ယွင်းသူများနှင့် ‘ဗိသ-ကညာ’ ဟု ခေါ်သော မိန်းမများ—ဤသို့သော မိန်းမတို့…
Verse 69
एवं दोषैः प्रमुच्यंते स्नात्वा कुण्डे च भूपते । सौभाग्यस्त्रीसुतांश्चैव रूपं चाप्नोति सर्वशः
အို မင်းကြီးရေ! ဤကுண္ဍ၌ ရေချိုးသန့်စင်လျှင် ထိုကဲ့သို့သော ချို့ယွင်းချက်များမှ လွတ်မြောက်ကြသည်။ ထို့ပြင် ကံကောင်းခြင်း၊ ခင်ပွန်း၊ သားသမီးနှင့် အလှအပကို အစုံအလင် ရရှိကြသည်။
Verse 70
व्याधिग्रस्तोपि यो मर्त्यः षण्मासाच्चैव मानवः । रविकुण्डे च सुस्नातः सर्वरोगात्प्रमुच्यते
ရောဂါဝေဒနာခံစားနေရသော လူသားတစ်ဦးပင်—ခြောက်လတိုင်တိုင် ရဝိကுண္ဍ၌ ကောင်းစွာ ရေချိုးပါက—ရောဂါအလုံးစုံမှ လွတ်မြောက်သည်။
Verse 71
नीलोत्सर्गविधिं यस्तु रविक्षेत्रे करोति वै । पितरस्तृप्तिमायांति यावदाभूतसंप्लवम्
ရဝိက்ஷೇತ್ರ၊ နေဘုရား၏ သန့်ရှင်းသော နယ်မြေ၌ ‘နီလိုတ်ဆာဂ’ အခမ်းအနားကို ပြုလုပ်သူ၏ ပိတရ် (ဘိုးဘွား) များသည် တင်းတိမ်ပျော်ရွှင်ကြသည်—ကမ္ဘာပျက်ကွက် (ပရလယ) အထိ။
Verse 72
कन्यादानं च यः कुर्यादस्मिन्क्षेत्रे च पुत्रक । उद्वाहपरिपूतात्मा ब्रह्मलोके महीयते
ထို့ပြင် ချစ်သားရေ! ဤသန့်ရှင်းသော နယ်မြေ၌ ‘ကနျာဒါန’ ကို ပြုလုပ်သူသည် မင်္ဂလာအခမ်းအနား၏ သံစ్కာရဖြင့် စိတ်ဝိညာဉ် သန့်စင်ကာ ဘြဟ္မလောက၌ ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်ခံရသည်။
Verse 73
धेनुदानं च शय्यां च विद्रुमं च हयं तथा । दासीमहिषीघण्टाश्च तिलं कांचनसंयुतम्
နွားလှူဒါန်းခြင်း၊ အိပ်ရာလှူဒါန်းခြင်း၊ ပုလဲနီ (coral) နှင့် မြင်းလှူဒါန်းခြင်း; ထို့ပြင် အမျိုးသမီးကျွန်၊ မဟိသီ (ကျွဲမ)၊ ခေါင်းလောင်းများ၊ ရွှေနှင့်ရောထားသော နှမ်း—ဤအရာတို့ကို ဤနေရာ၌ ပုဏ္ဏကောင်းသော ဒါနအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 74
धेनुं तिलमयीं दद्यादस्मि न्क्षेत्रे च भारत । उपानहौ च छत्रं च शीतत्राणादिकं तथा
အို ဘာရတ! ဤသန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರ၌ နှမ်းဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော “နွား” (တီလမယီ ဓေနု) ကို ပူဇော်လှူဒါန်းရမည်; ထို့ပြင် ဖိနပ်၊ ထီး၊ နှင့် အအေးကာကွယ်ရေး ပစ္စည်းများကိုလည်း လှူဒါန်းရမည်။
Verse 75
लक्षहोमं तथा रुद्रं रुद्रातिरुद्रमेव च । तस्मिन्स्थाने च यत्किंचिद्ददाति श्रद्धयान्वितः
လက္ခ-ဟိုးမ ဖြစ်စေ၊ ရုဒြ ပူဇာကర్మ ဖြစ်စေ၊ ရုဒြာတိရုဒြ မဟာပူဇာ ဖြစ်စေ—ထိုနေရာ၌ ယုံကြည်သဒ္ဓါဖြင့် ပေးလှူသမျှ အရာအားလုံးသည် အမြင့်မြတ်ဆုံး ပုဏ္ဏဖြစ်လာသည်။
Verse 76
एकैकस्य फलं तात वक्ष्यामि शृणु तत्त्वतः । दानेन लभते भोगानिह लोके परत्र च
ချစ်သားရေ၊ တစ်ခုချင်းစီ၏ အမှန်တကယ် အကျိုးကို ငါပြောမည်—တရားတော်အတိုင်း နားထောင်လော့: ဒါနဖြင့် ဤလောက၌လည်း၊ ပရလောက၌လည်း ခံစားစရာများကို ရရှိသည်။
Verse 77
राज्यं च लभते मर्त्यः कृत्वोद्वाहं तु मानुषाः । जायातो धर्मकामार्थाः प्राप्यंते नात्र संशयः
အိမ်ထောင်ရေးဖြင့် ဂೃಹಸ್ಥအာශ්ရမသို့ ဝင်ရောက်သော မရဏသတ္တဝါသည် အာဏာနှင့် တည်ငြိမ်မှုကို ရရှိသည်; ထို့ပြင် ဇနီးအားဖြင့် ဓမ္မ၊ ကာမ၊ အර්ထ ကို ရရှိနိုင်သည်—သံသယမရှိ။
Verse 78
पूजाया लभते सौख्यं भवेज्जन्मनिजन्मनि । सप्तम्यां रवियुक्तायां बकुलार्कं स्मरेत्तु यः
ပူဇော်ခြင်းဖြင့် ပျော်ရွှင်ချမ်းသာကို ရရှိသည်၊ မွေးဖွားသမျှ ဘဝတိုင်း၌။ ထို့ပြင် စပ္တမီနေ့တွင် တနင်္ဂနွေနှင့် တိုက်ဆိုင်သောအခါ «ဘကူလာရ္က» ကို သတိရစေသူသည် အထူးကုသိုလ်ရသည်။
Verse 79
ज्वरादेः शत्रुतश्चैव व्याधेस्तस्य भयं नहि
ထိုသူအတွက် ဖျားနာခြင်းတို့ကဲ့သို့သောအရာများမှလည်းကောင်း၊ ရန်သူများမှလည်းကောင်း၊ ရောဂါဘယမှလည်းကောင်း ကြောက်ရွံ့စရာ မရှိတော့သည်။
Verse 80
युधिष्ठिर उवाच । बकुलार्केति वै नाम कथं जातं रवेर्मुने । एतन्मे वदतां श्रेष्ठ तत्त्वमाख्यातुमर्हसि
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်– အို မုနိ၊ နေမင်းသည် «ဘကူလာရ္က» ဟူသော နာမည်ကို မည်သို့ ရရှိခဲ့သနည်း။ အို ဟောပြောသူတို့အနက် အမြတ်ဆုံး၊ ဤတတ္တဝါဒကို ကျွန်ုပ်အား ရှင်းလင်းပြောကြားပေးပါ။
Verse 81
व्यास उवाच । यदा संज्ञा च राजेंद्र सूर्यार्थंं चैकचेतसा । तेपे बकुलवृक्षाधः पत्युस्तेजः प्रशां तये
ဗျာသက ပြောသည်– အို မင်းကြီး၊ စဉ္ဉာသည် နေမင်းအကျိုးအတွက် စိတ်တစ်ခုတည်းဖြင့် ဘကူလာပင်အောက်၌ တပသျာကျင့်သောအခါ၊ ထိုသည်မှာ မိမိခင်ပွန်း၏ လောင်ကျွမ်းသော တေဇောဓာတ်ကို သက်သာစေ၍ ငြိမ်းချမ်းစေရန် ဖြစ်သည်။
Verse 82
प्रादुर्भावं रवेर्दृष्ट्वा वडवा समजायत । अत्यंतं गोपतिः शांतो बकुलस्य समीपतः
နေမင်း၏ ပေါ်ထွန်းခြင်းကို မြင်၍ နាងသည် ဝဍဝါ၊ အမမြင်း ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် ဘကူလာပင်အနီး၌ ဂိုပတိ—နေမင်း—သည် အလွန်အမင်း ငြိမ်းချမ်း၍ တည်ငြိမ်သွားသည်။
Verse 83
सुषुवे च तदा राज्ञी सुतौ दिव्यौ मनोहरौ । तेनास्य प्रथितं नाम बकुलार्केति वै रवेः
ထိုအခါ မိဖုရားသည် သာယာလှပ၍ ဒေဝတန်ခိုးရှိသော သားတော်နှစ်ပါးကို မွေးဖွား하였다။ ထိုဖြစ်ရပ်ကြောင့် ရဝိ (နေမင်း) သည် ထိုနေရာ၌ ‘ဗကူလာရ္က’ ဟူသော နာမတော်ဖြင့် ကျော်ကြားလာ하였다။
Verse 84
यस्तत्र कुरुते स्नानं व्याधिस्तस्य न पीडयेत् । धर्ममर्थं च कामं च लभते नात्र संशयः
ထိုနေရာ၌ သန့်စင်ရေချိုးသူအား ရောဂါမနှိပ်စက်နိုင်။ သူသည် ဓမ္မ၊ အර්ထ၊ ကာမ ကို ရရှိမည်—ဤအပေါ် သံသယမရှိ။
Verse 85
षण्मासात्सिद्धिमाप्नोति मोक्षं च लभते नरः । एतदुक्तं महाराज बकुलार्कस्य वैभवम्
ခြောက်လအတွင်း လူသည် စိဒ္ဓိကို ရရှိပြီး မောက္ခကိုလည်း ရနိုင်သည်။ အို မဟာရာဇာ၊ ဤသို့ ‘ဗကူလာရ္က’ ၏ ဂုဏ်သတင်းကို ကြေညာခဲ့သည်။
Verse 97
सूर्यं दृष्ट्वा सदा संज्ञा स्वाक्षिसंयमनं व्यधात् । यतस्ततः सरोषोऽर्कः संज्ञां वचनमब्रवीत्
သံဇ္ဉာသည် နေမင်းကို မြင်တိုင်း မျက်စိကို အမြဲတမ်း ထိန်းချုပ်၍ သတိထားနေ하였다။ ထိုကိုမြင်သဖြင့် အာရ္က (နေမင်း) က ဒေါသထွက်ကာ သံဇ္ဉာအား စကားဆို하였다။