Adhyaya 9: Vasiṣṭha and Viśvāmitra’s Mutual Curse: The Āḍi–Baka Battle and Brahmā’s Pacification

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे हरिश्चन्द्रोपाख्यानं नामाष्टमोऽध्यायः । नवमोऽध्यायः पक्षिण ऊचुः राज्यच्युते हरिश्चन्द्रे गते च त्रिदशालयम् । निश्चक्राम महातेजा जलवासात् पुरोहितः ॥

ဤသို့ဖြင့် သရီး မာရ္ကဏ္ဍေယ ပုရာဏ၌ «ဟရိශ්ချန္ဒြ၏ ပုံပြင်» ဟု ခေါ်သော အဋ္ဌမအခန်း ပြီးဆုံး၏။ ယခု နဝမအခန်း စတင်သည်။ ငှက်တို့က ပြောကြသည်—ဟရိශ්ချန္ဒြသည် မိမိနိုင်ငံမှ ကျဆုံး၍ နတ်တို့၏ နေရာသို့ ရောက်သွားသောအခါ၊ အလင်းရောင်တောက်ပသော မိသားစု ပုရောဟိတ်သည် မိမိ၏ ရေထဲနေထိုင်ရာမှ ထွက်ပေါ်လာ하였다။

Verse 2

वशिष्ठो द्वादशाब्दान्ते गङ्गापर्युषितो मुनिः । शुश्राव च समस्तन्तु विश्वामित्रविचेष्टितम् ॥

နှစ်တစ်ဆယ့်နှစ်နှစ်ကြာပြီးနောက် ဂင်္ဂါမြစ်အနီး၌ နေထိုင်နေသော ရှင်တော် ဝသိဋ္ဌသည် ဝိශ්ဝာမိတ္တရ၏ လုပ်ရပ်များကို အပြည့်အစုံ ကြားသိ하였다။

Verse 3

हरिश्चन्द्रस्य नाशञ्च राज्ञश्चोदारकर्मणः । चण्डालसम्प्रयोगञ्च भार्यातनयविक्रयम् ॥

(သူသည်) ကုသိုလ်ကောင်းသော လုပ်ရပ်များရှိသည့် ဘုရင် ဟရိශ්ချန္ဒြ၏ ပျက်စီးခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ ခဏ္ဍာလတို့နှင့် ဆက်နွယ်ပေါင်းသင်းခြင်းကိုလည်းကောင်း၊ မိမိဇနီးနှင့် သားကို ရောင်းချခဲ့ခြင်းကိုလည်းကောင်း ကြားသိ하였다။

Verse 4

स श्रुत्वा सुमहाभागः प्रीतिमानवनīपतौ । चकार कोपं तेजस्वी विश्वामित्रऋषिं प्रति ॥

ဤသို့ကြားသော်၊ မင်းကိုချစ်ခင်ကာ အလွန်ကံကောင်း၍ တောက်ပသောသူသည် ရှင်ဗိශ්ဝာမိတ္တရ မုနိအပေါ် ဒေါသထွက်လာ၏။

Verse 5

वशिष्ठ उवाच मम पुत्रशतं तेन विश्वामित्रेण घातितम् । तत्रापि नाभवत् क्रोधस्तादृशो यादृशो 'द्य मे ॥

ဝသိဋ္ဌက ပြောသည်– “ဗိශ්ဝာမိတ္တရက ငါ့သားတစ်ရာကို သတ်ခဲ့သော်လည်း၊ ထိုအခါတောင် ယနေ့ကဲ့သို့ ဒေါသသည် ငါ့အတွင်း မပေါ်ခဲ့” ဟု။

Verse 6

श्रुत्वा नराधिपमिमं स्वराज्यादवरīपितम् । महात्मानं महाभागं देवब्राह्मणपूजकम् ॥

ဤဘုရင်သည် မိမိအာဏာပိုင်မှုမှ နှိမ့်ချခံ၍ ထုတ်ပယ်ခံရကြောင်း—သူသည် စိတ်မြင့်မြတ်၍ ကံကောင်းကြီးကာ နတ်များနှင့် ဗြာဟ္မဏများကို ပူဇော်သူဖြစ်သော်လည်း—ကြားသော် ပြောသူ၏ စိတ်၌ ဒေါသ ထကြွလာ၏။

Verse 7

यस्मात् स सत्यवाक् शान्तः शत्रावपि विमत्सरः । अनागाश्चैव धर्मात्मा अप्रमत्‍तो मदाश्रयः ॥

အကြောင်းမူကား၊ သူသည် စကား၌ သစ္စာရှိ၍ ငြိမ်းချမ်းကာ ရန်သူအပေါ်တောင် မနာလိုမရှိ၊ အပြစ်ကင်း၍ ဓမ္မတရားရှိသောစိတ်၊ သတိပြုနိုးကြား၍ ငါ့ကို အားကိုးရာအဖြစ် သစ္စာရှိသူဖြစ်၏။

Verse 8

सपत्नीभृत्यपुत्रस्तु प्रापितो 'न्त्यां दशां नृपः । स राज्याच्च्यावितो 'नेन बहुशश्च खिलीकृतः ॥

ထိုဘုရင်သည် မိဖုရား၊ အမှုထမ်းများနှင့် သားများနှင့်အတူ အဆုံးစွန်သော အကျပ်အတည်းသို့ ရောက်စေခံရ၏။ ဤသူက ဘုရင်ကို နိုင်ငံမှ ထုတ်ပယ်၍ အကြိမ်ကြိမ် အရှက်ခွဲနှိမ့်ချခဲ့၏။

Verse 9

तस्माद् दुरात्मा ब्रह्मद्विट् प्राज्ञानामवरोपितः । मच्छापोपहतो मूढः स बकत्वमवाप्स्यति ॥

ထို့ကြောင့် ဗြာဟ္မဏများကို မုန်းတီးသော စိတ်ဆိုးယုတ်သူ၊ ပညာရှိတို့ကို ကျဆုံးစေသူသည် ငါ၏ အပျက်သဘောကျိန်စာကြောင့် ထိခိုက်၍ မောဟဖြစ်သူသည် «ဘကာ» (ကြိုး/ဟေရွန်) အဖြစ်သို့ ရောက်လိမ့်မည်။

Verse 10

पक्षिण ऊचुः श्रुत्वा शापं महातेजा विश्वामित्रो 'पि कौशिकः । त्वमप्याडिर्भवस्तेवति प्रतिशापमयच्छत ॥

ငှက်တို့က ဆိုကြသည်– ကျိန်စာကို ကြားသော် မဟာတေဇရှိသော ဝိශ්ဝာမိတ္တ ကೌသိက သည်လည်း ပြန်လည်ကျိန်စာချ၍ «သင်လည်း အာဍိ ဖြစ်လိမ့်မည်» ဟု ဆို하였다။

Verse 11

अन्यो 'न्यशापात् तौ प्राप्तौ तिर्यक्त्वं परमद्युतī । वशिष्ठः स महातेजा विश्वामित्रश्च कौशिकः ॥

တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ကျိန်စာချကြသဖြင့် အလွန်တေဇရှိသော နှစ်ဦး—မဟာတေဇရှိသော ဝသိဋ္ဌ နှင့် ဝိශ්ဝာမိတ္တ ကೌသိက—တို့သည် လူမဟုတ်သော (တိရိယက်) အဖြစ်သို့ ရောက်ကြ하였다။

Verse 12

अन्यजातिसमायोगं गतावप्यamitaujasau । यuyudhāte 'तिसंरब्धौ महाबलपराक्रमau ॥

အခြားမွေးဖွားမှု/အမျိုးအစားနှင့် ဆက်နွယ်ဝင်ရောက်ပြီးနောက်တောင် မတိုင်းတာနိုင်သော အင်အားရှိသူတို့သည် ဆက်လက်တိုက်ခိုက်ကြ၍ အလွန်ဒေါသထွက်ကာ အားကောင်းသတ္တိကြီး하였다။

Verse 13

योजनानां सहस्रे द्वे प्रमाणेनाडिरुच्छ्रितः । यन्नवत्यधिकं ब्रह्मन् ! सहस्रत्रितयं बकः ॥

အာဍိ သည် အတိုင်းအတာအရ အမြင့် ယောဇနာ နှစ်ထောင်အထိ မြင့်တက်၍၊ ဘကာ သည် အို ဗြာဟ္မဏ၊ ယောဇနာ သုံးထောင်နှင့် ထပ်မံ ကိုးဆယ်အထိ ဖြစ်하였다။

Verse 14

तौ तु पक्षप्रहाराभ्यामन्योन्यस्योरुविक्रमौ । प्रहरन्तौ भयं तीव्रं प्रजानाञ्चक्रतुस् तदा ॥

သို့ရာတွင် အင်အားကြီးမားလှသော ထိုနှစ်ကောင်သည် တောင်ပံတို့၏ ထိုးနှက်ချက်များဖြင့် အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်ကြ၏။ ထိုသို့ ဆက်လက်ထိုးနှက်နေစဉ် သတ္တဝါအပေါင်းတို့၌ ကြောက်ရွံ့မှုကြီးမားစွာ ဖြစ်ပေါ်စေ하였다။

Verse 15

विधूय पक्षाणि बको रक्तोद्वृत्ताक्षिराहनत् । आडिं सोऽप्युन्नतग्रीवो बकं पद्भ्यामताडयत् ॥

တောင်ပံကို လှုပ်ခါလျက် မျက်လုံးနီရဲ၍ လှည့်လည်နေသော ဘကာသည် မိမိ၏ ရန်သူကို ထိုးနှက်하였다။ ထို့အပြင် အာဍိသည် လည်ပင်းကို မြင့်မြင့်တင်ကာ ခြေထောက်များဖြင့် ဘကာကို ထိုးနှက်하였다။

Verse 16

तयोः पक्षानिलापास्ताः प्रपेतुर्गिरयो भुवि । गिरिप्रपाताभिहता चकम्पे च वसुन्धरा ॥

သူတို့၏ တောင်ပံမှ ထွက်သော လေပြင်းကြောင့် တောင်တန်းများသည် မြေပြင်ပေါ်သို့ ပြိုကျလာ၏။ တောင်များ ပြိုကျသံနှင့် ထိခိုက်မှုကြောင့် မြေကြီးသည် တုန်ခါစတင်하였다။

Verse 17

क्ष्मा कम्पमाना जलधीनुद्वृत्ताम्बूंश्चकार च । ननामा चैकपार्श्वेन पातालगमनोनमुखी ॥

မြေကြီး တုန်ခါသည့်အခါ သူမသည် သမုဒ္ဒရာတို့ကို ရေများ ထလှိုင်းထစေ하였다။ ထို့ပြင် သူမသည် တစ်ဖက်သို့ လှည့်ယိမ်းကာ အောက်လောကသို့ ဆင်းကျသကဲ့သို့ ဖြစ်လာ하였다။

Verse 18

केचिद् गिरिनिपातेन केचिद् अम्भोधिवारिणा । केचिन् महीसञ्चलनात् प्रययुः प्राणिनः क्षयम् ॥

သတ္တဝါအချို့သည် ပြိုကျလာသော တောင်များကြောင့် ပျက်စီးသေဆုံးကြ၏၊ အချို့သည် သမုဒ္ဒရာရေကြောင့် ပျက်စီးကြ၏၊ ထို့ပြင် အချို့သော အသက်ရှိသတ္တဝါတို့သည် မြေကြီးတုန်ခါမှုကြောင့် ပျက်စီးသို့ ရောက်ကြ၏။

Verse 19

इति सर्वं परित्रस्तं हाहाभूतम् अचेतनम् । जगदासीद् सुसम्भ्रान्तं पर्यस्तक्षितिमण्डलम् ॥

ထို့ကြောင့် အရာအားလုံးသည် ကြောက်လန့်ကာ «ဟာ ဟာ» ဟု အော်ဟစ်၍ သတိလွတ်သွားကြ၏။ လောကတစ်ခုလုံးသည် မြေကြီး၏ စက်ဝိုင်းကိုပင် လှန်ပြန်ထားသကဲ့သို့ အလွန်အမင်း မူးဝေရှုပ်ထွေးသွား၏။

Verse 20

हा वत्स ! हा कान्त ! शिशो ! प्रयाह्येषोऽस्मि संस्थितः । हा प्रियॆ ! कान्त ! शैलोऽयं पतत्याशु पलायताम् ॥

«အို ကလေးရေ! အို ချစ်သူရေ! အငယ်လေး—သွား၊ သွား! ငါ ဒီမှာ ရပ်နေတယ်။ အို ချစ်သူရေ—ဒီတောင်က ပြိုကျတော့မယ်; မြန်မြန် ထွက်ပြေးပါ!»

Verse 21

इत्याकुलीकृते लोके संत्रासविमुखे तदा । सुरैः परिवृतः सर्वैराजगाम पितामहः ॥

လောကသည် ထိုသို့ ရုန်းရင်းဆန်ခတ်ဖြစ်ကာ ကြောက်လန့်မှုဖြင့် ဖုံးလွှမ်းသွားသောအခါ၊ ပိတာမဟာ (ဗြဟ္မာ) သည် နတ်ဘုရားအားလုံး ဝန်းရံလျက် ထိုနေရာသို့ ရောက်လာ၏။

Verse 22

प्रत्युवाच च विश्वेशास्तावुभावतिको पितौ । युद्धं वा विरमत् वेतल्लोकाः स्वास्थ्यं व्रजन्तु च ॥

ထို့နောက် စကြဝဠာ၏ အရှင်သည် အလွန်အမင်း ဒေါသထွက်နေသော သူနှစ်ဦးအား မိန့်တော်မူ၏—«ဤတိုက်ပွဲကို ရပ်စေကြလော့၊ လောကတို့သည် ပြန်လည် ကောင်းကျိုးချမ်းသာရစေရန်»။

Verse 23

शृण्वन्तावपि तौ वाक्यं ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । कोपामर्षसमाविष्टौ युयुधाते न तस्थतुः ॥

ဗြဟ္မာ၏ စကားတော်ကို မကြားမိသကဲ့သို့ မဟုတ်ပေမယ့်၊ အမမြင်နိုင်သောအရာမှ မွေးဖွားသူ၏ မိန့်တော်ကို ကြားပြီးနောက်တွင်ပင်၊ ထိုနှစ်ဦးသည် ဒေါသနှင့် အငြိုးအတေးက လွှမ်းမိုးနေ၍ ဆက်လက် တိုက်ခိုက်ကာ မရပ်တန့်ကြ။

Verse 24

ततः पितामहो देवस्तं दृष्ट्वा लोकसङ्क्षयम् । तयोश्च हितमन्विच्छन् तिर्यग्भावमपानुदत् ॥

ထို့နောက် မဟာပိတု (ဗြဟ္မာ) သည် လောကများ ပျက်စီးရာသို့ ဦးတည်နေသည်ကို မြင်၍ သူတို့နှစ်ဦး၏ ကောင်းကျိုးကို ရည်ရွယ်ကာ တိရစ္ဆာန်ဖြစ်သည့် အခြေအနေကို ဖယ်ရှားပေး하였다။

Verse 25

ततस्तौ पूर्वदेहस्थौ प्राह देवः प्रजापतिः । व्युदस्ते तामसे भावे वशिष्ठ०-कौशिकर्षभौ ॥

ထို့နောက် သူတို့သည် မူလကိုယ်ခန္ဓာသို့ ပြန်လည်ရရှိလာသောအခါ သတ္တဝါတို့၏ အရှင်တော် (ပရာဇာပတိ ဗြဟ္မာ) သည် တမသိက အခြေအနေသို့ ကျရောက်ခဲ့သော ရှင်ပညာရှင်တို့အနက် နွားထီးကဲ့သို့ ထင်ရှားသည့် ဝသိဋ္ဌနှင့် ကောသိက တို့နှစ်ဦးအား မိန့်ကြား하였다။

Verse 26

जहि वत्स वशिष्ठ त्वं त्वञ्च कौशिक सत्तम । तामसं भावमाश्रित्य ईदृग्युद्धं चिकीर्षितम् ॥

«ရပ်တန့်လော့၊ သားရေ—ဝသိဋ္ဌရေ; ကောသိကတို့အနက် အကောင်းဆုံးသောသူရေ၊ သင်လည်းပင်! တမသိက စိတ်သဘောကို အားကိုး၍ ဤသို့သော တိုက်ပွဲကို ဆင်နွှဲလိုကြသည်» ဟု မိန့်တော်မူ၏။

Verse 27

राजसूयविपाकोऽयं हरिश्चन्द्रस्य भूपतेः । युवयोर्विग्रहश्चायं पृथिवीक्षयकारकः ॥

«ဤသည်မှာ ဘုရင် ဟရိශ්ချန္ဒရ အတွက် ရာဇသူယ (Rājasūya) ပူဇော်ပွဲ၏ အရွယ်ရောက်ပြီးသော အကျိုးဆက်ဖြစ်သည်။ သင်တို့၏ အငြင်းပွားမှုသည် မြေကြီးကို ချို့ယွင်းပျက်စီးစေသော အရာဖြစ်၏» ဟု မိန့်တော်မူ၏။

Verse 28

न चापि कौशिकश्रेष्ठस्तस्य राज्ञोऽपरध्यते । स्वर्गप्राप्तिकरो ब्रह्मन्नपकारपदे स्थितः ॥

«ထို့ပြင် ကောသိကတို့အနက် အကောင်းဆုံးသောသူရေ၊ ထိုဘုရင်အပေါ် မည်သည့်အပြစ်ကိုမျှ မကျူးလွန်လော့။ ဗြာဟ္မဏရေ၊ သူသည် ကောင်းကင်ဘုံကို ရရှိစေသော အခြေအနေ၌ ရပ်တည်နေပြီး အန္တရာယ်ရှိရာ နေရာ၌ မဟုတ်» ဟု မိန့်တော်မူ၏။

Verse 29

तपो विघ्नस्य कर्तारौ कामक्रोधवशं गतौ । परित्यजत भद्रं वो ब्रह्म हि प्रचुरं बलम् ॥

«သင်တို့နှစ်ဦးသည် ကာမနှင့် ဒေါသ၏ အာဏာအောက်သို့ ကျရောက်သဖြင့် တပဿာကို တားဆီးသော အတားအဆီးပြုသူများ ဖြစ်လာကြပြီ။ ထိုအရာကို စွန့်လွှတ်ကြလော့—သင်တို့အတွက် ကောင်းကျိုးရှိပါစေ—အကြောင်းမူကား ဗြဟ္မတေဇ (ဝိညာဉ်အင်အား) သည် အလွန်ပြည့်ဝသော အင်အားတည်း»။

Verse 30

एवमुक्तौ ततस्तेन लज्जितौ तावुभावपि । क्षमयामासतुः प्रीत्या परिष्वज्य परस्परम् ॥

ထိုသို့ သူက ပြောဆိုသဖြင့် သူတို့နှစ်ဦးလုံး ရှက်ကြောက်လာကြ၏။ ထို့နောက် ချစ်ခင်မေတ္တာဖြင့် အပြန်အလှန် ခွင့်လွှတ်ကာ တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး ဖက်လှမ်းပွေ့ဖက်ကြ၏။

Verse 31

ततः सुरैर्वन्द्यमानो ब्रह्मा लोकं निजं ययौ । वशिष्ठोऽप्यात्मनः स्थानं कौशिकोऽपि स्वामाश्रयम् ॥

ထို့နောက် နတ်တို့က ချီးမွမ်းကြသဖြင့် ဗြဟ္မာသည် မိမိ၏ လောကသို့ သွားလေ၏။ ဝသိဋ္ဌလည်း မိမိ၏ နေရာသို့ သွားပြီး၊ ကೌသိကလည်း ထိုနည်းတူ မိမိ၏ ခိုလှုံရာသို့ သွားလေ၏။

Verse 32

एतदाडिबकं युद्धं हरिश्चन्द्रकथां तथा । कथयिष्यन्ति ये मर्त्याः सम्यक् श्रोष्यन्ति चैव ये ॥

ဤ အာဍိဗက စစ်ပွဲကိုလည်းကောင်း၊ ဟရိရှ္ချန္ဒြ၏ ပုံပြင်ကိုလည်းကောင်း ရွတ်ဆိုပြောကြားမည့် လူသားတို့နှင့်၊ ထိုအကြောင်းကို မှန်ကန်စွာ နားထောင်မည့်သူတို့အတွက်—

Verse 33

तेषां पापापनॊदन्तु श्रुतं ह्येव करिष्यति । न चैव विघ्नकार्याणि भविष्यन्ति कदाचन ॥

သူတို့အတွက် ထိုအကြောင်းကို နားထောင်ခြင်းတင်ဖြင့်ပင် အပြစ်များ ပျောက်ကင်းမည်။ မည်သည့်အချိန်တွင်မဆို အတားအဆီးဖြစ်စေသော ကర్మများ မပေါ်ပေါက်လာတော့ချေ။