Varaha Purana 11.89: Adhyaya 11, Shloka 89

Hospitality at Gauramukha’s Hermitage and the Power of the Wish-Fulfilling Jewel

Devanagari script

अग्निदन्तोऽग्नितेजाश्च बाहुशक्रः प्रतर्दनः । विराधो भीमकर्मा च विप्रचित्तिस्तथैव च ॥ ११.९० ॥

Sanskrit recitationVaraha Purana 11.89

Transliteration

agnidanto ’gnitejāś ca bāhuśakraḥ pratardanaḥ | virādho bhīmakarmā ca vipracittis tathaiva ca || 11.90 ||

Translation

Agnidanta dan Agnitejas; Bāhuśakra dan Pratardana; Virādha dan Bhīmakarman; dan juga Vipracitti.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अग्नि-दन्तः: Agnidanta (name)
• अग्नि-दन्तः: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक) + दन्त (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास: अग्निरिव दन्ताः/अग्निदन्तः; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• अग्नि-तेजाः: Agnitejā (name)
• अग्नि-तेजाः: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक) + तेजस् (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास: अग्नेः तेजः यस्य; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• च: and
• च: समुच्चय (Coordination)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (conjunction)

• बाहु-शक्रः: Bāhuśakra (name)
• बाहु-शक्रः: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: बाहु (प्रातिपदिक) + शक्र (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास: बाहुशक्रः (mighty-armed like Indra); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• प्रतर्दनः: Pratardana (name)
• प्रतर्दनः: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: प्रतर्दन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• विराधः: Virādha (name)
• विराधः: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: विराध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• भीम-कर्मा: Bhīmakarmā (name)
• भीम-कर्मा: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: भीम (प्रातिपदिक) + कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास: भीमं कर्म यस्य; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• च: and
• च: समुच्चय (Coordination)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (conjunction)

• विप्रचित्तिः: Vipracitti (name)
• विप्रचित्तिः: कर्ता (Kartā; list item)
• Type: Noun
• Root: विप्रचित्ति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)

• तथा: likewise
• तथा: सम्बन्ध (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb), समुच्चय/तुल्यार्थे

• एव: indeed
• एव: सम्बन्ध (Emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अव्यय (particle), अवधारणार्थे

• च: and
• च: समुच्चय (Coordination)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय (conjunction)

Speaker

Varāha (default speaker per dialogue framework; not explicit in excerpt)

Tags

• Classical Literature
• Purāṇic Studies
• Sanskrit Onomastics
• Vaiṣṇavism

FAQs

What is the historical significance of this verse?

It exemplifies a common Purāṇic compositional feature: cataloguing names to preserve mythic genealogies and narrative memory, supporting textual transmission and cross-referencing with other epic–Purāṇic sources.

Which geographic location is identified?

No geographic location is explicitly identified in this verse; it is an enumerative list of personal names.

What is the primary ethical instruction?

No direct ethical instruction is stated in this verse; its function is primarily archival/enumerative within the surrounding narrative.