Rig Veda 10.9.2: Mandala 10, Sukta 9, Mantra 2

Sukta 10.9

Rishi: Sindhudvīpa Āmbara

Devata: Āpaḥ

Chandas: Gāyatrī

Samhita Patha (Devanagari)

यो वः शिवतमो रसस्तस्य भाजयतेह नः । उशतीरिव मातरः ॥

Transliteration

yó vaḥ śivátamo rásas tásya bhājayatehá naḥ | uśatī́r iva mātáraḥ ||

Translation

Inti yang paling berkat daripada kamu—bahagikanlah ia di sini kepada kami, wahai Para Ibu, sebagaimana ibu-ibu yang rindu memberi daripada dirinya.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who/which
• यः: Kartā (सम्बन्धवाचकः—यः … सः) / विशेष्य-सम्बन्धः
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वः: of you / for you
• वः: Sampradāna/सम्बन्धः (युष्माकम् ‘of you’)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• शिवतमः: most auspicious
• शिवतमः: Kartā-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: शिव- (प्रातिपदिक) + -तम (अतिशयार्थक-प्रत्ययः)

• रसः: sap, juice, essence
• रसः: Kartā (यः रसः …) / विषयः
• Type: Noun
• Root: रस- (प्रातिपदिक)

• तस्य: of that / of it
• तस्य: सम्बन्धः (genitive: ‘of that/its’)
• Type: Pronoun
• Root: तद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• भाजयते: apportions, causes (us) to share
• भाजयते: Kriyā (मुख्यक्रिया); कर्म-प्रदानार्थकः ‘to cause to share/portion out’
• Type: Verb
• Root: भज् (धातु) → causative stem भाजय-

• इह: here
• इह: Adhikaraṇa (देश/सन्दर्भः)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)

• नः: to us / for us
• नः: Sampradāna (प्राप्त्यर्थः—‘to/for us’)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उशतीः: desiring, eager
• उशतीः: Kartā-विशेषणम्
• Type: Adjective (participle used adjectivally)
• Root: उशत् (वर्तमान-कृदन्त/विशेषण-प्रातिपदिक; √वश्/उश् ‘to desire, wish’)

• इव: like, as
• इव: उपमान-निर्देशकः (simile marker)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)

• मातरः: mothers
• मातरः: Kartā (उशतीः … मातरः—‘mothers’ as the compared agents) / उपमेय-सम्बन्धः
• Type: Noun
• Root: मातृ- (प्रातिपदिक)