Rig Veda 1.156.4: Mandala 1, Sukta 156, Mantra 4

Sukta 1.156

Rishi: Dīrghatamas Aucathya (traditional for RV 1.156)

Devata: Viṣṇu (with associated powers: Varuṇa, Aśvins, Maruts)

Chandas: Triṣṭubh (probable, based on RV 1.156 general metrical pattern)

Samhita Patha (Devanagari)

तमस्य राजा वरुणस्तमश्विना क्रतुं सचन्त मारुतस्य वेधसः । दाधार दक्षमुत्तममहर्विदं व्रजं च विष्णुः सखिवाँ अपोर्णुते ॥

Transliteration

tám asya rājā váruṇas tám aśvínā krátum sacanta mārútasya védhasaḥ | dādhā́ra dákṣam uttamáṃ áhār-vidaṃ vrjáṃ ca víṣṇuḥ sákhivā́n apa-ūrṇute ||

Translation

Akan halnya, Varuṇa sang raja menaruh perhatian kedaulatannya; para Aśvin menyertai kratu (kehendak-efektif)-nya; daya yang bijak-Marut (Marut-vedhas) menegakkan discernment tertinggi yang menemukan Hari. Dan Viṣṇu, Sang Sahabat, menyingkapkan pula baginya vraja—kandang/lingkup yang bercahaya.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तमस्य: of the darkness / of the dark (one)
• तमस्य: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun/Pronoun
• Root: तम (प्रातिपदिक) + अस्य (सर्वनाम-षष्ठी)

• राजा: king
• राजा: कर्तृ (subject) (appositional)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• वरुणः: Varuṇa
• वरुणः: कर्तृ (subject) (apposition to राजा)
• Type: Noun (Proper)
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)

• तमः: darkness
• तमः: कर्म (object)
• Type: Noun
• Root: तमस् (प्रातिपदिक)

• अश्विना: the Aśvins
• अश्विना: कर्तृ (co-subject)
• Type: Noun (Proper, dual)
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक; dual deity)

• क्रतुम्: resolve / sacred power / plan
• क्रतुम्: कर्म (object)
• Type: Noun
• Root: क्रतु (प्रातिपदिक)

• सचन्ते: they accompany / they join
• सचन्ते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √सच् (सचते) ‘to accompany, to join’

• मारुतस्य: of the Marut / Maruta
• मारुतस्य: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Adjective/Noun
• Root: मारुत (प्रातिपदिक)

• वेधसः: of the wise one / of the ordainer
• वेधसः: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: वेधस् (प्रातिपदिक) ‘wise one, disposer’

• दाधार: has held / upheld
• दाधार: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √धृ (धारयति) ‘to hold, support’

• दक्षम्: strength / skill
• दक्षम्: कर्म (object)
• Type: Noun
• Root: दक्ष (प्रातिपदिक) ‘skill, strength’

• उत्तमम्: highest / best
• उत्तमम्: कर्म (object-qualifier)
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक; superlative of उद्/उत् + तम)

• अहर्विदम्: knowing the day / day-finding
• अहर्विदम्: कर्म (object-qualifier)
• Type: Adjective (Kṛdanta compound)
• Root: अहर् + विद् (कृदन्त-समास; ‘day-knowing’)

• व्रजम्: the enclosure / cattle-pen
• व्रजम्: कर्म (object)
• Type: Noun
• Root: व्रज (प्रातिपदिक) ‘enclosure, pen, stall’

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च

• विष्णुः: Viṣṇu
• विष्णुः: कर्तृ (subject)
• Type: Noun (Proper)
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)

• सखिवान्: having (them) as friends / friendly
• सखिवान्: कर्तृ-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: सखि + वत् (प्रातिपदिक; possessive ‘having as friend’)

• अपोर्णुते: opens / uncovers
• अपोर्णुते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: अप + √वृ (वृणोति/वृणुते) ‘to open, uncover’