HomeUpanishadsAtmaVerse 20
Previous Verse
Next Verse

Verse 20

Atma

दैवेन नीयते देहो यथा कालोपभुक्तिषु ।

लक्ष्यालक्ष्यगतिं त्यक्त्वा यस्तिष्ठेत्केवलात्मना॥

शिव एव स्वयं साक्षादयं ब्रह्मविदुत्तमः ।

जीवन्नेव सदा मुक्तः कृतार्थो ब्रह्मवित्तमः॥

दैवेन । नीयते । देहः । यथा । काल-उपभुक्तिषु ।

लक्ष्य-अलक्ष्य-गतिम् । त्यक्त्वा । यः । तिष्ठेत् । केवल-आत्मना ॥

शिवः । एव । स्वयम् । साक्षात् । अयम् । ब्रह्म-विद्-उत्तमः ।

जीवन् । एव । सदा । मुक्तः । कृत-अर्थः । ब्रह्म-वित्-तमः ॥

daivena nīyate deho yathā kālopabhuktiṣu |

lakṣyālakṣya-gatiṃ tyaktvā yas tiṣṭhet kevalātmanā ||

śiva eva svayaṃ sākṣād ayaṃ brahmaviduttamaḥ |

jīvanneva sadā muktaḥ kṛtārtho brahmavittamaḥ ||

देह दैवाने काळातील भोग-अनुभवांसाठी वाहवत/चालवत नेला जातो. जो लक्ष्य व अलक्ष्य यांच्याकडे धाव घेणे सोडून केवळ आत्मस्वरूपात स्थिर राहतो, तोच साक्षात् स्वयं शिव—तोच ब्रह्मविदुत्तम. तो जिवंतपणीच सदैव मुक्त, कृतार्थ—परम ब्रह्मवित् आहे।

The body is carried along by destiny for enjoyments/experiences in time. He who, abandoning movement toward the aimed-at and the not-aimed-at, stands as the Self alone—he is verily Śiva himself, directly; the highest knower of Brahman. Even while living he is always liberated, fulfilled—the supreme knower of Brahman.

Kevalātma-niṣṭhā; jīvanmukti; prārabdha exhaustion; non-dual Śiva/Brahman identityMahavakya: Directly consonant with Mahāvākya realization (identity): the liberated one is not other than Brahman/Śiva.AtharvaChandas: Anuṣṭubh (śloka-style)