Rig Veda 7.69.7: Mandala 7, Sukta 69, Mantra 7

Sukta 7.69

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi; traditional attribution for Maṇḍala 7)

Devata: Aśvinau (Nā́satyā)

Chandas: Triṣṭubh (probable for the surrounding Aśvin hymns; exact metrical scan not supplied in input)

Samhita Patha (Devanagari)

युवं भुज्युमवविद्धं समुद्र उदूहथुरर्णसो अस्रिधानैः । पतत्रिभिरश्रमैरव्यथिभिर्दंसनाभिरश्विना पारयन्ता ॥

Transliteration

yuváṃ bhujyúm ávaviddhaṃ samudrá úd ūhathur árṇaso ásridhānaiḥ | patatríbhir aśramáir avyathíbhir daṃsanā́bhir aśvinā pāráyantā ||

Translation

हे अश्विनौ! समुद्रात टाकला गेलेला भुज्यु तुम्ही दोघांनीही जलप्रवाहातून वर उचलला. तुमच्या अच्युत आधारांनी—अश्रान्त, अव्यथ, पंखांसारख्या शक्तींनी—त्याला वाहून नेऊन पार घातले; तेजस्वी कौशल्य (दंसना) असलेल्या कर्मांनी त्याचे रक्षण केले.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• युवाम्: you two
• युवाम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• भुज्युम्: Bhujyu (the man)
• भुज्युम्: कर्म
• Type: Noun (Proper)
• Root: भुज्यु- (प्रातिपदिक; proper name)

• अवविद्धम्: cast down / struck down
• अवविद्धम्: कर्म (भुज्युम्-विशेषणम्)
• Type: Participle
• Root: वि√व्यध् (व्यध् ‘to pierce/strike’; with अव- + वि-)

• समुद्रे: in the sea
• समुद्रे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: समुद्र-

• उदूहतुः: you two carried up / brought out
• उदूहतुः: क्रिया
• Type: Verb
• Root: उद्√वह् (वह् ‘to carry/bring’; ud-)

• अर्णसः: from the flood / from the wave
• अर्णसः: अपादान
• Type: Noun
• Root: अर्णस्-

• अस्रिधानैः: with unfailing (means)
• अस्रिधानैः: करण
• Type: Adjective
• Root: अस्रिध- (a-sridh ‘unfailing, not slipping’)

• पतत्रिभिः: with winged (ones) / with birds (i.e., winged conveyances)
• पतत्रिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: पतत्रि-

• अश्रमैः: unwearied
• अश्रमैः: करण
• Type: Adjective
• Root: अ-श्रम (aśrama ‘unwearied’)

• अव्यथिभिः: unshaken / not causing distress
• अव्यथिभिः: करण
• Type: Adjective
• Root: अ-व्यथि (avyathi ‘unshaking, untroubled’)

• दंसनाभिः: with wondrous powers / with acts of skill
• दंसनाभिः: करण
• Type: Noun
• Root: दंसना- (दंसन ‘wonder-working skill’; instr. pl.)

• अश्विना: O Aśvins
• अश्विना: सम्बोधन
• Type: Noun (Dual deity name)
• Root: अश्विन्-

• पारयन्ता: (you two) conveying across / saving
• पारयन्ता: कर्तृ (युवाम्-समन्वयः)
• Type: Participle
• Root: √पॄ/पॄ (पारयति ‘to carry across’; causative stem पारय-)