
സൂതൻ പറയുന്നു—ചിത്രപീഠത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശ്രീ ചിത്രേശ്വരൻ ‘ചിത്രസൗഖ്യം’ എന്ന പ്രത്യേക ക്ഷേമം നൽകുന്ന ദേവനാണ്. അദ്ദേഹത്തെ ദർശിച്ച് പൂജിച്ച് സ്നാനം ചെയ്യുന്നതിലൂടെ അനധികൃത കാമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഗുരുതര ദോഷങ്ങൾ ശമിക്കുമെന്നു, പ്രത്യേകിച്ച് ചൈത്ര ശുക്ല ചതുര്ദശിയിൽ അവിടെ ആരാധന അത്യന്തം ഫലപ്രദമാണെന്നുമാണ് അധ്യായത്തിന്റെ പ്രസ്താവം. അതേ പ്രദേശത്ത് മുൻശാപഫലമായി രാജാവ് ചിത്രാംഗദൻ, ഋഷി ജാബാലി, ആ സംഭവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഒരു കന്യക എന്നിവരും ജനങ്ങളുടെ കണ്ണിൽപ്പെടുന്ന വിചിത്രവും ശ്രദ്ധേയവുമായ രൂപത്തിൽ നിലനിൽക്കുന്നു എന്നും പറയുന്നു. ഋഷികൾ ഇതിന്റെ പശ്ചാത്തലം ചോദിക്കുന്നു. സൂതൻ കഥ പറയുന്നു—ബ്രഹ്മചാരിയായ തപസ്വി ജാബാലി ഹാടകേശ്വരക്ഷേത്രത്തിൽ കഠിനതപസ് ചെയ്തപ്പോൾ ദേവന്മാർ ഭയപ്പെട്ടു. ഇന്ദ്രൻ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബ്രഹ്മചര്യം ഭംഗപ്പെടുത്താൻ രംഭയെ വസന്തയോടൊപ്പം അയച്ചു; അവരുടെ വരവോടെ ഋതുമാറ്റംപോലെ അന്തരീക്ഷം മാറി. രംഭ സ്നാനത്തിനായി ജലത്തിൽ ഇറങ്ങിയപ്പോൾ അവളെ കണ്ട ജാബാലിയുടെ ഉള്ളിൽ ക്ഷോഭം ഉയർന്നു, മന്ത്രധ്യാനം വിട്ടുപോയി. രംഭ മധുരവചനങ്ങളാൽ താൻ ലഭ്യമാണെന്ന് സൂചിപ്പിച്ച് പ്രലോഭിപ്പിച്ചതോടെ ജാബാലി ഒരു ദിവസം കാമധർമ്മത്തിലേക്ക് വഴുതിപ്പോയി. തുടർന്ന് അദ്ദേഹം സ്വസ്ഥത വീണ്ടെടുത്തു ശുദ്ധികർമ്മം ചെയ്ത് വീണ്ടും തപസ്സിൽ സ്ഥിരനായി; രംഭ ദേവലോകത്തിലേക്ക് മടങ്ങി. ഇങ്ങനെ തപസ്, പ്രലോഭനം, പ്രായശ്ചിത്തം എന്നിവ ചേർത്ത് തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹത്വവും ധാർമ്മിക ജാഗ്രതയും അധ്യായം ഉറപ്പിക്കുന്നു।
Verse 1
सूत उवाच । तथान्योऽपि च तत्रास्ति देवश्चित्रेश्वरो द्विजाः । चित्रपीठस्य मध्यस्थश्चित्रसौख्यप्रदो नृणाम्
സൂതൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ദ്വിജന്മാരേ! അവിടെ മറ്റൊരു ദേവനും ഉണ്ട്—ഭഗവാൻ ചിത്രേശ്വരൻ. അദ്ദേഹം ചിത്രപീഠത്തിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ നിലകൊണ്ട് മനുഷ്യർക്കു അത്ഭുതസുഖം നൽകുന്നു.
Verse 2
यं दृष्ट्वा पूजयित्वा च स्नापयित्वाथवा नरः । मुच्यते परदारोत्थैः पातकैश्चोपपातकैः
ആൾ അദ്ദേഹത്തെ ദർശിച്ച്, പൂജിച്ച്, അല്ലെങ്കിൽ (ലിംഗത്തെ) സ്നാപനം ചെയ്താൽ, പരസ്ത്രീബന്ധത്തിൽ നിന്നുണ്ടായ പാപങ്ങളും ഉപപാപങ്ങളും വിട്ടുമാറി മോചിതനാകുന്നു.
Verse 3
धर्षयित्वा गुरोः पत्नीं कन्यां वा निजवंशजाम् । नीचां वा व्रतयुक्तां वा कामासक्तेन चेतसा
കാമാസക്തമായ മനസ്സോടെ ആരെങ്കിലും ഗുരുപത്നിയെ, അല്ലെങ്കിൽ സ്വന്തം വംശത്തിലെ കന്യയെ, അല്ലെങ്കിൽ നീചജാതിയിലെ സ്ത്രീയെ, അല്ലെങ്കിൽ വ്രതനിഷ്ഠയായ സ്ത്രീയെ പോലും ലംഘിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ—
Verse 4
चैत्रशुक्लचतुर्दश्यां यस्तं पूजयते नरः । स तत्पापं निहत्याशु स्वर्गलोकं ततो व्रजेत्
ചൈത്രമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ചതുര്ദശിയിൽ ആരെങ്കിലും ആ ദേവനെ പൂജിച്ചാൽ, അവൻ ആ പാപം शीഘ്രം നശിപ്പിച്ച് പിന്നെ സ്വർഗ്ഗലോകം പ്രാപിക്കും।
Verse 5
तथा चित्रांगदस्तत्र जाबालिसहितो नृपः । कुमार्या सहितः सार्द्धं नग्नया तत्समुत्थया । सन्तिष्ठते तदग्रे तु शप्तो जाबालिना पुरा
അതുപോലെ അവിടെ ജാബാലിയോടുകൂടെ രാജാവ് ചിത്രാംഗദൻ നിലകൊള്ളുന്നു; ആ സംഭവത്തിൽ നിന്നു ജനിച്ച വസ്ത്രരഹിതയായ കുമാരിയോടൊപ്പം, ജാബാലി മുൻപ് ശപിച്ചതിനാൽ, അവൻ ദേവന്റെ മുമ്പിൽ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നു।
Verse 6
त्रयाणामपि यस्तेषां तस्मिन्नहनि निर्वपेत् । स इष्टां लभते नारीं सिद्धिं च मनसि स्थिताम्
ആ ദിവസത്തിൽ ആ മൂവർക്കും ആരെങ്കിലും അർപ്പണം/ദാനം ചെയ്താൽ, അവൻ ഇഷ്ടമായ സ്ത്രീയെ (ഭാര്യയെ) പ്രാപിക്കുകയും മനസ്സിൽ നിലകൊണ്ടിരുന്ന സിദ്ധിയും നേടുകയും ചെയ്യും।
Verse 7
ऋषय ऊचुः । कस्माज्जाबालिना शप्तः पूर्वं चित्रांगदो युवा । सा च तत्तनया कस्मात्कुमारी वस्त्रवर्जिता
ഋഷികൾ പറഞ്ഞു—യുവാവായ ചിത്രാംഗദനെ മുൻപ് ജാബാലി എന്തുകൊണ്ട് ശപിച്ചു? കൂടാതെ അവന്റെ പുത്രിയായ ആ കുമാരി എന്തുകൊണ്ട് വസ്ത്രരഹിതയായി ഇരിക്കുന്നു?
Verse 8
अद्यापि तिष्ठते तत्र विरुद्धं रूपमाश्रिता । जनहास्य करं नित्यं तस्मात्सूत वदस्व नः
അവൾ ഇന്നും അവിടെ വിരുദ്ധമായ രൂപം ധരിച്ചു നിലകൊള്ളുന്നു; നിത്യവും ജനങ്ങളുടെ പരിഹാസത്തിന് കാരണമാകുന്നു; അതിനാൽ, ഹേ സൂതാ, ഞങ്ങളോട് കാരണം പറയുക।
Verse 9
सूत उवाच । आर्सोत्पूर्वं मुनिर्नाम्ना जाबालिरिति विश्रुतः । कौमारब्रह्मचर्येण येन चीर्णं तपः सदा
സൂതൻ പറഞ്ഞു—പൂർവ്വകാലത്ത് ജാബാലി എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധനായ ഒരു മുനി ഉണ്ടായിരുന്നു; അദ്ദേഹം കൗമാരബ്രഹ്മചര്യത്തോടെ നിത്യം തപസ്സു അനുഷ്ഠിച്ചു।
Verse 10
हाटकेश्वरजं क्षेत्रं समासाद्य स सद्द्विजाः । बाल्येऽपि वयसि प्राप्ते समारेभे महत्तपः
ഹാടകേശ്വരത്തിന്റെ പുണ്യക്ഷേത്രം പ്രാപിച്ച ആ സദ്ദ്വിജൻ, ബാല്യവയസ്സിലായിരുന്നിട്ടും മഹത്തായ തപസ്സിന് തുടക്കം കുറിച്ചു।
Verse 11
कृच्छ्रचांद्रायणादीनि पाराकाणि शनैःशनैः । कुर्वता तेन ते देवाः संनीता भयगोचरम्
അദ്ദേഹം ക്രമേണ കൃച്ഛ്രം, ചാന്ദ്രായണം മുതലായ പാരാകാദി കഠിനവ്രതങ്ങൾ അനുഷ്ഠിച്ചതിനാൽ ദേവന്മാർ ഭയപരിധിയിലായി।
Verse 12
ततः शक्रादयो देवाः संत्रस्ता मेरुमूर्धनि । मिलित्वा चक्रिरे मंत्रं तस्य विघ्नकृते मिथः
പിന്നീട് മേരുശിഖരത്തിൽ ശക്രൻ മുതലായ ദേവന്മാർ ഭീതരായി ഒന്നിച്ചു കൂടി, അവന്റെ തപസ്സിന് വിഘ്നം വരുത്താനുള്ള ഉപായം പരസ്പരം ആലോചിച്ചു।
Verse 13
यद्यस्य तपसो वृद्धिरेवं यास्यति नित्यशः । च्यावयिष्यति तन्नूनं स्वर्गराज्याच्छतक्रतुम्
അവന്റെ തപസ്സിന്റെ വർദ്ധന ഇങ്ങനെ നിത്യവും തുടരുകയാണെങ്കിൽ, അവൻ തീർച്ചയായും ശതക്രതു ഇന്ദ്രനെ സ്വർഗരാജ്യത്തിൽ നിന്ന് ച്യുതനാക്കും।
Verse 14
तस्माद्गच्छतु रंभाख्या तत्पार्श्वे ऽप्सरसां वरा । ब्रह्मचर्यविघाताय तस्यर्षेर्भावितात्मनः
അതുകൊണ്ട് അപ്സരസ്സുകളിൽ ശ്രേഷ്ഠയായ രംഭ അവന്റെ സമീപത്തേക്ക് പോകട്ടെ; ദൃഢസംയമചിത്തനായ ആ ഋഷിയുടെ ബ്രഹ്മചര്യം ഭംഗപ്പെടുത്തുവാൻ।
Verse 15
ब्रह्मचर्यं तपोमूलं यतः संकीर्तितं द्विजैः । तस्याभावात्परिक्लेशः केवलं न फलं व्रते
കാരണം ബ്രഹ്മചര്യമാണ് തപസ്സിന്റെ മൂലമെന്ന് പണ്ഡിത ദ്വിജന്മാർ പ്രസ്താവിച്ചിട്ടുണ്ട്; അത് ഇല്ലെങ്കിൽ വ്രതത്തിൽ കഷ്ടം മാത്രം, ഫലം ഇല്ല।
Verse 16
एवं ते निश्चयं कृत्वा समाहूय ततः परम् । रंभामूचुर्महेंद्रेण सर्वे देवास्तदादरात्
ഇങ്ങനെ തീരുമാനമെടുത്ത ശേഷം അവർ രംഭയെ വിളിച്ചു വരുത്തി; മഹേന്ദ്രനോടുകൂടെ എല്ലാ ദേവന്മാരും അവളോട് ആദരത്തോടെ പറഞ്ഞു।
Verse 17
गच्छ शीघ्रं महाभागे जाबालिर्यत्र तिष्ठति । हाटकेश्वरजे क्षेत्रे तपोविघ्नाय तस्य वै
മഹാഭാഗ്യവതീ, ജാബാലി താമസിക്കുന്നിടത്തേക്ക്—ഹാടകേശ്വര ക്ഷേത്രപ്രദേശത്ത്—വേഗത്തിൽ പോകുക; അവന്റെ തപസ്സിന് വിഘ്നം വരുത്താൻ।
Verse 18
ते ते भावाः प्रयोक्तव्याः कथास्तास्ता मनोहराः । वर्धयंती तथा चित्ते तस्य कामं निरर्गलम्
ആ ആ ഭാവഭംഗികളും ആ ആ മനോഹര സംഭാഷണങ്ങളും പ്രയോഗിക്കണം; അവന്റെ ചിത്തത്തിൽ നിയന്ത്രണമില്ലാത്ത കാമം വർധിക്കേണ്ടതിന്നായി।
Verse 19
रंभोवाच । स मुनिर्न विजानाति कामधर्मं सुरेश्वर । अरसज्ञं कथं देव करिष्यामि स्मरान्वितम्
രമ്പ പറഞ്ഞു—ഹേ സുരേശ്വരാ! ആ മുനി കാമധർമ്മം അറിയുന്നില്ല. രസജ്ഞാനം ഇല്ലാത്തവനെ ഞാൻ എങ്ങനെ സ്മരവശനാക്കും?
Verse 20
इन्द्र उवाच । एष यास्यति मद्वाक्याद्वसंतस्तस्य सन्निधौ । अस्य संदर्शनादेव भविष्यति स सस्मरः
ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു—എന്റെ വചനത്താൽ വസന്തൻ അവന്റെ സന്നിധിയിലേക്കു പോകും. വസന്തനെ കണ്ടമാത്രത്തിൽ ആ മുനി സ്മരവശനാകും.
Verse 21
तस्माद्गच्छ द्रुतं तत्र सहानेन वरानने । संसिद्धिर्जायते येन देवकृत्यं भवेद्द्रुतम्
അതുകൊണ്ട്, ഹേ വരാനനേ! അവനോടൊപ്പം വേഗത്തിൽ അവിടെ പോകുക. അതിനാൽ വിജയം ഉണ്ടായി ദേവകാര്യവും शीഘ്രം പൂർത്തിയാകും.
Verse 22
अथ सा तं प्रणम्योच्चैः प्रस्थिता धरणीतलम् । वसंतेन समायुक्ता जाबालिर्यत्र तिष्ठति
പിന്നെ അവൾ അവനെ വണങ്ങി ഭൂമിതലത്തിലൂടെ പുറപ്പെട്ടു; വസന്തനോടൊപ്പം ജാബാലി വസിക്കുന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് ചെന്നു.
Verse 23
अथाकस्मादशोकस्य संजातः पुष्पसंचयः । तिलकस्य च चूतस्य मंजर्यः समुपस्थिताः
അപ്പോൾ അപ്രതീക്ഷിതമായി അശോകവൃക്ഷത്തിൽ പുഷ്പസമൂഹം വിരിഞ്ഞു; തിലകവും മാവും മഞ്ജരികൾ പുറപ്പെടുവിച്ചു.
Verse 24
शिशिरे च सरोजानि विकासं प्रापुरेव हि । ववौ च सुरभिर्वायुर्दाक्षिणात्यः सुकामदः
ശിശിരകാലത്തിലും താമരകൾ വിരിഞ്ഞു; ദക്ഷിണദിക്കിൽ നിന്നൊരു സുഗന്ധവായു വീശി, ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ആനന്ദിപ്പിച്ച് കാമഭാവം ഉണർത്തി।
Verse 25
एतस्मिन्नंतरे प्राप्ता रंभा तत्र वराप्सराः । सलिलाशयतीरस्थो जाबालिर्यत्र तिष्ठति
അതിനിടയിൽ അവിടെ ശ്രേഷ്ഠ അപ്സരസ്സായ രംഭ എത്തി—ജലാശയത്തിന്റെ തീരത്ത് ജാബാലി മുനി പാർത്തിരുന്ന അതേ സ്ഥലത്ത്।
Verse 26
अक्षमालाधृतकरो जपन्मंत्रमनेकधा । अभीष्टं श्रद्धया युक्तो विधाय पितृतर्पणम्
കയ്യിൽ അക്ഷമാല ധരിച്ച് അദ്ദേഹം പലവിധത്തിൽ മന്ത്രജപം ചെയ്തു; ശ്രദ്ധയോടെ അഭീഷ്ടകർമ്മങ്ങൾ നിർവഹിച്ചു, പിതൃതർപ്പണവും നടത്തി।
Verse 27
स्नानार्थं तज्जलं साऽथ प्रविवेश वराप्सराः
അപ്പോൾ ആ ശ്രേഷ്ഠ അപ്സരസ് സ്നാനാർത്ഥം ആ ജലത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു।
Verse 28
विवस्त्रां तां समालोक्य सोऽपि यौवनशालिनीम् । याम्यानिलेन च स्पृष्टः कामस्य वशगो ऽभवत्
അവളെ വസ്ത്രരഹിതയായി, യൗവനശോഭയോടെ കണ്ടതും, ദക്ഷിണവായുവിന്റെ സ്പർശം കൊണ്ടും, അവനും കാമത്തിന്റെ അധീനനായി।
Verse 29
ततस्तस्याभवत्कंपस्तत्क्षणादेव सन्मुने । अक्षमाला कराग्राच्च पपात धरणीतले
അന്നേ ക്ഷണത്തിൽ, ഹേ സന്മുനേ, അവൻ വിറയ്ക്കാൻ തുടങ്ങി; അവന്റെ കൈവിരൽത്തുമ്പിൽ നിന്ന അക്ഷമാല ഭൂമിയിൽ വീണു।
Verse 30
पुलकः सर्वगात्रेषु संजज्ञेऽतीव दारुणः । अश्रुपाताः पतंति स्म कोष्णाः प्लावितभूतलाः
അവന്റെ സർവ്വാംഗങ്ങളിലും അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ രോമാഞ്ചം ഉദിച്ചു; ചൂടുള്ള കണ്ണീർധാരകൾ തുടർച്ചയായി വീണു ഭൂമിയെ നനച്ചു।
Verse 31
अथ तं क्षुभितं ज्ञात्वा चित्तज्ञा सा वराप्सराः । निर्गत्य सलिलात्तस्माच्चक्रे वस्त्रपरिग्रहम्
അവൻ ഉള്ളിൽ കലങ്ങിയതായി അറിഞ്ഞ്, ചിത്തജ്ഞയായ ആ ശ്രേഷ്ഠ അപ്സരസ് ജലത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുവന്ന് തന്റെ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിച്ചു।
Verse 32
ततस्तस्यांतिके गत्वा प्रणिपत्य कृतादरा । प्रोवाच मधुरं वाक्यं वर्द्धंती तस्य तन्मतम्
പിന്നീട് അവൾ അവന്റെ അടുത്തേക്ക് ചെന്നു ആദരത്തോടെ നമസ്കരിച്ചു; മധുരവചനങ്ങൾ പറഞ്ഞു—അവനിൽ ഉദിച്ച ഭാവത്തെ മൃദുവായി ശക്തിപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്।
Verse 33
आश्रमे सकलं ब्रह्मन्कच्चित्ते कुशलं मुने । स्वाध्याये तपसि प्राज्ञ शिष्येषु मृगपक्षिषु
‘ഹേ ബ്രാഹ്മണ മുനേ, ആശ്രമത്തിൽ എല്ലാം കുശലമാണോ? ഹേ മുനേ, ചിത്തം ശാന്തമാണോ? ഹേ പ്രാജ്ഞ, സ്വാധ്യായവും തപസ്സും വർദ്ധിക്കുന്നുണ്ടോ, ശിഷ്യരും മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും കുശലമാണോ?’
Verse 34
कुशलं मे वरारोहे सर्वत्रैवाधुना स्थितम् । विशेषेणात्र संप्राप्ता सर्वलक्षणलक्षिता
മുനി പറഞ്ഞു—ഹേ വരാരോഹേ, എന്റെ കുശലം ഇപ്പോൾ എല്ലായിടത്തും സ്ഥിരമാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് നീ ഇവിടെ എത്തിയിരിക്കുന്നു; സർവ്വ ശുഭലക്ഷണങ്ങളാൽ അലങ്കൃതയായവൾ.
Verse 35
का त्वं वद महाभागे मम मन्मथवर्धनी । किं देवी वासुरी वा किं पन्नगी किं तु मानुषी
ഹേ മഹാഭാഗേ, പറയുക—എന്റെ ഉള്ളിൽ മന്മഥനെ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്ന നീ ആരാണ്? നീ ദേവിയോ, അസുരിയോ, പന്നഗി (നാഗകന്യ)യോ, അല്ലെങ്കിൽ മാനുഷിയോ?
Verse 36
निवेदय शरीरे मे किं न पश्यसि वेपथुम् । निरर्गलश्च रोमांचो बाष्पपूरश्च नेत्रजः
ഞാൻ നിന്നോട് നിവേദിക്കുന്നു—എന്റെ ശരീരത്തിലെ ഈ വിറയൽ നീ കാണുന്നില്ലേ? നിയന്ത്രണമില്ലാതെ രോമാഞ്ചം ഉയരുന്നു; കണ്ണുകളിൽ അശ്രുപൂരമുണ്ട്.
Verse 37
रंभोवाच । किं ते गात्रस्वभावोऽयम् किं वान्यो व्याधिसंभवः । कच्चिदेव न ते स्वास्थ्यं प्रपश्यामि शरीरजम्
രಂಭ പറഞ്ഞു—ഇത് നിന്റെ ദേഹസ്വഭാവമാണോ, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു വ്യാധിയിൽ നിന്നുണ്ടായതോ? നിന്റെ ശരീരത്തിൽ ആരോഗ്യം ഞാൻ കാണുന്നില്ല.
Verse 38
मुनिरुवाच । न मे गात्रस्वभावो न व्याधिभिश्च सुलोचने । शृणुष्व कारणं कृत्स्नं येनेदृक्संस्थितं वपुः
മുനി പറഞ്ഞു—ഹേ സുലോചനേ, ഇത് എന്റെ ദേഹസ്വഭാവമല്ല; രോഗങ്ങളാലും ഉണ്ടായതല്ല. കേൾക്കുക; ഏതു കാരണത്താൽ എന്റെ ശരീരം ഇങ്ങനെ ആയിതെന്ന സമ്പൂർണ്ണ കാരണം.
Verse 40
तदहं मन्मथाविष्टो दर्शनात्तव शोभने । ब्रह्मचर्यपरोपीत्थं महाव्रतधरोऽपि च
അതുകൊണ്ട്, ഹേ ശോഭനേ! നിന്റെ ദർശനമാത്രത്തിൽ തന്നെ ഞാൻ മന്മഥാവിഷ്ടനായി—ബ്രഹ്മചര്യപരനും മഹാവ്രതധാരിയും ആയിട്ടും।
Verse 41
रंभोवाच यद्येवं ब्राह्मणश्रेष्ठ मां भजस्व यथासुखम् । नात्र कश्चिद्भवेद्दोषः पण्यनारी यतोऽस्म्यहम्
രമ്പ പറഞ്ഞു—അങ്ങനെ ആണെങ്കിൽ, ഹേ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠാ! നിനക്ക് സുഖമുള്ളവിധം എന്നെ ഭജിക്കൂ. ഇതിൽ യാതൊരു ദോഷവും ഇല്ല; കാരണം ഞാൻ സ്വഭാവതഃ പണ്യനാരി.
Verse 42
साधारणा वयं विप्र यतः सृष्टाः स्वयंभुवा । सर्वेषामेव लोकानां विशेषेण द्विजन्मनाम्
ഹേ വിപ്രാ! ഞങ്ങൾ എല്ലാവർക്കും സാധാരണരാണ്; കാരണം സ്വയംഭൂ ബ്രഹ്മാവ് ഞങ്ങളെ എല്ലാ ലോകങ്ങളുടെയും—വിശേഷിച്ച് ദ്വിജന്മാരുടെയും—ഭോഗാർത്ഥം സൃഷ്ടിച്ചു.
Verse 43
अहं चापि समालोक्य त्वां मुने मन्मथोपमम् । हता कामशरैस्तीक्ष्णैर्न च गंतुं समुत्सहे
കൂടാതെ, ഹേ മുനേ! മന്മഥസദൃശനായ നിന്നെ കണ്ടപ്പോൾ ഞാനും തീക്ഷ്ണമായ കാമശരങ്ങളാൽ വേദനിതയായി; ഇനി പോകാൻ എനിക്ക് ധൈര്യമില്ല.
Verse 44
मया दृष्टाः सुराः पूर्वं यक्षा विद्याधरास्तथा । सिद्धाश्च किंनरा नागा गुह्यकाः किमु मानुषाः
ഞാൻ മുമ്പ് ദേവന്മാരെയും യക്ഷന്മാരെയും വിദ്യാധരന്മാരെയും കണ്ടിട്ടുണ്ട്; സിദ്ധന്മാർ, കിന്നരന്മാർ, നാഗങ്ങൾ, ഗുഹ്യകർ എന്നിവരെയും—പിന്നെ മനുഷ്യരെപ്പറ്റി എന്തു പറയണം!
Verse 45
नेदृग्रूपं वपुस्तेषामेकस्यापि विलोकितम् । मध्ये ब्राह्मणशार्दूल तस्माद्भक्तां भजस्व माम्
അവരിൽ ഒരാളിലും ഇത്തരമൊരു രൂപവും ദേഹസൗന്ദര്യവും ഞാൻ കണ്ടിട്ടില്ല. അതിനാൽ, ഹേ ബ്രാഹ്മണശാർദൂലാ, നിനക്കു ഭക്തയായ എന്നെ സ്വീകരിച്ച് എന്നോടു രമിക്കൂ।
Verse 46
यो नारीं कामसंतप्तां स्वयं प्राप्तां परित्यजेत् । स मूर्खः पच्यते घोरे नरके शाश्वतीः समाः
സ്വയം വന്നെത്തിയ കാമതപ്തയായ സ്ത്രീയെ ആരെങ്കിലും ഉപേക്ഷിച്ചാൽ, ആ മൂഢൻ ഭയങ്കര നരകത്തിൽ അനന്ത വർഷങ്ങൾ ദഹിക്കപ്പെടുന്നു।
Verse 47
एवमुक्त्वा तया सोऽथ परिष्वक्तो महामुनिः । अनिच्छन्नपि वाक्येन हृदयेन च सस्पृहः
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം അവൾ മഹാമുനിയെ ആലിംഗനം ചെയ്തു. വാക്കുകളിൽ അദ്ദേഹം നിരസിച്ചെങ്കിലും ഹൃദയത്തിൽ ആഗ്രഹം ഉണർന്നു।
Verse 48
ततो लतानि कुंजे तं समानीय मुनीश्वरम् । कामशास्त्रोदितैर्भावै रराम कृत्रिमैर्मुनिम्
പിന്നീട് അവൾ മുനീശ്വരനെ ലതകളാൽ മൂടിയ കുഞ്ജത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി, കാമശാസ്ത്രത്തിൽ പറഞ്ഞ കൃത്രിമ ഭാവങ്ങൾ ധരിച്ചു മുനിയോടു ക്രീഡിച്ചു।
Verse 49
एवं तया समं तत्र स्थितो यावद्दिनक्षयम् । कामधर्मसमासक्तः संत्यक्ताशेषकर्मकः
ഇങ്ങനെ അവളോടൊപ്പം അവൻ അവിടെ ദിനാന്തം വരെ നിന്നു—കാമധർമ്മത്തിൽ ആസക്തനായി, മറ്റു എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും കർത്തവ്യങ്ങളും ഉപേക്ഷിച്ച്।
Verse 50
ततो निष्कामतां प्राप्तो लज्जया परिवारितः । विससर्ज च तां रंभां शौचं चक्रे ततः परम्
അപ്പോൾ അവൻ ലജ്ജയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട് വീണ്ടും നിഷ്കാമത പ്രാപിച്ചു. രംഭയെ വിട്ടയച്ചു; തുടർന്ന് ശൗചശുദ്ധി ചെയ്തു.
Verse 51
सापि तेन विनिर्मुक्ता कृतकृत्या विलासिनी । प्रहृष्टा प्रययौ तत्र यत्र देवाः सवासवाः
അവൻ വിട്ടയച്ചതോടെ ആ വിലാസിനിയായ അപ്സര കൃതകൃത്യയായി ആനന്ദിച്ചു. ഇന്ദ്രനോടുകൂടിയ ദേവന്മാർ കൂടിയിരുന്ന സ്ഥലത്തേക്കു അവൾ പോയി.
Verse 143
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां सहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये जाबालिक्षोभणोनाम त्रिचत्वारिंशदुत्तरशततमोऽध्यायः
ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ എൺപത്തൊന്നായിരം ശ്ലോകസംഹിതയുടെ ആറാം വിഭാഗമായ നാഗരഖണ്ഡത്തിൽ, ഹാടകേശ്വരക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിലെ ‘ജാബാലിക്ഷോഭണം’ എന്ന 143-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.