Adhyaya 317
Chapter Arc: सरोवर के तट पर युधिष्ठिर एक अद्भुत तपस्वी को देखते हैं—वह एक पाँव पर स्थिर, अजेय-सा, मानो किसी लोक का रक्षक। राजा के मन में कौतूहल उठता है: यह यक्ष नहीं, फिर कौन? → युधिष्ठिर उस दिव्य पुरुष की पहचान टटोलते हैं—क्या वह वसु है, रुद्र है, मरुतों में श्रेष्ठ है, या स्वयं इन्द्र? प्रश्नों के साथ-साथ यह भी तनाव है कि यह साक्षात्कार केवल पहचान का नहीं, परीक्षा का भी हो सकता है; धर्म और व्यवहार की कसौटी सामने है। → तपस्वी स्वयं उद्घोष करता है—‘मैं धर्म हूँ; तुम्हारे आनृशंस्य (करुणा/धर्मशीलता) से प्रसन्न हूँ; वर माँगो।’ यह क्षण युधिष्ठिर के जीवन-धर्म का सार्वजनिक अनुमोदन बन जाता है, और धर्मदेव का प्रत्यक्ष प्राकट्य अध्याय का शिखर है। → युधिष्ठिर धर्मदेव को ‘सनातन देवाधिदेव’ जानकर वर स्वीकारते हैं। धर्मदेव वरदान देकर यह भी संकेत करते हैं कि युधिष्ठिर अपने ही रूप में पृथ्वी पर विचरेंगे, फिर भी तीनों लोकों में उनकी कीर्ति/पहचान सुरक्षित रहेगी। तत्पश्चात धर्मदेव अंतर्धान हो जाते हैं; पाण्डव विश्राम कर श्रमरहित होकर एकत्र होते हैं।
Shlokas
Verse 1
(दाक्षिणात्य अधिक पाठका १ श्लोक मिलाकर कुल १३४ श्लोक हैं।) #::73:.8 #::3.:7 (0) हि 7 - धर्मानुकूल प्राप्त भार्यासे धर्मका विरोध नहीं होता एवं वह पातित्रत्यधर्मका पालन करनेवाली हो
ໄວສັມປາຍະນະກ່າວວ່າ: ຕໍ່ມາ ເມື່ອຢັກສະເວົ້າດັ່ງນັ້ນ ພັນດະວະທັງຫມົດກໍລຸກຂຶ້ນຢືນ. ໃນພຽງຊົ່ວພິບຕາ ຄວາມຫິວແລະຄວາມກະຫາຍນ້ຳຂອງພວກເຂົາທັງຫມົດກໍຫາຍໄປ.
Verse 2
युधिछ्िर उवाच सरस्येकेन पादेन तिष्ठन्तमपराजितम् | पृच्छामि को भवान् देवो न मे यक्षो मतो भवान्
ຢຸທິສຖິຣະກ່າວວ່າ: “ໃນສະຣະນີ້ ເຈົ້າຢືນດ້ວຍຕີນຂ້າງດຽວ ຜູ້ບໍ່ມີໃຜຊະນະໄດ້; ຂ້າຂໍຖາມ—ເຈົ້າແມ່ນເທວະອົງໃດ ໂອ ເທວະຜູ້ສູງສຸດ? ສຳລັບຂ້າ ເຈົ້າບໍ່ເຫັນຄືຢັກສະເລີຍ.”
Verse 3
वसूनां वा भवानेको रुद्राणामथवा भवान् | अथवा मरुतां श्रेष्ठो वज्नी वा त्रिदशेश्वर:
ຢຸທິສຖິຣະ ຖາມດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບແລະຄວາມພິສົດພິສັນວ່າ: «ທ່ານເປັນຜູ້ໜຶ່ງໃນວະສຸບໍ? ຫຼືເປັນຜູ້ໜຶ່ງໃນຣຸດຣະ? ຫຼືເປັນຜູ້ຍິ່ງສຸດໃນມະຣຸດ? ຫຼືທ່ານແມ່ນວັຊຣີ—ພຣະອິນທຣາ ຈອມເທວະສາມສິບສາມ ເອງ?»
Verse 4
मम हि भ्रातर इमे सहस्रशतयोधिन: । त॑ योध॑ न प्रपश्यामि येन सर्वे निपातिता:,मेरे ये भाई तो लाखों वीरोंसे युद्ध करनेवाले हैं। ऐसा तो मैंने कोई योद्धा नहीं देखा, जिसने इन सभीको रणभूमिमें गिरा दिया हो
ຢຸທິສຖິຣະ ກ່າວວ່າ: «ພີ່ນ້ອງຂອງຂ້ານີ້ ເປັນນັກຮົບທີ່ສາມາດປະຈັນໜ້າກັບຫຼາຍຮ້ອຍຫຼາຍພັນໃນສົງຄາມ. ແຕ່ຂ້າບໍ່ເຫັນນັກຮົບຜູ້ໃດຜູ້ໜຶ່ງ ທີ່ຈະທຳໃຫ້ພວກເຂົາທັງໝົດລົ້ມລົງພ້ອມກັນໃນສະໜາມຮົບໄດ້»
Verse 5
सुखं प्रतिप्रबुद्धानामिन्द्रियाण्युपलक्षये । स भवान् सुहृदो5स्माकमथवा न: पिता भवान्
ຢຸທິສຖິຣະ ກ່າວວ່າ: «ຂ້າເຫັນວ່າ ອິນທຣີຍະຂອງພວກເຂົາ ແຂງແຮງແລະສະຫງົບ ດັ່ງຄົນທີ່ຕື່ນຈາກການນອນຫຼັບອັນສຸກສະບາຍ. ດັ່ງນັ້ນ ທ່ານຕ້ອງເປັນຜູ້ປາດຖະນາດີແກ່ພວກເຮົາ—ຫຼືກະທັ້ງເປັນດັ່ງບິດາຂອງພວກເຮົາ»
Verse 6
यक्ष उवाच अहं ते जनकस्तात धर्मो5मृदुपराक्रम । त्वां दिदृक्षुरनुप्राप्तो विद्धि मां भरतर्षभ
ຍັກສະ ກ່າວວ່າ: «ລູກເອີຍ—ໂອ ບຸດແຫ່ງທັມມະ ຜູ້ກ້າຫານບໍ່ຍອມຖອຍ—ຈົ່ງຮູ້ຈັກຂ້າ ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງພາຣະຕະ. ຂ້າແມ່ນຜູ້ໃຫ້ກຳເນີດແກ່ເຈົ້າ—ທັມມະເອງ. ເພາະປາດຖະນາຈະເຫັນເຈົ້າ ຂ້າຈຶ່ງມາຮອດທີ່ນີ້; ຈົ່ງຈື່ຈຳຂ້າ»
Verse 7
यश: सत्यं दम: शौचमार्जवं ह्वीरचापलम् | दानं तपो ब्रह्मचर्यमित्येतास्तनवो मम,यश, सत्य, दम, शौच, सरलता, लज्जा, अचंचलता, दान, तप और ब्रह्मचर्य--ये सब मेरे शरीर हैं
ຍັກສະ ກ່າວວ່າ: «ກຽດສັກສີ, ຄວາມຈິງ, ການຂົມໃຈຕົນ, ຄວາມບໍລິສຸດ, ຄວາມຊື່ຕົງ, ຄວາມລະອາຍ ແລະ ຄວາມໝັ້ນຄົງ; ພ້ອມທັງ ການໃຫ້ທານ, ຕະປະ ແລະ ພຣະຫມະຈັນຍະ—ເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນອະວະຍະວະຂອງຂ້າ»
Verse 8
अहिंसा समता शान्तिरानृशंस्यममत्सर: । द्वाराण्येतानि मे विद्धि प्रियो हासि सदा मम,अहिंसा, समता, शान्ति, दया और अमत्सर--डाहका न होना--इन्हें मेरे पास पहुँचनेके द्वार समझो। तुम मुझे सदा प्रिय हो
ຍັກສະກ່າວວ່າ: «ອະຫິງສາ (ບໍ່ເຮັດຮ້າຍ), ສະມະຕາ (ໃຈເທົ່າທຽມ), ສັນຕິ (ຄວາມສະຫງົບພາຍໃນ), ກະຣຸນາ (ເມດຕາກະຣຸນາ), ແລະ ອະມັດສະຣະ (ບໍ່ອິດສາ) — ຈົ່ງຮູ້ວ່າ ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ແມ່ນປະຕູເພື່ອເຂົ້າຫາຂ້າ. ເຈົ້າເປັນຜູ້ທີ່ຂ້າຮັກໃນທຸກເວລາ».
Verse 9
दिष्ट्या पञ्चसु रक्तो5सि दिष्ट्या ते घट्पदी जिता । द्वे पूर्वे मध्यमे द्वे च द्वे चान्ते साम्परायिके
ຍັກສະກ່າວວ່າ: «ດ້ວຍວາສະນາດີ ເຈົ້າໝັ້ນໃນວິໄນພາຍໃນທັງຫ້າ; ດ້ວຍວາສະນາດີ ເຈົ້າໄດ້ຊະນະຄວາມທຸກທໍລະມານ ‘ມີຫົກຕີນ’ ທັງຫົກ. ໃນນັ້ນ ສອງຢ່າງມີມາແຕ່ເລີ່ມ, ສອງຢ່າງເກີດຂຶ້ນໃນກາງຊີວິດ, ແລະສອງຢ່າງມາໃນທ້າຍ—ໃນເວລາຈາກໄປ».
Verse 10
धर्मोड्हमिति भद्र ते जिज्ञासुस्त्वामिहागत: । आनुृशंस्येन तुष्टोडस्मि वरं दास्यामि तेडनघ
ຍັກສະກ່າວວ່າ: «ຂໍໃຫ້ພອນແກ່ເຈົ້າ. ຂ້າແມ່ນ ທັມມະ (Dharma) ແລະມາທີ່ນີ້ເພື່ອທົດສອບ ແລະເຂົ້າໃຈການປະພຶດຂອງເຈົ້າ. ໂອ ກະສັດຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ, ຂ້າພໍໃຈໃນຄວາມເມດຕາ ແລະການເບິ່ງຄົນທຸກຜູ້ຢ່າງເທົ່າທຽມ; ດັ່ງນັ້ນຂ້າປາດຖະໜາຈະປະທານພອນໃຫ້ເຈົ້າ».
Verse 11
वरं वृणीष्व राजेन्द्र दाता हास्मि तवानघ । ये हि मे पुरुषा भक्ता न तेषामस्ति दुर्गति:
ຍັກສະກ່າວວ່າ: «ໂອ ຈອມກະສັດ, ຜູ້ບໍ່ມີມົນທິນ, ຈົ່ງເລືອກພອນຕາມໃຈ; ຂ້າພ້ອມຈະປະທານໃຫ້ເຈົ້າ. ເພາະຜູ້ໃດທີ່ເປັນຜູ້ສັດທາຕໍ່ຂ້າ ຍ່ອມບໍ່ຕົກສູ່ຄວາມພິນາດ ຫຼືຈຸດຈົບອັນເລວຮ້າຍ».
Verse 12
युधिछिर उवाच अरणीसहितं यस्य मृगो हयादाय गच्छति । तस्याग्नयो न लुप्येरन् प्रथमो5स्तु वरो मम
ຢຸທິສຖິຣະກ່າວວ່າ: «ທ່ານຜູ້ຄວນເຄົາລົບ, ພອນຂໍອັນທຳອິດຂອງຂ້າແມ່ນນີ້: ຂໍໃຫ້ໄຟສັກສິດຂອງພຣາຫມັນຜູ້ນັ້ນຢ່າໄດ້ດັບ ຫຼືຂາດຕອນ—ຜູ້ທີ່ໄມ້ຂູດໄຟ (ອະຣະນີ) ພ້ອມກັບມ້າ ຖືກກວາງຄາບໄປວິ່ງໜີ. ຂໍໃຫ້ພິທີອັກນິໂຫຕຣະປະຈຳວັນຂອງລາວຢ່າໄດ້ຂາດ».
Verse 13
यक्ष उवाच अरणीसहितं हास्य ब्राह्मणस्य हृतं॑ मया । मृगवेषेण कौन्तेय जिज्ञासार्थ तव प्रभो
ຍັກສະເວົ້າວ່າ: «ຂ້າໄດ້ເອົາຊຸດໄມ້ຈຸດໄຟ (ອະຣະນີ) ຂອງພຣາຫມັນ ພ້ອມທັງໄມ້ກໍ່ໄຟໄປ. ໂອ ບຸດແຫ່ງກຸນຕີ, ຂ້າໄດ້ປອມຕົວເປັນກວາງ ເພື່ອທົດສອບຄວາມເຂົ້າໃຈຂອງເຈົ້າ, ໂອ ທ່ານເຈົ້ານາຍ»។
Verse 14
यक्षने कहा--कुन्तीनन्दन महाराज युधिष्ठिर! उस ब्राह्मणके अरणीसहित मन्थनकाष्ठको तो तुम्हारी परीक्षाके लिये मैं ही मृगरूपसे लेकर भाग गया था ।।
ໄວສັມປາຍະນະເວົ້າວ່າ: ແລ້ວພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າ (ທັມມະ) ກໍຕອບວ່າ «ຂ້າໃຫ້» ແລະຄືນອະຣະນີກັບໄມ້ມັນຖະນະໃຫ້. «ໂອ ພຣະຣາຊາຜູ້ດຸດດັ່ງອະມະຕະ, ຂໍໃຫ້ຄວາມສຸກສະຫວັດດີຈົ່ງມີແກ່ເຈົ້າ; ບັດນີ້ຈົ່ງເລືອກພອນອື່ນອີກ» ພຣະອົງກ່າວ. ໃນຂະນະນັ້ນ ຜູ້ທົດສອບກາຍເປັນຜູ້ປະທານ: ເມື່ອພິສູດຄວາມສັດຊື່ ແລະຄວາມອົດກັ້ນຂອງຢຸທິສຖິຣະແລ້ວ ທັມມະກໍຄືນສິ່ງທີ່ເຄີຍເອົາໄປ ແລະເຊີນໃຫ້ຂໍຕໍ່—ວາງພອນເປັນລາງວັນແຫ່ງຄວາມໝັ້ນຄົງໃນທຳ ບໍ່ແມ່ນເພື່ອຄວາມຢາກລ້ວນໆ.
Verse 15
युधिछिर उवाच वर्षाणि द्वादशारण्ये त्रयोदशमुपस्थितम् । तत्र नो नाभिजानीयुर्वसतो मनुजा: क्वचित्
ຢຸທິສຖິຣະເວົ້າວ່າ: «ພວກເຮົາໄດ້ຢູ່ໃນປ່າຄົບສິບສອງປີແລ້ວ ແລະບັດນີ້ປີທີສິບສາມກໍມາຮອດ. ຂໍຈົ່ງປະທານພອນໃຫ້ພວກເຮົາ ເພື່ອໃນປີນີ້ ບໍ່ວ່າພວກເຮົາຈະພັກຢູ່ແຫ່ງໃດ ຜູ້ຄົນຈະບໍ່ອາດຈຳແນກພວກເຮົາໄດ້ເລີຍ»។
Verse 16
वैशम्पायन उवाच ददानीत्येव भगवानुत्तरं प्रत्यपद्यत । भूयश्चाश्वासयामास कौन्तेयं सत्यविक्रमम्
ໄວສັມປາຍະນະເວົ້າວ່າ: ເມື່ອໄດ້ຍິນແລ້ວ ພຣະຜູ້ເປັນເຈົ້າທັມມະກໍຕອບວ່າ «ຂ້າໃຫ້» ແລະປະທານພອນນັ້ນ. ຈາກນັ້ນ ທັມມະກໍປອບໃຈແລະໃຫ້ຄວາມໝັ້ນໃຈອີກຄັ້ງແກ່ບຸດແຫ່ງກຸນຕີ—ຢຸທິສຖິຣະຜູ້ກ້າຫານດ້ວຍຄວາມສັດຊື່—ໃຫ້ແນ່ວແນ່ໃນເສັ້ນທາງແຫ່ງທຳ.
Verse 17
यद्यपि स्वेन रूपेण चरिष्यथ महीमिमाम् | नवो विज्ञास्यते वक्षित् त्रिषु लोकेषु भारत,“भरतनन्दन! यद्यपि तुम इस पृथ्वीपर इसी रूपसे विचरोगे, तो भी तीनों लोकोंमें कोई भी तुम्हें नहीं पहचान सकेगा
ໄວສັມປາຍະນະເວົ້າວ່າ: «ໂອ ພວກພາຣະຕະ, ແມ່ນແຕ່ເຈົ້າຈະເດີນທາງໃນແຜ່ນດິນນີ້ດ້ວຍຮູບຮ່າງແທ້ຂອງເຈົ້າ ກໍຈະບໍ່ມີໃຜຈຳແນກເຈົ້າໄດ້—ດັ່ງທີ່ໄດ້ປະກາດໄວ້—ທົ່ວສາມໂລກ»។
Verse 18
वर्ष त्रयोदशमिदं मत्प्रसादात् कुरूद्वहा: | विराटनगरे गूढा अविज्ञाताश्चरिष्यथ
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນວົງກຸຣຸ, ໂດຍພອນຂອງຂ້າ ພວກເຈົ້າຈະຜ່ານປີທີສິບສາມນີ້ດ້ວຍການຊ່ອນໂຕ—ອາໄສຢູ່ຢ່າງລັບໆໃນນະຄອນວິຣາດ ແລະເຄື່ອນໄຫວໄປມາໂດຍບໍ່ຖືກຜູ້ໃດຈຳໄດ້»។
Verse 19
यद् वः संकल्पितं रूपं मनसा यस्य यादृशम् | तादृशं तादृशं सर्वे छन््दतो धारयिष्यथ,“तथा तुममेंसे जो-जो मनसे जैसा संकल्प करेगा, वह इच्छानुसार वैसा-वैसा ही रूप धारण कर सकेगा
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ຮູບພາບໃດທີ່ແຕ່ລະຄົນໃນພວກເຈົ້ານຶກຄິດໄວ້ໃນໃຈ—ຈະເປັນແນວໃດກໍຕາມ—ທຸກຄົນຈະສາມາດຮັບຮູບນັ້ນໄດ້ຕາມປາຖະໜາ»។
Verse 20
अरणीसत्ितं॑ चेदं ब्राह्मणाय प्रयच्छत । जिज्ञासार्थ मया होतदाह्ृतं मृगरूपिणा,“यह अरणीसहित मन्थनकाष्ठ उस ब्राह्मणको दे दो। तुम्हारी परीक्षाके लिये ही मैंने मृगका रूप धारण करके इसका हरण किया था
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ຈົ່ງມອບຊຸດໄມ້ຈຸດໄຟນີ້ ທີ່ຄົບຖ້ວນດ້ວຍອະຣະນີ ໃຫ້ແກ່ພຣາຫມັນນັ້ນ. ຂ້າເອົາມັນໄປກໍເພື່ອທົດສອບພວກເຈົ້າເທົ່ານັ້ນ—ຂ້າໄດ້ແປງກາຍເປັນກວາງ ແລ້ວຄາບມັນໄປ»។
Verse 21
प्रवृणीष्वापरं सौम्य वरमिष्टं ददानि ते । न तृप्यामि नरश्रेष्ठ प्रयच्छन् वै वरांस्तथा
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ຜູ້ອ່ອນໂຍນ, ຈົ່ງເລືອກພອນອີກປະການໜຶ່ງຕາມທີ່ເຈົ້າປາຖະໜາ; ຂ້າຈະປະທານໃຫ້ເຈົ້າ. ໂອ ຜູ້ປະເສີດໃນມະນຸດ, ແມ່ນແຕ່ໃນຂະນະທີ່ປະທານພອນຢ່າງນີ້ ຂ້າກໍຍັງບໍ່ຮູ້ສຶກອິ່ມໃຈ»។
Verse 22
तृतीयं गृह्यृतां पुत्र वरमप्रतिमं महत् । त्वं हि मत्प्रभवों राजन् विदुरश्चन ममांशज:
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ລູກເອີຍ, ຈົ່ງເລືອກພອນປະການທີສາມດ້ວຍ—ໃຫຍ່ຫຼວງ ແລະບໍ່ມີສິ່ງໃດເທົ່າທຽມ. ໂອ ພະຣາຊາ, ເຈົ້າເກີດມາຈາກຂ້າ; ແລະວິດຸຣະກໍເກີດຈາກສ່ວນໜຶ່ງໃນຕົວຕົນຂອງຂ້າເຊັ່ນກັນ»។
Verse 23
युधिछिर उवाच देवदेवो मया दृष्टो भवान् साक्षात् सनातन: । य॑ं ददासि वर तुष्टस्तं ग्रहीष्याम्यहं पित:
ຢຸທິສຖິຣ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພໍ່ເຈົ້າ, ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນທ່ານດ້ວຍຕາຕົນເອງ—ພຣະເຈົ້ານິລັນດອນ ແຫ່ງພຣະເຈົ້າທັງປວງ. ບຸນພອນໃດທີ່ທ່ານພໍໃຈຈະປະທານ ຂ້າພະເຈົ້າຈະຮັບໄວ້ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ»។
Verse 24
जयेय॑ लोभमोहौ च क्रोधं चाहं सदा विभो । दाने तपसि सत्ये च मनो मे सततं भवेत्,विभो! मुझे ऐसा वर दीजिये कि मैं लोभ, मोह और क्रोधको जीत सकूँ तथा दान, तप और सत्यमें सदा मेरा मन लगा रहे
ຢຸທິສຖິຣ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະອົງ, ຂໍປະທານພອນໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າຊະນະຄວາມໂລບ, ຄວາມຫຼົງ ແລະ ຄວາມໂກດໄດ້ເສມອ; ແລະໃຫ້ໃຈຂ້າພະເຈົ້າຝັງແນ່ນິລັນດອນໃນການໃຫ້ທານ, ຕະປະ (ການບຳເນັດພະຕະ) ແລະ ຄວາມຈິງ»។
Verse 25
धर्म उवाच उपपन्नो गुणैरेतै: स्वभावेनासि पाण्डव | भवान् धर्म: पुनश्चैव यथोक्तं ते भविष्यति
ທັມມະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ປານດະວະ, ໂດຍສັນດານແທ້ໆ ເຈົ້າກໍພ້ອມດ້ວຍຄຸນທັງເຫຼົ່ານີ້ຢູ່ແລ້ວ. ແທ້ຈິງ ເຈົ້າເອງແມ່ນທັມມະໃນຮູບກາຍ; ແລະດັ່ງທີ່ເຈົ້າໄດ້ກ່າວ ຄຸນແຫ່ງຄວາມຊອບທຳເຫຼົ່ານີ້ຈະສະຖິດຢູ່ໃນເຈົ້າຕໍ່ໄປ»។
Verse 26
वैशम्पायन उवाच इत्युक्त्वान्तर्दथे धर्मों भगवॉललोकभावन: । समेता: पाण्डवाश्वैव सुखसुप्ता मनस्विन:
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ທັມມະ—ຜູ້ມີພຣະພາກ ຜູ້ຄ້ຳຈຸນໂລກ—ກໍຫາຍໄປຈາກສາຍຕາ. ແລະພວກປານດະວະກໍມາຊຸມນຸມກັນ; ບຸລຸດໃຈສູງເຫຼົ່ານັ້ນກໍຫຼັບລົງຢ່າງສະຫງົບສຸກ.
Verse 27
उपेत्य चाश्रमं वीरा: सर्व एव गतकक््लमा: । आरणेयं ददुस्तस्मै ब्राह्णाय तपस्विने
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ວີຣະບຸລຸດທັງຫຼາຍໄດ້ໄປເຖິງອາສຣົມ ແລະທຸກຄົນກໍພົ້ນຈາກຄວາມເມື່ອຍລ້າ. ພວກເຂົາໄດ້ມອບ «ອາຣະເນຍະ» ໃຫ້ແກ່ພຣາຫມະນະນັກຕະປະນັ້ນ ເປັນຂອງຖວາຍອັນສົມຄວນ ຕາມທຳນຽມແຫ່ງທັມມະຕໍ່ຜູ້ບຳເນັດຕະປະ.
Verse 28
वैशम्पायनजी कहते हैं--राजन्! ऐसा कहकर लोकरक्षक भगवान् धर्म अन्तर्धान हो गये एवं सुखपूर्वक सोकर उठनेसे श्रमरहित हुए मनस्वी वीर पाण्डवगण एकत्र होकर आश्रममें लौट आये। वहाँ आकर उन्होंने उस तपस्वी ब्राह्मणको उसकी अरणी एवं मन्थनकाष्ठ दे दिये ।।
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: «ໂອ ພຣະຣາຊາ! ເມື່ອກ່າວດັ່ງນັ້ນແລ້ວ ພຣະທັມ—ຜູ້ປົກປ້ອງໂລກ—ກໍອັນຕະທານຫາຍໄປຈາກສາຍຕາ. ຕໍ່ມາ ວີຣະບຸຣຸດປານດະວະຜູ້ມີໃຈສູງ ໄດ້ນອນຢ່າງສະບາຍ ແລ້ວຕື່ນຂຶ້ນໂດຍບໍ່ເຫນື່ອຍລ້າ ຈຶ່ງຊຸມນຸມກັນ ແລະກັບໄປຫາອາສຣົມ. ເມື່ອໄປຮອດ ພວກເຂົາໄດ້ຄືນອະຣະນີ (ໄມ້ຈຸດໄຟ) ແລະໄມ້ກວນໄຟ (ມັນຖະນະກາດ) ໃຫ້ແກ່ພຣາຫມັນຕະປະສີນັ້ນ. ເຫດການອັນໃຫຍ່ ແລະເປັນມົງຄຸນນີ້—ເປັນການພົບພາກັນອີກ ແລະການຟື້ນຟູ—ເພີ່ມພູນກຽດສັກສີຂອງທັງພໍ່ແລະລູກ: ພຣະທັມ ແລະ ຢຸທິສຖິຣະ. ຜູ້ໃດທີ່ສວດອ່ານເລື່ອງນີ້ ຈະເປັນຜູ້ຄວບຄຸມຕົນ ຊະນະອິນທຣີ ມີລູກຫຼານພ້ອມ ແລະມີອາຍຸຄົບຮ້ອຍປີ».
Verse 29
न चाप्यधर्मे न सुहृद्विभेदने परस्वहारे परदारमर्शने । कदर्यभावे न रमेन्मन: सदा नृणां सदाख्यानमिदं विजानताम्
ໄວສັມປາຍະນະ ກ່າວວ່າ: ຂໍໃຫ້ໃຈຂອງຜູ້ທີ່ເຂົ້າໃຈຢ່າງແທ້ຈິງ ແລະຈື່ຈຳນິທານມົງຄຸນນີ້ໄວ້ເປັນນິດ ຢ່າໄດ້ເພີ່ນພໍໃນສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ເລີຍ—ອະທັມ, ການຍຸແຍງໃຫ້ມິດສະຫາຍແຕກຄ່າຍ, ການລັກຊັບຂອງຜູ້ອື່ນ, ການເຂົ້າໄປຫາເມຍຂອງຜູ້ອື່ນ, ຫຼືການຈົມຢູ່ໃນຄວາມຕະໜີ່ຖີ່. ເພາະຜູ້ທີ່ລະລຶກນິທານອັນງາມນີ້ເປັນນິດ ໃຈຈະບໍ່ຫັນໄປຫາຄວາມຜິດເຫຼົ່ານັ້ນ.
Verse 314
इति श्रीमहाभारते वनपर्वणि आरणेयपर्वणि नकुलादिजीवनादिवरप्राप्तौ चतुर्दशाधिकत्रिशततमो<5ध्याय:
ດັ່ງນີ້ ໃນ «ສຣີມະຫາພາຣະຕະ» ພາຍໃນ «ວະນະປະຣະວະ»—ໂດຍສະເພາະພາກ «ອາຣະເນຍະ»—ບົດທີ 314 ອັນກ່ຽວກັບການໄດ້ຮັບພອນ ເຊັ່ນ ການຟື້ນຄືນຊີວິດເລີ່ມຈາກນະກຸລະ ໄດ້ສິ້ນສຸດລົງແລ້ວ.