Adhyaya 25

Verse 1

इति श्रीकूर्मपुराणे षट्साहस्त्र्यां संहितायामुपरिविभागे चतुर्विशो ऽध्यायः इन् रेए निछ्त् ज़ुल्äस्सिगे ज़ेइछेन्: व्यास उवाच एष वो ऽभिहितः कृत्स्नो गृहस्थाश्रमवासिनः / द्विजातेः परमो धर्मो वर्तनानि निबोधत

ດັ່ງນີ້ ຈົບບົດທີ 24 ໃນອຸປະຣິ-ພາກ ຂອງ «ສຣີກູຣະມະປຸຣານະ» ໃນສັມຫິຕາ «ສັດ-ສາຫັດສຣີ». ພຣະວະຍາສະກ່າວວ່າ: “ຄໍາສອນທັງໝົດສໍາລັບຜູ້ຢູ່ໃນອາສຣະມະຄອບຄົວ ໄດ້ຖືກອະທິບາຍແກ່ພວກເຈົ້າແລ້ວ. ບັດນີ້ ຈົ່ງເຂົ້າໃຈທັມມະອັນສູງສຸດຂອງຜູ້ເກີດສອງຄັ້ງ ແລະ ກົດແຫ່ງຄວາມປະພຶດຖືກຕ້ອງ.”

Verse 2

द्विविधस्तु गृही ज्ञेयः साधकश्चाप्यसाधकः / अध्यापनं याजनं च पूर्वस्याहुः प्रतिग्रहम् / कुसीदकृषिवाणिज्यं प्रकुर्वोतास्वयङ्कृतम्

ຄົນເຮືອນ (ກຣິຫັສຖະ) ພຶງຮູ້ວ່າມີສອງປະເພດ: ຜູ້ເປັນສາທະກະ (ຜູ້ຝຶກປະພຶດ) ແລະ ຜູ້ບໍ່ເປັນສາທະກະ. ສໍາລັບຜູ້ປະເພດທໍາອິດ ກ່າວວ່າໜ້າທີ່ແມ່ນ ສອນເວດ, ປະກອບຍັດຍະ (ພິທີບູຊາ) ແລະ ຮັບທານ. ແຕ່ຜູ້ປະເພດຫຼັງ ປະກອບການປ່ອຍກູ້ດອກເບ້ຍ, ກະສິກໍາ, ແລະ ການຄ້າ—ອາຊີບທີ່ຄິດຄົ້ນເອງເພື່ອລາບໂລກີຍະ.

Verse 3

कृषेरभावाद् वाणिज्यं तदभावात् कुसीदकम् / आपत्कल्पो ह्यं ज्ञेयः पूर्वोक्तो मुख्य इष्यते

ເມື່ອກະສິກໍາບໍ່ມີໂອກາດ ຄວນຫັນໄປການຄ້າ; ເມື່ອການຄ້າກໍບໍ່ໄດ້ ຈຶ່ງອາດພຶງການປ່ອຍກູ້ດອກເບ້ຍ. ນີ້ພຶງເຂົ້າໃຈວ່າເປັນທັມມະໃນຍາມຄັບຂັນ (ອາປັດ-ທັມມະ). ແຕ່ໜ້າທີ່ທີ່ກ່າວໄວ້ກ່ອນ ຖືກນັບເປັນຫຼັກ ແລະ ສູງສຸດ.

Verse 4

स्वयं वा कर्षणं कुर्याद् वाणिज्यं वा कुसीदकम् / कष्टा पापीयसी वृत्तिः कुसीदं तद् विवर्जयेत्

ຈະໄຖນາເອງກໍໄດ້ ຫຼື ຈະຄ້າຂາຍກໍໄດ້; ແຕ່ການປ່ອຍກູ້ດອກເບ້ຍແມ່ນອາຊີບທີ່ຫຍາບກະດ້າງ ແລະ ບາບຫນັກກວ່າ—ດັ່ງນັ້ນຄວນຫຼີກເວັ້ນດອກເບ້ຍ.

Verse 5

क्षात्रवृत्तिं परां प्रहुर्न स्वयं कर्षणं द्विजैः / तस्मात् क्षात्रेण वर्तेत वर्तनेनापदि द्विजः

ເຂົາກ່າວວ່າ ວິຖີຊີວິດແບບກະສັດ (kṣātra) ອັນເປັນວຽກປົກປ້ອງແລະປົກຄອງ ແມ່ນທາງທີ່ສູງສຸດ ແລະບໍ່ໃຫ້ດວິຊະທຳນາໄຖດິນດ້ວຍຕົນເອງ. ດັ່ງນັ້ນ ດວິຊະຄວນດຳລົງຊີວິດດ້ວຍໜ້າທີ່ກະສັດ; ແຕ່ໃນຍາມທຸກຍາກ ອາດພຶງອາຊີບໃດກໍໄດ້ທີ່ມີຢູ່.

Verse 6

तेन चावाप्यजीवंस्तु वैश्यवृत्तिं कृषिं व्रजेत् / न कथञ्चन कुर्वोत ब्राह्मणः कर्म कर्षणम्

ຖ້າໃຊ້ວິທີນັ້ນແລ້ວຍັງຫາຊີວິດບໍ່ໄດ້ ກໍອາດໄປສູ່ວິຖີວາຍຊະ (Vaiśya) ຄືການເຮັດນາເຮັດສວນ. ແຕ່ພຣາຫມະນະບໍ່ຄວນເຮັດວຽກໄຖນາເລີຍ ບໍ່ວ່າກໍລະນີໃດ.

Verse 7

लब्धलाभः पितॄन् देवान् ब्राह्मणांश्चापि पूजयेत् / ते तृप्तास्तस्य तं दोषं शमयन्ति न संशयः

ເມື່ອໄດ້ຮັບຜົນປະໂຫຍດຕາມປາດຖະໜາແລ້ວ ຄວນບູຊາພິຕຣະ (ບັນພະບຸລຸດ), ເທວະ ແລະພຣາຫມະນະດ້ວຍ. ເມື່ອທ່ານເຫຼົ່ານັ້ນພໍໃຈ ຍ່ອມລະງັບຄວາມຜິດຂອງຜູ້ນັ້ນແນ່ນອນ ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ.

Verse 8

देवेभ्यश्च पितृभ्यश्च दद्याद् भागं तु विंशकम् / त्रिंशद्भागं ब्राह्मणानां कृषिं कुर्वन् न दुष्यति

ຄວນຈັດສັນສ່ວນໜຶ່ງໃນຊາວ ໃຫ້ແກ່ເທວະແລະພິຕຣະ; ແລະຈັດສັນສ່ວນໜຶ່ງໃນສາມສິບ ໃຫ້ແກ່ພຣາຫມະນະ. ຜູ້ເຮັດກະສິກຳພ້ອມການຖວາຍແບ່ງປັນເຊັ່ນນີ້ ບໍ່ມີໂທດ.

Verse 9

वणिक् प्रदद्याद् द्विगुणं कुसीदी त्रिगुणं पुनः / कृषीवलो न दोषेण युज्यते नात्र संशयः

ພໍ່ຄ້າອາດຈ່າຍຄືນເປັນສອງເທົ່າ; ຜູ້ປ່ອຍກູ້ກິນດອກອາດຈ່າຍຄືນເປັນສາມເທົ່າອີກ. ແຕ່ຊາວນາຜູ້ປູກພືດບໍ່ຖືກຜູກມັດດ້ວຍໂທດໃນເລື່ອງນີ້—ບໍ່ມີຂໍ້ສົງໄສ.

Verse 10

शिलोञ्छं वाप्याददीत गृहस्थः साधकः पुनः / विद्याशिल्पादयस्त्वन्ये बहवो वृत्तिहेतवः

ຄົນຄອບຄົວຜູ້ມີວິໄນ ອາດດຳລົງຊີວິດດ້ວຍວິທີ «ສິໂລນຈະ» ແມ່ນເກັບກ່ຽວສິ່ງທີ່ເຫຼືອໃນນາ. ນອກນັ້ນ ການຮຽນຮູ້ ວິຊາຊີບ ແລະສິລະປະຫັດຖະກຳ ມີຫຼາຍ ເປັນເຫດໃຫ້ມີຊີວິດຢູ່ໄດ້.

Verse 11

असाधकस्तु यः प्रोक्तो गृहस्थाश्रमसंस्थितः / शिलोञ्छे तस्य कथिते द्वे वृत्ती परमर्षिभिः

ແຕ່ຄົນຄອບຄົວຜູ້ຖືກເອີ້ນວ່າ «ອະສາທະກະ» ຜູ້ບໍ່ປະຕິບັດ ແມ່ນຢູ່ໃນອາສຣົມຄົນຄອບຄົວ; ກ່ຽວກັບ śiloñcha ແລະການເກັບກ່ຽວ ບັນດາລິສີໃຫຍ່ໄດ້ສອນວິທີຫາລ້ຽງຊີວິດ 2 ຢ່າງໃຫ້ເຂົາ.

Verse 12

अमृतेनाथवा जीवेन्मृतेनाप्यथवा यदि / अयाचितं स्यादमृतं मृतं भेक्षं तु याचितम्

ໃຫ້ເຂົາດຳລົງຊີວິດດ້ວຍ «ອະມຣິຕະ» ຄືການອຸປະຖຳທີ່ບໍລິສຸດ ບໍ່ມີໂທດ; ຫາກບໍ່ມີ ກໍໃຫ້ຢູ່ດ້ວຍ «ມຣິຕະ» ຄືການອຸປະຖຳທີ່ຕ່ຳກວ່າ. ສິ່ງທີ່ໄດ້ມາໂດຍບໍ່ຂໍ ເອີ້ນວ່າ «ອະມຣິຕະ»; ແຕ່ອາຫານທີ່ໄດ້ມາດ້ວຍການຂໍທານ ເອີ້ນວ່າ «ມຣິຕະ».

Verse 13

कुशूलधान्यको वा स्यात् कुम्भीधान्यक एव वा / त्र्यहैहिको वापि भवेदश्वस्तनिक एव च

ເຂົາອາດເປັນຜູ້ເກັບເຂົ້າໃນຍຸ້ງຂ້າວ, ຫຼືເກັບໃນໄຫ; ຫຼືດຳລົງດ້ວຍເສບຽງພໍສາມມື້; ຫຼືແມ່ນຜູ້ມີພຽງພໍສຳລັບມື້ຖັດໄປເທົ່ານັ້ນ.

Verse 14

चतुर्णामपि चैतेषां द्विजानां गृहमेधिनाम् / श्रेयान् परः परो ज्ञेयो धर्मतो लोकजित्तमः

ໃນບັນດາຄົນຄອບຄົວດວິຊະ 4 ປະເພດນີ້, ແຕ່ລະປະເພດທີ່ຕາມມາ ພຶງຮູ້ວ່າດີກວ່າປະເພດກ່ອນ ດ້ວຍພະລັງແຫ່ງທຳມະ; ແລະຍິ່ງສາມາດ «ຊະນະໂລກ» ໄດ້ດີກວ່າ, ຄືໄດ້ບຸນອັນສູງຂຶ້ນ.

Verse 15

षट्कर्मैको भवत्येषां त्रिभिरन्यः प्रवर्तते / द्वाभ्यामेकश्चतुर्थस्तु ब्रह्मसत्रेण जीवति

ໃນບັນດາພຣາຫມັນເຫຼົ່ານີ້ ຄົນໜຶ່ງດຳລົງຊີວິດດ້ວຍຫນ້າທີ່ທັງຫົກ; ອີກຄົນໜຶ່ງດ້ວຍສາມ; ອີກຄົນໜຶ່ງດ້ວຍສອງ; ແລະຄົນທີ່ສີ່ດຳລົງຊີວິດໂດຍຈັດພິທີ ພຣະຫມະ-ສັດຕຣະ (ຍັດຍາວຕາມເວດ)។

Verse 16

वर्तयंस्तु शिलोञ्छाभ्यामग्निहोत्रपरायणः / इष्टीः पार्वायणान्तीयाः केवला निर्वपेत् सदा

ດຳລົງຊີວິດດ້ວຍການເກັບເກົ່າແລະເກັບເມັດເຂົ້າທີ່ຕົກຫຼົ່ນ ໂດຍມີໃຈອຸທິດແກ່ອັກນິໂຫຕຣະ ຄວນຖວາຍພິທີ «ອິສຕິ» ອັນງ່າຍໆ ທີ່ກຳນົດໄວ້ສຳລັບພິທີສິ້ນສຸດຂອງການປະຕິບັດຕາມລະດູ (ປາຣວາຍະນະ) ຢູ່ເສມອ.

Verse 17

न लोकवृतिं वर्तेत वृत्तिहेतोः कथञ्चन / अजिह्मामशठां शुद्धां जीवेद् ब्राह्मणजीविकाम्

ເພື່ອຫາລ້ຽງຊີວິດ ບໍ່ຄວນປະພຶດຕາມວິຖີຂອງຄົນໂລກເລີຍ. ແຕ່ຄວນດຳລົງຊີວິດດ້ວຍວິຖີພຣາຫມັນ—ຕົງຕໍ່, ບໍ່ຫລອກລວງ, ບໍ່ຄົດຄ້ຽວ, ແລະບໍລິສຸດ.

Verse 18

याचित्वा वापि सद्भ्यो ऽन्नं पितॄन्देवांस्तु तोषयेत् / याचयेद् वा शुचिं दान्तं न तृप्येत स्वयं ततः

ແມ່ນແຕ່ຈະຕ້ອງຂໍອາຫານຈາກຜູ້ດີງາມ ກໍຄວນນຳອາຫານນັ້ນໄປໃຫ້ພໍ່ບັນພະບຸລຸດ (Pitṛ) ແລະເທວະດາໄດ້ຮັບຄວາມພໍໃຈ. ຫຼືຈະຂໍຈາກຜູ້ບໍລິສຸດ ແລະມີວິນັຍກໍໄດ້; ແຕ່ບໍ່ຄວນໃຊ້ອາຫານນັ້ນເພື່ອປະໂລມໃຈຕົນເອງ.

Verse 19

यस्तु द्रव्यार्जनं कृत्वा गृहस्थस्तोषयेन्न तु / देवान् पितृंश्च विधिना शुनां योनिं व्रजत्यसौ

ແຕ່ຄົນຄອບຄົວຜູ້ສະສົມຊັບສິນແລ້ວ ບໍ່ໄດ້ບູຊາເທວະດາ ແລະພໍ່ບັນພະບຸລຸດ (Pitṛ) ຕາມພິທີທີ່ຖືກຕ້ອງ—ຜູ້ນັ້ນຈະໄປເກີດໃນຄັນຂອງຫມາ ແທ້ໆ.

Verse 20

धर्मश्चार्थश्च कामश्च श्रेयो मोक्षश्चतुष्टयम् / धर्माविरुद्धः कामः स्याद् ब्राह्मणानां तु नेतरः

ທັມມະ, ອັດຖະ, ກາມະ ແລະ ສິ່ງດີສູງສຸດ—ໂມກສະ—ເປັນເປົ້າໝາຍ 4 ປະການຂອງມະນຸດ. ສໍາລັບພຣາຫມັນ, ກາມະຄວນປະຕິບັດໄດ້ເມື່ອບໍ່ຂັດກັບທັມມະ; ບໍ່ແມ່ນຢ່າງອື່ນ.

Verse 21

योर्ऽथो धर्माय नात्मार्थः सोर्ऽथो ऽनर्थस्तथेतरः / तस्मादर्थं समासाद्य दद्याद् वै जुहुयाद् यजेत्

ຊັບສິນທີ່ໄດ້ມາເພື່ອທັມມະ ບໍ່ແມ່ນເພື່ອປະໂຫຍດຕົນເອງຢ່າງດຽວ ນັ້ນແທ້ໆແມ່ນ “ຊັບ”. ແຕ່ຊັບທີ່ຫາເພື່ອຕົນເອງລ້ວນໆ ກາຍເປັນອະນັດຖະ. ດັ່ງນັ້ນ ເມື່ອໄດ້ຊັບແລ້ວ ຄວນໃຫ້ທານ ຖວາຍອາຫູຕິໃນໄຟ ແລະປະກອບຍັດຍະ.