Manvantarāṇukīrtana (Enumeration of the Manvantaras and Manus)

Verse 1

शौनक उवाच । मन्वंतराणि सर्वाणि विस्तरेणानुकीर्तय । यावंतो मनवश्चैव श्रोतुमिच्छामि तानहम्

ಶೌನಕನು ಹೇಳಿದನು—“ಎಲ್ಲಾ ಮನ್ವಂತರಗಳನ್ನು ವಿವರವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿರಿ. ಎಷ್ಟು ಮನುಗಳು ಇದ್ದಾರೋ, ಅವರ ಎಲ್ಲರ ವಿಷಯವನ್ನೂ ನಾನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.”

Verse 2

सूत उवाच । स्वायंभुवो मनुश्चैव ततस्स्त्वारोचिषस्तथा । उत्तमस्तामसश्चैव रैवतश्चाक्षुषस्तथा

ಸೂತನು ಹೇಳಿದರು—ಮೊದಲು ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನು; ನಂತರ ಆರೋಚಿಷ; ಬಳಿಕ ಉತ್ತಮ ಮತ್ತು ತಾಮಸ; ಹಾಗೆಯೇ ರೈವತ ಹಾಗೂ ಚಾಕ್ಷುಷ ಮನುಗಳು।

Verse 3

एते च मनवः षट् ते संप्रोक्ता मुनिपुंगव । वैवस्वतो मुनिश्रेष्ठ सांप्रतं मनुरुच्यते

ಓ ಮುನಿಪುಂಗವ! ಈ ಆರು ಮನುಗಳನ್ನು ನಿನಗೆ ಸಮ್ಯಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈಗ, ಓ ಮುನಿಶ್ರೇಷ್ಠ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಮನುವನ್ನು ವೈವಸ್ವತನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ।

Verse 4

सावर्णिश्च मनुश्चैव ततो रौच्यस्तथा परः । तथैव ब्रह्मसावर्णिश्चत्वारो मनवस्तथा

ನಂತರ ಸಾವರ್ಣಿ ಮನು, ಹಾಗೆಯೇ (ದಕ್ಷ-ಸಾವರ್ಣಿ) ಮನು; ಆಮೇಲೆ ರೌಚ್ಯ, ನಂತರ ಮುಂದಿನ ಮನು. ಹಾಗೆಯೇ ಬ್ರಹ್ಮ-ಸಾವರ್ಣಿ—ಇಂತೆ ನಾಲ್ಕು ಮನುಗಳು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ।

Verse 5

तथैव धर्मसावर्णी रुद्रसावर्णिरेव च । देवसावर्णिराख्यातं इंद्रसावर्णिरेव च

ಹಾಗೆಯೇ ಧರ್ಮ-ಸಾವರ್ಣಿ ಮತ್ತು ರುದ್ರ-ಸಾವರ್ಣಿಯೂ; ದೇವ-ಸಾವರ್ಣಿ ಎಂದು ಖ್ಯಾತನಾದವನು, ಹಾಗೂ ಇಂದ್ರ-ಸಾವರ್ಣಿಯೂ ಇರುತ್ತಾನೆ।

Verse 6

अतीता वर्तमानाश्च तथैवानागताश्च ये । कीर्तिता मनवश्चापि मयैवैते यथा श्रुताः

ಹಿಂದಿನವರು, ಈಗಿರುವವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಮುಂದಾಗುವವರು—ಆ ಮನುಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಕೇಳಿದಂತೆಲೇ ಇಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಸಿದ್ದೇನೆ।

Verse 7

मुने चतुर्दशैतानि त्रिकालानुगतानि ते । प्रोक्तानि निर्मितः कल्पो युगसाहस्रपर्य्ययः

ಓ ಮುನಿಯೇ! ತ್ರಿಕಾಲಾನುಸಾರ ನಡೆಯುವ ಈ ಹದಿನಾಲ್ಕು ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳಿಂದಲೇ ಕಲ್ಪ ನಿರ್ಮಿತವಾಗುತ್ತದೆ—ಅದರ ಪರ್ಯಯವು ಸಹಸ್ರ ಯುಗಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ।

Verse 8

ऋषींस्तेषां प्रवक्ष्यामि पुत्त्रान्देवगणांस्तथा । शृणु शौनक सुप्रीत्या क्रमशस्तान्यशस्विनः

ಈಗ ನಾನು ಅವರ ಋಷಿಗಳನ್ನು, ಅವರ ಪುತ್ರರನ್ನು ಹಾಗೂ ದೇವಗಣಗಳನ್ನು ಹೇಳುವೆನು. ಓ ಶೌನಕ, ಸಂತೋಷಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳು; ಕ್ರಮವಾಗಿ ಆ ಯಶಸ್ವಿಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 9

मरीचिरत्रिर्भगवानङ्गिराः पुलहः क्रतुः । पुलस्त्यश्च वसिष्ठश्च सप्तैते ब्रह्मणस्सुताः

ಮರೀಚಿ, ಅತ್ರಿ, ಭಗವಾನ್ ಅಂಗಿರಸ, ಪುಲಹ, ಕ್ರತು, ಪುಲಸ್ತ್ಯ ಮತ್ತು ವಸಿಷ್ಠ—ಈ ಏಳು ಮಂದಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪುತ್ರರು; ಆದ್ಯ ಋಷಿಗಳೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು।

Verse 10

उत्तरस्यां दिशि तथा मुने सप्तर्ष यस्तथा । यामा नाम तथा देवा आसन्स्वायंभुवेंतरे

ಓ ಮುನೇ, ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ನೆಲೆಸಿದ್ದರು; ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ‘ಯಾಮ’ ಎಂಬ ದೇವಗಣವೂ ಅಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತರಿದ್ದರು।

Verse 11

आग्नीध्रश्चाग्निबाहुश्च मेधा मेधातिथिर्वसुः । ज्योतिष्मान्धृतिमान्हव्यः सवनश्शुभ्र एव च

ಅವರು—ಆಗ್ನೀಧ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಬಾಹು; ಮೇಧಾ, ಮೇಧಾತಿಥಿ, ವಸು; ಜ್ಯೋತಿಷ್ಮಾನ್, ಧೃತಿಮಾನ್, ಹವ್ಯ, ಸವನ ಮತ್ತು ಶುಭ್ರ ಕೂಡ।

Verse 12

स्वायंभुवस्य पुत्रास्ते मनोर्दश महात्मनः । कीर्तिता मुनिशार्दूल तत्रेन्द्रो यज्ञ उच्यते

ಓ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲ, ಸ್ವಾಯಂಭುವ ಮನುನ ಆ ದಶ ಮಹಾತ್ಮ ಪುತ್ರರು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ‘ಇಂದ್ರ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವವನು ‘ಯಜ್ಞ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನು.

Verse 13

प्रथमं कथितं तात दिव्यं मन्वतरं तथा । द्वितीयं ते प्रवक्ष्यामि तन्निबोध यथातथम्

ಓ ತಾತ, ಮೊದಲ ದಿವ್ಯ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ನಾನು ಈಗಾಗಲೇ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಈಗ ಎರಡನೆಯದನ್ನು ನಿನಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಅದನ್ನು ಯಥಾತಥವಾಗಿ ಕೇಳಿ ಗ್ರಹಿಸು.

Verse 14

ऊर्जस्तंभः परस्तंभ ऋषभो वसुमां स्तथा । ज्योतिष्मान्द्युतिमांश्चैव रोचिष्मान्सप्तमस्तथा

ಅವನೇ ಊರ್ಜಾಶಕ್ತಿಯ ಸ್ತಂಭ, ಪರಮ ಆಧಾರ; ಋಷಭ (ಶ್ರೇಷ್ಠ) ಮತ್ತು ವಸುಮಾನ—ಸಂಪತ್ತಿನ ಅಧಿಪತಿ. ಅವನು ದಿವ್ಯ ಜ್ಯೋತಿಯಿಂದ ದೀಪ್ತ, ತೇಜಸ್ವಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾಮಯ—ಇದು ಅವನ ನಾಮಗಳ ಏಳನೆಯ ಸಮೂಹವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

Verse 15

एते महर्षयो ज्ञेयास्तत्रेन्द्रो रोचनस्तथा । देवाश्च तुषिता नाम स्मृताः स्वारोचिषेंऽतरे

ಅಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಮಹರ್ಷಿಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಆ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ‘ರೋಚನ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ; ದೇವಗಣವು ‘ತುಷಿತ’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.

Verse 16

हरिघ्नस्सुकृतिर्ज्योतिरयोमूर्तिरयस्मयः । प्रथितश्च मनस्युश्च नभस्सूर्यस्तथैव च

ಅವನು ಪಾಪಹಂತಕನು, ಪುಣ್ಯದ ಫಲಸ್ವರೂಪನು; ಅವನೇ ಜ್ಯೋತಿ. ಅವನು ಕಬ್ಬಿಣಮೂರ್ತಿ, ಕಬ್ಬಿಣಸ್ವರೂಪ; ಪ್ರಸಿದ್ಧನು, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಿಜಯಶೀಲನು. ಅವನು ಆಕಾಶವೂ, ಅವನೇ ಸೂರ್ಯನೂ ಹೌದು.

Verse 17

स्वारोचिषस्य पुत्रास्ते मनोर्दशमहात्मनः । कीर्तिता मुनिशार्दूल महावीर्यपराक्रमाः

ಓ ಮುನಿಶಾರ್ದೂಲಾ! ಸ್ವಾರೋಚಿಷ ಮನುವಿನ ಆ ದಶ ಮಹಾತ್ಮ ಪುತ್ರರು ಮಹಾವೀರ್ಯ-ಪರಾಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 18

द्वितीयमेतत्कथितं मुने मन्वन्तरं मया । तृतीयं तव वक्ष्यामि तन्निबोध यथातथम्

ಓ ಮುನೇ! ನಾನು ನಿನಗೆ ಈ ದ್ವಿತೀಯ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಹೇಳಿದೆನು. ಈಗ ತೃತೀಯವನ್ನು ಹೇಳುವೆನು; ಅದನ್ನು ಯಥಾತಥವಾಗಿ ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಕೇಳು.

Verse 19

वसिष्ठपुत्राः सप्तासन्वासिष्ठा इति विश्रुताः । हिरण्यगर्भस्य सुता ऊर्जा नाम महौजसः

ವಸಿಷ್ಠನಿಗೆ ಏಳು ಪುತ್ರರು ಇದ್ದರು; ಅವರು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘ವಾಸಿಷ್ಠರು’ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು. ಅವರು ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭನ ಪುತ್ರರೂ ಹೌದು; ಅವರಲ್ಲಿ ‘ಊರ್ಜಾ’ ಎಂಬ ಮಹೌಜಸ್ವಿ ಇದ್ದನು.

Verse 20

ऋषयोऽत्र समाख्याताः कीर्त्यमानान्निबोध मे । औत्तमेया ऋषिश्रेष्ठ दशपुत्रा मनोः स्मृताः

ಇಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಸಮಾಖ್ಯಾತರಾದ ಋಷಿಗಳನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ತಿಳಿದುಕೋ. ಓ ಋಷಿಶ್ರೇಷ್ಠಾ! ಅವರು ಉತ್ತಮನ ವಂಶಜರು, ಮನುವಿನ ದಶ ಪುತ್ರರೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 21

इष ऊर्जित ऊर्जश्च मधुर्माधव एव च । शुचिश्शुक्रवहश्चैव नभसो नभ एव च

ಅವನೇ ಈಶ—ಪ್ರಭು; ಅವನೇ ಊರ್ಜಿತ, ಅವನೇ ಊರ್ಜಾ-ಸ್ವರೂಪ. ಅವನೇ ಮಧುರ, ಅವನೇ ಮಾಧವ. ಅವನೇ ಶುಚಿ, ತೇಜಸ್ಸಿನ ವಾಹಕ; ಅವನೇ ನಭ—ಹೌದು, ಅವನೇ ಆಕಾಶತತ್ತ್ವವೇ.

Verse 22

ऋषभस्तत्र देवाश्च सत्यवेद श्रुतादयः । तत्रेन्द्रस्सत्यजिन्नाम त्रैलोक्याधिपतिर्मुने

ಹೇ ಮುನೇ, ಅಲ್ಲಿ ಋಷಭನೂ ಹಾಗೂ ಸತ್ಯವೇದ, ಶ್ರುತ ಮೊದಲಾದ ದೇವಗಣಗಳೂ ಇದ್ದರು. ಆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸತ್ಯಜಿತ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಇಂದ್ರನು ತ್ರಿಲೋಕಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಉಪಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದನು.

Verse 23

तृतीयमेतत्परमं मन्वतरमुदाहृतम् । मन्वतरं चतुर्थं ते कथयामि मुने शृणु

ಇದನ್ನು ಪರಮವಾದ ಮೂರನೇ ಮನ್ವಂತರವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈಗ ಹೇ ಮುನೇ, ಕೇಳು—ನಿನಗೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ನಾನು ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ.

Verse 24

गार्ग्यः पृथुस्तथा वाग्मी जयो धाता कपीनकः । कपीवान्सप्तऋषयः सत्या देवगणास्तथा

ಗಾರ್ಗ್ಯ, ಪೃಥು, ವಾಗ್ಮೀ, ಜಯ, ಧಾತಾ, ಕಪೀನಕ, ಕಪೀವಾನ್—ಇವರು ಸಪ್ತಋಷಿಗಳೊಂದಿಗೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಸತ್ಯಗಣಗಳು ಮತ್ತು ದೇವಗಣಗಳ ಸಮೂಹಗಳೂ ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು.

Verse 25

तत्रेंद्रस्त्रिशिखो ज्ञेयो मनुपुत्रान्मुने शृणु । द्यूतिपोतस्सौतपस्यस्तमश्शूलश्च तापनः

ಹೇ ಮುನೇ, ಅಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ತ್ರಿಶಿಖ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ತಿಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟವನು. ಈಗ ಮನುನ ಪುತ್ರರನ್ನು ಕೇಳು—ದ್ಯೂತಿಪೋತ, ಸೌತಪಸ್ಯ, ತಮಃಶೂಲ ಮತ್ತು ತಾಪನ.

Verse 26

तपोरतिरकल्माषो धन्वी खड्गी महानृषिः । तामसस्य स्मृता एते दश पुत्रा महाव्रताः

ತಪೋರತಿ, ಅಕಲ್ಮಾಷ, ಧನ್ವೀ, ಖಡ್ಗೀ, ಮಹಾನೃಷಿ—ಇವರು ತಾಮಸನ ಮಹಾವ್ರತಧಾರಿ ಹತ್ತು ಪುತ್ರರಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ.

Verse 27

तामसस्यांतरं चैव मनो मे कथितं तव । चतुर्थं पञ्चमं तात शृणु मन्वंतरं परम्

ಹೇ ಪ್ರಿಯನೇ! ತಾಮಸ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಈಗ, ಹೇ ಮಗನೇ, ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಮತ್ತು ಐದನೆಯದು ಆದ ಮುಂದಿನ ಪರಮ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಕೇಳು.

Verse 28

देवबाहुर्जयश्चैव मुनिर्वेदशिरास्तथा । हिरण्यरोमा पर्जन्य ऊर्ध्वबाहुश्च सोमपाः

ದೇವಬಾಹು ಮತ್ತು ಜಯ, ಹಾಗೆಯೇ ವೇದಶಿರಾ ಎಂಬ ಮುನಿ; ಹಿರಣ್ಯರೋಮಾ, ಪರ್ಜನ್ಯ, ಊರ್ಧ್ವಬಾಹು—ಇವರು ಎಲ್ಲರೂ ಸೋಮಪಾನಿಗಳು, ದಿವ್ಯ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ಸೋಮದ ಪಾಲುದಾರರು.

Verse 29

सत्यनेत्ररताश्चान्ये एते सप्तर्षयोऽपरे । देवाश्च भूतरजसस्तपःप्रकृतयस्तथा

ಸತ್ಯದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾದ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು—ಇವರು ಇತರ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು. ಹಾಗೆಯೇ ಭೂತಗಳ ಗುಣಗಳಿಂದ (ರಜಸ್ಸು ಮೊದಲಾದ) ಜನಿಸಿದ ಸ್ವಭಾವವಿರುವ ದೇವರುಗಳು ಕೆಲವರು; ಕೆಲವರ ಸ್ವರೂಪವೇ ತಪಸ್ಸು.

Verse 30

तत्रेंद्रो विभुनामा च त्रैलोक्याधिपतिस्तथा । रैवताख्यो मनुस्तत्र ज्ञेयस्तामससोदरः

ಅಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ‘ವಿಭು’ ಎಂಬ ನಾಮದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದು ತ್ರಿಲೋಕಾಧಿಪತಿಯೂ ಅವನೇ. ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮನು ‘ರೈವತ’ ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅವನು ತಾಮಸನ ಸಹೋದರನು.

Verse 31

अर्जुनः पंक्तिविंध्यो वा दयायास्त नया मुने । महता तपसा युक्ता मेरुपृष्ठे वसंति हि

ಓ ಮುನೇ! ದಯೆಯ ಪುತ್ರರಾದ ಅರ್ಜುನ ಮತ್ತು ಪಂಕ್ತಿವಿಂಧ್ಯ—ಮಹಾ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿ—ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮೇರುಪರ್ವತದ ಪೃಷ್ಠಭಾಗದಲ್ಲಿ (ಶಿಖರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ) ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 32

रुचेः प्रजापतिः पुत्रो रौच्यो नाम मनुः स्मृतः । भूत्या चोत्पादितो देव्यां भौत्यो नामाभवत्सुतः

ಪ್ರಜಾಪತಿ ರುಚಿಯ ಪುತ್ರನು ‘ರೌಚ್ಯ’ ಎಂಬ ಮನುವಾಗಿ ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ದೇವಿ ಭೂತಿಯಿಂದ ಅವನಿಗೆ ‘ಭೌತ್ಯ’ ಎಂಬ ಪುತ್ರನು ಜನಿಸಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು।

Verse 33

अनागताश्च सप्तैते कल्पेऽस्मिन्मनवस्स्मृताः । अनागताश्च सप्तैव स्मृता दिवि महर्षयः

ಈ ಕಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಈ ಏಳು ಮನುವರು ‘ಇನ್ನೂ ಬರುವವರು’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ; ಹಾಗೆಯೇ ದಿವಿಯಲ್ಲಿ ಏಳು ಮಹರ್ಷಿಗಳೂ ‘ಇನ್ನೂ ಪ್ರकटವಾಗುವವರು’ ಎಂದು ಸ್ಮೃತರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 34

इति श्रीशिवमहापुराणे पञ्चम्यामुमासंहितायां सर्वमन्वतरानुर्कार्तनं नाम चतुस्त्रिंशोऽध्यायः

ಇಂತೆ ಶ್ರೀಶಿವಮಹಾಪುರಾಣದ ಪಂಚಮ ಗ್ರಂಥವಾದ ಉಮಾಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ ‘ಸರ್ವ ಮನ್ವಂತರಾನುಕೀರ್ತನ’ ಎಂಬ ಮുപ്പತ್ತನಾಲ್ಕನೇ ಅಧ್ಯಾಯವು ಸಮಾಪ್ತವಾಯಿತು।

Verse 35

गौतमस्यात्मजश्चैव शरद्वान् गौतमः कृपः । कौशिको गालवश्चैव रुरुः कश्यप एव च

ಮತ್ತು ಗೌತಮನ ಪುತ್ರ ಶರದ್ವಾನ್ (ಕೃಪನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ), ಹಾಗೆಯೇ ಗೌತಮ, ಕೌಶಿಕ, ಗಾಲವ, ರುರು ಮತ್ತು ಕಶ್ಯಪನೂ ಸಹ।

Verse 36

एते सप्त महात्मानो भविष्या मुनिसत्तमाः । देवाश्चानागतास्तत्र त्रयः प्रोक्तास्स्वयंभुवा

ಈ ಏಳು ಮಹಾತ್ಮರು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮುನಿಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾಗುವರು. ಅಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ವಯಂಭೂ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಇನ್ನೂ ಆಗಮಿಸಬೇಕಾದ ಮೂರು ದೇವರನ್ನು ಸಹ ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು.

Verse 37

मरीचेश्चैव पुत्रास्ते कश्यपस्य महात्मनः । तेषां विरोचनसुतो बलिरिंद्रो भविष्यति

ಅವರು ಮರುೀಚಿಯ ಪುತ್ರರೇ; ಮಹಾತ್ಮ ಕಶ್ಯಪನಿಂದ ಜನಿಸಿದವರು. ಅವರಲ್ಲಿ ವಿರೋಚನನ ಪುತ್ರ ಬಲಿ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನಾಗುವನು.

Verse 38

विषांङ्गश्चावनीवांश्च सुमंतो धृतिमान्वसुः । सूरिः सुराख्यो विष्णुश्च राजा सुमतिरेव च

ವಿಷಾಂಗ, ಅವನೀವಾನ್, ಸುಮಂತ, ಧೃತಿಮಾನ, ವಸು, ಸೂರಿ, ಸುರಾಖ್ಯ, ವಿಷ್ಣು, ರಾಜಾ ಮತ್ತು ಸುಮತಿ—ಇವರೂ ಅವರೊಳಗಿದ್ದರು.

Verse 39

सावर्णेश्च मनोः पुत्रा भविष्या दश शौनक । इहाष्टमं हि कथितं नवमं चान्तरं शृणु

ಹೇ ಶೌನಕ, ಸಾವರ್ಣಿ ಮನುವಿನ ಪುತ್ರರು ಹತ್ತು ಜನರಾಗುವರು. ಇಲ್ಲಿ ಎಂಟನೇ ಮನ್ವಂತರವನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಈಗ ಒಂಬತ್ತನೇ ಮನ್ವಂತರವನ್ನೂ ಕೇಳು.

Verse 40

प्रथमं दक्षसावर्णि प्रवक्ष्यामि मनुं शृणु । मेधातिथिश्च पौलस्त्यो वसुः कश्यप एव च

ಮೊದಲು ದಕ್ಷಸಾವರ್ಣಿ ಎಂಬ ಮನುವನ್ನು ನಾನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ—ಕೇಳು. ಅವನ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಮೇಧಾತಿಥಿ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ವಸು ಹಾಗೂ ಕಶ್ಯಪನೂ ಇದ್ದರು.

Verse 41

ज्योतिष्मान्भार्गवश्चैव धृतिमानंगिरास्तथा । सवनश्चैव वासिष्ठ आत्रेयो हव्य एव च

(ಅಲ್ಲಿ) ಜ್ಯೋತಿಷ್ಮಾನ್, ಭಾರ್ಗವ, ಧೃತಿಮಾನ್ ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಾ; ಹಾಗೆಯೇ ಸವನ, ವಾಸಿಷ್ಠ, ಆತ್ರೇಯ, ಹವ್ಯ—ಈ ಋಷಿಗಳೂ ಇದ್ದರು.

Verse 42

पुलहस्सप्त इत्येते ऋषयो रौहितेंतरे । देवतानां गणास्तत्र त्रय एव महामुने

ಪೂಲಹ ಮೊದಲಾದ ಈ ಏಳು ಋಷಿಗಳು ರೋಹಿತಾಂತರದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ. ಮಹಾಮುನಿಯೇ, ಅಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ಗಣಗಳು ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಾತ್ರ.

Verse 43

दीक्षापुत्रस्य पुत्रास्ते रोहितस्य प्रजापतेः । धृष्टकेतुर्दीप्तकेतुः पंचहस्तो निराकृतिः

ದೀಕ್ಷಾಪುತ್ರನಾದ ಪ್ರಜಾಪತಿ ರೋಹಿತನ ಪುತ್ರರು ಇವರು—ಧೃಷ್ಟಕೇತು, ದೀಪ್ತಕೇತು, ಪಂಚಹಸ್ತ, ನಿರಾಕೃತಿ।

Verse 44

पृथुश्रवा भूरिद्युम्नो ऋचीको बृहतो गयः । प्रथमस्य तु सावर्णेर्नव पुत्रा महौजस

ಪೃಥುಶ್ರವಾ, ಭೂರಿದ್ಯುಮ್ನ, ಋಚೀಕ, ಬೃಹತ, ಗಯ—ಇವರು ಪುತ್ರರಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು. ಹೀಗಾಗಿ ಮೊದಲ ಸಾವರ್ಣಿ ಮನುವಿಗೆ ಮಹೌಜಸ್ಸುಳ್ಳ ಒಂಬತ್ತು ಪುತ್ರರು ಇದ್ದರು।

Verse 45

दशमे त्वथ पर्याये द्वितीयस्यांतरे मनोः । हविष्मान्पुलहश्चैव प्रकृतिश्चैव भार्गवः

ನಂತರ ದಶಮ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ, ದ್ವಿತೀಯ ಮನುವಿನ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ—ಹವಿಷ್ಮಾನ್, ಪುಲಹ, ಪ್ರಕೃತಿ ಹಾಗೂ ಭಾರ್ಗವ ಋಷಿ ಪ್ರಕಟರಾದರು।

Verse 46

आयो मुक्तिस्तथात्रेयो वसिष्ठश्चाव्ययस्स्मृतः । पौलस्त्यः प्रयतिश्चैव भामारश्चैव कश्यपः

ಆಯ, ಮುಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಆತ್ರೇಯ; ವಸಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಅವ್ಯಯ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ಪ್ರಯತಿ, ಭಾಮಾರ ಮತ್ತು ಕಶ್ಯಪರೂ (ಹೆಸರಾಗಿದ್ದಾರೆ)।

Verse 47

अङ्गिरानेनसस्सत्यः सप्तैते परमर्षयः । देवतानां गणाश्चापि द्विषिमंतश्च ते स्मृताः

ಅಂಗಿರಾ, ನೇನಸ ಮತ್ತು ಸತ್ಯ—ಈ ಏಳು ಮಂದಿ ಪರಮರ್ಷಿಗಳೆಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ದೇವತಾಗಣಗಳಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿತರಾಗಿ, ದಿವ್ಯ ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ತಪೋಬಲದಿಂದ ಯುಕ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ।

Verse 48

तेषामिन्द्रस्स्मृतः शम्भुस्त्वयमेव महेश्वरः । अक्षत्वानुत्तमौजाश्च भूरिषेणश्च वीर्यवान्

ಅವರಲ್ಲಿ ‘ಇಂದ್ರ’ ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲ್ಪಡುವವನು ಶಂಭುವೇ; ನೀನೇ ಸಾಕ್ಷಾತ್ ಮಹೇಶ್ವರ. ಹಾಗೆಯೇ ಅಕ್ಷತ್ವ, ಅನುತ್ತಮೌಜಾ ಮತ್ತು ಭೂರಿಷೇಣರೂ ಮಹಾವೀರ್ಯ ಪರಾಕ್ರಮಿಗಳು.

Verse 49

शतानीको निरामित्रो वृषसेनो जयद्रथः । भूरिद्युम्नः सुवर्चार्चिर्दश त्वेते मनोस्सुताः

ಶತಾನೀಕ, ನಿರಾಮಿತ್ರ, ವೃಷಸೇನ, ಜಯದ್ರಥ, ಭೂರಿದ್ಯುಮ್ನ ಮತ್ತು ಸುವರ್ಚಾರ್ಚಿ—ಈ ಹತ್ತು ಮಂದಿ ಮನುವಿನ ಪುತ್ರರೆಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 50

एकादशे तु पर्याये तृतीयस्यांतरे मनोः । तस्यापि सप्त ऋषयः कीर्त्यमानान्निबोध मे

ಈಗ ಹನ್ನೊಂದನೇ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ—ಮನುವಿನ ತೃತೀಯ ಮನ್ವಂತರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ—ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಏಳು ಋಷಿಗಳನ್ನು ನಾನು ಕೀರ್ತಿಸುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನಿಂದ ಕೇಳು.

Verse 51

हविष्मान्कश्यपश्चापि वपुष्मांश्चैव वारुणः । अत्रेयोऽथ वसिष्ठश्च ह्यनयस्त्वंगिरास्तथा

ಹವಿಷ್ಮಾನ್, ಕಶ್ಯಪ ಮತ್ತು ವರುಣಪುತ್ರ ವಪುಷ್ಮಾನ್; ಅತ್ರೇಯ ಮತ್ತು ವಸಿಷ್ಠ; ಹಾಗೆಯೇ ಅನಯ ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಾ ಸಹ—ಇವರೂ ಇಲ್ಲಿ ಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು/ಹಾಜರಿದ್ದರು।

Verse 52

चारुधृष्यश्च पौलस्त्यो निःस्वरोऽग्निस्तु तैजसः । सप्तैते ऋषयः प्रोक्तास्त्रयो देवगणास्स्मृताः

ಚಾರುಧೃಷ್ಯ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯ, ನಿಃಸ್ವರ ಹಾಗೂ ತೇಜೋಮಯ ಅಗ್ನಿ—ಇವರು ಈ ನಾಮಗಳಿಂದ ಕೀರ್ತಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೆಲ್ಲ ಸೇರಿ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳೆಂದು ಪ್ರೋಕ್ತರು, ಮೂರು ದೇವಗಣಗಳೆಂದೂ ಸ್ಮೃತರು॥

Verse 53

ब्रह्मणस्तु सुतास्ते हि त इमे वैधृताः स्मृताः । सर्वगश्च सुशर्म्मा च देवानीकस्तु क्षेमकः

ಇವರು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪುತ್ರರು; ‘ವೈಧೃತರು’ ಎಂದು ಸ್ಮೃತರು—ಸರ್ವಗ, ಸುಶರ್ಮ, ದೇವಾನೀಕ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇಮಕ॥

Verse 54

दृढेषुः खंडको दर्शः कुहुर्बाहुर्मनोः स्मृताः । सावर्णस्य तु पौत्रा वै तृतीयस्य नव स्मृताः

ದೃಢೇಷು, ಖಂಡಕ, ದರ್ಶ, ಕುಹು, ಬಾಹು—ಇವರು ಮನುವಿನ ವಂಶಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಮೃತರು. ಹಾಗೆಯೇ ಮೂರನೇ ಸಾವರ್ಣನ ಪೌತ್ರರು ಒಂಬತ್ತು ಎಂದು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗಿದೆ॥

Verse 55

चतुर्थस्य तु सावर्णेरृषीन्सप्त निबोध मे । द्युतिर्वसिष्ठपुत्रश्च आत्रेयस्सुतपास्तथा

ನಾಲ್ಕನೇ ಸಾವರ್ಣಿ ಮನುವಿನ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳನ್ನು ನನ್ನಿಂದ ತಿಳಿದುಕೋ—ದ್ಯುತಿ, ವಸಿಷ್ಠಪುತ್ರ, ಆತ್ರೇಯ ಮತ್ತು ಸುತಪಾ ಸಹ॥

Verse 56

अंगिरास्तपसो मूर्तिस्तपस्वी कश्यपस्तथा । तपोधनश्च पौलस्त्यः पुलहश्च तपोरतिः

ಅಂಗಿರಾ ತಪಸ್ಸಿನ ಮೂರ್ತಿಯೇ; ಕಶ್ಯಪನೂ ಮಹಾತಪಸ್ವಿ. ಪೌಲಸ್ತ್ಯನು ತಪೋಧನ, ಪುಲಹನು ಸದಾ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರತನು.

Verse 57

भार्गवस्सप्तमस्तेषां विज्ञेय तपसो निधिः । पंच देवगणाः प्रोक्ता मानसा ब्रह्मणस्सुताः

ಅವರಲ್ಲಿ ಭಾರ್ಗವನು ಏಳನೆಯವನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು—ಅವನು ತಪಸ್ಸಿನ ನಿಧಿ. ಈ ಐದು ದೇವಗಣಗಳು ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾನಸಪುತ್ರರೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

Verse 58

ऋतधामा तदिन्द्रो हि त्रिलोकी राज्यकृत्सुखी । द्वादशे चैव पर्याये भाव्ये रौच्यांतरे मुने

ಓ ಮುನೇ, ಬರುವ ದ್ವಾದಶ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ, ರೌಚ್ಯ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ, ಋತಧಾಮನೇ ಇಂದ್ರನಾಗುವನು—ತ್ರಿಲೋಕವನ್ನು ಆಳಿ ರಾಜ್ಯಸೌಖ್ಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವನು.

Verse 59

अंगिराश्चैव धृतिमान्पौलस्त्यो हव्यवांस्तु यः । पौलहस्तत्त्वदर्शी च भार्गवश्च निरुत्सवः

ಮತ್ತು ಅಂಗಿರಾ, ಧೃತಿಮಾನ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯ ಹಾಗೂ ಹವ್ಯವಾನ್; ಪೌಲಹನು ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿ, ಭಾರ್ಗವನು ನಿರುತ್ಸವ—ಬಾಹ್ಯ ವೈಭವವಿಲ್ಲದ ಅಂತರ್ಮುಖ ಸಂಯಮಿ.

Verse 60

निष्प्रपंचस्तथात्रेयो निर्देहः कश्यपस्तथा । सुतपाश्चैव वासिष्ठस्सप्तैवैते महर्षयः

ನಿಷ್ಪ್ರಪಂಚ, ಆತ್ರೇಯ, ನಿರ್ದೇಹ, ಕಶ್ಯಪ, ಸುತಪಾ ಮತ್ತು ವಾಸಿಷ್ಠ—ಇವರೇ ಆ ಏಳು ಮಹರ್ಷಿಗಳು.

Verse 61

त्रय एव गणाः प्रोक्ता देवतानां स्वयंभुवा । दिवस्पतिस्तमिन्द्रो वै विचित्रश्चित्र एव च

ಸ್ವಯಂಭೂ ಬ್ರಹ್ಮನು ದೇವತೆಗಳ ಗಣಗಳಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾಗಿ ಮೂರು ಮಾತ್ರವೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ—ದಿವಸ್ಪತಿ, ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ವಿಚಿತ್ರ (ಚಿತ್ರ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವನು).

Verse 62

नयो धर्मो धृतोंध्रश्च सुनेत्रः क्षत्रवृद्धकः । निर्भयस्सुतपा द्रोणो मनो रौच्यस्य ते सुताः

ನಯ, ಧರ್ಮ, ಧೃತಾಂಧ್ರ, ಸುನೇತ್ರ, ಕ್ಷತ್ರವೃದ್ಧಕ, ನಿರ್ಭಯ, ಸುತಪಾ, ದ್ರೋಣ ಮತ್ತು ಮನ—ಇವರು ರೌಚ್ಯ (ಮನು) ಅವರ ಪುತ್ರರು.

Verse 63

चतुर्द्दशे तु पर्याये सत्यस्यैवांतरे मनोः । आग्नीध्रः काश्यपश्चैव पौलस्त्यो मागधश्च यः

ಹದಿನಾಲ್ಕನೇ ಪರ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ, ಸತ್ಯನಾಮಕ ಮನುನ ಮನ್ವಂತರದೊಳಗೆ, ಆಗ್ನೀಧ್ರ, ಕಾಶ್ಯಪ, ಪೌಲಸ್ತ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾಘಧ ಮುಂತಾದ (ಋಷಿ/ವಂಶ)ರು ಇದ್ದರು.

Verse 64

भार्गवोऽप्यतिवाह्यश्च शुचिरांगिरसस्तथा । युक्तश्चैव तथात्रेयः पौत्रो वाशिष्ठ एव च

ಭಾರ್ಗವನು ಕೂಡ, ಅತಿವಾಹ್ಯನು ಕೂಡ; ಶುಚಿ ಮತ್ತು ಆಂಗಿರಸ; ಹಾಗೆಯೇ ಯುಕ್ತ ಮತ್ತು ಆತ್ರೇಯ; ಪೌತ್ರ ಮತ್ತು ವಾಶಿಷ್ಠ ಕೂಡ (ಇದ್ದರು).

Verse 65

अजितः पुलहश्चैव ह्यंत्यास्सप्तर्षयश्च ते । पवित्राश्चाक्षुषा देवाः शुचिरिन्द्रो भविष्यति

ಅಜಿತನು, ಪುಲಹನು ಹಾಗೂ ಉಳಿದ ಸಪ್ತರ್ಷಿಗಳು ಆಗ ಪ್ರಕಟರಾಗುವರು. ಆಕ್ಷುಷ ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲಿ ‘ಪವಿತ್ರ’ ಎಂಬ ದೇವಗಣ ದೇವತೆಗಳಾಗುವರು; ಶುಚಿ ಇಂದ್ರನಾಗುವನು.

Verse 66

एतेषां कल्य उत्थाय कीर्तनात्सुखमेधते । अतीतानागतानां वै महर्षीणां नरैस्सदा

ಹೇ ಕಲ್ಯಾಣಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಎದ್ದು ಇವರ ಕೀರ್ತನೆ ಮಾಡಿದರೆ ಸುಖವು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮನುಷ್ಯರು ಸದಾ ಕಳೆದ ಹಾಗೂ ಮುಂದಾಗುವ ಮಹರ್ಷಿಗಳನ್ನೂ ಸ್ತುತಿಸಬೇಕು.

Verse 67

देवतानां गणाः प्रोक्ताश्शृणु पंच महामुने । तुरंगभीरुर्बुध्नश्च तनुग्रोऽनूग्र एव च

ಹೇ ಮಹಾಮುನೇ, ಕೇಳು—ದೇವತೆಗಳ ಐದು ಗಣಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ; (ಅವುಗಳಲ್ಲಿ) ತುರಂಗಭೀರು, ಬುದ್ಧ್ನ, ತನುಗ್ರ ಮತ್ತು ಅನೂಗ್ರವೂ ಸೇರಿವೆ.

Verse 68

अतिमानी प्रवीणश्च विष्णुस्संक्रंदनस्तथा । तेजस्वी सबलश्चैव सत्यस्त्वेते मनोस्सुता

ಅತಿಮಾನೀ, ಪ್ರವೀಣ, ವಿಷ್ಣು, ಸಂಕ್ರಂದನ, ತೇಜಸ್ವೀ, ಸಬಲ, ಸತ್ಯ—ಇವರೇ ಮನುವಿನ ಪುತ್ರರೆಂದು ಕೀರ್ತಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.

Verse 69

भौमस्यैवाधिकारे वै पूर्वकल्पस्तु पूर्यते । इत्येतेऽनागताऽतीता मनवः कीर्तिता मया

ಭೌಮ (ಪೃಥ್ವಿ) ಯ ಅಧಿಕಾರವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಕಲ್ಪದ ವೃತ್ತಾಂತ ಇಂತೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅತೀತ ಹಾಗೂ ಅನಾಗತ ಮನುಗಳನ್ನು ನಾನು ಕೀರ್ತಿಸಿದೆನು.

Verse 70

उक्तास्सनत्कुमारेण व्यासायामिततेजसा । पूर्णे युगसहस्रांते परिपाल्यः स्वधर्मतः

ಅಮಿತತೇಜಸ್ವಿಯಾದ ವ್ಯಾಸರಿಗೆ ಸನತ್ಕುಮಾರರು ಈ ಉಪದೇಶವನ್ನು ಹೇಳಿದರು: ‘ಸಾವಿರ ಯುಗಗಳು ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ, ಸ್ವಧರ್ಮಾನುಸಾರವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕು.’

Verse 71

प्रजाभिस्तपसा युक्ता ब्रह्मलोकं व्रजंति ते । युगानि सप्रतिस्त्वेकं साग्राण्यंतरमुच्यते

ಪ್ರಜೆಗಳ ಹಿತಾರ್ಥ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುಕ್ತರಾದವರು ಬ್ರಹ್ಮಲೋಕವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ಸಂಧಿಗಳೊಡನೆ ಯುಗಗಳ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣ, ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಧಿಕವಾದ ಕಾಲವನ್ನು ‘ಅಂತರ’ (ಅಂತರಾಳ) ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 72

चतुर्दशैते मनवः कीर्तिता कीर्तिवर्धनाः । मन्वंतरेषु सर्वेषु संहारांते पुनर्भवः

ಈ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಮನುಗಳು ಕೀರ್ತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ—ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವವರು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮನ್ವಂತರದಲ್ಲೂ, ಸಂಹಾರದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಪುನಃ ಪ್ರकटರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 73

न शक्यमन्तरं तेषां वक्तुं वर्षशतैरपि । पूर्णे शतसहस्रे तु कल्पो निःशेष उच्यते

ಅವುಗಳ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗದು. ಆದರೆ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳು ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ ಅದನ್ನೇ ಸಂಪೂರ್ಣ ‘ಕಲ್ಪ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 75

तत्र सर्वाणि भूतानि दग्धान्यादित्यरश्मिभिः । ब्रह्माणमग्रतः कृत्वा सदादित्यगणैर्मुने

ಅಲ್ಲಿ ಆದಿತ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳು ದಗ್ಧವಾದವು. ನಂತರ, ಹೇ ಮುನೇ, ಆದಿತ್ಯಗಣಗಳು ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿದವು.

Verse 76

प्रविशंति सुरश्रेष्ठ हरिं नारायणं परम् । स्रष्टारं सर्व भूतानां कल्पांतेषु पुनःपुनः

ಹೇ ಸುರಶ್ರೇಷ್ಠ, ಕಲ್ಪಾಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಪುನಃಪುನಃ ಪರಮ ನಾರಾಯಣನಾದ ಹರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವನೇ (ಮುಂದಿನ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ) ಸರ್ವಭೂತಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಶೈವ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಲಯ-ಉದಯಗಳ ಆವರ್ತನೆ; ಆದರೆ ಪರಮೇಶ್ವರ ಶಿವನು ಈ ಬದಲಾಗುವ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಅತೀತನಾದ ನಿತ್ಯ ಪತಿ.

Verse 77

भूयोपि भगवान् रुद्रस्संहर्ता काल एव हि । कल्पांते तत्प्रवक्ष्यामि मनोर्वैवस्वतस्य वै

ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ, ಭಗವಾನ್ ರುದ್ರನೇ ಸಂಹಾರಕನು; ನಿಜಕ್ಕೂ ಅವನೇ ಕಾಲಸ್ವರೂಪ. ಕಲ್ಪಾಂತದಲ್ಲಿ ವೈವಸ್ವತ ಮನುವಿನ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಆ (ಪ್ರಳಯವನ್ನು) ನಾನು ಈಗ ವಿವರಿಸುತ್ತೇನೆ।

Verse 78

इति ते कथितं सर्वं मन्वंतरसमुद्भवम् । विसर्गं पुण्यमाख्यानं धन्यं कुलविवर्द्धनम्

ಇಂತೆ ಮನ್ವಂತರಗಳಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸಿದೆನು. ಇದು ವಿಸರ್ಗದ ಪುಣ್ಯಾಖ್ಯಾನ; ಧನ್ಯಕರ, ವಂಶದ ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಪಾವಿತ್ರ್ಯವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುವುದು.