Sukta 83
Rishi: Atharvanic healer tradition (anonymous/collective)
Devata: Sūrya and Candramas (as healers); disease-personification (Apaciti) as target
Chandas: Mixed/Anuṣṭubh tendency (AV healing verses often anuṣṭubh; first segment includes an exclamatory heading)
ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಭೈಷಜ್ಯ ಸೂಕ್ತವು ಕ್ಷಯಕಾರಕವಾದ ಅಪಚಿತಿಯನ್ನು ಅದರ ಆಸನದಿಂದ “ಹಾರಿಹೋಗುವಂತೆ” ಓಡಿಸಿ ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ; ಜೊತೆಗೆ ಸೂರ್ಯ–ಚಂದ್ರರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಕ ಪ್ರತಿಬಲವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು (1) ರೋಗವನ್ನು ಹೊರಡಿಸುವ ಜೀವಂತ ಚಿತ್ರಣದಿಂದ (ರೋಗವನ್ನು ಓಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪಕ್ಷಿಯಂತೆ), (2) ಮರುಕಳಿಕೆ ಆಗದಂತೆ ಅನೇಕ ರೋಗ-ಕಾರಕಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ ದಾರಿ ತಪ್ಪಿಸಿ ಓಡಿಸುವುದರಿಂದ, ಮತ್ತು (3) ಯಜ್ಞಾಹುತಿ-ಸೂತ್ರದ ಮೂಲಕ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿ ವಿಧಿಯ ಫಲಪ್ರದತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವುದರಿಂದ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.
Mantras
Mantra 1
भैषज्यम्। अप॑चितः॒ प्र प॑तत सुप॒र्णो व॑स॒तेरि॑व । सूर्यः॑ कृ॒णोतु॑ भेष॒जं च॒न्द्रमा॒ वोऽपो॑च्छतु
ಭೈಷಜ್ಯ—ಔಷಧಿ! ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸುವ ಅಪಚಿತ್ ರೋಗವು ತನ್ನ ವಾಸಸ್ಥಾನದಿಂದ ಸುಪರ್ಣ ಪಕ್ಷಿಯಂತೆ ಹಾರಿ ಹೊರಟು ದೂರ ಹೋಗಲಿ. ಸೂರ್ಯನು ಔಷಧಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಿ; ಚಂದ್ರನು ಅದನ್ನು ನಿಮ್ಮಿಂದ ದೂರಮಾಡಲಿ.
Mantra 2
एन्येका॒ श्येन्येका॑ कृ॒ष्णैका॒ रोहि॑णी॒ द्वे। सर्वा॑सामग्रभं॒ नामावी॑रघ्नी॒रपे॑तन
ಒಂದು ಎಣೀ, ಒಂದು ಶ್ಯೇನೀ, ಒಂದು ಕೃಷ್ಣಾ, ಮತ್ತು ಎರಡು ರೋಹಿಣೀ. ಅವುಗಳೆಲ್ಲರ ನಾಮವನ್ನು ನಾನು ಹಿಡಿದಿದ್ದೇನೆ—ವೀರರಿಗೆ ಹಾನಿಯಿಲ್ಲದವೆಯೇ—ದೂರ ಹೋಗಿರಿ, ಹೊರಟು ಬಿಡಿರಿ!
Mantra 3
अ॒सूति॑का रामाय॒ण्यऽप॒चित् प्र प॑तिष्यति । ग्लरि॒तः प्र प॑तिष्यति॒ स ग॑लु॒न्तो न॑शिष्यति
ಅಸೂತಿಕಾ, ರಾಮಾಯಣೀ—ಅಪಚಿತ್ ಕ್ಷಯರೋಗ—ಹಾರಿ ಹೊರಟು ದೂರ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಗ್ಲರಿತವೂ ಹಾರಿ ಹೊರಟು ದೂರ ಹೋಗುತ್ತದೆ; ಅದರೊಳಗಿನ ಗಲುಂತ ಇಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಉಳಿಯದು.
Mantra 4
वी॒हि स्वामाहु॑तिं जुषा॒णो मन॑सा॒ स्वाहा॒ मन॑सा॒ यदि॒दं जु॒होमि॑
ನಿನ್ನದೇ ಆದ ಆಹುತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಂದುಕೊಡು; ಅದರಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ—ಸ್ವಾಹಾ!—ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ನಾನು ಇಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸುವ ಈ ಹವಿಸನ್ನು ಜುಹೋಮಿ (ಆಹುತಿ ನೀಡುತ್ತೇನೆ).
Frequently Asked Questions
Apaciti is a personified wasting or consuming sickness. The hymn treats it as an agent that can be commanded to depart from its ‘dwelling’ in the patient.
They represent complementary cosmic medicines: the Sun as restoring, vitalizing power and the Moon as cleansing, cooling removal of affliction. Together they enact both expulsion and recovery.
It functions as a ritual seal: the offering is mentally and verbally confirmed as accepted, so the healing action is ‘made effective’ and stabilized against return of the illness.
Ask anything about Sukta 83 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
