Atharva Veda 5.13.5: Kanda 5, Anuvaka 2, Sukta 13, Mantra 5

Sukta 13

Sanskrit (Devanagari)

कैरा॑त पृश्न॒ उप॑तृण्य॒ बभ्र॒ आ मे॑ शृणु॒तासि॑ता॒ अली॑काः । मा मे॒ सख्युः॑ स्ता॒मान॒मपि॑ ष्ठाताश्रा॒वय॑न्तो॒ नि वि॒षे र॑मध्वम्

Recitation with translationAtharva Veda 5.13.5

IAST Transliteration

kairā́ta pṛ́śne upatṛ́ṇya babhrá ā́ me śṛṇutā́sitā alī́kāḥ | mā́ me sakhyúḥ stāmánam ápi sthātāśrāvayántaḥ ní viṣé ramadhvam ||

English Translation (Griffith/Whitney)

O Kirāta, O Speckled, Upatṛṇya, O Brown—hear me, ye black, deceitful ones. Stand not, not even for a moment, in my friend’s domain: hissing and making yourselves heard, take your pleasure down in poison.

Translation

ಓ ಕಿರಾತ, ಓ ಚುಕ್ಕೆಯುಳ್ಳವ, ಉಪತೃಣ್ಯ, ಓ ಕಂದುಬಣ್ಣದವ - ನನ್ನನ್ನು ಕೇಳು, ಓ ಕಪ್ಪುದೇಹದವರೇ, ವಂಚಕರೇ. ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ಷಣವೂ ನಿಲ್ಲಬೇಡಿ; ಹಾವು ಹಾವು ಎಂದು ಸದ್ದು ಮಾಡುತ್ತಾ, ವಿಷದಲ್ಲಿ ಇಳಿದು ನಿಮ್ಮ ವಿಹಾರವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• कैरात: the Kirāta (mountain-man/tribesman)
• कैरात: Kartā
• Type: Noun
• Root: कैरात (प्रातिपदिक)

• पृश्नः: the speckled one
• पृश्नः: Kartā
• Type: Noun
• Root: पृश्नि (प्रातिपदिक)

• उपतृण्य: strew/cover (with grass)
• उपतृण्य: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: उप-तृण् (धातु: तृण्/तृण्- ‘to cover with grass, to strew’)

• बभ्रः: the brown one
• बभ्रः: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: बभ्र (प्रातिपदिक)

• आ: hither; towards
• आ: (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/निपात)

• मे: to/for me; my
• मे: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• शृणुत: hear (you all)!
• शृणुत: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)

• असिता: black/dark (ones)
• असिता: Kartā
• Type: Adjective
• Root: असित (प्रातिपदिक)

• अलीकाः: deceitful/false (ones)
• अलीकाः: Kartā
• Type: Noun/Adjective
• Root: अलीक (प्रातिपदिक)

• मा: do not
• मा: (क्रियानिषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध)

• मे: of me; my
• मे: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• सख्युः: of (my) friend/ally
• सख्युः: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: सखि (प्रातिपदिक)

• स्ताम्: may it be; let it be
• स्ताम्: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)

• अनम्: harm; injury
• अनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: अन (प्रातिपदिक)

• अपि: also; even
• अपि: (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (निपात)

• स्थात: stand; remain
• स्थात: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु)

• आश्रावयन्तः: proclaiming; causing to be heard
• आश्रावयन्तः: Kartā
• Type: Verb
• Root: आ-श्रावय् (णिजन्त; धातु: श्रु ‘to hear’ → श्रावय ‘to cause to hear, proclaim’)

• नि: down; into
• नि: (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: नि (उपसर्ग)

• विषे: in poison
• विषे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: विष (प्रातिपदिक)

• रमध्वम्: take delight; sport; settle
• रमध्वम्: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: रम् (धातु)

Attribution

Rishi: Atharvanic (per anukramaṇī).

Devata: Addressed adversaries (serpent/poison classes; possibly Kirāta as named agent); functionally the banishing power of the mantra.

Chandas: Anuṣṭubh (probable).

Mantra Rasa

Primary: bhayankara

Secondary: vira