Adhyaya 8

Sutra 1

सामन्तप्रत्यया वास्तुविवादाः ॥ कZ_०३.८.०१ ॥

ವಾಸ್ತು (ಆಸ್ತಿ/ಸ್ಥಳ) ಸಂಬಂಧಿತ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಪಕ್ಕದ ಗಡಿ ನೆರೆಹೊರೆಯವರ (ಸಾಮಂತರ) ಸಾಕ್ಷ್ಯಾಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ತೀರ್ಮಾನಿಸಬೇಕು.

Sutra 2

गृहं क्षेत्रमारामः सेतुबन्धस्तटाकमाधारो वा वास्तुः ॥ कZ_०३.८.०२ ॥

‘ವಾಸ್ತು’ (ಆಸ್ತಿ/ಸ್ಥಳ) ಎಂದರೆ ಮನೆ, ಹೊಲ, ತೋಟ/ಉದ್ಯಾನ, ಸೇತುಬಂಧ (ಅಣೆಕಟ್ಟು/ತಟಬಂಧ), ಕೆರೆ/ಕೊಳ, ಅಥವಾ ಜಲಾಧಾರ/ಜಲಸ್ರೋತ.

Sutra 3

कर्णकीलायससम्बन्धोऽनुगृहं सेतुः ॥ कZ_०३.८.०३ ॥

‘ಸೇತು’ (ಜಲಕಾರ್ಯ/ತಟಬಂಧ) ಎಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉಪಾಂಗಗಳು—ಕರ್ಣ (ಮಣ್ಣಿನ ಉಬ್ಬು/ಆಧಾರ), ಕೀಲ (ಕೀಲು/ಕಂಬ), ಕಬ್ಬಿಣದ ಜೋಡಣೆಗಳು—ಮತ್ತು ಸಹಾಯಕ ರಚನೆ (ಅನುಗೃಹ) ಸೇರಿರುವುದು.

Sutra 4

यथासेतुभोगं वेश्म कारयेत् ॥ कZ_०३.८.०४ ॥

ಸೇತು-ಸಂಬಂಧಿತ ಭೋಗ/ಬಳಕೆ ಹಕ್ಕುಗಳು (ಕಾಲುವೆ, ತಟಬಂಧ ಇತ್ಯಾದಿ) ಅನುಸಾರ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸಬೇಕು।

Sutra 5

अभूतं वा परकुड्यादपक्रम्य द्वावरत्नी त्रिपदीं वा देशबन्धं कारयेत् ॥ कZ_०३.८.०५ ॥

(ರಕ್ಷಣಾ ಪಟ್ಟೆ/ಸೀಮಾ-ಬಂಧ) ಈಗಾಗಲೇ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ನೆರೆಯವರ ಗೋಡೆಯಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದು—ಎರಡು ಅರತ್ನಿ ಅಥವಾ ಮೂರು ಪದ—ಪ್ರಮಾಣದ ದೇಶಬಂಧ (ಸೆಟ್‌ಬ್ಯಾಕ್/ಬಫರ್) ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Sutra 6

अवस्करं भ्रममुदपानं वा न गृहोचितादन्यत्र अन्यत्र सूतिकाकूपादानिर्दशाहादिति ॥ कZ_०३.८.०६ ॥

ಕಸಗುಂಡಿ, ಮಲ-ಕಂದಕ/ಅಶುದ್ಧಿ ಕಾಲುವೆ, ಅಥವಾ ಬಾವಿ—ಮನೆಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಯೋಗ್ಯ ಸ್ಥಳವಲ್ಲದೆ ಬೇರೆಡೆ ಇರಿಸಬಾರದು; ಸೂತಿಕಾ-ಕೂಪ/ಗುಂಡಿ ಮಾತ್ರ ಅಪವಾದ, ಅದೂ ಪ್ರಸವದ ನಂತರ ಹತ್ತು ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ.

Sutra 7

तस्यातिक्रमे पूर्वः साहसदण्डः ॥ कZ_०३.८.०७ ॥

ಆ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ಪ್ರಥಮ (ಕನಿಷ್ಠ ದರ್ಜೆಯ) ಸಾಹಸ-ದಂಡ ವಿಧಿಸಬೇಕು.

Sutra 8

तेनेन्धनावघातनकृतं कल्याणकृत्येष्वाचामोदकमार्गाश्च व्याख्याताः ॥ कZ_०३.८.०८ ॥

ಅದೇ ತತ್ತ್ವದಂತೆ ಇಂಧನ/ಮರ ಕತ್ತರಿಸುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ತೊಂದರೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉಪಯೋಗದ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ—ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕೈ-ಮುಖ ತೊಳೆಯುವ ನೀರಿನ ಹೊರಹೋಗುವ ದ್ವಾರಗಳು ಹಾಗೂ ನೀರಿನ ಮಾರ್ಗಗಳು/ಚರಂಡಿ ದಾರಿಗಳು—ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳೂ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.

Sutra 9

त्रिपदीप्रतिक्रान्तमध्यर्धमरत्निं वा गाढप्रसृतमुदकमार्गं प्रस्रवणप्रपातं वा कारयेत् ॥ कZ_०३.८.०९ ॥

ಮೂರು ಪದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಸಿ, ಅಥವಾ ಒಂದೂವರೆ ಅರತ್ನಿ ಆಳದ, ದೃಢ/ನಿಯಂತ್ರಿತ ಹರಿವುಳ್ಳ ನೀರಿನ ಮಾರ್ಗ/ಚರಂಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು; ಅಥವಾ ಸೋರಿಕೆ-ಹೊರಹೋಗುವ ದ್ವಾರ ಅಥವಾ ಪ್ರಪಾತ/ಬೀಳು (ಡಿಸ್ಚಾರ್ಜ್) ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Sutra 10

तस्यातिक्रमे चतुष्पञ्चाशत्पणो दण्डः ॥ कZ_०३.८.१० ॥

ಆ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ಐವತ್ತನಾಲ್ಕು ಪಣಗಳ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Sutra 11

एकपदीप्रतिक्रान्तमरत्निं वा चक्रिचतुष्पदस्थानमग्निष्ठमुदञ्जरस्थानं रोचनीं कुट्टनीं वा कारयेत् ॥ कZ_०३.८.११ ॥

ಒಂದು ಪದದಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಒಂದು ಅರತ್ನಿಯೊಳಗೆ, ಗಾಡಿ/ಚಕ್ರ ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಸ್ಥಳ, ಚತುಷ್ಪದಗಳ ಸ್ಥಳ, ಅಗ್ನಿಷ್ಠ (ಚುಲ್ಹೆ/ಅಗ್ನಿಸ್ಥಾನ), ನೀರಿನ ಜಾರಗಳ ಸ್ಥಳ, ಹಾಗೆಯೇ ರೋಚನೀ, ಕುಟ್ಟನೀ ಎಂಬ ಬೆಳಕು/ಕೆಲಸದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿಸಬೇಕು.

Sutra 12

तस्यातिक्रमे चतुर्विंशतिपणो दण्डः ॥ कZ_०३.८.१२ ॥

ಆ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ಪಣಗಳ ದಂಡ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

Sutra 13

सर्ववास्तुकयोः प्राक्षिप्तकयोर्वा शालयोः किष्कुरन्तरिका त्रिपदी वा ॥ कZ_०३.८.१३ ॥

ಸರ್ವವಾಸ್ತುಕ (ಕಟ್ಟಡಸ್ಥಳದ ಎಲ್ಲ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿರುವ) ಅಥವಾ ಪ್ರಾಕ್ಷಿಪ್ತಕ (ಅಂಟಿಕೊಂಡ/ಸೇರಿಸಲಾದ) ಶಾಲೆಗಳ ನಡುವೆ ನಿಗದಿತ ಅಂತರ ಒಂದು ಕಿಷ್ಕು ಅಥವಾ ಮೂರು ಪದಗಳು.

Sutra 14

तयोश्चतुरङ्गुलं नीप्रान्तरम् (नीव्रान्तरम्) समारूढकं वा ॥ कZ_०३.८.१४ ॥

ಎರಡು (ಪಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಮನೆಗಳು/ಗೋಡೆಗಳು) ನಡುವೆ ನಾಲ್ಕು ಅಂಗುಲಗಳ ಅಂತರವನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು, ಅಥವಾ ಸಮಾರೂಢಕ (ಹಂತದಂತೆ/ಎತ್ತಿದ ಜೋಡಣೆ) ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Sutra 15

किष्कुमात्रमाणिद्वारमन्तरिकायां खण्डफुल्लार्थमसम्पातं कारयेत् ॥ कZ_०३.८.१५ ॥

ಅಂತರಿಕಾ (ಮಧ್ಯದ ಖಾಲಿ ಜಾಗ)ಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಿಷ್ಕು ಪ್ರಮಾಣದ ಸಣ್ಣ ಬಾಗಿಲು/ರಂಧ್ರವನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮುಂತಾದ ಸೀಮಿತ ಬಳಕೆಗೆ ಮಾಡಿಸಬಹುದು; ಆದರೆ ಅದರಿಂದ ನೇರ ಪ್ರವೇಶ/ಆಘಾತವಾಗದಂತೆ ಇರಬೇಕು।

Sutra 16

प्रकाशार्थमल्पमूर्ध्वं वातायनं कारयेत् ॥ कZ_०३.८.१६ ॥

ಬೆಳಕಿಗಾಗಿ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಕಿಟಕಿ (ವಾತಾಯನ) ಮಾಡಿಸಬೇಕು।

Sutra 17

तदवसिते वेश्मनिच्छादयेत् ॥ कZ_०३.८.१७ ॥

ಅದು (ವ್ಯವಸ್ಥೆ/ನಿರ್ಮಾಣ) ಮುಗಿದ ಬಳಿಕ ಮನೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿ/ಆವರಿಸಬೇಕು।

Sutra 18

सम्भूय वा गृहस्वामिनो यथेष्टं कारयेयुः अनिष्टं वारयेयुः ॥ कZ_०३.८.१८ ॥

ಅಥವಾ ಗೃಹಸ್ವಾಮಿಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ: ತಮಗೆ ಇಷ್ಟ/ಅಂಗೀಕೃತವಾದುದನ್ನು ಮಾಡಿಸಲಿ, ಅನಿಷ್ಟ/ಅನುಚಿತವಾದುದನ್ನು ತಡೆಯಲಿ।

Sutra 19

वानलट्याश्चोर्ध्वमावार्यभागं कटप्रच्छन्नमवमर्शभित्तिं वा कारयेद्वर्षाबाधभयात् ॥ कZ_०३.८.१९ ॥

ಮಳೆಯಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿ/ತೊಂದರೆಯ ಭಯದಿಂದ ಗಡಿರೇಖೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಕ್ಷಿತ ಭಾಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಬೇಕು—ಚಾಪೆ/ಮ್ಯಾಟಿಂಗ್‌ನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದದಾಗಲಿ, ಅಥವಾ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಗೋಡೆ-ಮೇಲ್ಮೈಯಾಗಲಿ।

Sutra 20

तस्यातिक्रमे पूर्वः साहसदण्डः प्रतिलोमद्वारवातायनबाधायां च अन्यत्र राजमार्गरथ्याभ्यः ॥ कZ_०३.८.२० ॥

ಆ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದರೆ ಪ್ರಥಮ-ದರ್ಜೆಯ ಸಾಹಸ ದಂಡ ವಿಧಿಸಬೇಕು; ಹಾಗೆಯೇ ಅಸಂಗತ/ವಿರುದ್ಧ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಗಿಲು ಅಥವಾ ಕಿಟಕಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಿದರೂ ಅದೇ—ಆದರೆ ರಾಜಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬೀದಿಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ।

Sutra 21

खातसोपानप्रणालीनिश्रेण्यवस्करभागैर्बहिर्बाधायां भोगनिग्रहे च ॥ कZ_०३.८.२१ ॥

ಗುಂಡಿಗಳು, ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳು, ಕಾಲುವೆಗಳು/ಡ್ರೇನ್‌ಗಳು, ಏಣಿಗಳು ಅಥವಾ ಹೊರಚಾಚಿದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಡ್ಡಿ ಉಂಟಾದರೂ, ಹಾಗೆಯೇ ಅವುಗಳಿಂದ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಭೋಗ-ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ತಡೆ ಉಂಟಾದರೂ ಅದೇ (ದಂಡ-ನಿಯಂತ್ರಣ) ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ।

Sutra 22

परकुड्यमुदकेनोपघ्नतो द्वादशपणो दण्डः मूत्रपुरीषोपघाते द्विगुणः ॥ कZ_०३.८.२२ ॥

ನೀರಿನಿಂದ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಗೋಡೆ/ಮನೆಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಿದರೆ ಹನ್ನೆರಡು ಪಣ ದಂಡ; ಮೂತ್ರ ಅಥವಾ ಮಲದಿಂದ ಹಾನಿಯಾದರೆ ದಂಡ ದ್ವಿಗುಣ।

Sutra 23

प्रणालीमोक्षो वर्षति अन्यथा द्वादशपणो दण्डः ॥ कZ_०३.८.२३ ॥

ಮಳೆ ಬೀಳುವಾಗ ಕಾಲುವೆ/ಪ್ರಣಾಳಿಯಿಂದ ನೀರನ್ನು ಬಿಡುವುದು ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ; ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹನ್ನೆರಡು ಪಣ ದಂಡ।

Sutra 24

प्रतिषिद्धस्य च वसतः निरस्यतश्चावक्रयिणमन्यत्र पारुष्यस्तेयसाहससंग्रहणमिथ्याभोगेभ्यः ॥ कZ_०३.८.२४ ॥

ಬಾಡಿಗೆದಾರನು ನಿಷಿದ್ಧ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ಅವನನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದರೆ, ಮನೆಮಾಲೀಕನು ಅವನನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು (ಬೇದಖಲ ಮಾಡಬಹುದು)—ಆದರೆ ವಿಷಯವು ಹಲ್ಲೆ/ಮಾರಾಟ (ಪಾರುಷ್ಯ), ಕಳ್ಳತನ (ಸ್ತೇಯ), ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ದುಸ್ಸಾಹಸ (ಸಾಹಸ), ಅಕ್ರಮ ವಶಪಡಿಕೆ/ತಡೆಹಿಡಿತ (ಸಂಗ್ರಹಣ), ಅಥವಾ ಮೋಸಪೂರಿತ ಭೋಗ/ದಾವೆ (ಮಿಥ್ಯಾಭೋಗ)ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದರೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಆಯಾ ಅಪರಾಧಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕು.

Sutra 25

स्वयं अभिप्रस्थितो वर्षावक्रयशेषं दद्यात् ॥ कZ_०३.८.२५ ॥

ಬಾಡಿಗೆದಾರನು ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಹೊರಟುಹೋದರೆ, ವಾರ್ಷಿಕ ಬಾಡಿಗೆಯ ಉಳಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು।

Sutra 26

सामान्ये वेश्मनि साहाय्यमप्रयच्छतः सामान्यमुपरुन्धतो भोगं च गृहे द्वादशपणो दण्डः ॥ कZ_०३.८.२६ ॥

ಸಾಮಾನ್ಯ ವಸತಿಯಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯ ಸಹಾಯ ನೀಡದವನು, ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆ/ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ತಡೆಯುವವನು, ಹಾಗೆಯೇ ಮನೆಯೊಳಗಿನ ಭೋಗವನ್ನು ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವನು—ಅವನಿಗೆ ಹನ್ನೆರಡು ಪಣಗಳ ದಂಡ.

Sutra 27

विनाशयतस्तद्द्विगुणः ॥ कZ_०३.८.२७ ॥

ಯಾರು (ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೌಲಭ್ಯ/ಲಾಭವನ್ನು) ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗೆ ಅದರ ದಂಡ ದ್ವಿಗುಣ.

Sutra 28

विवृतानां च सर्वेषां सामान्यो भोग इष्यते ॥ कZ_०३.८.२८च्द् ॥

…ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಎಲ್ಲಾ ತೆರೆದ/ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಭೋಗ (ಬಳಕೆ) ಸಾಮಾನ್ಯ (ಹಂಚಿಕೊಂಡ) ಎಂದು ನಿಗದಿಯಾಗಿದೆ।