Adhyaya 25
Purva BhagaAdhyaya 2529 Verses

Adhyaya 25

लिङ्गार्चनपूर्वकं स्नानाचमनविधिः (Snana–Achamana as Preparation for Linga-Archana)

ព្រះឥសីសួរ សូត រោមហರ್ಷណា អំពីវិធីបូជា ព្រះមហាទេវ ក្នុងរូបលិង្គ។ សូតបង្ហាញខ្សែបង្រៀនពីព្រះសិវៈបង្រៀនទេវីលើកៃលាស តាមណន្ទី ទៅសនត្កុមារ និងវ្យាស ដើម្បីបញ្ជាក់អធិការកិច្ចពិធី។ បន្ទាប់មកពិពណ៌នាស្នានៈជាការត្រៀមបូជាសិវៈ ដែលបំផ្លាញបាប មាន៣ប្រភេទ៖ វារុណស្នានៈ អគ្នេយស្នានៈ និងមន្ត្រស្នានៈ ហើយធ្វើអភិសេកដោយទឹកបរិសុទ្ធ និងសូត្រមន្ត្រ (រុទ្រ ពញ្ចព្រហ្ម និងបវិត្រក)។ គន្លឹះគោលធម៌គឺ ភាពបរិសុទ្ធខាងក្នុង (ភាវៈ) សំខាន់ជាងគេ; គ្មានវា សូម្បីស្នានៈបរិសុទ្ធក៏មិនបានផល។ ចុងក្រោយមានអាចមនៈ ការស្រូបទឹកជាមួយមន្ត្រ និងប្រទក្សិណា ដើម្បីសម្រួលហിംសា និងបាប បើកផ្លូវទៅលិង្គារចនា។

Shlokas

Verse 1

ऋषय ऊचुः कथं पूज्यो महादेवो लिङ्गमूर्तिर्महेश्वरः वक्तुमर्हसि चास्माकं रोमहर्षण सांप्रतम्

ព្រះឥសីទាំងឡាយបានទូលថា៖ «ឱ រោមហರ್ಷណា សូមប្រាប់យើងឥឡូវនេះថា តើមហាទេវ—មហេស្វរៈ ដែលមានរូបជាលិង្គ—គួរត្រូវបានបូជាយ៉ាងដូចម្តេច?»

Verse 2

सूत उवाच देव्या पृष्टो महादेवः कैलासे तां नगात्मजाम् अङ्कस्थामाह देवेशो लिङ्गार्चनविधिं क्रमात्

សូត្រាបាននិយាយថា៖ ពេលព្រះនាងទេវីសួរនៅលើភ្នំកៃលាស មហាទេវ—ព្រះអម្ចាស់នៃទេវតាទាំងឡាយ—បាននិយាយទៅកាន់បារវតី កូនភ្នំ ដែលអង្គុយលើភ្លៅរបស់ព្រះអង្គ ហើយបានបង្រៀនតាមលំដាប់អំពីវិធីបូជាលិង្គ។

Verse 3

तदा पार्श्वे स्थितो नन्दी शालङ्कायनकात्मजः श्रुत्वाखिलं पुरा प्राह ब्रह्मपुत्राय सुव्रताः

នៅពេលនោះ នន្ទី កូនប្រុសរបស់សាលង្គាយនៈ ដែលឈរនៅជិតខាង បានស្តាប់អស់ទាំងអស់ ហើយកាលពីមុនបាននិយាយបញ្ជាក់ទាំងមូលទៅកាន់កូនប្រុសរបស់ព្រះព្រហ្មា—ឱ អ្នកមានវត្ដល្អប្រសើរ។

Verse 4

सनत्कुमाराय शुभं लिङ्गार्चनविधिं परम् तस्माद्व्यासो महातेजाः श्रुतवाञ्छ्रुतिसंमितम्

ចំពោះសនត្កុមារា វិធីបូជាលិង្គដ៏អធិក និងមង្គលបានត្រូវបង្ហាញ; ពីព្រះអង្គនោះ វ្យាស មហាតេជៈ បានស្តាប់ព្រះបន្ទូលនោះ ដែលសមស្របនឹងសារនៃវេដទាំងឡាយ។

Verse 5

स्नानयोगोपचारं च यथा शैलादिनो मुखात् श्रुतवान् तत्प्रवक्ष्यामि स्नानाद्यं चार्चनाविधिम्

ដោយបានស្តាប់ពីមាត់សៃលាទិ អំពីការអនុវត្តត្រឹមត្រូវនៃយោគៈស្នាន (ការងូតទឹកបរិសុទ្ធ) ខ្ញុំនឹងបង្ហាញឥឡូវនេះនូវវិធីនោះដដែល—ចាប់ពីស្នាន—និងវិធីបូជាទាំងស្រុង (អរចនា) ចំពោះលិង្គនៃព្រះសិវៈ ព្រះបតិ ដែលដោះស្រាយខ្សែចង (បាស) នៃពសុ (ព្រលឹងដែលត្រូវចង)។

Verse 6

शैलादिरुवाच अथ स्नानविधिं वक्ष्ये ब्राह्मणानां हिताय च सर्वपापहरं साक्षाच् छिवेन कथितं पुरा

សៃលាទិបានមានពាក្យថា៖ «ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់វិធីសាស្ត្រស្នានតាមពិធី ដើម្បីសេចក្តីប្រយោជន៍ដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ—ពិធីដែលបំផ្លាញបាបទាំងអស់ ដែលកាលពីមុន ព្រះសិវៈបានបង្រៀនដោយផ្ទាល់»។

Verse 7

अनेन विधिना स्नात्वा सकृत्पूज्य च शङ्करम् ब्रह्मकूर्चं च पीत्वा तु सर्वपापैः प्रमुच्यते

ដោយស្នានតាមវិធីនេះ ហើយបូជាព្រះសង្ករៈសូម្បីតែម្តង បន្ទាប់មកផឹក «ព្រហ្មកូರ್ಚ» ដែលបានអភិសេកជាភេសជ្ជៈបរិសុទ្ធ នោះវិញ្ញាណដែលជាប់ខ្សែ (paśu) នឹងរួចផុតពីបាបទាំងអស់—ពីបាសៈ (pāśa) ដែលរារាំងការយល់ដឹងព្រះសិវៈ។

Verse 8

त्रिविधं स्नानमाख्यातं देवदेवेन शंभुना हिताय ब्राह्मणाद्यानां चतुर्मुखसुतोत्तम

ឱ កូនប្រសើរបំផុតនៃព្រះបួនមុខ (ព្រះព្រហ្មា) ព្រះសម្ភូ ព្រះអម្ចាស់នៃទេវទាំងអស់ បានបង្រៀនស្នានបរិសុទ្ធបីប្រភេទ ដើម្បីសេចក្តីប្រយោជន៍ដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ និងវណ្ណៈផ្សេងៗទាំងអស់—ដើម្បីឲ្យវិញ្ញាណមានរាងកាយ (paśu) ស្អាតពីបាសៈ (pāśa) ហើយសមស្របសម្រាប់បូជាព្រះសិវៈ។

Verse 9

वारुणं पुरतः कृत्वा ततश्चाग्नेयमुत्तमम् मन्त्रस्नानं ततः कृत्वा पूजयेत्परमेश्वरम्

ដំបូងត្រូវធ្វើពិធីវារុណ (ការបរិសុទ្ធទឹក) នៅខាងមុខ បន្ទាប់មកធ្វើពិធីអគ្នេយ៍ដ៏ប្រសើរ (ការបរិសុទ្ធដោយភ្លើង) ហើយបន្ទាប់មកធ្វើស្នានដោយមន្ត្រ; ក្រោយធ្វើរួច ត្រូវបូជាព្រះបរមេស្វរៈ—ព្រះសិវៈ ព្រះបតិ ដែលដោះលែង paśu ពី pāśa។

Verse 10

भावदुष्टो ऽम्भसि स्नात्वा भस्मना च न शुध्यति भावशुद्धश्चरेच्छौचम् अन्यथा न समाचरेत्

អ្នកដែលមានភាវៈខូច (ចិត្តមិនបរិសុទ្ធ) ទោះស្នានក្នុងទឹក ឬលាបភស្មៈ (ផេះបរិសុទ្ធ) ក៏មិនស្អាតឡើយ។ តែអ្នកដែលមានភាវៈបរិសុទ្ធ គួរអនុវត្តសោច (ភាពស្អាត); បើមិនដូច្នោះទេ កុំធ្វើវាជាការបង្ហាញខាងក្រៅប៉ុណ្ណោះ។

Verse 11

सरित्सरस्तडागेषु सर्वेष्व् आ प्रलयं नरः स्नात्वापि भावदुष्टश्चेन् न शुध्यति न संशयः

ទោះបុរសម្នាក់ងូតទឹកក្នុងទន្លេ បឹង និងស្រះទាំងអស់ រហូតដល់ពេលពិភពលោករលាយបាត់ក៏ដោយ បើចិត្តខាងក្នុងរបស់គាត់ខូចខាត គាត់មិនបានសុទ្ធសាធឡើយ—គ្មានសង្ស័យ។

Verse 12

नृणां हि चित्तकमलं प्रबुद्धमभवद्यदा प्रसुप्तं तमसा ज्ञानभानोर्भासा तदा शुचिः

សម្រាប់មនុស្សទាំងឡាយ ពេលផ្កាឈូកនៃចិត្ត ដែលដេកលក់ក្នុងភាពងងឹតនៃតមស យូរមកហើយ ត្រូវបានភ្ញាក់ឡើងដោយពន្លឺនៃព្រះអាទិត្យនៃចំណេះដឹង នោះអត្តសភាពខាងក្នុងក៏សុទ្ធសាធ។

Verse 13

मृच्छकृत्तिलपुष्पं च स्नानार्थं भसितं तथा आदाय तीरे निःक्षिप्य स्नानतीर्थे कुशानि च

យកដី និងល្បាប់ ដំណាំល្ង និងផ្កា ព្រមទាំងព្រះភស្ម (ផេះបរិសុទ្ធ) សម្រាប់ងូតទឹក ទៅកាន់ច្រាំង ហើយដាក់ចុះនៅទីនោះ; នៅទីរមណីយដ្ឋានងូតទឹក (ទីរថ) ក៏ត្រូវដាក់ស្មៅកុសៈផងដែរ។ ដូច្នេះអ្នកភក្តិរៀបចំវិធីសុទ្ធសាធ មុនចូលទៅជិតព្រះសិវៈ—បតិ ព្រះអម្ចាស់ដែលដោះស្រាយខ្សែបាសៈចងបាសុ (ព្រលឹង)។

Verse 14

प्रक्षाल्याचम्य पादौ च मलं देहाद्विशोध्य च द्रव्यैस्तु तीरदेशस्थैस् ततः स्नानं समाचरेत्

បន្ទាប់ពីលាងជើង និងធ្វើអាចមនៈ ហើយសម្អាតកខ្វក់ចេញពីរាងកាយរួច ត្រូវអនុវត្តការងូតទឹកបរិសុទ្ធឲ្យត្រឹមត្រូវ ដោយប្រើវត្ថុសម្អាតដែលមាននៅតំបន់ច្រាំងទន្លេ—ដើម្បីសមស្របសម្រាប់បូជាព្រះសិវៈ និងទទួលព្រះគុណពីបតិ ដែលដោះខ្សែបាសៈចងបាសុ។

Verse 15

उद्धृतासीतिमन्त्रेण पुनर्देहं विशोधयेत् मृदादाय ततश्चान्यद् वस्त्रं स्नात्वा ह्यनुल्बणम्

ដោយប្រើមន្ត្រាដែលហៅថា «ឧទ្ធ្រឹតាសីតិ» ត្រូវសម្អាតរាងកាយម្ដងទៀត។ បន្ទាប់មកយកដីសម្រាប់សុទ្ធសាធ ហើយក្រោយងូតទឹកត្រឹមត្រូវ ត្រូវស្លៀកពាក់សម្លៀកបំពាក់ថ្មីមួយ ដែលស្អាត និងមិនមានកខ្វក់។

Verse 16

गन्धद्वारां दुराधर्षाम् इति मन्त्रेण मन्त्रवित् कपिलागोमयेनैव खस्थेनैव तु लेपयेत्

ដោយដឹងមន្ត្រ អ្នកជំនាញមន្ត្រ គួរលាបកន្លែងបូជាឬទីលីង្គៈ ដោយលាមកគោពណ៌ត្នោត (កាពិលា) តាមអ្វីដែលមាននៅដៃ ខណៈសូត្រមន្ត្រចាប់ផ្តើមថា «gandhadvārāṁ durādharṣām»។

Verse 17

पुनः स्नात्वा परित्यज्य तद्वस्त्रं मलिनं ततः शुक्लवस्त्रपरीधानो भूत्वा स्नानं समाचरेत्

បន្ទាប់ពីងូតទឹកម្ដងទៀត គាត់គួរបោះចោលសម្លៀកបំពាក់កខ្វក់នោះ។ បន្ទាប់មកពាក់សម្លៀកបំពាក់ពណ៌សស្អាត ហើយអនុវត្តស្នានបរិសុទ្ធតាមវិធី ដើម្បីសមស្របសម្រាប់បូជាព្រះបតិ (ព្រះសិវៈ) អ្នកដោះខ្សែចង (បាស) នៃបសុ (ព្រលឹងមានរាងកាយ)។

Verse 18

सर्वपापविशुद्ध्यर्थम् आवाह्य वरुणं तथा सम्पूज्य मनसा देवं ध्यानयज्ञेन वै भवम्

ដើម្បីបរិសុទ្ធពីបាបទាំងអស់ គួរអញ្ជើញព្រះវរុណៈ។ ហើយបន្ទាប់ពីបូជាព្រះអម្ចាស់ដោយចិត្តនៅខាងក្នុង គួរគោរពបាវៈ (ព្រះសិវៈ) ដោយយញ្ញៈនៃសមាធិ—ការបូជាតាមការធ្វើធ្យាន។

Verse 19

आचम्य त्रिस्तदा तीर्थे ह्य् अवगाह्य भवं स्मरन् पुनराचम्य विधिवद् अभिमन्त्र्य महाजलम्

បន្ទាប់ពីអាចមនៈ—ផឹកទឹកបរិសុទ្ធ—បីដង គាត់គួរចុះងូតជ្រាបក្នុងទីរមណីយទឹកបរិសុទ្ធ ដោយរំលឹកបាវៈ (ព្រះសិវៈ) ខណៈងូត។ បន្ទាប់មកអាចមនៈម្ដងទៀត ហើយតាមវិធី គួរអភិមន្ត្រ—បញ្ចូលមន្ត្រ—លើទឹកដ៏ច្រើន។

Verse 20

अवगाह्य पुनस्तस्मिन् जपेद्वै चाघमर्षणम् तत्तोये भानुसोमाग्निमण्डलं च स्मरेद्वशी

ចុះជ្រាបក្នុងទឹកនោះម្ដងទៀត អ្នកអនុវត្តដែលមានវិន័យ គួរសូត្រមន្ត្រ អឃមರ್ಷណៈ ដែលបំបាត់បាប។ ហើយនៅក្នុងទឹកនោះឯង គួរធ្វើសមាធិលើមណ្ឌលព្រះអាទិត្យ ព្រះចន្ទ និងភ្លើង ដោយគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍។ ដោយមន្ត្រ និងទស្សនៈខាងក្នុងនេះ បសុ ត្រូវបាននាំចេញពីអសុទ្ធទៅរកភាពបរិសុទ្ធរបស់ព្រះសិវៈ។

Verse 21

आचम्य च पुनस्तस्माज् जलादुत्तीर्य मन्त्रवित् प्रविश्य तीर्थमध्ये तु पुनः पुण्यविवृद्धये

បន្ទាប់ពីធ្វើ អាចមនៈ រួច អ្នកដឹងមន្ត្រ ត្រូវឡើងពីទឹកនោះ ហើយចូលវិញទៅកណ្ដាលទីរថ (ទីសក្ការៈ) ម្តងទៀត ដើម្បីបន្ថែមបុណ្យកុសល និងបរិសុទ្ធបាសុ (ព្រលឹងបុគ្គល) ដោយពិធីវិន័យថ្វាយដល់ បតិ ព្រះសិវៈ។

Verse 22

शृङ्गेण पर्णपुटकैः पालाशैः क्षालितैस् तथा सकुशेन सपुष्पेण जलेनैवाभिषेचयेत्

យកស្នែងជាឧបករណ៍ចាក់ទឹក ហើយធ្វើ អភិសេក លិង្គ ដោយទឹកដែលបានបរិសុទ្ធតាមពែងស្លឹកប៉ាឡាស (Palāśa) ដែលលាងស្អាត ហើយភ្ជាប់ជាមួយស្មៅគុស (kuśa) និងផ្កា។ ដូច្នេះ អ្នកបូជាសិវៈ ងូតព្រះបតិ តាមពិធីសាស្ត្រសៃវៈ ដើម្បីបន្ធូរខ្សែពាស (pāśa) របស់បាសុ។

Verse 23

रुद्रेण पवमानेन त्वरिताख्येन मन्त्रवित् तरत्समन्दीवर्गाद्यैस् तथा शान्तिद्वयेन च

អ្នកដឹងមន្ត្រ ត្រូវប្រញាប់ធ្វើពិធីសន្តិ (បំបាត់អាក្រក់) សម្រាប់ រុទ្រ ដោយមន្ត្រ បវមាន (Pavamāna) និង ទ្វរិត (Tvarita) ហើយជាមួយក្រុមមន្ត្រ តរត្សមន្ទី (Taratsamandī) និងមន្ត្រដទៃទៀត ព្រមទាំង សាន្តិ ពីរប្រភេទ ដើម្បីនាំមកនូវការស្ងប់ស្ងាត់ និងការការពារ។

Verse 24

शान्तिधर्मेण चैकेन पञ्चब्रह्मपवित्रकैः तत्तन्मन्त्राधिदेवानां स्वरूपं च ऋषीन् स्मरन्

ដោយអនុវត្តវិន័យសាន្តិ (śānti-dharma) តែមួយ និងប្រើពិធីបរិសុទ្ធនៃ បញ្ចព្រហ្ម (pañcabrahma) អ្នកគួរធ្វើសមាធិលើរូបសភាពិតនៃទេវតាអធិបតីនៃមន្ត្រនីមួយៗ ហើយរំលឹកដល់ឥសី (ṛṣi) ដែលពាក់ព័ន្ធ—ដើម្បីឲ្យការបូជាលិង្គគ្មានកំហុស និងសមស្របទទួលព្រះគុណពី បតិ (សិវៈ) ដល់បាសុដែលត្រូវចង។

Verse 25

एवं हि चाभिषिच्याथ स्वमूर्ध्नि पयसा द्विजाः ध्यायेच्च त्र्यम्बकं देवं हृदि पञ्चास्यम् ईश्वरम्

ដូច្នេះ បន្ទាប់ពីធ្វើអភិសេករួច ឱ ពួកទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) អ្នកត្រូវបាញ់ទឹកដោះលើក្បាលខ្លួនឯងផង; បន្ទាប់មក សមាធិក្នុងបេះដូង សូមគិតគូរព្រះត្រីអំបក (Tr̥yambaka) ព្រះមានភ្នែកបី—ឥស្វរៈ ព្រះអម្ចាស់មានមុខប្រាំ។

Verse 26

आचम्याचमनं कुर्यात् स्वसूत्रोक्तं समीक्ष्य च पवित्रहस्तः स्वासीनः शुचौ देशे यथाविधि

បន្ទាប់ពីស្រូបទឹកសម្រាប់បរិសុទ្ធភាពជាមុន គួរធ្វើអាចមនៈ (ācamana) តាមដែលបានបញ្ជាក់ក្នុងសូត្ររបស់ខ្លួនយ៉ាងត្រឹមត្រូវ; ដោយដៃបានធ្វើឲ្យបរិសុទ្ធតាមពិធី អង្គុយនៅកន្លែងស្អាត ហើយប្រតិបត្តិតាមវិធីសាស្ត្រដែលត្រឹមត្រូវ ដើម្បីសមស្របសម្រាប់ការបូជាព្រះបតិ ព្រះសិវៈ។

Verse 27

अभ्युक्ष्य सकुशं चापि दक्षिणेन करेण तु पिबेत्प्रक्षिप्य त्रिस्तोयं चक्री भूत्वा ह्यतन्द्रितः

បន្ទាប់ពីបាញ់ទឹកបរិសុទ្ធ ហើយកាន់ស្មៅកុសៈផង គាត់គួរផឹកដោយដៃស្តាំ; បន្ទាប់មក បោះទឹកបីដង ហើយក្លាយជា «ចក្រី» គឺដើរវង់ជុំតាមពិធី ដោយមិនប្រហែស និងមិនឲ្យចិត្តរំខាន។ ដូច្នេះពិធីនាំទៅរកព្រះបតិ ដើម្បីបន្ធូរខ្សែចង (pāśa) នៃជីវវិញ្ញាណមានរាងកាយ (paśu) ដោយសេចក្តីបរិសុទ្ធមានវិន័យ។

Verse 28

प्रदक्षिणं ततः कुर्याद् धिंसापापप्रशान्तये एवं संक्षेपतः प्रोक्तं स्नानाचमनमुत्तमम्

បន្ទាប់មក គួរធ្វើប្រទក្សិណា (ដើរវង់ជុំ) ដើម្បីសម្រួលបាបដែលកើតពីអំពើហិង្សា និងការធ្វើឲ្យរបួស។ ដូច្នេះ ដោយសង្ខេប បានបង្រៀនវិន័យអធិឋានដ៏ឧត្តមនៃការងូតទឹកតាមពិធី និងអាចមនៈ។

Verse 29

सर्वेषां ब्राह्मणानां तु हितार्थे द्विजसत्तमाः

ដើម្បីសេចក្តីសុខសាន្ត និងប្រយោជន៍របស់ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងអស់ ពួកទ្វិជសត្តមៈ—អ្នកល្អឥតខ្ចោះក្នុងចំណោមអ្នកកើតពីរដង—បានប្រព្រឹត្តដោយចិត្តមេត្តាករុណា ដើម្បីថែរក្សាធម្មៈដែលគាំទ្ររបបរបស់ព្រះសិវៈក្នុងលោក។

Frequently Asked Questions

The chapter enumerates Varuna-snana (invoking and honoring Varuna), Agneya-snana (fire-associated purification), and Mantra-snana (purification through consecrated water empowered by mantra), after which one proceeds to worship Parameshvara.

True shuddhi depends on awakened, clarified consciousness: if bhava is impure, bathing and even ash application do not purify; if bhava is pure, one should maintain proper shaucha and proceed according to vidhi.

The sequence includes repeated achamana, remembrance of Bhava (Shiva), mantra-empowerment of water, Aghamarshana-japa, mental visualization of Surya–Soma–Agni mandalas in the water, abhisheka with sanctified water (often with kusa and leaves), and concluding achamana with pradakshina.