Adhyaya 45

Verse 1

। सूत उवाच । तत्रैवास्ति द्विजश्रेष्ठाः सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । यत्र पूर्वं तपस्तप्तमानर्ताधिपभूभुजा

スータは言った。「おお、最勝の二度生まれ（ドヴィジャ）たちよ、まさにそこに、きわめて功徳深いプシュカラ（Puṣkara）の三つの池がある。かつてアーナルタの王がそこでタパス（苦行）を修したのである。」

Verse 2

यस्तत्र कार्तिके मासि कृत्तिकास्थे निशाकरे । मध्याह्ने कुरुते स्नानं स गच्छति परां गतिम्

その地において、カールッティカ月に、月がクリッティカーに宿るとき、正午に沐浴する者は—至上の境地に至る。

Verse 3

ऋषय ऊचुः । कथं तत्र समायातं सुपुण्यं पुष्करत्रयम् । कस्मिन्स्थाने च विज्ञेयं कैश्चिह्नैर्वद सूतज

仙人たちは言った。「この上なく聖なるプシュカラの三つの池は、いかにしてそこへ来たのか。どの場所で知られるべきか、またいかなる徴によって見分けられるのか。語ってください、スータの子よ。」

Verse 4

सूत उवाच । अहं वः कीर्तयिष्यामि यैश्चिह्नैः पुष्करत्रयम् । प्राग्दृष्टं मुनिना तत्र विश्वामित्रेण धीमता

スータは言った。「プシュカラ三池を見分ける徴を、あなたがたに宣べよう。遠い昔、その地で賢き聖仙ヴィシュヴァーミトラがそれを見たのである。」

Verse 5

पुरा निवसतस्तस्य विश्वामित्रस्य सन्मुनेः । संप्राप्ता कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता

かつて、その高徳の聖仙ヴィシュヴァーミトラがそこに住していたとき、クリッティカーの吉祥なる結びを具えた、清浄なるカールッティキーの時節が到来した。

Verse 6

सर्वतीर्थमयं क्षेत्रं तद्विज्ञाय तपोनिधिः । ततश्च चिन्तयामास स्वचित्ते गाधिनन्दनः

この聖なる地があらゆるティールタの精髄に満ちていると悟るや、苦行の宝蔵たるガーディの子は、自らの心中にて深く思惟した。

Verse 7

अद्येयं कार्तिकी पुण्या कृत्तिकायोगसंयुता । यस्यां स्नाने नरैः श्रेयः प्राप्यते पुष्करोदके । आद्यं तु पुष्करं दूरे न गन्तुं शक्यतेऽधुना

今日は聖なるカールッティキーの日であり、クリッティカーの合（ヨーガ）と結びついている。この日にプシュカラの水で沐浴すれば、人々は霊的な善と功徳を得る。だが本来のプシュカラは遠く、今はそこへ行くことができない。

Verse 8

तस्मादत्र स्थितं यच्च तस्मिन्स्नानं करोम्यहम् । स एवं निश्चयं कृत्वा श्रद्धापूतेन चेतसा

ゆえに、ここに現にあるものにおいて私は沐浴しよう。そう決意すると、彼は信によって清められた心でそのとおりに行った。

Verse 9

ततश्चान्वेषयामास पुष्कराणि समंततः । बहुत्वात्तत्र तीर्थानां निश्चयं नान्वपद्यत

それから彼は四方あまねくプシュカラを探し求めた。だがそこには聖なる沐浴地（ティールタ）があまりに多く、確かな決断に至れなかった。

Verse 10

दृष्ट्वादृष्ट्वा जलस्थानं स्नानं चक्रे ततः परम् । स तदा श्रममापन्नो भ्रममाण इतस्ततः

水のある場所を次々と見ては、彼はそのたびに沐浴を重ねた。やがてあちらこちらをさまよい歩き、疲労に打ち勝たれてしまった。

Verse 12

वृक्षमूलं समाश्रित्य निविष्टश्च क्षितौ ततः । तुष्टावाथ शुचिर्भूत्वा श्रद्धया च त्रिपुष्करम् । मध्यमाद्योजनं स्वर्गः कनिष्ठादर्ध योजनम् । ज्येष्ठकुण्डात्पुनः ख्यातो हस्तप्रायः शुभात्मभिः

それから彼は木の根元に身を寄せ、地に坐した。清浄となり、信をもって三重のプシュカラを讃嘆した。中のプシュカラから天界への道は一ヨージャナと説かれ、小なるものからは半ヨージャナ。さらに長老の池からは、善き魂の人々の間で、ただ手のひらほどの隔たりにすぎぬと名高い。

Verse 13

पावयंति हि तीर्थानि स्नानदानादसंशयम् । पुष्करालोकनादेव नरः पापात्प्रमु च्यते

まことに、ティールタ（聖地）は沐浴と布施によって疑いなく人を清める。だが、ただプシュカラそのものを拝見するだけで、人は罪より解き放たれる。

Verse 14

पुष्करारण्यमाश्रित्य शाकमूलफलैरपि । एकस्मिन्भोजिते विप्रे कोटिर्भवति भोजिता

プシュカラの森に身を寄せ、たとえ野菜・根・果実だけで一人のブラーフマナを供養しても――そこで一人を食事でもてなすことは、クロール（千万）を供養したのと等しい。

Verse 15

पुष्करे दुष्करं स्नानं पुष्करे दुष्करं तपः । पुष्करे दुष्करो वासः सर्वं पुष्करदुष्करम्

プシュカラでは沐浴が難しく、プシュカラでは苦行（タパス）が難しく、プシュカラでは住まうことさえ難しい――プシュカラのすべては難事である（ゆえに功徳は大きい）。

Verse 16

कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे पुष्करे स्नाति यो नरः । स क्षणान्मुच्यते पापादाजन्ममरणोद्भवात्

カールッティカ月にクリッティカーの合（ヨーガ）が起こるとき、プシュカラで沐浴する者は――生死の輪廻により積もった罪から、瞬時に解き放たれる。

Verse 17

ज्येष्ठे प्रातश्च मध्याह्ने मध्यमे स्नाति यो नरः । कनिष्ठेऽस्तमिते भानौ सकृत्स्वर्गमवाप्नुयात्

もし人が、朝に長（大）プシュカラで沐浴し、正午に中プシュカラで沐浴し、日没後に小プシュカラで沐浴するなら――ただ一度それを行うだけで天界に至る。

Verse 18

तावत्तिष्ठति देहेषु पातकं सर्वदेहिनाम् । यावन्न पौष्करैस्तोयैः स्नानं वै कुर्वते नराः

人々がプシュカラ（Puṣkara）の聖なる水でまことに沐浴しないかぎり、あらゆる有身の者の身には罪がとどまり続ける。

Verse 19

दिवाकरकरैः स्पृष्टं तमो यद्वत्प्रणश्यति । पुष्करोदकसंस्पर्शाच्छीघ्रं गच्छति पातकम्

太陽の光線に触れれば闇が消え去るように、プシュカラの水に触れることで罪は速やかに去る。

Verse 20

ब्रह्महत्यादिकं पापं कृत्वापि पुरुषो भुवि । कार्तिक्यां पुष्करे स्नात्वा निर्दोषत्वं प्रपद्यते

この世で婆羅門殺しなどの罪を犯した者であっても、カールッティカ月にプシュカラで沐浴すれば、咎なき清浄を得る。

Verse 21

किं दानैः किं व्रतैर्होमैः किं यज्ञैर्वहुविस्तरैः । कार्तिक्यां पुष्करे स्नानैः सर्वेषां लभ्यते फलम्

布施や誓戒や火供や、広大な祭祀に何の要があろうか。カールッティカ月にプシュカラで沐浴すれば、それらすべての果報が得られる。

Verse 22

यद्येषा भारती सत्या मया सम्यमुदीरिता । तन्मे स्याद्दर्शनं शीघ्रं सद्यः पुष्करसंभवम्

もし自制して語ったこの我が言葉（バーラティー）が真実であるならば、プシュカラより生じた御方のダルシャナを、まさに今日ただちに授からんことを。

Verse 23

एवं तस्य ब्रुवाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । अशरीराऽभवद्वाणी गगनाद्द्विजसत्तमाः

賢きヴィシュヴァーミトラがかく語るとき、天空より無身の声が起こった——おお、二度生まれの中の最勝者よ。

Verse 24

विश्वामित्र मुनिश्रेष्ठ सदा मे गगने स्थितिः । मुक्त्वैकां कार्तिकीं चैव कृत्तिकायोगसंयुताम्

「おおヴィシュヴァーミトラ、牟尼の中の最勝者よ。わが住処は常に天にある——ただ一度、クリッティカー宿と結びつくカールッティキーの時を除いて。」

Verse 25

तदत्र दिवसे वासो मम भूमितले ध्रुवम् । अस्मिन्नेव वने पुण्ये तत्त्वं स्नानं समाचर

「ゆえにその日、わが地上での住まいは必定である。この功徳ある聖なる森において、真の作法に従い沐浴を修せよ。」

Verse 26

विश्वामित्र उवाच । सर्वेषामेव तीर्थानां श्रूयते च समाश्रयः । तत्कथं वेद्मि तीर्थेश त्वामत्रैव व्यवस्थितम्

ヴィシュヴァーミトラは言った。「あらゆるティールタの共なる帰依処と聞く。されば、ティールタの主よ、あなたがまさにここに安住しておられると、いかにして知り得ましょうか。」

Verse 27

तदोत्थिता पुनर्वाणी तारा गगनगोचरा । विश्वामित्रं मुनिश्रेष्ठं हर्षयंती द्विजोत्तमाः

すると再びその声が起こった——星のごとく天空を巡り——牟尼の最勝者ヴィシュヴァーミトラを歓喜させた。おお、二度生まれの最上者よ。

Verse 28

नातिदूरे वनादस्मादत्र संति जलाशयाः । तेषामेकतमे पद्मं विद्यतेऽधोमुखं स्थितम्

この森からさほど遠くないところに水のたまりがある。その一つには、面を下に向けて立つ蓮華がある。

Verse 29

ऊर्ध्ववक्त्रं द्वितीये च तिर्यग्वक्त्रं तृतीयके । तत्रोर्ध्वास्यैः सरोजैश्च विज्ञेयं ज्येष्ठपुष्करम्

第二の水辺では蓮華は上を向き、第三では横を向く。そこでは、上向きの蓮華によって「ジェーシュタ・プシュカラ」（長老のプシュカラ）と知るべきである。

Verse 30

पार्श्ववक्त्रैर्द्विजश्रेष्ठ मध्यमं परिकीर्तितम् । अधोवक्त्रैस्तथा ज्ञेयं कनिष्ठं पुष्करं क्षितौ

おお、二度生まれの中の最勝者よ。横向きの蓮華を印とするプシュカラは「マディヤマ・プシュカラ」（中のプシュカラ）と称えられる。また、下向きの蓮華を印とするものは、この地上において「カニシュタ・プシュカラ」（小なるプシュカラ）と知るべきである。

Verse 31

एतैश्चिह्नैर्मुनिश्रेष्ठ ज्ञात्वा स्नानं समाचर । तच्छ्रुत्वा स मुनिस्तूर्णं समुत्थाय ययौ ततः

おお、牟尼の中の最勝者よ。これらの徴によってティールタを見定めたなら、聖なる沐浴を行いなさい。そう聞くや、その聖仙はただちに起ち上がり、そこへ向かった。

Verse 32

तादृशैः कमलैस्तत्र संस्थितास्ते जलाशयाः । तान्दृष्ट्वा श्रद्धयोपेतः कृत्वा स्नानं यथाक्रमम्

そこでは、その水辺はまさにそのような蓮華によって飾られていた。それを見て、信心を具えた彼は、定めの順に従って儀礼の沐浴を行った。

Verse 33

ततश्च विधिना सम्यक्चकारपितृतर्पणम्

その後、定められた作法に従い、彼は祖霊を満たすためのピトリ・タルパナ（pitṛ-tarpaṇa）の灌水供養を正しく執り行った。

Verse 34

ततः शाकैश्च मूलैश्च नीवारैः फलसंयुतैः । चकार विधिना श्राद्धं तत्रैव द्विजसत्तमाः

次いで、葉菜と根菜、野生の米ニーヴァーラ（nīvāra）に果実を添えて、最勝の二度生まれた者たちは、その場で規定の作法どおりシュラーダ（Śrāddha）を営んだ。

Verse 35

तत्र तस्यैव तीरस्थो वीक्षांचक्रे समाहितः । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे चिह्नदर्शनलालसः

そこで彼はその岸辺に立ち、心を一つにして見守った――カールッティカ月にクリッティカーの合（ヨーガ）が到来する時、聖なる徴を拝見せんと切に願いながら。

Verse 36

ब्राह्मणा ऊचुः । कीदृशं जायते चिह्नं कार्तिक्यां ज्येष्ठपुष्करे । संप्राप्ते कृत्तिकायोगे सर्वं तत्र वदाशु नः

バラモンたちは言った。「カールッティカ月、ジュエーシュタ・プシュカラにはいかなる聖なる徴が現れるのか。クリッティカーの合（ヨーガ）が到来したなら、そこで起こる一切を速やかに我らに語ってください。」

Verse 37

सूत उवाच । कार्तिक्यां कृत्तिकायोगे यदा गच्छति चंद्रमाः । तदा निष्क्रामति श्रेष्ठं कमलं जलमध्यतः

スータは語った。「カールッティカ月、クリッティカーの合（ヨーガ）が成り、月がその位相に入るとき、そのとき水のただ中より、最もすぐれた蓮華が現れ出る。」

Verse 38

तन्मध्येंऽगुष्ठमात्रस्तु पुरुषो दृश्यते जनैः । सुस्नातैः श्रद्धयोपेतैस्ततस्तीर्थफलं लभेत्

そのまさに中央において、人々は親指ほどの大きさの聖なるプルシャ（Purusha）を拝する。ゆえに、よく沐浴し信（シュラッダー）を具えた者は、この聖なるティールタの果報を余すところなく得る。

Verse 39

एतस्मात्कारणात्स्नात्वा विश्वामित्रो महामुनिः । तच्चिह्नं वीक्षयामास महद्यत्नं समाश्रितः

このゆえにこそ、大聖仙ヴィシュヴァーミトラは沐浴を終えると、大いなる精進をもって、その聖なる徴（しるし）を拝見しようと努めた。

Verse 40

तस्यैवं वीक्षमाणस्य विश्वामित्रस्य धीमतः । आनर्ताधिपतिस्तत्र प्राप्तो राजा बृहद्बलः

賢きヴィシュヴァーミトラがそのように見つめていると、アーナルタの君主、王ブリハドバラがそこへ到来した。

Verse 41

अत्यंतं मृगयाश्रांतो हत्वा मृगगणान्बहून् । ऋक्षांश्चैव वराहांश्च सारंगानथ संबरान्

王は狩猟により甚だしく疲れ、数多の鹿の群れを討ち、さらに熊や猪、サーランガの羚羊、そしてシャンバラ鹿をも仕留めていた。

Verse 42

सिंहान्व्याघ्रान्वृकांश्चैव हिंसानारण्यचारिणः । तथान्यानपि मध्याह्ने तेन मार्गेण संगतः

その道すがら真昼に、彼は獅子・虎・狼といった、荒野をさまよう凶猛な獣どもに遭遇し、また他の生き物にも出会った。

Verse 43

अथापश्यद्द्रुमोपांते विश्वामित्रं मुनीश्वरम् । उपविष्टं कृतस्नानं वीक्षमाणं जलाशयम्

そのとき彼は木の根元で、沐浴を終えて座し、聖なる水のたまりを見つめる、仙人の中の主ヴィシュヴァーミトラを見た。

Verse 44

ततस्तं प्रणिपत्योच्चैरवतीर्य तुरंगमात् । श्रमार्त्तः सलिले तस्मिन्प्रविवेश नृपोत्तमः

それから彼はその聖者に深く礼拝して馬から降り、疲れに打たれた最上の王は、その水の中へと入っていった。

Verse 45

एतस्मिन्नंतरे तोयात्कमलं तद्विनिर्गतम् । सहस्रपत्रसंजुष्टं द्वादशार्कसमप्रभम्

その折、その水より一輪の蓮華が現れた。千の花弁に飾られ、十二の太陽に等しい光を放っていた。

Verse 46

तद्दृष्ट्वा स महीपालः पद्ममत्यद्भुतं महत् । जग्राह कौतुकाविष्टः स्वयं सव्येन पाणिना

その広大でこの上なく不思議な蓮華を見て、王は好奇心にとらわれ、自ら左手でそれを取った。

Verse 47

स्पृष्टमात्रे ततस्तस्मिन्कमले द्विजसत्तमाः । उत्थितः सुमहाञ्छब्दो विश्वं येन प्रपूरितम्

おお、最勝の二度生まれよ。あの蓮華に触れたその瞬間、世界のすべてを満たすほどの巨大な響きが起こった。

Verse 48

तं शब्दं स महीपालः श्रुत्वा मूर्छामुपाविशत् । पतितश्च जले तस्मिन्पद्मं चादर्शनं गतम्

その音を聞くや、王マヒーパラは気を失って倒れた。かの水に落ちたとき、蓮華は視界から消え失せた。

Verse 49

ततः कृच्छ्रेण महता कर्षितः सलिलाद्बहिः । सेवकैर्दुःखशोकार्त्तैर्हाहेति प्रतिजल्पकैः

それから大いなる苦労の末、従者たちは王を水から引き上げた。悲嘆と苦悶に乱れ、「ああ、ああ」と叫び続けた。

Verse 50

ततस्तीरं समासाद्य कृच्छ्रात्प्राप्याथ चेतनाम् । यावद्वीक्षयति स्वांगं तावत्कुष्ठं समागतम्

やがて苦労して岸にたどり着き、しだいに意識を取り戻した。だが自らの四肢を見た瞬間、すでに癩病が身に起こっていた。

Verse 51

ततो विषादमापन्नो दृष्ट्वा तादृङ्निजं वपुः । शीर्णघ्राणांघ्रिहस्तं च घर्घरस्वरसंयुतम्

そのように変わり果てた己の身を見て、王は絶望に沈んだ。鼻も足も手も痩せ衰え、声はがらがらと荒くかすれた。

Verse 52

अथ गत्वा मुनेः पार्श्वे विश्वामित्रस्य भूमिपः । उवाच वचनं दीनं बाष्पगद्गदया गिरा

そして王は聖仙ヴィシュヴァーミトラのもとへ赴き、涙にむせび震える声で、哀れみを誘う言葉を語った。

Verse 53

भगवन्पश्य मे जातं यादृशं वपुरेव हि । अकस्मादेव मग्नस्य सलिलेऽत्र विगर्हितम्

聖なる御方よ、ご覧ください、私の体がどうなってしまったかを！この水に入った途端、突然醜く変わり果ててしまいました。

Verse 54

तत्किं पानीयदोषो वा किं वा भूमेर्मुनी श्वर । येनेदृक्सहसा यातं विकृतिं मे शरीरकम्

賢者の中の主よ、これは水のせいでしょうか、それとも土地の欠陥でしょうか。私の体がこれほど急に歪んでしまったのは。

Verse 55

विश्वामित्र उवाच । सावित्रं पद्ममेवैतद्यत्स्पृष्टं भूपते त्वया । उच्छिष्टेन रविर्मध्ये स्वयं यस्य व्यवस्थितः

ヴィシュヴァーミトラは言った。「王よ、あなたが触れたのは実にサヴィトラの蓮華である。正午には太陽神その人がそこに宿るが、あなたは不浄な状態でそれに触れてしまった。」

Verse 56

यदा स्यात्कृत्तिकायोगः कार्तिके मासि पार्थिव । शशांकस्य तदा चैतज्जायते पौष्करे जले

王よ、カールティカ月にクリッティカ（昴）の合が生じ、月と結びつく時、この蓮華はプシュカラの水の中に現れるのです。

Verse 57

तदिदं पुष्करं ज्येष्ठं भवान्यत्र श्रमातुरः । प्रविष्टः कार्तिकी चाद्य कृत्तिकायोगसंयुता

これぞ至高のプシュカラ。そしてあなたは疲労困憊してここに入りました。今日はカールティキーの日であり、クリッティカの合と重なっています。

Verse 58

एतद्वीक्ष्य नरो ह्यत्र स्नानं कुर्याज्जलाशये । श्रद्धया परया युक्तः स गच्छति परां गतिम्

これを見たなら、人はここでこの水場にて沐浴すべきである。至上の信を具えた者は、最高の境地に至る。

Verse 59

उच्छिष्टेन त्वया राजन्हरणाय हि केवलम् । एतत्सरोरुहं स्पृष्टं तेनेदृक्संस्थितं फलम्

王よ、あなたは不浄の状態でこの蓮華に触れ、ただ持ち去ろうとの意図のみであった。ゆえにこのような結果が現れたのだ。

Verse 60

बृहद्बल उवाच । कथं मे स्यान्मुनिश्रेष्ठ कुष्ठव्याधिपरिक्षयः । तपसा नियमेनापि व्रतेनापि कृतेन वै

ブリハッドバラは言った。「最勝の牟尼よ、いかにして我が癩病と病患を完全に滅し得ましょうか。苦行によってか、戒律の修行によってか、あるいは正しく行じた誓願によってか。」

Verse 61

विश्वामित्र उवाच । आराधय सहस्रांशुमस्मिन्क्षेत्रे महीपते । ततः प्राप्स्यसि संसिद्धिं कुष्ठनाशसमुद्भवाम्

ヴィシュヴァーミトラは言った。「王よ、この聖なるクシェートラにおいてサハスラーンシュ（千光のスーリヤ）を礼拝せよ。そうすれば、癩の滅尽として現れる確かな成就を得るであろう。」

Verse 62

तच्छ्रुत्वा स मुनेर्वाक्यं भूमिपालो बृहद्बलः । तत्क्षणात्स्थापयामास सूर्यस्य प्रतिमां तदा

仙人の言葉を聞くや、王ブリハッドバラはその瞬間にスーリヤの御像を建立した。

Verse 63

अर्चयामास विधिवत्पुष्पधूपानुलेपनैः । श्रद्धया परया युक्तो रविवारे विशेषतः

彼は正しい作法に従い、花と香と塗香をもって日神を礼拝し、至上の信を具え、とりわけ日曜日に篤く奉った。

Verse 64

उपवासपरो भूत्वा रक्तचन्दनसंयुतैः । पूजयन्रक्तपुष्पैश्च श्रद्धया परया युतः

彼は断食（ウパヴァーサ）を守り、赤檀の香泥を用い、赤い花をも供えて礼拝し、至上の信に堅く結ばれていた。

Verse 65

ततः संवत्सरस्यांते स बभूव महीपतिः । कुष्ठ व्याधि विनिर्मुक्तो द्वादशार्कसमप्रभः

そして一年の終わりに、その王は癩病と諸々の病から解き放たれ、十二の太陽に等しい光輝を放った。

Verse 66

ततः स्वं राज्यमासाद्य भुक्त्वा भोगाननेकशः । देहांते दिननाथस्य संप्राप्तो मंदिरं तथा

その後、彼は自らの王国を取り戻し、数々の王者の享楽を味わい、命終の時には日主ディンナナータの宮殿の境地に到達した。

Verse 67

सूत उवाच । एवं तत्र द्विजश्रेष्ठा विश्वामित्रेण धीमता । प्रकटं सर्वलोकस्य विहितं पुष्करत्रयम्

スータは言った。「このように、婆羅門の最勝者たちよ。そこにおいて、賢者ヴィシュヴァーミトラによって、プシュカラ三所（プシュカラ・トラヤ）が万界のために明らかに顕現し、定められたのである。」

Verse 68

यस्तत्र कार्तिके मासे कार्त्तिक्यां कृत्तिकासु च । प्रकरोति नरः स्नानं ब्रह्मलोकं स गच्छति

その地においてカールッティカ月に—カールッティキーの満月、かつクリッティカー宿のもとで—沐浴する者は、ブラフマローカ（梵天界）へ赴く。

Verse 69

तथा यो भास्करं पश्येद्बृहद्वलप्रतिष्ठितम् । वत्सरं रविवारेण यावत्कृत्वा क्षणं नरः । स मुच्यते नरो रोगैर्यदि स्याद्रोगसंयुतः

また、ブリハドバラによって安置されたバースカラ（太陽神）を拝する者は—一年のあいだ毎週日曜日に、たとえ一瞬でも—病を患うなら、その病より解き放たれる。

Verse 70

नीरोगो वा नरः सद्यो लभते मनसेप्सितम् । निष्कामो मोक्षमाप्नोति प्रसादात्तीक्ष्णदीधितेः

このティールタの「鋭き光の主」（ティークシュナ・ディーディティ）の御加護により、人はたちまち無病となり、心に願うものを速やかに得る。欲を離れた者は解脱（モークシャ）に至る。

Verse 71

कार्त्तिक्यां कृत्तिकायोगे वृषोत्सर्गं करोति यः । पुष्करेषु सुपुण्येषु सोऽश्वमेधफलं लभेत्

カールッティカ月、クリッティカーの合（ヨーガ）が成るとき、最も功徳深いプシュカラにてヴリショーツァルガ（牡牛の放逐供養）を行う者は、アシュヴァメーダ祭の果報を得る。

Verse 72

एष्टव्या बहवः पुत्रा यद्येकोपि गयां व्रजेत् । यजेत वाऽश्वमेधेन नीलं वा वृषमुत्सृजेत्

多くの息子を望むべきである。たとえそのうち一人でもガヤーへ赴くなら、あるいは一人がアシュヴァメーダ祭を修するなら、あるいは一人が青みを帯びた牡牛を放逐供養（ヴリショーツァルガ）するなら。

Verse 73

एकतः सर्वतीर्थानि सर्वदानानि चैकतः । एकतस्तु वृषोत्सर्गः कार्तिक्यां पुष्करेषु च

一方にはあらゆる聖地（ティールタ）と、また一方にはあらゆる布施がある。だが他方にはただ一つの行い、すなわちカルティカ月にプシュカラで行うヴリショーツァルガ（牡牛の放逐）が立つ。

Verse 74

यश्चैतच्छुणुयान्नित्यं पठेद्वा श्रद्धयान्वितः । संप्राप्य सर्वकामान्वै ब्रह्मलोके महीयते

これを日々聞く者、あるいは信をもって誦する者は、あらゆる願いを成就し、梵天の世界において尊ばれる。