Adhyaya 49

Verse 1

श्रीसूत उवाच । अथातः संप्रवक्ष्यामि रामनाथस्य शूलिनः । स्तोत्राध्यायं महापुण्यं शृणुत श्रद्धया द्विजाः

聖なるスータは言った。「今より、三叉戟を執るラーマナータ（Rāmanātha）への、功徳きわめて大いなる讃歌の章を説き明かそう。信をもって聴け、二度生まれの者たちよ。」

Verse 2

रामः प्रतिष्ठिते लिंगे तुष्टाव परमेश्वरम् । लक्ष्मणो जानकी सीता सुग्रीवाद्याः कपीश्वराः

リンガが安置されると、ラーマはパラメーシュヴァラを讃えた。ラクシュマナ、ジャーナキー・シーター、そしてスグリーヴァら猿族の王たちも居合わせた。

Verse 3

ब्रह्मप्रभृतयो देवाः कुम्भजाद्या महर्षयः । अस्तुवन्भक्तिसंयुक्ताः प्रत्येकं राघवेश्वरम्

ブラフマーをはじめ諸神は、クンバジャ（アガスティヤ）ら大聖仙とともに、篤い信愛に満ちて、次々にラガヴェーシュヴァラを讃嘆した。

Verse 4

तद्वक्ष्याम्यानुपूर्व्येण शृणुतादरपूर्वकम् । एतच्छ्रवणमात्रेण मुक्तः स्या न्मानवो द्विजाः

これを順を追って語ろう。敬虔なる心で聴きなさい。これをただ聞くだけで、ああ二度生まれの者たちよ、人は解脱を得るであろう。

Verse 5

श्रीराम उवाच । नमो महात्मने तुभ्यं महामायाय शूलिने । स्वपदांबुजभक्तार्तिहारिणे सर्प हारिणे

シュリー・ラーマは言った。「大いなる御魂なる御方よ、あなたに礼拝します。三叉戟を執り、大いなるマーヤーを司る主よ。蓮華の御足に帰依する भक्तの苦悩を除き、蛇を飾りとして戴く御方よ。」

Verse 6

नमो देवाधिदेवाय रामनाथाय साक्षिणे । नमो वेदांतवेद्याय योगिनां तत्त्वदायिने

諸神を超える神、ラーマの主、内なる証人に礼拝します。ヴェーダーンタによって知られ、ヨーギーたちに真実の実相を授ける御方に礼拝します。

Verse 7

सर्वदानंदपूर्णाय विश्वनाथाय शंभवे । नमो भक्तभयच्छेदहेतुपादाब्जरेणवे

常に歓喜に満ちたシャンブ（Śambhu）、ヴィシュヴァナータ（Viśvanātha）に敬礼する。信徒の恐れを断つ因となる、御蓮華の御足の塵に敬礼する。

Verse 8

नमस्तेऽखिलनाथाय नमः साक्षात्परात्मने । नमस्तेऽद्भुतवीर्याय महापातकनाशिने

万有の主なる御身に敬礼する。直に至上の真我である御身に敬礼する。驚くべき威力を備え、大罪を滅する御身に敬礼する。

Verse 9

कालकालाय कालाय कालातीताय ते नमः । नमोऽविद्यानिहंत्रे ते नमः पापहराय च

死をも滅する御身、時そのものであり時を超える御身に敬礼する。無明を打ち砕く御身に敬礼し、また罪を除く御身に敬礼する。

Verse 10

नमः संसारतप्तानां तापनाशैकहेतवे । नमो मद्ब्रह्महत्याविनाशिने च विषाशिने

輪廻（サンサーラ）に灼かれる者の熱苦をただ一つ滅する因である御身に敬礼する。わが婆羅門殺しの罪さえ滅し、毒を飲み給う御身に敬礼する。

Verse 11

नमस्ते पार्वतीनाथ कैलासनिलयाव्यय । गंगाधर विरूपाक्ष मां रक्ष सकलापदः

パールヴァティーの主、カイラーサに住まう不滅の御身に敬礼する。ガンガーを戴く御方、ヴィルーパークシャよ、あらゆる災いより我を守り給え。

Verse 12

तुभ्यं पिनाकहस्ताय नमो मदनहारिणे । भूयोभूयो नमस्तुभ्यं सर्वावस्थासु सर्वदा

ピナーカの弓を御手に持つ御方よ、あなたに礼拝します。マダナ（カーマ）を滅する御方よ、あなたに礼拝します。幾度も幾度も、常に、あらゆる境遇においてあなたにひれ伏します。

Verse 13

लक्ष्मण उवाच । नमस्ते रामनाथाय त्रिपुरघ्नाय शंभवे । पार्वतीजीवितेशाय गणेशस्कन्दसूनवे

ラクシュマナは言った。「ラーマナータよ、あなたに礼拝します。トリプラを討つシャンブよ、あなたに礼拝します。パールヴァティーの命そのものであり、ガネーシャとスカンダの父である主よ、あなたに礼拝します。」

Verse 14

नमस्ते सूर्यचद्राग्निलोचनाय कपर्दिने । नमः शिवाय सोमाय मार्कंडेय भयच्छिदे

太陽・月・火を眼とする御方よ、結髪の主よ、あなたに礼拝します。シヴァよ、ソーマよ、マールカンデーヤの恐れを断ち切った御方に礼拝します。

Verse 15

नमः सर्वप्रपंचस्य सृष्टिस्थित्यंतहेतवे । नम उग्राय भीमाय महादेवाय साक्षिणे

あらゆる顕現世界の因、すなわち創造・維持・滅尽の因よ、あなたに礼拝します。猛々しく畏るべきマハーデーヴァよ、万物を見守る証人なる意識よ、あなたに礼拝します。

Verse 16

सर्वज्ञाय वरेण्याय वरदाय वराय ते । श्रीकण्ठाय नमस्तुभ्यं पंचपातकभेदिने

全知にして最も尊ぶべき御方、恩寵を授け、至上の帰依処なる御方よ、あなたに礼拝します。シュリーカンタ（青き喉の主）よ、五つの大罪を滅する御方に礼拝します。

Verse 17

नमस्तेऽस्तु परानंदसत्यविज्ञानरूपिणे । नमस्ते भवरोगघ्न स्नायूनां पतये नमः

至上の歓喜・真実・覚醒の智を本性とする御方よ、あなたに敬礼いたします。世俗の生滅という病を滅する御方よ、また生命の結び（スナーユ）の主よ、敬礼いたします。

Verse 18

पतये तस्कराणां ते वनानां पतये नमः । गणानां पतये तुभ्यं विश्वरूपायसाक्षिणे

盗賊すらも治める主としてあなたに敬礼し、森の主としても敬礼いたします。ガナたちの主よ、宇宙を身とする証人よ、あなたに敬礼いたします。

Verse 19

कर्मणा प्रेरितः शम्भो जनिष्ये यत्रयत्र तु । तत्रतत्र पदद्वंद्वे भवतो भक्तिरस्तु मे

シャムブよ、業に促されて私がどこに生まれようとも、その地その地において、あなたの両足への信愛が私にありますように。

Verse 20

असन्मार्गे रतिर्मा भूद्भवतः कृपया मम । वैदिकाचारमार्गे च रतिः स्याद्भवते नमः

あなたの慈悲によって、誤った道に喜びを抱きませんように。ヴェーダの正しい行いの道にこそ喜びがありますように。あなたに敬礼いたします。

Verse 21

सीतोवाच । परमकारण शंकर धूर्जटे गिरिसुतास्तनकुंकुमशोभित । मम पतौ परिदेहि मतिं सदा न विषमां परपूरुषगोचराम्

シーターは言った。「至上の原因なるシャṅカラよ。山の娘の胸のサフランに飾られたドゥールジャティよ。私の心を常に夫のもとに置かせ、乱れて他の男へ向かうことのないようお授けください。」

Verse 22

गंगाधर विरूपाक्ष नीललोहित शंकर । रामनाथ नमस्तुभ्यं रक्ष मा करुणाकर

ガンガーを戴く御方よ、ヴィルーパークシャよ、ニーラローヒタよ、シャンカラよ——ラーマナータよ、あなたに礼拝いたします。慈悲の大海よ、どうか私をお護りください。

Verse 23

नमस्ते देवदेवेश नमस्ते करुणालय । नमस्ते भवभीतानां भवभीतिविमर्दन

神々の主よ、あなたに礼拝します。慈悲の住処よ、あなたに礼拝します。輪廻（サンサーラ）を恐れる者たちの生存の恐怖を打ち砕く御方よ、あなたに礼拝します。

Verse 24

नाथ त्वदीयचरणांबुजचिंतनेन निर्द्धूय भास्करसुताद्भयमाशु शम्भो । नित्यत्वमाशु गतवान्स मृकंडुपुत्रः किं वा न सिध्यति तवाश्रयणात्परेश

主よ——あなたの蓮華の御足を念じることにより、シャンブよ、太陽の子ヤマへの恐れはたちまち払い落とされます。ムリカンドゥの子マールカンデーヤは速やかに不死を得ました。至上主よ、あなたに帰依して成らぬことがありましょうか。

Verse 25

परेशपरमानंद शरणागतपालक । पातिव्रत्यं मम सदा देहि तुभ्यं नमोनमः

至上主よ、至福そのものよ、帰依する者を守る御方よ——常に私にパーティヴラティヤ（貞節と夫への一途な誓いの徳）をお授けください。幾度も幾度もあなたに礼拝いたします。

Verse 26

हनूमानुवाच । देवदेव जगन्नाथ रामनाथ कृपानिधे । त्वत्पादांभोरुहगता निश्चला भक्तिरस्तु मे

ハヌーマンは言った。「神々の神、宇宙の主、ラーマナータ、慈悲の宝庫よ——私の信愛が揺るぎなく、常にあなたの蓮華の御足に安住しますように。」

Verse 27

यं विना न जगत्सत्ता तद्भानमपि नो भवेत् । नमः सद्भानरूपाय रामनाथाय शंभवे

彼なくしては世界の存在はなく、その輝きさえ起こらぬ。真なる有と真なる光を身とするシャンブ（Śambhu）、ラーマナータ（Rāmanātha）に敬礼する。

Verse 28

अंगद उवाच । यस्य भासा जगद्भानं यत्प्रकाशं विना जगत् । न भासते नमस्तस्मै रामनाथाय शंभवे

アンガダは言った。「その光輝によって宇宙は輝き、その光なくして世は輝かぬ。かのシャンブ（Śambhu）、ラーマナータ（Rāmanātha）に敬礼する。」

Verse 29

जांबुवानुवाच । सर्वानंदो यदानंदो भासते परमार्थतः । नमो रामेश्वरायास्मै परमानंदरूपिणे

ジャーンバヴァーンは言った。「万有の歓喜であるその至福が、最高の真理として輝く。無上の至福を身とするラーメーシュヴァラ（Rāmeśvara）に敬礼する。」

Verse 30

नील उवाच । यद्देशकालदिग्भेदैरभिन्नं सर्वदा द्वयम् । तस्मै रामेश्वरायास्मै नमोऽभिन्नस्व रूपिणे

ニーラは言った。「処・時・方の差別によっても分かたれず、常に不二なる御方。分け隔てなき一性を本質とするラーメーシュヴァラ（Rāmeśvara）に敬礼する。」

Verse 31

नल उवाच । ब्रह्मविष्णुमहेशाना यदविद्याविजृंभिताः । नमोऽविद्याविहीनाय तस्मै रामेश्वराय ते

ナラは言った。「無明のはたらきにより、ブラフマー、ヴィシュヌ、マヘーシャさえも彼より展開する。無明なき御方、ラーメーシュヴァラ（Rāmeśvara）に敬礼する。」

Verse 32

कुमुद उवाच । यस्त्वरूपापरिज्ञानात्प्रधानं कारणत्वतः । कल्पितं कारणायास्मै रामनाथाय शंभवे

クムダは言った。「汝の無相の真実が知られぬとき、人はプラダーナを原因と कल्प想する。真の原因たるシャンブ（Śambhu）、ラーマナータ（Rāmanātha）に敬礼する。」

Verse 33

पनस उवाच । जाग्रत्स्वप्नसुषुप्त्यादियदविद्याविजृंभितम् । जाग्रदादिविहीनाय नमोऽस्मै ज्ञानरूपिणे

パナサは言った。「覚醒・夢・深睡などは無明のひろがりにすぎない。これらの状態を離れ、本性が純粋な知（意識）である御方に敬礼する。」

Verse 34

गज उवाच । यत्स्वरूपापरिज्ञानात्कार्याणां परमा णवः । कल्पिताः कारणत्वेन तार्किकापसदैर्वृथा

ガジャは言った。「汝の真の本性が知られぬゆえ、結果の『原子』が、卑しき論争家どもにより、究極の原因であるかのように虚しく原因と見なされる。」

Verse 35

तमहं परमानंदं रामनाथं महेश्वरम् । आत्मरूपतया नित्यमुपासे सर्वसाक्षिणम्

我は常に礼拝する、至上の歓喜そのものなるマハーデーヴァ、ラーマナータを。万有の証人にして、自己そのものとして常住する御方を。

Verse 36

गवाक्ष उवाच । अज्ञानपाशबद्धानां पशूनां पाशमोचकम् । रामेश्वरं शिवं शांतमुपैमि शरणं सदा

ガヴァークシャは言った。「無明の縄に縛られた衆生のために、彼は束縛を解く者。私は常にラーメーシュヴァラ—静寂なるシヴァ—に帰依する。」

Verse 37

गवय उवाच । साध्वस्तजगदाधारं चंद्रचूडमुमापतिम् । रामनाथं शिवं वन्दे संसारामयभेषजम्

ガヴァヤは言った。「宇宙の支え、月を頂く主、ウマーの夫、ラーマナータなるシヴァに礼拝する。彼は輪廻の病を癒す霊薬である。」

Verse 38

शरभ उवाच । अंतःकरणमात्मेति यदज्ञानाद्विमोहितैः । भण्यते रमनाथं तमात्मानं प्रणमाम्यहम्

シャラバは言った。「無明に惑わされ、内なる器（心）こそが自己だと言う者がいる。私は真のアートマン、ラーマナータに礼拝する。」

Verse 39

गन्धमादन उवाच । रामनाथमुमानाथं गणनाथं च त्र्यंबकम् । सर्वपातकशुद्ध्यर्थमुपासे जगदीश्वरम्

ガンダマーダナは言った。「あらゆる罪障の清めのため、私は जगदीश्वर（ジャガディーシュヴァラ）—ラーマナータ、ウマーの主、ガナの主、三つ目の御方—を礼拝する。」

Verse 40

सुग्रीव उवाच । संसारांभोधि मध्ये मां जन्ममृत्युजले भये । पुत्रदारधनक्षेत्रवीचिमालासमाकुले

スグリーヴァは言った。「世の有の大海のただ中で、私は生と死の水におびえる。子・妻・財・田地という荒波の連なりに翻弄されている。」

Verse 41

मज्जद्ब्रह्मांडखंडे च पतितं नाप्तपारकम् । क्रोशंतमवशं दीनं विषयव्या लकातरम्

この広大な宇宙の一片に沈み、堕ちて渡る術も見いだせない。無力で哀れな私は叫び、感官の対象という蛇におびえ震える。

Verse 42

व्याधिनक्रसमुद्विग्नं तापत्रयझषार्तिदम् । मां रक्ष गिरिजानाथ रामनाथ नमोऽस्तु ते

病の鰐におびえ、三重の苦の魚に悩まされる我をお守りください。ギリジャーの主、ラーマナータよ。あなたに敬礼いたします。

Verse 43

विभीषण उवाच । संसारवनमध्ये मां विनष्टनिजमार्गके । व्याधिचौरे क्रोधसिंहे जन्मव्याघ्रे लयोरगे

ヴィビーシャナは言った。「輪廻（サンサーラ）の森のただ中で、我は己の道を失いました。そこでは『病』という盗賊が奪い、怒りは獅子のごとく立ち、誕生は虎のごとく、滅尽は蛇のようにとぐろを巻きます。」

Verse 44

बाल्ययौवनवार्धक्यमहाभीमांधकूपके । क्रोधेर्ष्या लोभवह्नौ च विषयक्रूरपर्वते

幼年・青年・老年という大いなる恐ろしい闇の井戸において、また怒り・嫉み・貪りの火において、さらに感官の対象という残酷な山の上において——我は囚われています。

Verse 45

त्रासभूकंटकाढ्ये च सीदंतमधुनांधकम् । शोभनां पदवीं शंभो नय रामेश्वराधुना

恐れの棘に満ちたこの地で、我はいま闇に沈みます。おおシャンブよ、ただちに吉祥の道へ導き、今ここにラーメーシュヴァラへお連れください。

Verse 46

सर्वे वानरा ऊचुः । निंद्यानिंद्येषु सर्वत्र जनित्वा योनिषु प्रभो । कुंभीपाकादिनरके पतित्वा च पुनस्तथा

すべてのヴァーナラたちは言った。「主よ、私たちは至る所で数え切れぬ胎に生まれ、咎あるものも咎なきものも経験し、さらにクンビー・パーカなどの地獄に堕ちては、同じように幾度も幾度もさまよっております。」

Verse 47

जनित्वा च पुनर्योनौ कर्मशेषेण कुत्सिते । संसारे पतितानस्मान्रामनाथ दयानिधे

業の残りによって卑しい胎に再び生まれ、われらはサンサーラに堕ちました。おおラーマ・ナータよ、慈悲の大海よ、どうかお顧みください。

Verse 48

अनाथान्विवशान्दीनान्क्रोशतः पाहि शंकर । नमस्तेस्तु दयासिंधो रामनाथ महेश्वर

お守りください、シャṅカラよ——拠り所なく、なすすべもなく、貧しく叫び求める者たちを。あなたに礼拝します、慈悲の海よ、ラーマ・ナータよ、マヘーシュヴァラよ。

Verse 49

ब्रह्मोवाच । नमस्ते लोकनाथाय रामनाथाय शंभवे । प्रसीद मम सर्वेश मदविद्यां विनाशय

ブラフマーは言った。「世の主よ、ラーマ・ナータよ、シャンブよ、あなたに礼拝します。万有の主よ、どうか慈悲を垂れ、わが無明を滅してください。」

Verse 50

इंद्र उवाच । यस्य शक्तिरुमा देवी जगन्माता त्रयीमयी । तमहं शंकरं वंदे रामनाथमुमापतिम्

インドラは言った。「その力が女神ウマー、宇宙の母、ヴェーダ三部を体現する御方であるなら、私はそのシャンカラを礼拝する。ラーマ・ナータ、ウマーの主君を。」

Verse 51

यम उवाच । पुत्रौ गणेश्वरस्कंदौ वृषो यस्य च वाहनम् । तं वै रामेश्वरं सेवे सर्वाज्ञाननिवृत्तये

ヤマは言った。「御子がガネーシュヴァラとスカンダであり、乗り物が牡牛である御方——そのラーメーシュヴァラに私は仕え、あらゆる無明の止滅を願う。」

Verse 52

वरुण उवाच । यस्य पूजाप्रभावेन जित मृत्युर्मृकंडुजः । मृत्युंजयमुपासेऽहं रामनाथं हृदा तु तम्

ヴァルナは言った。「その御方への礼拝の力により、ムリカṇḍुの子は死を克服した。われは心の底より、死を征するラーマ・ナーサを礼拝する。」

Verse 53

कुबेर उवाच । ईश्वराय लसत्कर्णकुंडलाभरणाय ते । लाक्षारुणशरीराय नमो रामेश्वराय वै

クベーラは言った。「輝く耳飾りをまとう主よ、礼拝します。漆紅の光を放つ御身の主よ。まことにラーメーシュヴァラに、われはひれ伏す。」

Verse 54

आदित्य उवाच । नमस्तेऽस्तु महादेव रामनाथ त्रियंबक । दक्षाध्वरविनाशाय नमस्ते पाहि मां शिव

アーディティヤは言った。「マハーデーヴァよ、礼拝します。ラーマ・ナーサよ、三つ目の御方よ。ダクシャの祭祀を滅した御方よ、礼拝します。どうか我を護りたまえ、シヴァよ。」

Verse 55

सोम उवाच । नमस्ते भस्मदिग्धाय शूलिने सर्पमालिने । रामनाथ दयांभोधे स्मशाननिलयाय ते

ソーマは言った。「聖なる灰を身に塗る御方よ、礼拝します。三叉戟を執り、蛇の首飾りをまとう御方よ。ラーマ・ナーサよ、慈悲の大海よ。火葬場に住まう御方に、礼拝します。」

Verse 56

अग्निरुवाच । इन्द्राद्यखिलदिक्पालसंसेवितपदांबुज । रामनाथाय शुद्धाय नमो दिग्वाससे सदा

アグニは言った。「インドラをはじめ、あらゆる方位の守護神が仕える蓮華の御足をもつ御方に礼拝します。清浄なるラーマ・ナーサに、常に礼拝します。虚空を衣とする主に、永く帰依します。」

Verse 57

वायुरुवाच । हराय हरिरूपाय व्याघ्रचर्मांबराय च । रामनाथ नमस्तुभ्यं ममाभीष्टप्रदो भव

ヴァーユは言った。ハリの御姿を帯び、虎皮を衣とするハラよ、礼拝します。おおラーマナータよ、あなたにひれ伏します—我が切なる願いを成就させ給え。

Verse 58

बृहस्पतिरुवाच । अहंतासाक्षिणे नित्यं प्रत्यगद्वयवस्तुने । रामनाथ ममाज्ञानमाशु नाशय ते नमः

ブリハスパティは言った。常に我執を見守る永遠の証人、内なる不二の実在よ、あなたに礼拝します。おおラーマナータよ、我が無明を速やかに滅し給え—帰依します。

Verse 59

शुक्र उवाच । वंचकानामलभ्याय महामंत्रार्थरूपिणे । नमो द्वैतविहीनाय रामनाथाय शंभवे

シュクラは言った。欺く者には到り得ぬ御方、偉大なるマントラの真義そのものなる御方に礼拝します。二元を離れた御方—ラーマナータ、シャンブフに帰依します。

Verse 60

अश्विनावूचतुः । आत्मरूपतया नित्यं योगिनां भासते हृदि । अनन्य भानवेद्याय नमस्ते राघवेश्वर

アシュヴィン双神は言った。真我として、あなたは常にヨーギーの心に輝きます。揺るがぬ内なる光によってのみ知られる主よ—ラाघァヴェーシュヴァラよ、礼拝します。

Verse 61

अगस्त्य उवाच । आदिदेव महादेव विश्वेश्वर शिवाव्यय । रामनाथांबिकानाथ प्रसीद वृष भध्वज

アガスティヤは言った。根源の神よ、マハーデーヴァよ、宇宙の主よ—不滅のシヴァよ。ラーマナータ、アンビカーの主よ、どうか慈悲を垂れ給え—牡牛を旗印とする御方よ。

Verse 62

अपराधसहस्रं मे क्षमस्व विधुशेखर । ममाहमिति पुत्रादावहंतां मम मोचय

幾千の罪過をお赦しください、月を冠する御方よ。「我」と「我がもの」という思い—子への執着をはじめとして—その我執から私を解き放ってください。

Verse 63

सुतीक्ष्ण उवाच । क्षेत्राणि रत्नानि धनानि दारा मित्राणि वस्त्राणि गवाश्वपुत्राः । नैवोपकाराय हि रामनाथ मह्यं प्रयच्छ त्वमतो विरक्तिम्

スティークシュナは言った。「田畑、宝玉、財、妻、友、衣、牛、馬、そして子ら—ラーマナータよ—これらは真に私の助けとはなりません。ゆえに、それらへの離欲をお授けください。」

Verse 64

विश्वामित्र उवाच । श्रुतानि शास्त्राण्यपि निष्फलानि त्रय्यप्यधीता विफलैव नूनम् । त्वयीश्वरे चेन्न भवेद्धि भक्तिः श्रीरामनाथे शिव मानुषस्य

ヴィシュヴァーミトラは言った。「聞き学んだシャーストラも実りなく、三ヴェーダの修学もまことに空しい、シヴァよ。人があなた—聖なるラーマナータ—へのバクティを得ないならば。」

Verse 65

गालव उवाच । दानानि यज्ञा नियमास्तपांसि गंगादितीर्थेषु निमज्जनानि । रामेश्वरं त्वां न नमंति ये तु व्यर्थानि तेषामिति निश्चयोऽत्र

ガーラヴァは言った。「布施、供犠（ヤジュニャ）、戒めと規律、苦行、そしてガンガーや他のティールタでの沐浴でさえも—あなた、ラーメーシュヴァラに礼拝しない者にとっては、すべて空しい。ここにその結論がある。」

Verse 66

वसिष्ठ उवाच । कृत्वापि पापान्यखिलानि लोकस्त्वामेत्य रामेश्वर भक्तियुक्तः । नमेत चेत्तानि लयं व्रजेयुर्यथांधकारो रवितेजसाऽद्धा

ヴァシシュタは言った。「たとえ人があらゆる罪を犯していても、バクティを携えてあなた、ラーメーシュヴァラのもとに来て礼拝するなら、その罪は溶け去る。まさに闇が太陽の光輝によって滅するように。」

Verse 67

अत्रिरुवाच । दृष्ट्वा तु रामेश्वरमेकदापि स्पृष्ट्वा नमस्कृत्य भवंतमीशम् । पुनर्न गर्भं स नरः प्रयायात्किं त्वद्वयं ते लभतं स्वरूपम्

アトリは言った。「たとえ一度でもラーメーシュヴァラを拝し、その聖なる臨在（リンガ）に触れ、主なるあなたに礼拝してひれ伏す者は、もはや再び胎内に入らない。何の不思議があろうか。彼はあなたの不二の本質そのものを得る。」

Verse 68

अंगिरा उवाच । यो रामनाथं मनुजो भवंतमुपेत्य बंधून्प्रणमन्स्मरेत । संतारयेत्तानपि सर्वपापात्किम द्भुतं तस्य कृतार्थतायाम्

アンギラスは言った。「あなたに近づき、ラーマナータよ、礼拝してひれ伏しつつ親族を想う者は、彼らをも一切の罪から渡し救うことができる。その成就に何の驚きがあろうか。」

Verse 69

गौतम उवाच । श्रीरामनाथेश्वर गूढमेत्तद्रहस्यभूतं परमं विशोकम् । त्वत्पादमूलं भजतां नृणां ये सेवां प्रकुर्वंति हि तेऽपि धन्याः

ガウタマは言った。「聖なるラーマナーテーシュヴァラよ、これは隠された教え、秘奥の法であり、最高にして憂いなきもの。あなたの御足の根元に礼拝する人々も、またその礼拝者に奉仕する人々も、等しく福ある者である。」

Verse 70

शतानंद उवाच । वेदांतविज्ञानरहस्यविद्भिर्विज्ञेयमेतद्धि मुमुक्षुभिस्तु । शास्त्राणि सर्वाणि विहाय देव त्वत्सेवनं यद्रघुवीरनाथ

シャターナンダは言った。「これはヴェーダーンタの智慧の秘奥を知る者、とりわけ解脱を求める者が悟るべきである。あらゆる（ただの）経論の論争を捨て、デーヴァよ、ラグ族の英雄（ラーマ）の主よ、あなたへの奉仕に身を捧げよ。」

Verse 71

भृगुरुवाच । रामनाथ तव पादपंकजं द्वंद्वचिंतनविधूतकल्मषः । निर्भयं व्रजति सत्सुखा द्वयं सुप्रभं त्वथ अमोघचिद्धनम्

ブリグは言った。「ラーマナータよ、対立する二つの相を観想して穢れを振り払い、あなたの蓮華の御足に帰依する者は、恐れなく進み、光り輝き決して空しくならぬ覚知の宝へ至る――それは、二を超えたあなたの真実にして吉祥なる至福である。」

Verse 72

कुत्स उवाच । रामनाथ तव पादसेवनं भोगमोक्षवरदं नृणां सदा । रौरवादिनरकप्रणाशनं कः पुमान्न भजते रसग्रहः

クツァは言った。「おおラーマナータよ、あなたの御足に仕えることは、常に人々に享楽と解脱（モークシャ）を授け、ラウラヴァのような地獄をも滅する。その甘露の甘さを味わった者で、どうしてあなたを礼拝せずにいられようか。」

Verse 73

काश्यप उवाच । रामनाथ तव पादसेविनां किं व्रतैरुत तपोभिरध्वरैः । वेदशास्त्र जपचिन्तया च किं स्वर्गसिन्धुपयसापि किं फलम्

カーシャパは言った。「おおラーマナータよ、あなたの御足に仕える者に、誓戒や苦行や供犠は何の要があろう。ヴェーダとシャーストラの学び、ジャパと瞑想も何の要があろう。天上の河の水でさえ、さらにどんな果報を与え得ようか。」

Verse 74

श्रीरामनाथ त्वमागत्य शीघ्रं ममोत्क्रांतिकाले भवान्या च साकम् । मां प्रापय स्वात्मपादारविन्दं विशोकं विमोहं सुखं चित्स्वरूपम्

「おお聖なるラーマナータよ、我が命の去る時に、バヴァーニーとともに速やかに来たり給え。われをあなたご自身の蓮華の御足へ導き給え――憂いなく迷いなき境地へ、純粋意識そのものの本性たる至福へ。」

Verse 75

गन्धर्वा ऊचुः । रामनाथ त्वमस्माकं भजतां भवसागरे । अपारे दुःखकल्लोले न त्वत्तोन्या गतिर्हि नः

ガンダルヴァたちは言った。「おおラーマナータよ、無辺にして悲しみの波うねる生死流転の大海のただ中であなたを礼拝する我らには、まことにあなた以外の帰依処はない。」

Verse 76

किन्नरा ऊचुः । रामनाथ भवारण्ये व्याधिव्याघ्रभयानके । त्वामंतरेण नास्माकं पदवीदर्शको भवेत्

キンナラたちは言った。「おおラーマナータよ、病という虎が潜む恐るべき世間存在の森において、あなたなくしては我らに道を示す者はあり得ない。」

Verse 77

यक्षा ऊचुः । रामनाथेंद्रियारातिबाधा नो दुःसहा सदा । तान्विजेतुं सहायस्त्वमस्माकं भव धूर्जटे

ヤクシャたちは言った。「おおラーマナータよ、諸根の敵による苦悩は常に耐え難い。彼らを征するため、我らの助けとなり給え、ドゥールジャティよ。」

Verse 78

नागा ऊचुः । अचिन्त्यमहिमानं त्वा रामनाथ वयं कथम् । स्तोतुमल्पधियः शक्ता भविष्यामोंऽबिकापते

ナーガたちは言った。「おおラーマナータよ、あなたの大いなる威光は思議を超える。我らの浅き知恵で、いかであなたを讃え得ようか、アンビカーの主よ。」

Verse 79

किंपुरुषा ऊचुः । नानायोनौ च जननं मरणं चाप्यनेकशः । विनाशय तथाऽज्ञानं रामनाथ नमोऽस्तु ते

キンプリシャたちは言った。「無数の胎に生まれ、また幾度も死がある。その無明を滅し給え、ラーマナータよ—あなたに礼拝する。」

Verse 80

विद्याधरा ऊचुः । अंबिकापतये तुभ्यमसंगाय महात्मने । नमस्ते रामनाथाय प्रसीद वृषभध्वज

ヴィディヤーダラたちは言った。「アンビカーの主よ、離欲にして大いなる御魂よ、あなたに礼拝する。ラーマナータよ、どうか慈悲を垂れ給え。牡牛を旗印とする御方よ。」

Verse 81

वसव ऊचुः । रामनाथगणेशाय गणवृंदार्चितांघ्रये । गंगाधराय गुह्याय नमस्ते पाहि नः सदा

ヴァスたちは言った。「礼拝する、ラーマナータよ、ガナたちの主よ。ガナの群れにより御足は崇められ、ガンガーを戴く秘奥の御方よ。常に我らを護り給え。」

Verse 82

विश्वेदेवा ऊचुः । ज्ञप्तिमात्रैकनिष्ठानां मुक्तिदाय सुयोगिनाम् । रामनाथाय सांबाय नमोऽस्मान्रक्ष शंकर

ヴィシュヴェデーヴァたちは言った。「ラーマナータよ、サーンバよ—ただ清らかな覚知のみに一点に定まり住する真のヨーギーたちに解脱を授ける御方よ、あなたに敬礼します。おおシャンカラよ、われらをお護りください。」

Verse 83

मरुत ऊचुः । परतत्त्वाय तत्त्वानां तत्त्वभूताय वस्तुतः । नमस्ते रामनाथाय स्वयंभानाय शंभवे

マルットたちは言った。「ラーマナータよ—自ら顕れるシャンブよ、あなたに敬礼します。あなたはあらゆる原理を超えた至上の実在であり、まことに一切のタットヴァの精髄そのものです。」

Verse 84

साध्या ऊचुः । स्वातिरिक्तविहीनाय जगत्सत्ताप्रदायिने । रामेश्वराय देवाय नमोऽविद्या विभेदिने

サーディヤたちは言った。「御自身の真我のほか何ものも持たず、世界に存在を授け、無明を断ち切る神ラーメーシュヴァラに敬礼します。」

Verse 85

सर्वे देवा ऊचुः । सच्चिदानंदसंपूर्णं द्वैतवस्तुविवर्जितम् । ब्रह्मात्मानं स्वयंभानमादिमध्यांतवर्जितम्

すべての神々は言った。「あなたはサット・チット・アーナンダ（有・覚・楽）として円満であり、いかなる二元の『物性』をも離れ、ブラフマンの真我そのもの。自ら顕れ、始めも中ほども終わりもありません。」

Verse 86

अविक्रियमसंगं च परिशुद्धं सनातनम् । आकाशादिप्रपंचानां साक्षिभूतं परामृतम्

不変にして執着なく、遍く清浄で永遠なる御方。あなたは虚空（アーカーシャ）に始まる顕現の広がりの証人であり、不死の至上の甘露そのものです。

Verse 87

प्रमातीतं प्रमाणानामपि बोधप्रदायिनम् । आविर्भावतिरोभाव संकोचरहितं सदा

認識の手段すら超えながら、なお覚醒を授ける御方。現れと隠れにおいて常に収縮なきもの。

Verse 88

स्वस्मिन्नध्यस्तरूपस्य प्रपंचस्यास्य साक्षिणम् । निर्लेपं परमानंदं निरस्तसकलक्रियम्

自らに重ねられたこの世の現れの証人なる御方。汚れなく、至上の歓喜に満ち、あらゆる強迫の働きは鎮まっている。

Verse 89

भूमानंदं महात्मानं चिद्रूपं भोगवर्जितम् । रामनाथं वयं सर्वे स्वपातकविशुद्धये

われら一同は、ラーマナータを求め奉る。広大なる歓喜、大いなる霊我、清浄なる意識、感官の享楽を離れた御方—わが罪障を清めんがために。

Verse 91

रामनाथाय रुद्राय नमः संसारहारिणे । ब्रह्मविष्ण्वादिरूपेण विभिन्नाय स्वमायया

ラーマナータ、輪廻（サンサーラ）を除き去るルドラに敬礼。自らのマーヤーにより、ブラフマーやヴィシュヌなどの姿として差別あるもののように現れ給う。

Verse 92

विभीषणसचिवा ऊचुः । वरदाय वरेण्याय त्रिनेत्राय त्रिशूलिने । योगिध्येयाय नित्याय रामनाथाय ते नमः

ヴィビーシャナの臣たちは言った。「ラーマナータよ、あなたに敬礼。願いを授ける御方、最も礼拝に値する御方、三つの眼を持ち、トリシューラを執る御方、常住不滅にして、ヨーギーらが常に観想する対象よ。」

Verse 93

सूत उवाच । इति रामादिभिः सर्वैः स्तुतो रामेश्वरः शिवः । प्राह सर्वान्समाहूय रामादीन्द्विजसत्तमाः

スータは語った。「かくしてラーマをはじめ一同により、ラーメーシュヴァラなるシヴァは讃えられた。ついで彼は皆を招集し、ラーマらに告げた。おお、最勝の再生者よ。」

Verse 94

रामराम महाभाग जानकीरमण प्रभो । सौमित्रे जानकि शुभे हे सुग्रीव मुखास्तथा

「ラーマよ、ラーマよ。大いなる幸運に満ちた主、ジャーナキーの愛しき方よ。サウミトリー（ラクシュマナ）よ。吉祥なるジャーナキーよ。そして弁舌第一のスグリーヴァよ、聞け。」

Verse 95

अन्ये ब्रह्ममुखा यूयं शृणुध्वं सुसमास्थिताः । स्तोत्राध्यायमिमं पुण्यं युष्माभिः कृतमादरात्

「また他の者たちよ。ブラフマーを先頭とする神々の最勝者たちよ、端然と座してよく聞け。汝らが敬虔と恭敬をもって作した、この功徳ある讃歌の章である。」

Verse 96

ये पठंति च शृण्वंति श्रावयंति च मानवाः । मदर्चनफलं तेषां भविष्यति न संशयः

「これを誦し、これを聴き、また人々に聴かせる者たちは、疑いなく、わが礼拝の果報を得るであろう。」

Verse 97

रामचंद्रधनुष्कोटिस्नानपुण्यं च वै भवेत् । वर्षमेकं रामसेतौ वासपुण्यं भविष्यति

「まことに、『ラーマチャンドラの弓の先端』にて沐浴する功徳が得られる。またラーマセートゥに一年住するなら、必ずやその住処の功徳が積まれる。」

Verse 98

गन्धमादनमध्यस्थसर्वर्तीर्थाभिमज्जनात् । यत्पुण्यं तद्भवेत्तेन नात्र संशयकारणम्

ガンダマーダナのただ中にある一切の聖なる渡しで沐浴して得られる功徳は、そのままここでも得られる。疑うべき理由はない。

Verse 99

उक्त्वैवं रामनाथोऽपि स्वात्मलिंगे तिरोदधे । स्तोत्राध्यायमिमं पुण्यं नित्यं संकीर्तयन्नरः

このように語り終えると、ラーマナータもまた自らのリンガのうちに入り、姿を消した。日々この功徳ある讃歌の章を唱える者は…

Verse 100

जरामरणनिर्मुक्तो जन्मदुःखविवर्जितः । रामनाथस्य सायुज्यमुक्तिं प्राप्नोत्यसंशयः

老いと死から解き放たれ、再生の苦しみを離れた者は、疑いなくラーマナータとの合一（サーユジュヤ）の解脱を得る。