Rig Veda 4.52.2 — Mandala 4, Sukta 52, Mantra 2
Sukta 4.52
Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Uṣas (with explicit association to the Aśvins)
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
अश्वेव चित्रारुषी माता गवामृतावरी । सखाभूदश्विनोरुषाः ॥
Transliteration
aśvā́ iva citrā́ruṣī mātā́ gavām ṛtā́varī | sákhābhūd aśvínoḥ uṣā́ḥ ||
Translation
અશ્વ સમી ચિત્ર-અરુણી (ઉષા) અનેક વર્ણોમાં તેજે ઝળહળે છે; તે કિરણોની (ગાયો સમી) માતા છે, ઋતની વરણી અને ધારિકા છે. ઉષા અશ્વિનોની સખી બની છે—સહાય લાવતી ઝડપી શક્તિઓને તે આગળ દોરી જાય છે.
Word by Word
अश्वाa horse
अश्वा:
उपमान (तुलना-प्रयोगे)
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
इवlike, as
इव:
सम्बन्ध/उपमान-निर्देशक
TypeIndeclinable
Rootइव (निपात)
चित्रारुषीbright-red / variegated-ruddy
चित्रारुषी:
विशेषण (मातृ-शब्दस्य)
TypeAdjective (f.)
Rootचित्रारुषी (प्रातिपदिक; चित्र + अरुषी)
माताmother
माता:
कर्तृ/विषय (उषसः)
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
गवाम्of the cows
गवाम्:
सम्बन्ध (मातुः—‘of the cows’)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
ऋतावरीtrue to ṛta / orderly, faithful to cosmic order
ऋतावरी:
विशेषण (मातृ-शब्दस्य)
TypeAdjective (f.)
Rootऋतावरी (प्रातिपदिक; ऋत + आवरी/वरी)
सखाa companion, friend
सखा:
कर्तृ/विषय (भू-क्रियायाः)
TypeNoun
Rootसखि (प्रातिपदिक)
अभूत्became, was
अभूत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootभू (धातु)
अश्विनोःof the Aśvins (the twin gods)
अश्विनोः:
सम्बन्ध (सख्यस्य—‘of the Aśvins’)
TypeNoun (dual deity name)
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
उषाःUṣas, Dawn
उषाः:
कर्तृ/विषय (अभूत्—‘Uṣas became…’)
TypeNoun (deity)
Rootउषस् (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.