Sukta 75
Sukta 1.75
Gotama Rāhūgaṇa (traditional; verify)
Agni
Gāyatrī (likely for RV 1.75; confirm metrically)
આ ટૂંકા અગ્નિ-સૂક્તમાં કવિ અગ્નિદેવને પોતાની સર્વોત્કૃષ્ટ, પ્રેરિત અને વિસ્તૃત વાણી સ્વીકારવા આમંત્રિત કરે છે અને યજ્ઞવેદી પર બેસી અર્પણોના ગ્રહણકર્તા મુખરૂપ થવા વિનવે છે. ત્યારબાદ તે અગ્નિની માનવીય સગાઈને પૂછે છે—કોણ ખરેખર તેનો મિત્ર, પોષક અને યજ્ઞસાથી તરીકે તેનો પોતાનો છે—અને અંતે પ્રાર્થના કરે છે કે અગ્નિ ‘વિશાળ ઋત’ (ṛtam bṛhat) રૂપે અમારા તરફથી મિત્ર-વરુણ તથા દેવતાઓને યજ્ઞ અર્પે, અને તેમને પોતાના નિવાસમાં આવકાર્યા કરે.
Mantras
Mantra 1
जुषस्व सप्रथस्तमं वचो देवप्सरस्तमम् । हव्या जुह्वान आसनि ॥
સપ્રથસ્તમ—અતિ વ્યાપક—અને દેવપ્સરસ્તમ—દૈવી પ્રેરણાથી પરિપૂર્ણ—એવું વચન તું સ્વીકાર; હું હવ્યોને જુહ્વા (અર્પણ) કરતો, આસનિ—વેદી-આસન પર—બેસું છું.
Mantra 2
अथा ते अङ्गिरस्तमाग्ने वेधस्तम प्रियम् । वोचेम ब्रह्म सानसि ॥
પછી, હે અગ્નિ—અતિ અંગિરસ—હે વેધસ્તમ (અતિ જ્ઞાની-રચયિતા)—તારા પ્રિય (સત્ય)ને અમે ઉચ્ચારીએ: બ્રહ્મ—જેથી અમે સાનસિ, સિદ્ધિ-પ્રાપ્તિ, જીતીએ.
Mantra 3
कस्ते जामिर्जनानामग्ने को दाश्वध्वरः । को ह कस्मिन्नसि श्रितः ॥
હે અગ્નિ, મનુષ્યોમાં તારો કોણ જામી (સગો) છે? યજ્ઞમાં દાન આપનાર કોણ છે? અને તું ખરેખર કોણ છે, તથા કોના માં તું સ્થિત છે?
Mantra 4
त्वं जामिर्जनानामग्ने मित्रो असि प्रियः । सखा सखिभ्य ईड्यः ॥
હે અગ્નિ, તું મનુષ્યોનો જામી (સગો) છે; તું મિત્ર—પ્રિય—છે. તું સખા છે, સખાઓ દ્વારા સ્તુત્ય (ઈડ્ય) છે.
Mantra 5
यजा नो मित्रावरुणा यजा देवाँ ऋतं बृहत् । अग्ने यक्षि स्वं दमम् ॥
અમારા માટે મિત્ર-વરુણને યજ; દેવોને પણ યજ—ઋતં બૃહત્ (વિશાળ સત્ય-વ્યવસ્થા) માટે. હે અગ્નિ, યજન કર; તેમને પોતાના જ દમ (નિવાસ)માં લાવી દે.
Frequently Asked Questions
It asks Agni to accept the hymn and offerings, take his seat at the altar, and then act as the priest who presents the sacrifice to Mitra-Varuṇa and the other gods.
The question highlights that yajña depends on right relationship—who truly supports the rite, gives properly, and aligns with Agni’s sacred role—so the sacrifice rests on a worthy human foundation.
It means “the vast Truth/Order.” The hymn treats the gods as grounded in cosmic order (ṛta) and asks Agni to connect the sacrifice to that greater, universal law.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.