Sukta 55

Mantra 1

दिवश्चिदस्य वरिमा वि पप्रथ इन्द्रं न मह्ना पृथिवी चन प्रति । भीमस्तुविष्माञ्चर्षणिभ्य आतपः शिशीते वज्रं तेजसे न वंसगः ॥

તેના વિસ્તારથી આકાશનું પણ વૈભવ વિસ્તરી જાય છે; મહત્તામાં પૃથ્વી પણ તેને માપી શકતી નથી. ભયંકર, અતિપ્રચંડ બળવાળો, તે માનવ લોકોમાં તાપે છે; અને ચેતનાના જ્વાલા માટે વજ્રને તેજસ્વી કરે છે—જેમ લોહાર ધાતુને ઝળહળતી ધાર માટે ઘસે છે.

Mantra 2

सो अर्णवो न नद्यः समुद्रियः प्रति गृभ्णाति विश्रिता वरीमभिः । इन्द्रः सोमस्य पीतये वृषायते सनात्स युध्म ओजसा पनस्यते ॥

જેમ સમુદ્ર નદીઓને સ્વીકારી લે છે, તેમ તે પોતાના તરફ વિસ્તૃત પ્રવાહોને તેમની વિશાળતા વડે એકત્ર કરે છે. ઇન્દ્ર સોમપાન માટે વીર્યવાન બને છે; પ્રાચીન કાળથી તે યુદ્ધમ, બળમાં આનંદિત થાય છે—વિજયદાયક ઓજસથી તે વધે છે, અને પ્રીતિ પ્રાપ્ત કરે છે.

Mantra 3

त्वं तमिन्द्र पर्वतं न भोजसे महो नृम्णस्य धर्मणामिरज्यसि । प्र वीर्येण देवताति चेकिते विश्वस्मा उग्रः कर्मणे पुरोहितः ॥

હે ઇન્દ્ર, તું તે પર્વત સમાન નથી કે જે ભક્ષણથી ક્ષીણ થઈ જાય; તું મહાન નૃમ્ણ (વીરબળ)ના ધર્મોમાં તેજથી પ્રજ્વલિત રહે છે. તારા વીర్యથી દેવતાકાર્ય પ્રગટ થાય છે; સર્વ કર્મ માટે તું અગ્રે ઊભો રહે છે—ઉગ્ર પુરોહિત, વિજય તરફ કર્મને દોરી જનાર.

Mantra 4

स इद्वने नमस्युभिर्वचस्यते चारु जनेषु प्रब्रुवाण इन्द्रियम् । वृषा छन्दुर्भवति हर्यतो वृषा क्षेमेण धेनां मघवा यदिन्वति ॥

વનમાં નમસ્કાર કરનાર ભક્તો દ્વારા તે જ સ્તુતિમાં ઉચ્ચારાય છે; મનુષ્યોમાં તે પોતાનું ઇન્દ્રિય (ઇન્દ્ર-શક્તિ) મનોહર રૂપે પ્રગટ કરે છે. વૃષા સમાન બળવાન, તે અભિલાષી માટે આનંદદાયક છંદ (હર્ષદાયક પ્રેરણા) બને છે; અને ફરી વૃષા સમાન, મઘવા શાંતિ (ક્ષેમ) દ્વારા સમૃદ્ધિની ધેનુને હાંકે છે—પોષક પ્રવાહને દોહી કાઢે છે.

Mantra 5

स इन्महानि समिथानि मज्मना कृणोति युध्म ओजसा जनेभ्यः । अधा चन श्रद्दधति त्विषीमत इन्द्राय वज्रं निघनिघ्नते वधम् ॥

તે જ યોધા પોતાની મજ્મના (પરિપૂર્ણતા)થી મહાન સમિથાનિ (યુદ્ધો) જનસમૂહો માટે ઓજસાથી સિદ્ધ કરે છે. ત્યાર પછી તેઓ તેજસ્વી પર શ્રદ્ધા સ્થાપે છે; ઇન્દ્ર માટે તેઓ વજ્રને ઘડી કાઢે છે—ઘા પર ઘા મારી, અવરોધ સામે વધ (વધશક્તિ) રચી આપે છે.

Mantra 6

स हि श्रवस्युः सदनानि कृत्रिमा क्ष्मया वृधान ओजसा विनाशयन् । ज्योतींषि कृण्वन्नवृकाणि यज्यवेऽव सुक्रतुः सर्तवा अपः सृजत् ॥

કારણ કે તે યશનો શોધક છે; પૃથ્વીના ક્ષેત્ર પર અંધકારનાં કૃત્રિમ આસનોને, બળમાં વધતો, પોતાના ઓજસથી વિનાશ કરે છે. યજમાન માટે પ્રકાશોને અપ્રતિહત બનાવતો, સુક્રતુ (શુદ્ધ સંકલ્પવાળો) જળોને વહેવા મુક્ત કરે છે—ધારાઓને તેમના માર્ગે દોડાવે છે.

Mantra 7

दानाय मनः सोमपावन्नस्तु तेऽर्वाञ्चा हरी वन्दनश्रुदा कृधि । यमिष्ठासः सारथयो य इन्द्र ते न त्वा केता आ दभ्नुवन्ति भूर्णयः ॥

હે સોમપાવન ઇન્દ્ર, તારો મન દાન માટે પ્રવૃત્ત થાઓ; અમારી સ્તુતિ સાંભળનારા તારા બે હરિ (તામ્રવર્ણ અશ્વો)ને નજીક લાવ. કારણ કે હે ઇન્દ્ર, તારા સારથીઓ—અતિ નિયામક અને નિશ્ચિત—તને ભ્રમિત કરી શકતા નથી; ઘૂમરાતા પ્રેરણાઓ (ભૂર્ણયઃ) તને છેતી શકતી નથી, કોઈ ખોટી ઓળખ તને પકડી શકતી નથી.

Mantra 8

अप्रक्षितं वसु बिभर्षि हस्तयोरषाळ्हं सहस्तन्वि श्रुतो दधे । आवृतासोऽवतासो न कर्तृभिस्तनूषु ते क्रतव इन्द्र भूरयः ॥

તું તારા હાથોમાં અક્ષય વસુ ધારણ કરે છે; તારા તનુમાં અજય બળ—શ્રુત (પ્રસિદ્ધ) શક્તિ—સ્થાપિત છે. હે ઇન્દ્ર, તારી તનુમાં અનેક ક્રતુઓ (સંકલ્પો અને કાર્યશક્તિઓ) છે—સ્વયં આવૃત, સ્વયં રક્ષિત; માનવ કર્તાઓ દ્વારા ઘડાયેલા નથી.