Sukta 114

Mantra 1

इमा रुद्राय तवसे कपर्दिने क्षयद्वीराय प्र भरामहे मतीः । यथा शमसद्द्विपदे चतुष्पदे विश्वं पुष्टं ग्रामे अस्मिन्ननातुरम् ॥

આ વિચાર-અર્પણો અમે રુદ્રને અર્પીએ છીએ—શક્તિશાળી, કપર્દિન (જટાધારી), ક્ષયદ્વીર (વીર્યવાન પુરુષોથી સમૃદ્ધ નિવાસના સ્વામી)ને—જેથી શાંતિ દ્વિપદ અને ચતુષ્પદ માટે સ્થિર થાય; અને આ વસાહતમાં સર્વ પોષણ પૂર્ણ રહે, નિરામય રહે.

Mantra 2

मृळा नो रुद्रोत नो मयस्कृधि क्षयद्वीराय नमसा विधेम ते । यच्छं च योश्च मनुरायेजे पिता तदश्याम तव रुद्र प्रणीतिषु ॥

હે રુદ્ર, અમારે પર કૃપા કર; અને અમારે માટે આનંદ-કલ્યાણ રચ. વીરોથી સમૃદ્ધ નિવાસના સ્વામી તને અમે નમસ્કારપૂર્વક સેવા અર્પીએ છીએ. જે શાંતિ અને સુખ-સમૃદ્ધિ અમારા પિતા મનુએ યજ્ઞ દ્વારા ઇચ્છી હતી—હે રુદ્ર, તારી પ્રણીતિઓ (માર્ગદર્શન)માં અમે તે પ્રાપ્ત કરીએ.

Mantra 3

अश्याम ते सुमतिं देवयज्यया क्षयद्वीरस्य तव रुद्र मीढ्वः । सुम्नायन्निद्विशो अस्माकमा चरारिष्टवीरा जुहवाम ते हविः ॥

હે રુદ્ર, મીઢ્વ (ઉદાર દાતા), દેવયજ્ઞ દ્વારા અમે તારી સુમતિ પ્રાપ્ત કરીએ—વીરોથી સમૃદ્ધ નિવાસના સ્વામી! તારી કૃપા ઇચ્છતા અમે, અમારા કુળોમાં નિશ્ચયે આવ; અરીષ્ટવીર (અક્ષત વીરબળ) રહીને, અમે હવિષ સાથે તને આહ્વાન કરીએ છીએ.

Mantra 4

त्वेषं वयं रुद्रं यज्ञसाधं वङ्कुं कविमवसे नि ह्वयामहे । आरे अस्मद्दैव्यं हेळो अस्यतु सुमतिमिद्वयमस्या वृणीमहे ॥

અમે સહાય માટે રુદ્રને—તેજસ્વી, યજ્ઞસાધક, વઙ્કુ (અંતર્મુખ-વળાંકવાળો) કવિને—અંતરમાંથી આહ્વાન કરીએ છીએ. અમારાથી દૂર રહે તેની દૈવી હેળા (ક્રોધ) ફેંકાઈ જાય; અમે તો તેની સુમતિ—તેની પ્રકાશમય શુભેચ્છા—જ પસંદ કરીએ છીએ અને ગ્રહણ કરીએ છીએ.

Mantra 5

दिवो वराहमरुषं कपर्दिनं त्वेषं रूपं नमसा नि ह्वयामहे । हस्ते बिभ्रद्भेषजा वार्याणि शर्म वर्म च्छर्दिरस्मभ्यं यंसत् ॥

નમસ્કારપૂર્વક અમે આહ્વાન કરીએ છીએ તે તેજોમય રૂપને—દિવ્ય રુદ્રને, અરુંષ (લાલછાંય) વરાહને, કપર્દિન (જટાધારી) ને—જે પોતાના હાથમાં શ્રેષ્ઠ ઔષધિઓ ધારણ કરે છે; તે અમને શર્મ (આશ્રય), વર્મ (કવચ) અને રક્ષાકવચરૂપ છર્દિ (આવરણ) અર્પે.

Mantra 6

इदं पित्रे मरुतामुच्यते वचः स्वादोः स्वादीयो रुद्राय वर्धनम् । रास्वा च नो अमृत मर्तभोजनं त्मने तोकाय तनयाय मृळ ॥

આ વચન મરુતોના પિતાને કહેવામાં આવે છે—મીઠાશથી પણ વધુ મીઠું—રુદ્ર માટે વર્ધન (બળવર્ધક) છે. હે અમૃત (અમર) દેવ, અમને પણ મર્ત્યોને પ્રાપ્ત થતું પોષણ આપ; અમારા ત્મન (આત્મ-સ્વ) પર, અમારા ટોક (સંતાન) પર, અને અમારા તનય (વંશ-પ્રવાહ) પર કૃપા કર.

Mantra 7

मा नो महान्तमुत मा नो अर्भकं मा न उक्षन्तमुत मा न उक्षितम् । मा नो वधीः पितरं मोत मातरं मा नः प्रियास्तन्वो रुद्र रीरिषः ॥

અમારી મહાન શક્તિને ન ઘાત કર, ન અમારી નાની શરૂઆતને; જે વધે છે તેને ન આઘાત કર, અને જે વધીને સ્થિર થયું છે તેને પણ ન. અમારા પિતાને ન માર, ન અમારી માતાને; હે રુદ્ર, અમારી પ્રિય તનુઓ (દેહો) ને ઇજા ન કર.

Mantra 8

मा नस्तोके तनये मा न आयौ मा नो गोषु मा नो अश्वेषु रीरिषः । वीरान्मा नो रुद्र भामितो वधीर्हविष्मन्तः सदमित्त्वा हवामहे ॥

અમારા ટોકા (નાનકડા બાળક)માં, અમારા તનય (સંતાન)માં અમને હાનિ ન કરશો; અમારા આયુ (જીવન-શ્વાસ/જીવનબળ)માં પણ નહિ. અમારી ગોષુ (ગાયો/પ્રકાશ-કિરણો)માં અને અમારા અશ્વેષુ (અશ્વો/ઝડપશીલ શક્તિઓ)માં પણ અમને ઇજા ન કરશો. હે રુદ્ર, ક્રોધિત થતાં પણ અમારા વીરોનાં વધ ન કરશો; હવિષ્ય ધરાવતાં અમે સદાય તને જ આહ્વાન કરીએ છીએ.

Mantra 9

उप ते स्तोमान्पशुपा इवाकरं रास्वा पितर्मरुतां सुम्नमस्मे । भद्रा हि ते सुमतिर्मृळयत्तमाथा वयमव इत्ते वृणीमहे ॥

તારા સ્તોમો (સ્તુતિગીતો) હું તારી પાસે લાવ્યો છું—જેમ પશુપા (પશુઓનો પાલક) પાસે ગૌધન હાંકીને લાવે. હે મરુતોના પિતા, અમને તારો સુમ્ન (મંગલ અનુગ્રહ) આપ. કારણ કે તારી સુમતિ (સદ્‌બુદ્ધિ/સદ્‌ઇચ્છા) શુભ છે અને અતિ કરુણાથી મૃળયત્તમ (સર્વાધિક દયાળુ) છે. તેથી અમે તારી રક્ષા—એ જ—વરીએ છીએ.

Mantra 10

आरे ते गोघ्नमुत पूरुषघ्नं क्षयद्वीर सुम्नमस्मे ते अस्तु । मृळा च नो अधि च ब्रूहि देवाधा च नः शर्म यच्छ द्विबर्हाः ॥

તારા પાસેથી દૂર રહે ગોઘ્ન (ગો/પ્રકાશ-સમૃદ્ધિનો સંહાર) અને પુરુષઘ્ન (માનવ-બળનો સંહાર); હે ક્ષયદ્વીર (સ્થિર વીર્ય આપનાર), તારો સુમ્ન (અનુગ્રહ) અમારે માટે રહે. અમને મૃળા (કૃપા) કર અને ઉપરથી અમને કહો, હે દેવ; અને પછી અમને શર્મ (શાંતિ, આશ્રય) આપ, હે દ્વિબર્હાઃ (દ્વિ-આધારવાળા)।

Mantra 11

अवोचाम नमो अस्मा अवस्यवः शृणोतु नो हवं रुद्रो मरुत्वान् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥

અમે, રક્ષણ ઇચ્છનારાઓ, તેને નમસ્કાર ઉચ્ચાર્યો છે; મરુતવંત રુદ્ર અમારી હાક સાંભળે. તે (સ્તુતિ)ને અમારા માટે મિત્ર અને વરુણ મહિમાવંત કરે; અને અદિતિ, સિંધુ, પૃથ્વી તથા દ્યૌ (આકાશ) પણ એ જ રીતે તેને ધારણ કરે.