દેવકી in the Skanda Purana

અને જો તું હજી પણ ત્યાગ કરવા ઇચ્છે, તો ત્યાં પણ આ વચન સાંભળ— અતિ અલ્પ સમયમાં દેવકીનંદન શ્રીકૃષ્ણ તરફથી (સમાધાન થશે)।

અચલ ભક્તિથી, સદા લોકહિત માટે, તેને સ્થાપિત કર. વિશ્વેદેવ-દૈવત્ય નક્ષત્રે દેવકીના સંગમસ્થાને સંગમાચાર આચર.

જ્યારે પૃથ્વીલોકને ઉપદ્રવ થતો હતો અને લોકોને પણ ખાધા જતા હતા, ત્યારે દેવકીના ગર્ભમાંથી જન્મેલા પુરુષે પૃથ્વીના ભારને હળવો કરવાને અર્થે અવતાર લીધો.

સૂતજીએ કહ્યું: હું દેવકીનંદન કૃષ્ણને - માધવને, જે ભક્તોના પ્રિય છે, જગતને આનંદ આપનાર અને ભુક્તિ-મુક્તિ બંને પ્રદાન કરનાર છે - તેમને વંદન કરું છું.

દ્વાપર અને કળિયુગના સંધિકાળમાં, પૃથ્વીનો ભાર બનેલા અસુરોના નાશ માટે, અને ધર્મ તથા ધર્મિષ્ઠોના રક્ષણ માટે, હું મથુરા નગરીમાં વસુદેવ અને દેવકીના પુત્ર તરીકે જન્મીશ.

શ્રી સૂત બોલ્યા: યદુ કુળમાં શૂરસેનના પુત્ર વસુદેવ નામે પ્રખ્યાત હતા. તેમણે દેવકની પુત્રી, જે દેવકી નામે સુવિખ્યાત હતી, (તેની સાથે લગ્ન કર્યા).

લગ્ન પછી રથ પર સવાર થઈને તેઓ પોતાના નગર તરફ જવા નીકળ્યા. ત્યારે આનકદુંદુભિ (વસુદેવ) ના સારથિ સ્વયં કંસ બન્યા.

તે સમયે આકાશવાણીએ સારથિ બનેલા કંસને કહ્યું, જે તે ઉત્તમ રથમાં પોતાની બહેન અને બનેવીને લઈ જઈ રહ્યો હતો.

"હે અરિંદમ! જેને તું આ રથમાં લઈ જઈ રહ્યો છે, તેનો આઠમો ગર્ભ તારો વધ કરશે, તેમાં કોઈ શંકા નથી."

તે દિવ્ય વચન સાંભળી કંસે ખડ્ગ ધારણ કર્યો અને, હે દ્વિજશ્રેષ્ઠો, પોતાની જ બહેનને મારવા ઉદ્યમ કર્યો।

પછી તેને શાંત કરવા વસુદેવે કંસને કહ્યું— “હે કંસ, આમાંથી જન્મનાર પુત્રોને હું તને અર્પણ કરી દઈશ।”

“આ પોતાની બહેનને હિંસા ન કર; તેના કારણે તને કોઈ ભય નથી.” આ વચન સાંભળી કંસ ત્યારે તેના વધથી પાછો ફર્યો।

દેવકી અને વસુદેવ સાથે તે પોતાના નગરમાં ગયો; દેવકી-વસુદેવના પગમાં બેડીઓ કસીને બાંધેલી હતી।

ત્યારે દુષ્ટાત્મા કંસે તેમને કારાગૃહમાં કેદ કર્યા। પછી લાંબો સમય વીતી ગયા બાદ દેવકીએ વસુદેવથી ગર્ભ ધારણ કર્યો।

હે દ્વિજોત્તમો! દેવકીના ઉદરથી જન્મેલા છ પુત્રો ક્રૂરમતિ, નિર્દય કંસ દ્વારા જ્યારે હત થયા—

ત્યારે દેવકીના જઠરમાં સાતમો ગર્ભ શેષનો અવતાર થયો. પછી વિષ્ણુની પ્રેરણાથી માયાદેવીએ તે ભ્રૂણને સંભાળ્યું.

તેણે નંદગોપના ગૃહમાં વસતી રોહિણીમાં તેને સ્થાપિત કર્યું. તેથી પ્રસિદ્ધ થયું કે દેવકીનો સાતમો ગર્ભ જઠરથી ‘પડી ગયો’ છે.

વિષ્ણુની લીલાથી જગતમાં મહાન પ્રસિદ્ધિ ફેલાઈ. ત્યારબાદ સ્વયં વિષ્ણુ દેવકીના જઠરમાં ગર્ભરૂપે પ્રવેશ્યા.

પછી દસ માસ વીતી ગયા ત્યારે અવ્યય હરિ દેવકીના ગર્ભમાંથી પ્રગટ થયા અને ‘કૃષ્ણ’ નામે સર્વત્ર વિખ્યાત થયા।

તે શંખ, ચક્ર, ગદા અને ખડ્ગથી તેજસ્વી ચતુર્ભુજ રૂપે પ્રગટ થયા—કિરીટધારી, વનમાલાથી શોભિત, અને માતા-પિતાના શોકનો નાશ કરનાર।