Sukta 130
Rishi: Late compilation layer (AV 20 is predominantly Ṛgvedic material); specific r̥ṣi not securely assignable for this fragment in isolation.
Devata: Iḍā / Nourishment (functional devatā)
Chandas: Uncertain (fragmentary pāda; likely part of a larger metrical context)
AV 20.130 અથર્વણિક પરિપ્રેક્ષ્યમાં સંરક્ષિત, મોડા સંકલન-સ્તરનું—મોટેભાગે ઋગ્વેદમાંથી આવેલું—લિતુર્જિકલ સમૂહ છે; તે પોષણ, સફળ પ્રદાન/વરદાન, અને વિધિ-નૈતિક કલુષ (એનસ) દૂર કરવા માટે જોડક રીફ્રેન તરીકે કાર્ય કરે છે. ખંડિત પાદો (1) દેહરૂપ સમૃદ્ધિ તરીકે ઇળાનું આવાહન કરવું અને (2) અશુદ્ધિને સ્થાનાંતરિત કરી શકાય તેવી હવિષમાં રૂપાંતરિત કરવું વચ્ચે ગતિ કરે છે; તેમજ મેળવવાનું કે નિષ્ક્રિય કરવાનું જે છે તેને “શોધવા/સ્થાન નિર્ધારવા” માટે પ્રશ્નાત્મક/નિદાનાત્મક આજ્ઞારૂપોનો ઉપયોગ કરે છે. આ સૂક્તની શક્તિ વાણી-રૂપ વિધિમાં છે: પોષણનું નામ લઈને તેને સ્થાપિત કરવું, દોષને હવિષમાં ફેરવવું, અને લાભ યજમાન પાસે સ્થિર થાય તે માટે પ્રકટતા ફરજિયાત કરવી.
Mantras
Mantra 1
खिलानि । को अ॑र्य बहु॒लिमा॒ इषू॑नि
ખિલ-શ્લોકો. હે આર્ય (ઉદારજન), કોના પાસે બાણોની બહુળતા છે?
Mantra 2
को असि॒द्याः पयः॑
અસિદ્યાના દૂધ (પયઃ) કોના પાસે છે?
Mantra 3
को अर्जु॑न्याः॒ पयः॑
અર્જુનીના દૂધ (પયઃ) કોના પાસે છે?
Mantra 4
कः का॒र्ष्ण्याः पयः॑
કાર્ષ્ણીનું દૂધ કોના પાસે છે?
Mantra 5
ए॒तं पृ॑च्छ॒ कुहं॑ पृच्छ
આને પૂછ; પૂછ—એ ક્યાં છે?
Mantra 6
कुहा॑कं पक्व॒कं पृ॑च्छ
કુહાક (માયાવી) ને પૂછ; પક્વક (પાકો ઠગ) ને પૂછ.
Mantra 7
यवा॑नो यति॒ष्वभिः॑ कुभिः
યવ (જૌ) ને શસ્ત્ર સમા ધારણ કરનાર, યતિઓમાં, તેમના વાંકાં ઉપાયો સાથે.
Mantra 8
अकु॑प्यन्तः॒ कुपा॑यकुः
અકંપિત રહી, તેમણે કલહ/વ્યાધાન ઊભું કરવાની યુક્તિ ઘડી.
Mantra 9
आम॑णको॒ मण॑त्सकः
તાવીઝ (મણિ) ધારણ કરનાર, તાવીઝ માટે આતુર રહેનાર.
Mantra 10
देव॑ त्वप्रतिसूर्य
હે દેવ, તું પ્રતિ-સૂર્ય છે.
Mantra 11
एन॑श्चिपङ्क्ति॒का ह॒विः
નિશ્ચયે પાપ—પઙ્ક્તિકાઓ દ્વારા—હવિરૂપે અર્પણ બને છે.
Mantra 12
प्रदुद्रु॑दो॒ मघा॑प्रति
તું આગળ દોડ્યો છે, મઘા તરફ.
Mantra 13
शृङ्ग॑ उत्पन्न
શૃંગ ઉત્પન્ન થયું છે.
Mantra 14
मा त्वा॑भि॒ सखा॑ नो विदन्
અમારા સખાઓ તને શોધી ન કાઢે, તારા પર આવી ન પડે.
Mantra 15
व॒शायाः॑ पु॒त्रमा य॑न्ति
વશા (Vaśā)ના પુત્ર પાસે તેઓ આવે છે (નજીક આવે છે).
Mantra 16
इरा॑वेदु॒मयं॑ दत
ઇરા (પોષણ-દેવી) આને જાણે; તમે અહીં (આ દાન/વસ્તુ) અર્પણ કરો.
Mantra 17
अथो॑ इ॒यन्निय॒न्निति॑
અને આગળ: ‘જાતું—નીચે દોરીને (ક્રમમાં) મૂકાતું—એ રીતે.’
Mantra 18
अथो॑ इ॒यन्निति॑
અને વધુ: ‘આગળ વધતો—એ રીતે.’
Mantra 19
अथो॒ श्वा अस्थि॑रो भवन्
અને વધુ, કૂતરો અસ્થિર બની જાય.
Mantra 20
उ॒यं य॒कांश॑लोक॒का
આ યકાંશ—(એક વ્યાધિ) મનુષ્યોમાં બહાર ફેલાયેલી.
Frequently Asked Questions
Iḍā/Irā is the personified power of nourishment and right distribution—food, plenty, and the successful placing of benefit with the intended recipient.
It treats impurity or fault (énas) as transferable: by offering havís, the rite symbolically moves the taint out of the person/household and into the offering, where it is carried away by the ritual process.
That imperative functions as a diagnostic tool: it compels disclosure and helps ‘locate’ what is missing or obstructing—after which the nourishment-bestowal refrain can establish the desired gain.
Ask anything about Sukta 130 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.