Sukta 9
Rishi: Atharvanic/Aṅgirasa tradition (hymn-level attribution varies by anukramaṇī; to be normalized against the project’s chosen index).
Devata: Bhaga / auspicious prosperity-personification (with overlap into a generalized ‘beneficent presence’).
Chandas: Anuṣṭubh (11/8-based Atharvanic anuṣṭubh cadence; to be metrically verified against pada counts in the project pipeline).
આ પાંચ મંત્રોનું અથર્વવેદીય સૂક્ત ભગાસમાન ‘શુભ-વહેંચણી’—સમૃદ્ધિ લાવતી મંગલ ઉપસ્થિતિ—ને આવવા, ઊભરવા અને જીવંતોમાં દૃઢપણે સ્થિર થવા આમંત્રિત કરે છે, જેથી સામાજિક સતતતા જળવાય અને સંતાન-વૃદ્ધિ ફલે-ફૂલે. ઉપચારાત્મક સ્વરમાં એ જ શુભશક્તિ મહામારીઓને વટાવી જતી ઔષધીય શક્તિ તરીકે રજૂ થાય છે; તે ‘જીવનના કિલ્લાઓ’ને સુરક્ષિત કરે છે, અસંખ્ય વૈદ્યો અને અણગણિત ઔષધી વનસ્પતિઓના આધાર સાથે. આમ, આ સૂક્ત પૌષ્ટિક સ્થિરતાને ભૈષજ્ય આશ્વાસન સાથે એકત્ર કરે છે: શુભભાગ્ય રક્ષણ, પ્રાણશક્તિ અને અસરકારક ઔષધ રૂપે પ્રગટે છે.
Mantras
Mantra 1
दीर्घायुःप्राप्तिः। दश॑वृक्ष मु॒ञ्चेमं रक्ष॑सो॒ ग्राह्या॒ अधि॒ यैनं॑ ज॒ग्राह॒ पर्व॑सु । अथो॑ एनं वनस्पते जी॒वानां॒ लो॒क॑मु॑न्नय
દીર્ઘાયુઃપ્રાપ્તિ. હે દશવૃક્ષ, આ પુરુષને રક્ષસથી—તે ગ્રાહ્ય (પકડી લેનાર)થી—છોડાવ, જેણે તેને સાંધાઓમાં પકડી રાખ્યો છે. અને હે વનસ્પતિપતિ, વધુમાં તેને ઉપર ઉઠાવી જીવતાંઓના લોકમાં લઈ જા.
Mantra 2
आगा॒दुद॑गाद॒यं जी॒वानां॒ व्रात॒मप्य॑गात्। अभू॑दु पु॒त्राणां॑ पि॒ता नृ॒णां च॒ भग॑वत्तमः
અહીં તે આવ્યો છે; આગળ ઊઠ્યો છે; આ જીવતાંઓના વ્રાત (સમૂહ) સુધી પહોંચી ગયો છે. નિશ્ચયે તે પુત્રોનો પિતા બન્યો, અને મનુષ્યોમાં સર્વથી વધુ ભગવત્તમ—ઉદાર અને સૌભાગ્યશાળી થયો.
Mantra 3
अधी॑ती॒रध्य॑गाद॒यमधि॑ जीवपु॒रा अ॑गान्। श॒तं ह्य॑स्य भि॒षजः॑ स॒हस्र॑मु॒त वी॒रुधः॑
આ (જીવનશક્તિ) વ્યાધિઓને વટાવી આગળ વધી ગઈ છે; જીવનના દુર્ગો (જીવપુરા)ને પણ વટાવી ગઈ છે. કારણ કે તેના માટે સો ભિષજ (વૈદ્યો) છે, અને હજાર પણ; તથા વીરુધઃ (ઔષધિઓ/વનસ્પતિઓ) પણ છે.
Mantra 4
दे॒वास्ते॑ ची॒तिम॑विदन् ब्र॒ह्माण॑ उ॒त वी॒रुधः॑ । ची॒तिं ते॒ विश्वे॑ दे॒वा अवि॑द॒न् भूम्या॒मधि॑
દેવોએ તારા માટે તારી ચિતિ (સંચિત શક્તિ/ભંડાર) શોધી કાઢી; બ્રાહ્મણોએ પણ, અને વીરુધઃ (ઔષધિઓ/વનસ્પતિઓ) પણ. તારી ચિતિ—બધા દેવોએ તેને ભૂમિ પર શોધી કાઢી.
Mantra 5
यश्च॒कार॒ स निष्क॑र॒त् स ए॒व सुभि॑षक्तमः । स ए॒व तुभ्यं॑ भेष॒जानि॑ कृ॒णव॑द् भि॒षजा॒ शुचिः॑
જેણે (ઉપચાર) કર્યો, તેણે જ તેને બહાર લાવ્યો; એ જ ખરેખર વૈદ્યોમાં સર્વોત્તમ છે. એ જ—શુચિ (પવિત્ર) ભિષજ તરીકે—તારા માટે ભેષજાનિ (ઔષધિઓ/ઉપચાર-દ્રવ્યો) તૈયાર કરે.
Frequently Asked Questions
Both. It begins in a paustika mode—inviting auspicious fortune to settle among the living—and then expresses that same beneficence as healing power that passes beyond plagues and activates remedies.
Itī is an Atharvavedic term for afflictive outbreaks—often understood as epidemic or widely spreading diseases/harms—that must be ‘overpassed’ and left behind to protect life.
The verses mention herbs (vīrudh) and medicaments (bheṣajāni) in general, but do not require a named plant or a specific amulet. In practice, it can be recited as a blessing alone or spoken over water/medicine before use.
Ask anything about Sukta 9 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
