Rig Veda 9.67.5: Mandala 9, Sukta 67, Mantra 5

Sukta 9.67

Devata: Soma Pavamāna

Samhita Patha (Devanagari)

इन्दो व्यव्यमर्षसि वि श्रवांसि वि सौभगा । वि वाजान्त्सोम गोमतः ॥

Transliteration

índo vy avyàm arṣasi | ví śravāṃsi ví saúbhagā | ví vā́jān soma gómataḥ ||

Translation

O Indu, weithin strömst du durch das Sieb; du breitest die Hörungen aus, du breitest die Glücksgaben aus; du breitest die sieghaften Kräfte aus — o Soma, reich an den Strahlen des Lichts (go), übervoll an erleuchteter Fülle.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन (आह्वान) / कर्तृ-सम्बन्धी
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक) < √इन्द्/इन्दु- (सोम)

• वि: apart, forth, widely
• वि: क्रियाविशेषण (उपसर्ग) / क्रियाप्रवर्तक
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• अव्य॑मर्षसि: you press/drive forth irresistibly; you surge unwearied
• अव्य॑मर्षसि: कर्तृ (त्वम् = इन्दुः)
• Type: Verb
• Root: √मृष् (सहने/क्षान्तौ) + उपसर्ग वि + अव्य- (न-व्यय/अविनाश्य-भाव) (अव्ययम् + ऋषसि)

• वि: forth, widely
• वि: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: वि (अव्यय/उपसर्ग)

• श्रवां॑सि: fames, glories, renown
• श्रवां॑सि: कर्म (वि… [करोषि/प्राप्नोषि] श्रवांसि) / फल
• Type: Noun
• Root: श्रवस् (प्रातिपदिक) < √श्रु (श्रवणे)

• वि: forth, widely
• वि: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: वि (अव्यय/उपसर्ग)

• सौभ॑गा: prosperities, good fortunes
• सौभ॑गा: कर्म/फल
• Type: Noun
• Root: सौभग (प्रातिपदिक) < सु- + √भज् (भाग/सम्पत्तौ) → सौभग ‘good fortune’

• वि: forth, widely
• वि: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: वि (अव्यय/उपसर्ग)

• वाजा॑न्: prizes, strengths, winnings
• वाजा॑न्: कर्म/फल
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक) ‘prize, strength, speed’

• सोम: O Soma
• सोम: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक)

• गोम॑तः: from the cow-rich (source); abounding in cows
• गोम॑तः: अपादान/हेतु (यतः/यस्मात्) / विशेषण-सम्बन्ध
• Type: Adjective
• Root: गोमत् (प्रातिपदिक) < गो + -मत् (मतुप्) ‘possessing cows’