Home›Rig Veda›Mandala 8›Sukta 40›Mantra 1
←Previous Mantra
Next Mantra→

Rig Veda 8.40.1: Mandala 8, Sukta 40, Mantra 1

Sukta 8.40

Rishi: Nabhāka (as indicated by the refrain/epithet nabhāka-vat in the hymn; traditional attribution)
Devata: Indrāgnī (dual deity: Indra and Agni conjoint)
Chandas: Jagatī (probable; requires full metrical count verification against pada lengths)
Samhita Patha (Devanagari)

इन्द्राग्नी युवं सु नः सहन्ता दासथो रयिम् । येन दृळ्हा समत्स्वा वीळु चित्साहिषीमह्यग्निर्वनेव वात इन्नभन्तामन्यके समे ॥

Sanskrit recitationRig Veda 8.40.1
Transliteration

indrā́gnī yuváṃ sú naḥ sáhantā dā́satho rayím | yéna dṛḷhā́ samátsv ā́ vīḷú cít sāhiṣīmáhy agnír vanéva vā́ta ín nábhantām anyaké samé ||

Translation

Indra und Agni, ihr zwei seid die Überwinder; gewährt uns rayí, die Fülle inneren Reichtums, durch die wir in festgefügten Kämpfen selbst das Schwerdurchdringliche bezwingen. Möge das innere Feuer, wie ein Wind, der durch den Wald fährt, die anderen auf demselben Kampfplatz vertreiben.

Word by Word
इन्द्राग्नीO Indra and Agni
इन्द्राग्नी:
सम्बोधन (आह्वान)
TypeNoun
Rootइन्द्र + अग्नि (प्रातिपदिक) (द्वन्द्व-समास)
युवम्you two
युवम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सुwell, indeed
सु:
—
TypeIndeclinable
Rootसु (निपात/उपसर्गवत् अव्यय)
नःfor us / of us
नः:
सम्प्रदान (हितार्थे) / सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सहन्ताoverpowering, conquering
सहन्ता:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective
Rootसह् (धातु) → सहन्त् (वर्तमान-कृदन्त, शतृ)
दासथःyou two give
दासथः:
क्रिया
TypeVerb
Rootदा (दाने) (धातु)
रयिम्wealth
रयिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootरयि (प्रातिपदिक)
येनby which
येन:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
दृळ्हाःfirm, steadfast
दृळ्हाः:
कर्तृ (अन्तर्निहिताः ‘वयम्/वीराः’ इत्यादयः) / विशेषण
TypeAdjective
Rootदृळ्ह (विशेषण-प्रातिपदिक; √दृंह्/दृढ् ‘स्थिरीकरणे’ से)
समत्सुin battles
समत्सु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसमत्सु (सम्+अत्सु/मत्सु) ‘युद्धेषु’ (प्रातिपदिक-रूप)
आtowards, unto
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/अव्यय)
वीळुthe hard (stronghold/obstacle)
वीळु:
कर्म (साहिषीमहि इत्यस्य)
TypeNoun/Adjective
Rootवीळु (प्रातिपदिक; ‘दृढ/कठिन/दुर्जय’ अर्थे, RV-विशेष)
चित्even
चित्:
—
TypeIndeclinable
Rootचित् (निपात)
साहिषीमहिwe may overcome / we overcome
साहिषीमहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootसह् (धातु) → सह् (लिट्/लुङ्-प्रयोगेषु) ; अत्र: लट्, आत्मनेपद, 1पु, बहुवचन (वेदिक-रूप ‘साहिषीमहि’ = ‘सहामहे’)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वनेवlike (fire) in a forest
वनेव:
अधिकरण/उपमान
TypeIndeclinable (comparative phrase)
Rootवन (प्रातिपदिक) + इव (उपमा-अव्यय)
वातःwind
वातः:
कर्तृ (उपमान-कर्तृ) / सह-कर्तृ
TypeNoun
Rootवात (प्रातिपदिक; √वा ‘गत्यादौ’)
इत्indeed
इत्:
—
TypeIndeclinable
Rootइत्/इद् (निपात; बलार्थ/निश्चयार्थ)
नभन्ताम्let them burst forth / smite / break through
नभन्ताम्:
क्रिया
TypeVerb
Rootनभ् (हिंसागत्योः/विदारणे) (धातु)
अन्यकेin another (place/quarter)
अन्यके:
अधिकरण
TypeAdjective/Noun
Rootअन्यक (प्रातिपदिक; ‘अन्य’ का वेदिक-विस्तार)
समेin the level (ground) / in the encounter
समे:
अधिकरण
TypeNoun/Adjective
Rootसम (प्रातिपदिक)
←Previous Mantra
Next Mantra→

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

App StoreGoogle Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
App StoreGoogle Play