Rig Veda 8.19.20: Mandala 8, Sukta 19, Mantra 20

Sukta 8.19

Devata: Agni (invoked as inner force aiding victory over obstruction)

Samhita Patha (Devanagari)

भद्रं मनः कृणुष्व वृत्रतूर्ये येना समत्सु सासहः । अव स्थिरा तनुहि भूरि शर्धतां वनेमा ते अभिष्टिभिः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 8.19.20

Transliteration

bhadráṃ manaḥ kṛṇuṣva vṛtra-tū́rye yéna samátsu sāsáhaḥ | áva sthirā́ tanuhí bhū́ri śárdhatāṃ vanémā te abhiṣṭíbhíḥ ||

Translation

Mache unseren Sinn heilvoll — zum Kampf gegen Vṛtra —, damit wir in den Zusammenstößen siegen. Wirf nieder und spanne fest die vielen feindlichen Scharen: durch deine Hilfen mögen wir gewinnen.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• भद्रम्: auspicious, good
• भद्रम्: कर्म (कृणुष्व इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: भद्र- (प्रातिपदिक)

• मनः: mind
• मनः: कर्म (कृणुष्व इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: मनस्- (प्रातिपदिक)

• कृणुष्व: make!, render!
• कृणुष्व: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (डुकृञ् करणे)

• वृत्रतूर्ये: in the Vṛtra-battle, in the contest with Vṛtra
• वृत्रतूर्ये: अधिकरण (यत्र/यस्मिन्)
• Type: Noun
• Root: वृत्रतूर्य- (प्रातिपदिक; वृत्र + तूर्य ‘युद्ध/प्रतिस्पर्धा’)

• येन: by which
• येन: करण (येन साधनेन)
• Type: Pronoun
• Root: यद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• समत्सु: in battles
• समत्सु: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: समत्सु- (प्रातिपदिक; सम् + अत्सु/अत्सु ‘संघर्ष’ → ‘समत्सु’ ‘battle’)

• सासहः: conquering, overpowering
• सासहः: कर्ता (अभिप्रेतः ‘त्वम्/इन्द्रः’ विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective (participial) / Noun-epithet
• Root: सह् (धातु) → सासह्- (कृदन्त/प्रातिपदिक; परिपूर्ण/तीव्र-भाव ‘overpowering’)

• अव: down, away; (intensifier with verb)
• अव: (क्रियाविशेषण; तन्/तन्-आदेशार्थे)
• Type: Indeclinable
• Root: अव (उपसर्ग/निपात)

• स्थिराः: firm, steadfast (ones)
• स्थिराः: कर्म (तनुहि इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: स्थिर- (प्रातिपदिक)

• तनुहि: stretch forth, extend; set in place
• तनुहि: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: तन् (तनू विस्तारे)

• भूरि: much, abundant
• भूरि: (परिमाण-विशेषण; शर्धताम् इत्यस्य)
• Type: Indeclinable / Adjective used adverbially
• Root: भूरि (अव्यय/विशेषण-प्रातिपदिक)

• शर्धताम्: of the hosts, of the troops
• शर्धताम्: सम्बन्ध (स्थिराः इत्यस्य—‘of hosts’)
• Type: Noun
• Root: शर्ध- (प्रातिपदिक ‘troop, host, band’)

• वनेम: may we win, may we gain
• वनेम: (मुख्य क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वन् (वनोति ‘to win, gain’)

• ते: of you, your
• ते: सम्बन्ध (अभिष्टिभिः इत्यस्य—‘thy’)
• Type: Pronoun
• Root: त्वद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अभिष्टिभिः: with (your) helps, with protections
• अभिष्टिभिः: करण (याभिः सहायैः)
• Type: Noun
• Root: अभिष्टि- (प्रातिपदिक; ‘help, aid, protection’)