Rig Veda 6.44.10: Mandala 6, Sukta 44, Mantra 10

Sukta 6.44

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya) tradition

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable; confirm in edition)

Samhita Patha (Devanagari)

इन्द्र तुभ्यमिन्मघवन्नभूम वयं दात्रे हरिवो मा वि वेनः । नकिरापिर्ददृशे मर्त्यत्रा किमङ्ग रध्रचोदनं त्वाहुः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 6.44.10

Transliteration

índra túbhyam ín maghavann abhūma vayáṃ dātré harivo mā́ ví vénaḥ | nákir ā́pir dadṛśe mártyatrā́ kím aṅgá radhrá-codanaṃ tvā́huḥ ||

Translation

Indra, dir allein, o Freigebiger, sind wir zu Gebern geworden; o Herr der fahlen Rosse, entfremde uns nicht. Kein Maß, keine Grenze wird von dir im Bereich der Sterblichen erblickt — warum nennen sie dich dann den „Antreiber des Lahmen“?

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• तुभ्यम्: to you
• तुभ्यम्: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• इत्: indeed, just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (निपात)

• मघवन्: O bountiful one
• मघवन्: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: मघवन् (प्रातिपदिक)

• अभूम: we became / we have been
• अभूम: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)

• वयम्: we
• वयम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• दात्रे: for the giver / to the giver
• दात्रे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: दातृ (प्रातिपदिक; √दा ‘to give’)

• हरिवः: O you of the bay steeds
• हरिवः: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: हरिवस्/हरिवन् (प्रातिपदिक; ‘having bay horses’)

• मा: do not
• मा: —
• Type: Indeclinable
• Root: मा (निषेध)

• वि: apart, asunder; intensifier
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग)

• वेनः: (our) offense / fault
• वेनः: कर्म
• Type: Noun
• Root: वेन (प्रातिपदिक; ‘desire/longing’, also ‘fault’ in some contexts)

• नकिः: no one
• नकिः: कर्तृ
• Type: Indeclinable (pronominal)
• Root: नकिः (सर्वनाम/निपात; ‘no one’)

• आपिः: a helper/ally; assistance
• आपिः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: आपि (प्रातिपदिक)

• ददृशे: has been seen / appeared
• ददृशे: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)

• मर्त्यत्रा: here among mortals
• मर्त्यत्रा: अधिकरण
• Type: Adverbial (compound)
• Root: मर्त्य + त्र (प्रातिपदिक-समास/तद्धित)

• किम्: what?
• किम्: कर्म/प्रश्न
• Type: Pronoun
• Root: किम् (सर्वनाम)

• अङ्ग: pray, indeed (emphatic particle)
• अङ्ग: —
• Type: Indeclinable
• Root: अङ्ग (निपात)

• रध्रचोदनम्: impelling of the needy/weak; a ‘spur’ for the distressed
• रध्रचोदनम्: कर्म
• Type: Noun (compound)
• Root: रध्र + चोदन (प्रातिपदिक; √चुद् ‘to impel’)

• त्वा: you
• त्वा: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• आहुः: they have said / call
• आहुः: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अह्/ब्रू (धातु; ‘to say’)