Rig Veda 6.32.2: Mandala 6, Sukta 32, Mantra 2

Sukta 6.32

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

स मातरा सूर्येणा कवीनामवासयद्रुजदद्रिं गृणानः । स्वाधीभिॠक्वभिर्वावशान उदुस्रियाणामसृजन्निदानम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 6.32.2

Transliteration

sa mātarā sūryeṇa kavīnām avāsayad rujad adriṃ gṛṇānaḥ | svādhībhir ṛkva-bhir vāvaśāna ud usrīyāṇām asṛjan ni-dānam ||

Translation

Er setzte die zwei Mütter beim Sonnenlicht fest — durch das Leuchten der ṛṣi; preisend zerschmetterte er den Felsen. Mit selbstbeherrschten Gedanken und mit den Sängern der Hymnen, jauchzend, trieb er die strahlenden Herden empor und löste ihren verborgenen Standort.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• मातरौ: the two mothers
• मातरौ: कर्म
• Type: Noun
• Root: मातृ (प्रातिपदिक)

• सूर्येण: with/by the sun
• सूर्येण: करण
• Type: Noun
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• कवीनाम्: of the seers/poets
• कवीनाम्: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: कवि (प्रातिपदिक)

• अव: down, away
• अव: —
• Type: Indeclinable
• Root: अव (उपसर्ग/निपात)

• आसयत्: he caused to sit/settle
• आसयत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: आस् (धातु) + णिच् (causative) → आसयति

• रुजत्: he broke
• रुजत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: रुज् (धातु)

• अद्रिम्: the rock
• अद्रिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अद्रि (प्रातिपदिक)

• गृणानः: praising, singing
• गृणानः: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: गृ (धातु) → गृणाति; शतृ-प्रत्यय (वर्तमान कृदन्त)

• स्वाधीभिः: with (his) own insights/skills
• स्वाधीभिः: करण
• Type: Noun
• Root: स्वाधी (प्रातिपदिक; ‘स्वाधी’ = स्व-धी ‘own insight/skill’)

• ऋक्वभिः: with the chanters/Ṛk-singers
• ऋक्वभिः: करण
• Type: Noun
• Root: ऋक्वन् (प्रातिपदिक)

• वावशानः: eager/striving
• वावशानः: कर्तृ
• Type: Participle
• Root: वाś्/वाश् (धातु; ‘to desire/seek, strive’) → वावशान (परिपूर्ण/तीव्रार्थक कृदन्त)

• उत्: up, out
• उत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: उत् (उपसर्ग/निपात)

• उस्रियाणाम्: of the ruddy cows (rays)
• उस्रियाणाम्: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: उस्रिया (प्रातिपदिक; ‘dawn-cows’/‘ruddy cows’ = rays)

• असृजत्: he released, let forth
• असृजत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: सृज् (धातु)

• निदानम्: the outlet/starting-point (channel)
• निदानम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: निदान (प्रातिपदिक)