Rig Veda 5.77.4: Mandala 5, Sukta 77, Mantra 4

Sukta 5.77

Rishi: Atri (Ātreya) tradition (probable)

Devata: Aśvinau (Nasatyas)

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs confirmation)

Samhita Patha (Devanagari)

यो भूयिष्ठं नासत्याभ्यां विवेष चनिष्ठं पित्वो ररते विभागे । स तोकमस्य पीपरच्छमीभिरनूर्ध्वभासः सदमित्तुतुर्यात् ॥

Recitation with translationRig Veda 5.77.4

Transliteration

yó bhū́yiṣṭhaṃ nā́satyābhyāṃ vivéṣa cániṣṭhaṃ pitvó rárate vi-bhāgé | sá tókám asya pī́parac chamī́bhir anū́rdhva-bhāsaḥ sádám ít tutur yāt ||

Translation

Wer den Nāsatyas am meisten gedient hat und bei der Zuteilung selbst den geringsten Trank der pitvā darbrachte, dem nähren sie mit ihren stillen Kräften die Nachkommenschaft; und er, mit Lichtern, nicht nach unten gewandt, schreitet unablässig voran.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who (he who)
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• भूयिष्ठम्: most, very much
• भूयिष्ठम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: भूयस् (तुलनात्मक-प्रातिपदिक) → भूयिष्ठ (अतिशय)

• नासत्याभ्याम्: with/through the Nāsatyas (the Aśvins)
• नासत्याभ्याम्: Karaṇa
• Type: Noun (dual deity name)
• Root: नासत्य (प्रातिपदिक; अश्विनौ)

• विवेष: has approached/has sought/has served
• विवेष: —
• Type: Verb
• Root: √विष् (वेवेष्टि/विवेष) ‘सेव्/प्रवेश्/आश्रय्’ (परस्मै)

• चनिष्ठम्: least, very little
• चनिष्ठम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: चनि (प्रातिपदिक; ‘अल्प/कनिष्ठ’ अर्थे) → चनिष्ठ (अतिशय)

• पित्वः: of drink/refreshment
• पित्वः: Sambandha
• Type: Noun
• Root: पित्व (प्रातिपदिक; ‘पान/पेय/पानस्य’), अथवा ‘पितृ’ इत्यस्य वैदिक-रूपसाम्यं; अत्र ‘पान’/‘पेय’ अर्थः प्रायः

• ररते: rejoices/delights
• ररते: —
• Type: Verb
• Root: √रम् (रमते) ‘आनन्द्/क्रीड्/रुच्’

• विभागे: in the distribution/at the share
• विभागे: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: वि-भाग (प्रातिपदिक) < √भज् ‘विभज्/भागं दा’

• सः: he
• सः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• तोकम्: offspring, child
• तोकम्: Karma
• Type: Noun
• Root: तोक (प्रातिपदिक)

• अस्य: of him
• अस्य: Sambandha
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पीपरत्: may he nourish/fill
• पीपरत्: —
• Type: Verb
• Root: √पॄ/√पृ (पिपर्ति/पीपरत्) ‘पूरय्/पोषय्’

• शमीभिः: with blessings/with pacifications
• शमीभिः: Karaṇa
• Type: Noun
• Root: शमी (प्रातिपदिक; ‘शान्ति/कल्याण/उपशमन’), बहुवचन-तृतीया

• अनूर्ध्वभासः: those whose light is not turned upward (i.e., steady/downward-shining)
• अनूर्ध्वभासः: Kartā
• Type: Adjective (epithet)
• Root: अनूर्ध्व-भास (बहुव्रीहि/तत्पुरुष; भास् ‘दीप्ति’)

• सदम्: always
• सदम्: —
• Type: Indeclinable
• Root: सदम् (अव्यय; ‘सदा/नित्यं’)

• इत्: indeed, just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (निपात)

• तु: but/and
• तु: —
• Type: Indeclinable
• Root: तु (निपात)

• तुतुर्यात्: may he overcome/pass through/speed onward
• तुतुर्यात्: —
• Type: Verb
• Root: √तुर्/√तॄ (वैदिक: ‘अतिक्रम्/तर्/शीघ्रं गम्’)