Rig Veda 5.45.9: Mandala 5, Sukta 45, Mantra 9

Sukta 5.45

Rishi: Atri (Ātreya tradition)

Devata: Sūrya (explicit); also Soma-falcon mythic resonance

Chandas: Triṣṭubh (probable; verify metrically)

Samhita Patha (Devanagari)

आ सूर्यो यातु सप्ताश्वः क्षेत्रं यदस्योर्विया दीर्घयाथे । रघुः श्येनः पतयदन्धो अच्छा युवा कविर्दीदयद्गोषु गच्छन् ॥

Recitation with translationRig Veda 5.45.9

Transliteration

ā́ sū́ryo yātu saptā́śvaḥ kṣétram yád asyorviyā́ dīrghayā́the | raghúḥ śyénáḥ patayad ándho ácchā yúvā kavír dī́dayad góṣu gácchan ||

Translation

Es komme Sūrya, der Siebenrosse, zum Feld, das sein weites Reich und seine lange Bahn ist. Der schnelle Falke fliegt hin zum Soma-Rausch; der junge Seher leuchtet, wenn er unter den Strahlen (Kühen) dahingeht.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• आ: hither; forth
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग) / ā (preverb)

• सूर्यः: the Sun
• सूर्यः: Kartā
• Type: Noun
• Root: सूर्य (प्रातिपदिक)

• यातु: let (him) go/come
• यातु: —
• Type: Verb
• Root: या (गत्यर्थ धातु)

• सप्ताश्वः: having seven horses
• सप्ताश्वः: Kartā (सूर्यस्य विशेषणम्)
• Type: Noun/Adjective
• Root: सप्ताश्व (समास: सप्त + अश्व)

• क्षेत्रम्: field; domain
• क्षेत्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र (प्रातिपदिक)

• यत्: which
• यत्: Karma (क्षेत्रम् इत्यस्य विशेषण-सम्बन्धः)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अस्य: of him/its
• अस्य: — (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उर्विया: with broadness; widely
• उर्विया: Karaṇa (प्रकारेण/विस्तारेण)
• Type: Noun (instrumental of manner) / Adjective
• Root: उर्वी (प्रातिपदिक)

• दीर्घयाथे: by a long course/road
• दीर्घयाथे: Karaṇa (मार्गेण/पथेना)
• Type: Noun (compound) / Adjective
• Root: दीर्घ (प्रातिपदिक) + याथ (प्रातिपदिक ‘path, course’)

• रघुः: swift
• रघुः: Kartā (श्येनस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: रघु (प्रातिपदिक)

• श्येनः: falcon; hawk
• श्येनः: Kartā
• Type: Noun
• Root: श्येन (प्रातिपदिक)

• पतयत्: flew
• पतयत्: —
• Type: Verb
• Root: पत् (गत्यर्थ/पतने धातु)

• अन्धः: Soma-juice; draught
• अन्धः: Karma
• Type: Noun
• Root: अन्धस् (प्रातिपदिक)

• अच्छा: towards; unto
• अच्छा: —
• Type: Indeclinable
• Root: अच्छा (अव्यय)

• युवा: young
• युवा: Kartā (कवेर् विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: युवन् (प्रातिपदिक)

• कविः: seer; sage
• कविः: Kartā
• Type: Noun
• Root: कवि (प्रातिपदिक)

• दीदयत्: shone; flashed
• दीदयत्: —
• Type: Verb
• Root: दीद्/दी (दीप्तौ धातु; वेदिक पुनरुक्त-आदेश)

• गोषु: among the cows; in the cattle
• गोषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: गो (प्रातिपदिक)

• गच्छन्: going; moving
• गच्छन्: Kartā (अनुषङ्गेण)
• Type: Participle
• Root: गम् (गत्यर्थ धातु)