Rig Veda 4.16.8: Mandala 4, Sukta 16, Mantra 8

Sukta 4.16

Rishi: Vāmadeva Gautama

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

अपो यदद्रिं पुरुहूत दर्दराविर्भुवत्सरमा पूर्व्यं ते । स नो नेता वाजमा दर्षि भूरिं गोत्रा रुजन्नङ्गिरोभिर्गृणानः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 4.16.8

Transliteration

apó yád ádrim puru-hūta dárdaḥ āvír bhuvat sáramā pū́rvyam té | sá no netā́ vā́jam ā́ darṣi bhū́riṃ gotrā́ rújann áṅgirobhir gṛṇānáḥ ||

Translation

Als du, Vielangerufener, den Fels zerschlugst, der die Wasser festhielt, da wurde Saramā — deine uralte Eingebung — offenbar. Sei uns der Führer; bring uns Fülle an Kraft, indem du die verborgenen Lichtpferche sprengst mit den Mächten der Aṅgiras, während wir dich besingen.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अपः: waters
• अपः: कर्म
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• यत्: which/that (that which)
• यत्: कर्म (सम्बन्ध)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अद्रिम्: the rock, mountain
• अद्रिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अद्रि (प्रातिपदिक)

• पुरुहूत: O much-invoked (Indra)
• पुरुहूत: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: पुरुहूत (प्रातिपदिक; इन्द्रस्य विशेषण)

• दर्दर: O splitter, cleaver
• दर्दर: सम्बोधन
• Type: Noun (epithet)
• Root: दर्दर (धातु-आधारित प्रातिपदिक; ‘भेदक/विदारक’), √दृ/दर् (विदारणे)

• आविः: openly, manifest
• आविः: क्रियाविशेषण
• Type: Indeclinable
• Root: आविस् (अव्यय)

• अभवत्: became, came to be
• अभवत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भू (भवति)

• सरमा: Saramā
• सरमा: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: सरमा (प्रातिपदिक; देवशुनी/नाम)

• पूर्व्यम्: former, ancient
• पूर्व्यम्: कर्म (यत्-सम्बद्ध)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व्य (प्रातिपदिक)

• ते: of you, your
• ते: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सः: he
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नः: for us / of us
• नः: सम्प्रदान/सम्बन्ध (contextual)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नेता: leader, guide
• नेता: कर्तृ (सः…नेता)
• Type: Noun
• Root: नेतृ (प्रातिपदिक; √नी ‘नेतुम्’)

• वाजम्: prize, strength, booty
• वाजम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• आ: towards, hither
• आ: क्रियाविशेषण/उपसर्ग
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• दर्शि: show (to us), make visible
• दर्शि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √दृश् (दर्शने)

• भूरिम्: abundant, much
• भूरिम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: भूरि (प्रातिपदिक)

• गोत्रा: cow-pens, enclosures (of cows)
• गोत्रा: कर्म
• Type: Noun
• Root: गोत्र (प्रातिपदिक)

• रुजन्: breaking, shattering
• रुजन्: कर्तृ-विशेषण
• Type: Verb (participle)
• Root: √रुज् (भङ्गे/विदारणे)

• अङ्गिरोभिः: with the Aṅgirases
• अङ्गिरोभिः: करण
• Type: Noun
• Root: अङ्गिरस् (प्रातिपदिक)

• गृणानः: praising, chanting
• गृणानः: कर्तृ-विशेषण
• Type: Verb (participle)
• Root: √गृ (स्तुतौ) / गृण् (वैदिक)