Rig Veda 3.26.1: Mandala 3, Sukta 26, Mantra 1

Sukta 3.26

Rishi: Viśvāmitra Gāthina / Kuśika lineage (self-referential: kuśikāsaḥ)

Devata: Agni Vaiśvānara

Chandas: Jagatī (likely; long pādas; requires metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

वैश्वानरं मनसाग्निं निचाय्या हविष्मन्तो अनुषत्यं स्वर्विदम् । सुदानुं देवं रथिरं वसूयवो गीर्भी रण्वं कुशिकासो हवामहे ॥

Recitation with translationRig Veda 3.26.1

Transliteration

vaiśvānaráṁ manasā́gníṁ ni-cā́yyā haviṣmánto anu-ṣatyáṁ svàr-vidam | su-dā́nuṁ deváṁ rathiráṁ vasū́yavo gī́rbhī raṇváṁ kuśikā́so havāmahe ||

Translation

Wir, die das Opfer tragen, ihn im Geist betrachtend, rufen Agni Vaiśvānara, den der ṛta treu ist, der der Wahrheit des Weges folgt, den Finder der lichten Welt. Nach Reichtum verlangend, rufen die Kuśikas mit Hymnen den Gott des guten Gebens, den schnellen im Zug, den wonnigen in seiner Freude.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वैश्वानरम्: Vaiśvānara (Agni), the universal one
• वैश्वानरम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: वैश्वानर (प्रातिपदिक; विश्+वानर/नर-सम्बन्ध) विशेषतः अग्नि-नाम

• मनसा: with the mind
• मनसा: करण
• Type: Noun
• Root: मनस् (प्रातिपदिक)

• अग्निम्: Agni
• अग्निम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• निचाय्य: having perceived/recognized
• निचाय्य: (क्रियाविशेषण; पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि + चि (धातु ‘चि’ = चिनोति/चेतयति; here ‘नि-चाय्य’ absolutive from causative/denominative sense ‘to observe/recognize’)

• हविष्मन्तः: possessing oblation (offerers)
• हविष्मन्तः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: हविष्मन्त् (प्रातिपदिक; हविस् + मन्त्)

• अनुषत्यम्: truly to be followed; faithful
• अनुषत्यम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: अनुषत्य (प्रातिपदिक; अनु + सत्य)

• स्वर्विदम्: finder/knower of heaven (light)
• स्वर्विदम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: स्वर्विद् (प्रातिपदिक; स्वर् ‘स्वर्ग/प्रकाश’ + विद् ‘जानाति/विन्दति’)

• सुदानुम्: very bountiful
• सुदानुम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: सुदानु (प्रातिपदिक; सु + दानु ‘दान/उदारता’)

• देवम्: the god
• देवम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• रथिरम्: chariot-borne; having a chariot
• रथिरम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: रथिर (प्रातिपदिक; रथ-सम्बन्धी/रथवान्)

• वसूयवः: seekers of wealth
• वसूयवः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वसूयु (प्रातिपदिक; वसु ‘धन’ + ईयु/यु ‘इच्छति/याति’ → ‘वसु-इच्छु’)

• गीर्भिः: with hymns/voices
• गीर्भिः: करण
• Type: Noun
• Root: गिर् (प्रातिपदिक)

• रण्वम्: delighting; charming
• रण्वम्: कर्म (विशेषणरूपेण)
• Type: Adjective
• Root: रण्व (प्रातिपदिक)

• कुशिकासः: the Kuśikas (clan of seers)
• कुशिकासः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: कुशिक (प्रातिपदिक; कुशिक-वंश/गोत्र-नाम)

• हवामहे: we invoke/call
• हवामहे: (मुख्यक्रिया)
• Type: Verb
• Root: √ह्वे (ह्वयति/आह्वयति) आत्मनेपद