Rig Veda 10.86.2: Mandala 10, Sukta 86, Mantra 2

Sukta 10.86

Rishi: RV 10.86 narrative/dialogue complex

Devata: Indra (with Vṛṣākapi as perturbing/companion figure)

Chandas: Trishtubh (likely)

Samhita Patha (Devanagari)

परा हीन्द्र धावसि वृषाकपेरति व्यथिः । नो अह प्र विन्दस्यन्यत्र सोमपीतये विश्वस्मादिन्द्र उत्तरः ॥

Recitation with translationRig Veda 10.86.2

Transliteration

parā́ híndra dhā́vasi vṛṣā́kaper áti vyáthīḥ | nó áha prá vindasy anyátra sómapītaye víśvasmād índra úttaraḥ ||

Translation

Fort, o Indra, jagst du dahin — durch Vṛṣākapis Unruhe über alle Maßen aufgewühlt. Doch anderswo wirst du das wahre Trinken des Soma nicht finden: Indra ist über alles nur in rechter Wonne, nicht in ruheloser Zerstreuung.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• परा: away, forth
• परा: क्रियाविशेषण (गत्यर्थे)
• Type: Indeclinable
• Root: परा (उपसर्ग/अव्यय)

• हि: indeed, for
• हि: सम्बन्ध/हेतु-निपात
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• धावसि: you run, you rush
• धावसि: क्रिया (कर्तृ-सम्बन्धः: त्वम्)
• Type: Verb
• Root: धाव्

• वृषाकपेः: of Vṛṣākapi
• वृषाकपेः: सम्बन्ध (षष्ठी: ‘of Vṛṣākapi’)
• Type: Noun (proper/epithet)
• Root: वृषाकपि (प्रातिपदिक)

• अति: beyond, over
• अति: क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थः
• Type: Indeclinable
• Root: अति (उपसर्ग/अव्यय)

• व्यथिः: agitation, trembling
• व्यथिः: कर्ता (धावसि इत्यस्य; ‘व्यथिः’ = agitation)
• Type: Noun (action noun)
• Root: व्यथ्

• नः: of us, our
• नः: सम्बन्ध (our)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• अह: ah!, indeed
• अह: उद्गार/निपात
• Type: Indeclinable
• Root: अह (निपात)

• प्र: forth, forward
• प्र: क्रियाविशेषण/उपसर्गार्थः
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• विन्दसि: you find, you obtain
• विन्दसि: क्रिया (कर्तृ: त्वम्)
• Type: Verb
• Root: विद् (विन्दति)

• अन्यत्र: elsewhere
• अन्यत्र: अधिकरण (स्थानवाचक)
• Type: Indeclinable
• Root: अन्यत्र (अव्यय)

• सोमपीतये: for the drinking of Soma
• सोमपीतये: सम्प्रदान (दत्त्यर्थे: ‘for soma-drinking’)
• Type: Noun
• Root: सोमपीति (सोम + पीति) (प्रातिपदिक)

• विश्वस्मात्: from all, from everyone
• विश्वस्मात्: अपादान (from all/everything)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• इन्द्र: O Indra
• इन्द्र: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• उत्तरः: higher, superior, further (beyond)
• उत्तरः: कर्ता/विशेषण (इन्द्रस्य)
• Type: Adjective
• Root: उत्तर (प्रातिपदिक)