Home›Rig Veda›Mandala 10›Sukta 4›Mantra 5
←Previous Mantra
Next Mantra→

Rig Veda 10.4.5: Mandala 10, Sukta 4, Mantra 5

Sukta 10.4

Rishi: Dīrghatamas Āucathya (traditional)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)

कूचिज्जायते सनयासु नव्यो वने तस्थौ पलितो धूमकेतुः । अस्नातापो वृषभो न प्र वेति सचेतसो यं प्रणयन्त मर्ताः ॥

Sanskrit recitationRig Veda 10.4.5
Transliteration

kū́cij jāyate sánayāsu návyo váne tasthau palitó dhū́ma-ketuḥ | asnātā́po vṛṣabhó na prá veti sácetaso yáṃ prá-nayanta mártāḥ ||

Translation

Irgendwo wird er neu geboren in den alten Geburten; im Wald steht er, grau, mit einem Banner aus Rauch. Ungebadet von den Wassern schreitet er voran wie ein Stier – er, den die wachen Sterblichen vorwärts führen (zum Werk).

Word by Word
कूचि॑त्indeed, even, at all
कूचि॑त्:
—
TypeIndeclinable
Rootकु (अव्यय-प्रातिपदिक ‘कू’ + चित्/चिद् ‘एव/अपि’)
जायतेis born, arises
जायते:
—
TypeVerb
Root√जन् (जनि॒ँ प्रादुर्भावे)
सन॑यासुin the ancient (customs/paths), in old ways
सन॑यासु:
अधि‍करण
TypeNoun
Rootसनया- (प्रातिपदिक; ‘पुरातन/प्राचीन मार्ग/प्रथा’)
नव्यो॒new, fresh (one)
नव्यो॒:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootनव्य- (प्रातिपदिक)
वने॑in the wood/forest
वने॑:
अधि‍करण
TypeNoun
Rootवन- (प्रातिपदिक)
तस्थौstood, has taken his stand
तस्थौ:
—
TypeVerb
Root√स्था (ष्ठा॒ गतिनिवृत्तौ/अवस्थान)
पलि॒तःgrey/hoary (ancient-looking)
पलि॒तः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootपलित- (प्रातिपदिक)
धू॒मके॑तुःsmoke-bannered one (Agni)
धू॒मके॑तुः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधूम-केतु- (समास: कर्मधारय/तत्पुरुष; प्रातिपदिक)
अ॒स्ना॒तापःnot bathed with waters / unwashed by waters
अ॒स्ना॒तापः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootअस्नात-आप्/अप् (समास: बहुव्रीहि/कर्मधारय; ‘अस्नात’ + ‘आपः’)
वृष॒भःbull
वृष॒भः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवृषभ- (प्रातिपदिक)
नlike, as (in comparison)
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग)
वे॑तिgoes, moves
वे॑ति:
—
TypeVerb
Root√वी/वे (वी॒ गतौ/वय॒ गतौ)
सचे॑तसःlike-minded, of one intent
सचे॑तसः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootस-चेतस्- (समास: बहुव्रीहि; प्रातिपदिक)
यम्whom
यम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
प्र॒णय॑न्तlead forth, bring forward
प्र॒णय॑न्त:
—
TypeVerb
Rootप्र-√नी (नी॒ प्रापणे/नयने)
मर्ता॑ःmortals
मर्ता॑ः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमर्त- (प्रातिपदिक)
←Previous Mantra
Next Mantra→

Ask anything about this verse

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

App StoreGoogle Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
App StoreGoogle Play