Rig Veda 1.65.10: Mandala 1, Sukta 65, Mantra 10

Sukta 1.65

Rishi: Gṛtsamada (traditional)

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh (probable; requires verification)

Samhita Patha (Devanagari)

सोमो न वेधा ऋतप्रजातः पशुर्न शिश्वा विभुर्दूरेभाः ॥

Transliteration

sómo ná vedhā́ ṛtá-prajātaḥ | paśúr ná śíśvā vibhúr dūrébhāḥ ||

Translation

Wie Soma: ein Vedhā, Wissender und Bildner, aus der Ṛta geboren; wie ein junges Wesen, allumfassend, leuchtet er aus fernsten Fernen: Agni, die weitreichende Kraft des ṛta.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सोमः: Soma (the deity/pressed juice)
• सोमः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: सोम (प्रातिपदिक) < √सु (सवने/प्रसवने) / सोम- (देव/रस)

• न: like; as (comparative particle)
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• वेधाः: the wise one; ordainer; seer
• वेधाः: कर्तृ (उपमान-रूपेण) / विशेषण-सम्बन्धः
• Type: Noun
• Root: वेधस्/वेधा (प्रातिपदिक) < √विध्/√वेध् (वेधने/विधान-ज्ञानयोः)

• ऋतप्रजातः: born of ṛta (cosmic order); rightly born
• ऋतप्रजातः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: ऋत- + प्रजात (कृदन्त) < √जन् (प्रादुर्भावे) + प्र-

• पशुः: a beast; cattle
• पशुः: कर्तृ (उपमान-रूपेण)
• Type: Noun
• Root: पशु (प्रातिपदिक)

• न: like; as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• शिश्वा: young; vigorous (as a young animal)
• शिश्वा: कर्तृ-विशेषणम् (उपमानस्य)
• Type: Adjective
• Root: शिश्व (प्रातिपदिक) < √शिश्/√शिश्व् (वृद्धौ/प्रबलतायाम्; वैदिक-विशेषण)

• विभुः: mighty; all-pervading
• विभुः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Adjective
• Root: विभु (प्रातिपदिक) < वि- + √भू (भवने) / ‘all-pervading, mighty’

• दूरेभाः: far-striding/long-reaching (lit. ‘having an elephant from afar’; an epithet of great power)
• दूरेभाः: कर्तृ-विशेषणम्
• Type: Noun (compound) / Adjective (bahuvrīhi-like epithet)
• Root: दूर- + इभ (प्रातिपदिक) ‘elephant’