Rig Veda 1.137.3: Mandala 1, Sukta 137, Mantra 3

Sukta 1.137

Devata: Mitra–Varuṇa

Samhita Patha (Devanagari)

तां वां धेनुं न वासरीमंशुं दुहन्त्यद्रिभिः सोमं दुहन्त्यद्रिभिः । अस्मत्रा गन्तमुप नोऽर्वाञ्चा सोमपीतये । अयं वां मित्रावरुणा नृभिः सुतः सोम आ पीतये सुतः ॥

Recitation with translationRig Veda 1.137.3

Transliteration

tā́ṃ vāṃ dhenúṃ ná vāsarīm áṃśuṃ duhanty ádribhiḥ sómaṃ duhanty ádribhiḥ | asmatrā́ gántam úpa no ’rvā́ñcā sómapītaye | ayáṃ vāṃ mitrāvaruṇā nṛ́bhíḥ sutáḥ sóma ā́ pītáye sutáḥ ||

Translation

Jenen Soma‑Stängel, gleich einer milchenden Kuh, reich an nährendem Strom, melken sie aus mit den Presssteinen; Soma melken sie aus mit den Presssteinen. Kommt hierher zu uns, euch uns zuwendend, zum Trank des Soma. Dieser Soma ist für euch, o Mitra und Varuṇa, von den Männern gepresst, gepresst zum Trinken.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• ताम्: her/that (fem.)
• ताम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वाम्: of you two / you two
• वाम्: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• धेनुम्: milch-cow
• धेनुम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: धेनु-

• न: like/as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न

• वासरीम्: (a) cow at milking-time / a milch-cow (epithet)
• वासरीम्: कर्म (उपमान-रूपेण)
• Type: Noun/Adjective
• Root: वासरी-

• अंशुम्: the Soma-stalk / Soma (as stalk)
• अंशुम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अंशु-

• दुहन्ति: they milk
• दुहन्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: दुह्

• अद्रिभिः: with stones (pressing-stones)
• अद्रिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: अद्रि-

• सोमम्: Soma
• सोमम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सोम-

• दुहन्ति: they milk
• दुहन्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: दुह्

• अद्रिभिः: with stones
• अद्रिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: अद्रि-

• अस्मत्रा: hither, to us/among us
• अस्मत्रा: अधिकारण
• Type: Indeclinable
• Root: अस्मत्रा (अस्मद्-आधारित देशवाचक अव्यय)

• गन्तम्: come (you two)!
• गन्तम्: क्रिया
• Type: Verb (imperative/optative form used as injunctive/imperative)
• Root: गम्

• उप: towards, near
• उप: —
• Type: Indeclinable
• Root: उप

• नः: to us / of us
• नः: सम्प्रदान/सम्बन्ध (प्रसङ्गानुसार)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अर्वाञ्चा: facing hither, coming this way
• अर्वाञ्चा: विशेषण (आगमनस्य)
• Type: Adjective
• Root: अर्वाञ्च्-

• सोमपीतये: for Soma-drinking
• सोमपीतये: सम्प्रदान (उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: सोम-पीति- (तत्पुरुष: सोमस्य पीतिः)

• अयम्: this
• अयम्: कर्ता (निर्देश)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वाम्: of you two
• वाम्: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद्

• मित्रावरुणा: Mitra and Varuṇa
• मित्रावरुणा: सम्बोधन/कर्ता
• Type: Noun
• Root: मित्र-वरुण (द्वन्द्व-समास)

• नृभिः: by men, with men (priests)
• नृभिः: करण/सहकारि
• Type: Noun
• Root: नृ-

• सुतः: pressed, expressed
• सुतः: विशेषण
• Type: Participle
• Root: सु (धातु) → सुत- (कृदन्त, क्त)

• सोमः: Soma
• सोमः: कर्ता
• Type: Noun
• Root: सोम-

• आ: hither, unto
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ

• पीतये: for drinking
• पीतये: सम्प्रदान (उद्देश्य)
• Type: Noun
• Root: पीति- (√पा ‘to drink’ से भाव)

• सुतः: pressed
• सुतः: विशेषण
• Type: Participle
• Root: सु → सुत- (क्त)