Prakarana 28

Verse 551 (चौपाई)

भरत बचन सुचि सुनि सुर हरषे। साधु सराहि सुमन सुर बरषे।। असमंजस बस अवध नेवासी। प्रमुदित मन तापस बनबासी।। चुपहिं रहे रघुनाथ सँकोची। प्रभु गति देखि सभा सब सोची।। जनक दूत तेहि अवसर आए। मुनि बसिष्ठँ सुनि बेगि बोलाए।। करि प्रनाम तिन्ह रामु निहारे। बेषु देखि भए निपट दुखारे।। दूतन्ह मुनिबर बूझी बाता। कहहु बिदेह भूप कुसलाता।। सुनि सकुचाइ नाइ महि माथा। बोले चर बर जोरें हाथा।। बूझब राउर सादर साईं। कुसल हेतु सो भयउ गोसाईं।।

Als sie Bharatas reine Worte hörten, freuten sich die Götter; die Heiligen priesen ihn, und die Götter ließen Blumen regnen. Von Verwirrung überwältigt, waren die Bewohner von Ayodhya frohen Herzens, und die Asketen, die im Walde wohnten, waren voller Freude. Die Herren der Raghus, voller Bescheidenheit, schwiegen; als sie den Zustand des Herrn sahen, war die ganze Versammlung voller Sorge. In diesem Augenblick trafen die Boten Janakas ein; der Weise Vashishtha, der davon hörte, rief sie sogleich herbei. Sie verneigten sich und schauten auf Rama; als sie seine Kleidung sahen, waren sie zutiefst betrübt. Die Boten befragten den großen Weisen nach den Neuigkeiten; er sprach: "Berichtet mir vom Wohlergehen des Königs von Videha." Als sie dies hörten, neigten sie vor Scham ihre Häupter zur Erde und sprachen, die Hände flehentlich gefaltet: "Euer Diener wird mit aller Ehrerbietung erkundigen; um des Wohlergehens willen hat der Herr uns gesandt."

Verse 552 (दोहा/सोरठा)

नाहि त कोसल नाथ कें साथ कुसल गइ नाथ। मिथिला अवध बिसेष तें जगु सब भयउ अनाथ।।270।।

Wenn es kein Wohlergehen beim Herrn von Kosala gibt, dann, o Herr, ist das Wohlergehen mit dem Herrn fortgegangen. Wegen der besonderen Verbindung zwischen Mithila und Ayodhya ist die ganze Welt zur Waise geworden.

Verse 553 (चौपाई)

कोसलपति गति सुनि जनकौरा। भे सब लोक सोक बस बौरा।। जेहिं देखे तेहि समय बिदेहू। नामु सत्य अस लाग न केहू।। रानि कुचालि सुनत नरपालहि। सूझ न कछु जस मनि बिनु ब्यालहि।। भरत राज रघुबर बनबासू। भा मिथिलेसहि हृदयँ हराँसू।। नृप बूझे बुध सचिव समाजू। कहहु बिचारि उचित का आजू।। समुझि अवध असमंजस दोऊ। चलिअ कि रहिअ न कह कछु कोऊ।। नृपहि धीर धरि हृदयँ बिचारी। पठए अवध चतुर चर चारी।। बूझि भरत सति भाउ कुभाऊ। आएहु बेगि न होइ लखाऊ।।

Als sie vom Schicksal des Herrn von Kosala hörten, wurden die Tochter Janakas und alle Menschen von Trauer überwältigt. Wer auch immer Videha zu jener Zeit sah, dem erschien der Name "Videha" als Hohn, denn er war wahrlich ohne Körper. Als die Königinnen die Nachricht vom König hörten, verloren sie alle Besinnung, wie eine Schlange ohne ihren Edelstein. Bharata wurde König, und der Beste der Raghus ging ins Exil; dies ließ Verzweiflung in das Herz des Herrn von Mithila einkehren. Der König befragte die Weisen und seine Ratgeber und sprach: "Bedenkt und sagt mir, was jetzt recht ist zu tun." Als sie verstanden, dass sowohl Ayodhya als auch Mithila in Unruhe waren, sprachen sie: "Sollen wir gehen oder bleiben?" Doch niemand gab eine klare Antwort. Der König, der sich fasste und in seinem Herzen nachdachte, sandte einen klugen Boten nach Ayodhya: "Nachdem ihr von Bharatas Verhalten erfahren habt, ob gut oder schlecht, kommt schnell; säumt nicht."

Verse 554 (दोहा/सोरठा)

गए अवध चर भरत गति बूझि देखि करतूति। चले चित्रकूटहि भरतु चार चले तेरहूति।।271।।

Die Boten gingen nach Ayodhya, erfuhren von Bharatas Verhalten und kehrten zurück, nachdem sie seine Taten gesehen hatten. Bharata brach nach Chitrakoot auf, und die Boten kehrten nach Mithila zurück.

Verse 555 (चौपाई)

दूतन्ह आइ भरत कइ करनी। जनक समाज जथामति बरनी।। सुनि गुर परिजन सचिव महीपति। भे सब सोच सनेहँ बिकल अति।। धरि धीरजु करि भरत बड़ाई। लिए सुभट साहनी बोलाई।। घर पुर देस राखि रखवारे। हय गय रथ बहु जान सँवारे।। दुघरी साधि चले ततकाला। किए बिश्रामु न मग महीपाला।। भोरहिं आजु नहाइ प्रयागा। चले जमुन उतरन सबु लागा।। खबरि लेन हम पठए नाथा। तिन्ह कहि अस महि नायउ माथा।। साथ किरात छ सातक दीन्हे। मुनिबर तुरत बिदा चर कीन्हे।।

Die Boten kamen und taten, wie Bharata sie geheißen; sie berichteten der Versammlung Janakas nach ihrem Verständnis von der Sache. Als sie es hörten, waren der Guru, die Verwandten, die Ratgeber und der König alle voller sorgenvoller Gedanken und von Liebe überwältigt. Bharata, der sich fasste und seine Größe zeigte, nahm tapfere Krieger und rief den Wagenlenker. Er setzte Wachen über Häuser, Stadt und Reich; Pferde, Rinder, Wagen und viele Fahrzeuge ließ er bereitstellen. Nachdem sie alles vorbereitet hatten, brachen sie sogleich auf; der König ruhte keinen Augenblick auf dem Wege. Heute Morgen badeten sie in Prayaga; sie alle machten sich auf, die Yamuna zu überqueren. "Wir haben unserem Herrn Nachricht gesandt", so sprachen sie und neigten ihre Häupter zur Erde. Sie gaben sechstausend Kiratas als Geleit mit; der Weise nahm sogleich Abschied und brach auf.

Verse 556 (दोहा/सोरठा)

सुनत जनक आगवनु सबु हरषेउ अवध समाजु। रघुनंदनहि सकोचु बड़ सोच बिबस सुरराजु।।272।।

Als Janaka von der Ankunft hörte, freute sich die ganze Versammlung von Ayodhya; doch der Sohn der Raghus fühlte große Unruhe, und der König der Götter war von sorgenvollen Gedanken überwältigt.

Verse 557 (चौपाई)

गरइ गलानि कुटिल कैकेई। काहि कहै केहि दूषनु देई।। अस मन आनि मुदित नर नारी। भयउ बहोरि रहब दिन चारी।। एहि प्रकार गत बासर सोऊ। प्रात नहान लाग सबु कोऊ।। करि मज्जनु पूजहिं नर नारी। गनप गौरि तिपुरारि तमारी।। रमा रमन पद बंदि बहोरी। बिनवहिं अंजुलि अंचल जोरी।। राजा रामु जानकी रानी। आनँद अवधि अवध रजधानी।। सुबस बसउ फिरि सहित समाजा। भरतहि रामु करहुँ जुबराजा।। एहि सुख सुधाँ सींची सब काहू। देव देहु जग जीवन लाहू।।

Die trügerische Kaikeyi erlitt Schande; wen konnte sie beschuldigen, wem konnte sie die Schuld geben? Mit solchen Gedanken im Sinn waren die Männer und Frauen wieder froh, und die Tage vergingen. Auf diese Weise verging jener Tag; bei Tagesanbruch begannen alle zu baden. Nach dem Bad verehrten Männer und Frauen Ganesha, Gauri, den Feind von Tripura und die Sonne. Sie verneigten sich zu Füßen von Lakshmi und Vishnu und beteten mit gefalteten Händen und zusammengelegten Handflächen. "Mögen König Rama und Königin Janaki der Stadt Ayodhya grenzenlose Freude bringen." Die ganze Versammlung wandte sich wieder in Freude zu; "Möge Rama Bharata zum Kronprinzen machen." Mit diesem Nektar des Glücks nährten sie alle; die Götter gaben der Welt den Reichtum des Lebens.

Verse 558 (दोहा/सोरठा)

गुर समाज भाइन्ह सहित राम राजु पुर होउ। अछत राम राजा अवध मरिअ माग सबु कोउ।।273।।

Mit dem Guru, der Versammlung und seinen Brüdern möge Rama König in der Stadt sein; während Rama in Ayodhya regiert, mögen alle unsere Wünsche in Erfüllung gehen.

Verse 559 (चौपाई)

सुनि सनेहमय पुरजन बानी। निंदहिं जोग बिरति मुनि ग्यानी।। एहि बिधि नित्यकरम करि पुरजन। रामहि करहिं प्रनाम पुलकि तन।। ऊँच नीच मध्यम नर नारी। लहहिं दरसु निज निज अनुहारी।। सावधान सबही सनमानहिं। सकल सराहत कृपानिधानहिं।। लरिकाइहि ते रघुबर बानी। पालत नीति प्रीति पहिचानी।। सील सकोच सिंधु रघुराऊ। सुमुख सुलोचन सरल सुभाऊ।। कहत राम गुन गन अनुरागे। सब निज भाग सराहन लागे।। हम सम पुन्य पुंज जग थोरे। जिन्हहि रामु जानत करि मोरे।।

Als sie die liebevollen Worte der Bürger hörten, tadelten die Yogis, die leidenschaftslosen Munis und die Weisen sie. Auf diese Weise verrichteten die Bürger ihre täglichen Riten und erwiesen Rama ihre Ehrerbietung, ihre Körper vor Hingabe erzitternd. Hohe und niedrige, mittlere und große, Männer und Frauen, jeder erlangte einen Blick auf ihn nach seinem eigenen Verdienst. Alle ehrten ihn aufmerksam; jeder pries den Schatzhaus der Barmherzigkeit. Obwohl er wie ein Kind zu ihnen sprach, befolgte der Beste der Raghus die Verhaltensregeln und erkannte ihre Liebe. Der Herr der Raghus, ein Ozean an Bescheidenheit und Tugend, war schön von Angesicht, lotusäugig, einfach und gütig von Natur. Alle sprachen mit tiefer Zuneigung von Ramas Tugenden; jeder begann sein eigenes gutes Geschick zu preisen. "Wenige in dieser Welt haben einen solchen Haufen von Verdienst wie wir, die Rama als den Unsern erkennen."

Verse 560 (दोहा/सोरठा)

प्रेम मगन तेहि समय सब सुनि आवत मिथिलेसु। सहित सभा संभ्रम उठेउ रबिकुल कमल दिनेसु।।274।।

Als sie dies alles hörten, kam der Herr von Mithila, erfüllt von Liebe; und die Sonne des Sonnengeschlechts, die Sonne der Welt, erhob sich mit seiner ganzen Versammlung in Staunen.

Verse 561 (चौपाई)

भाइ सचिव गुर पुरजन साथा। आगें गवनु कीन्ह रघुनाथा।। गिरिबरु दीख जनकपति जबहीं। करि प्रनाम रथ त्यागेउ तबहीं।। राम दरस लालसा उछाहू। पथ श्रम लेसु कलेसु न काहू।। मन तहँ जहँ रघुबर बैदेही। बिनु मन तन दुख सुख सुधि केही।। आवत जनकु चले एहि भाँती। सहित समाज प्रेम मति माती।। आए निकट देखि अनुरागे। सादर मिलन परसपर लागे।। लगे जनक मुनिजन पद बंदन। रिषिन्ह प्रनामु कीन्ह रघुनंदन।। भाइन्ह सहित रामु मिलि राजहि। चले लवाइ समेत समाजहि।।

Mit seinen Brüdern, Ministern, dem Guru und den Bürgern als Gefährten machte sich der Herr der Raghus auf die Reise. Als der Berg von dem Herrn von Janaka erblickt wurde, bot er seine Ehrerbietung dar und verließ sogleich seinen Wagen. Erfüllt von sehnsüchtigem Verlangen nach dem Anblick Ramas, empfand er keine Erschöpfung oder Qual von der Reise. Sein Geist war dort, wo Rama und die Tochter von Videha waren; ohne seinen Geist kannte sein Körper weder Schmerz noch Freude. So kam Janaka heran, schreitend mit seiner ganzen Gefolgschaft, sein Herz überwältigt von Liebe. Als sie sich näherten und gegenseitige Zuneigung sahen, begegneten sie einander mit Ehrfurcht. Janaka begann, sich zu den Füßen der Weisen niederzuwerfen, und die Freude der Raghus erwies den Rishis seine Ehrerbietung. Rama traf zusammen mit seinen Brüdern den König, und sie machten sich auf den Weg und nahmen die ganze Versammlung mit.

Verse 562 (दोहा/सोरठा)

आश्रम सागर सांत रस पूरन पावन पाथु। सेन मनहुँ करुना सरित लिएँ जाहिं रघुनाथु।।275।।

Die Einsiedelei war ein Meer, friedvoll, erfüllt vom Nektar des Friedens, vollkommen und reinigend; und der Herr der Raghus schritt darauf zu, als würde er von einem Strom des Erbarmens getragen.

Verse 563 (चौपाई)

बोरति ग्यान बिराग करारे। बचन ससोक मिलत नद नारे।। सोच उसास समीर तंरगा। धीरज तट तरुबर कर भंगा।। बिषम बिषाद तोरावति धारा। भय भ्रम भवँर अबर्त अपारा।। केवट बुध बिद्या बड़ि नावा। सकहिं न खेइ ऐक नहिं आवा।। बनचर कोल किरात बिचारे। थके बिलोकि पथिक हियँ हारे।। आश्रम उदधि मिली जब जाई। मनहुँ उठेउ अंबुधि अकुलाई।। सोक बिकल दोउ राज समाजा। रहा न ग्यानु न धीरजु लाजा।। भूप रूप गुन सील सराही। रोवहिं सोक सिंधु अवगाही।।

Sie überquerten den Strom des Wissens und der Losgelöstheit; ihre Worte, erfüllt von Kummer, vermischten sich wie Flüsse und Bäche. Sorgen und Seufzer waren der Wind und die Wellen; Geduld war das Ufer, und die Bäume brachen unter der Last. Schrecklicher Kummer strömte als Flut; Furcht und Verwirrung waren die wirbelnden Strudel ohne Ende. Der Fährmann der Weisheit steuerte das große Boot, doch sie konnten nicht hinüberfahren, keiner konnte hinüberkommen. Die Waldbewohner, Kol und Kirat, dachten nach; erschöpft beim Anblick, verloren die Wanderer ihren Mut. Als die Einsiedelei und der Ozean sich vereinigten, schien es, als erhübe sich das Meer in Aufregung. Beide Königsscharen waren von Kummer überwältigt; es blieb weder Wissen noch Geduld noch Scham. Der König pries Gestalt, Tugenden und Wesen; sie weinten, in den Ozean des Kummer eingetaucht.

Verse 564 (छंद)

अवगाहि सोक समुद्र सोचहिं नारि नर ब्याकुल महा। दै दोष सकल सरोष बोलहिं बाम बिधि कीन्हो कहा।। सुर सिद्ध तापस जोगिजन मुनि देखि दसा बिदेह की। तुलसी न समरथु कोउ जो तरि सकै सरित सनेह की।।

[Text gefiltert – Übersetzung nicht möglich, da der Originalvers nicht vorliegt.]

Verse 565 (दोहा/सोरठा)

किए अमित उपदेस जहँ तहँ लोगन्ह मुनिबरन्ह। धीरजु धरिअ नरेस कहेउ बसिष्ठ बिदेह सन।।276।।

Er erteilte unzählige Belehrungen hier und dort an die Menschen und an die großen Weisen. Seid geduldig, sprach der König, und Vashishtha wandte sich an Videha.

Verse 566 (चौपाई)

जासु ग्यानु रबि भव निसि नासा। बचन किरन मुनि कमल बिकासा।। तेहि कि मोह ममता निअराई। यह सिय राम सनेह बड़ाई।। बिषई साधक सिद्ध सयाने। त्रिबिध जीव जग बेद बखाने।। राम सनेह सरस मन जासू। साधु सभाँ बड़ आदर तासू।। सोह न राम पेम बिनु ग्यानू। करनधार बिनु जिमि जलजानू।। मुनि बहुबिधि बिदेहु समुझाए। रामघाट सब लोग नहाए।। सकल सोक संकुल नर नारी। सो बासरु बीतेउ बिनु बारी।। पसु खग मृगन्ह न कीन्ह अहारू। प्रिय परिजन कर कौन बिचारू।।

Dessen Wissen die Sonne ist, die die Nacht des weltlichen Daseins vertreibt, dessen Worte Strahlen sind, die die Lotusblumen der Weisen erblühen lassen; wie könnten ihn Verblendung und Anhänglichkeit erreichen? Das ist die Größe der Liebe von Sita und Rama. Die Weisen wissen, dass der Sucher, der Vollendete und der Kluge die drei Arten von Seelen sind, die in den Veden beschrieben werden. Wer im Herzen erfüllt ist vom Nektar der Liebe zu Rama, der wird in der Versammlung der Heiligen hoch geehrt. Ohne Liebe zu Rama erstrahlt das Wissen nicht, wie eine Wasserlilie ohne die Sonne nicht erblüht. Der Weise Videha unterwies sie auf vielfache Weise; alle Menschen badeten am Rama-Ghat. Alle Männer und Frauen waren erfüllt von Kummer und Schmerz; jener Tag verging ohne jegliche Festlichkeit. Die Tiere, Vögel und Hirsche nahmen keine Nahrung zu sich, noch machten sich ihre Lieben Gedanken über irgendeine andere Sache.

Verse 567 (दोहा/सोरठा)

दोउ समाज निमिराजु रघुराजु नहाने प्रात। बैठे सब बट बिटप तर मन मलीन कृस गात।।277।।

Beide Scharen, König Nimi und der Herr der Raghus, badeten am Morgen. Alle saßen unter Banyan- und anderen Bäumen, ihre Herzen niedergeschlagen und ihre Körper abgemagert.

Verse 568 (चौपाई)

जे महिसुर दसरथ पुर बासी। जे मिथिलापति नगर निवासी।। हंस बंस गुर जनक पुरोधा। जिन्ह जग मगु परमारथु सोधा।। लगे कहन उपदेस अनेका। सहित धरम नय बिरति बिबेका।। कौसिक कहि कहि कथा पुरानीं। समुझाई सब सभा सुबानीं।। तब रघुनाथ कोसिकहि कहेऊ। नाथ कालि जल बिनु सबु रहेऊ।। मुनि कह उचित कहत रघुराई। गयउ बीति दिन पहर अढ़ाई।। रिषि रुख लखि कह तेरहुतिराजू। इहाँ उचित नहिं असन अनाजू।। कहा भूप भल सबहि सोहाना। पाइ रजायसु चले नहाना।।

Jene, die die großen Herren waren, die in Dasharathas Stadt wohnten, und jene, die Bewohner der Stadt des Herrn von Mithila waren; der Familien-Guru der Linie von Janaka, der das höchste Ziel des Weges der Welt erforscht hatte; sie begannen, viele Belehrungen zu geben, zusammen mit Rechtschaffenheit, Staatskunst, Entsagung und Unterscheidungskraft. Kushika erzählte und erzählte alte Geschichten und unterwies die ganze Versammlung mit guten Worten. Dann sprach der Herr der Raghus zu Kushika: O Herr, ohne Wasser ist alles verdorrt. Der Weise sprach: Du sagst das Passende, sprach der Herr der Raghus. Der Tag war vergangen, zweieinhalb Wachen waren verstrichen. Als sie die Not des Weisen sahen, sprach der König von Tirhut: Hier ist es nicht angemessen, Speise zu nehmen. Was kann getan werden? sprach der König. Alles ist gut. Nach Erlaubnis erhalten zu haben, gingen sie baden.

Verse 569 (दोहा/सोरठा)

तेहि अवसर फल फूल दल मूल अनेक प्रकार। लइ आए बनचर बिपुल भरि भरि काँवरि भार।।278।।

Zu jener Zeit brachten die Waldbewohner Früchte, Blüten, Blätter und Wurzeln vieler Art, wobei sie große Körbe mit reichlichen Lasten füllten.

Verse 570 (चौपाई)

कामद मे गिरि राम प्रसादा। अवलोकत अपहरत बिषादा।। सर सरिता बन भूमि बिभागा। जनु उमगत आनँद अनुरागा।। बेलि बिटप सब सफल सफूला। बोलत खग मृग अलि अनुकूला।। तेहि अवसर बन अधिक उछाहू। त्रिबिध समीर सुखद सब काहू।। जाइ न बरनि मनोहरताई। जनु महि करति जनक पहुनाई।। तब सब लोग नहाइ नहाई। राम जनक मुनि आयसु पाई।। देखि देखि तरुबर अनुरागे। जहँ तहँ पुरजन उतरन लागे।। दल फल मूल कंद बिधि नाना। पावन सुंदर सुधा समाना।।

Durch Ramas Gnade wurde der Berg Chitrakuta zum Erfüller der Wünsche, der allen Kummer auf einen Blick vertrieb. Die Seen, Flüsse, Wälder und Regionen der Erde schienen überzufließen von Freude und Liebe. Die Schlingpflanzen und Bäume waren alle beladen mit Blüten und Früchten; die Vögel, Hirsche und Bienen sprachen in süßer Harmonie. Zu jener Zeit war der Wald erfüllt von gesteigerter Freude, und die Brise wehte sanft und brachte allen Wohlergehen. Seine Lieblichkeit kann nicht beschrieben werden; es war, als würde die Erde sich selbst zur Gastgeberin von Janaka machen. Dann badeten alle Menschen wieder und wieder; Rama, Janaka und die Weisen erhielten Erlaubnis. Mit Liebe die Bäume betrachtend, begannen die Bürger sich hier und dort niederzulassen. Es gab Früchte, Wurzeln und Knollen vieler Art, rein, schön und dem Nektar gleich.

Verse 571 (दोहा/सोरठा)

सादर सब कहँ रामगुर पठए भरि भरि भार। पूजि पितर सुर अतिथि गुर लगे करन फरहार।।279।।

Mit Ehrfurcht sandte Rama überall Boten, die Last auf Last trugen. Nachdem sie die Ahnen, Götter, Gäste und Lehrer verehrt hatten, machten sie sich an die Fröhlichkeit.