
Sukta 9.87
Unspecified here; hymn-level Anukramaṇī needed.
Soma Pavamāna.
Likely Triṣṭubh (common in RV; requires verification).
এই পৱমান সোম সূক্তত সোমৰ দ্ৰুত আৰু উদ্দেশ্যনিষ্ঠ প্ৰবাহক উদ্যাপন কৰা হৈছে—যজ্ঞৰ ছাঁকনি/পৱিত্ৰসমূহৰ মাজেৰে শুদ্ধ হৈ, সুসজ্জিত দৌৰ-ঘোঁৰাৰ দৰে পবিত্ৰ আসন (বৰহিস্)লৈ তেওঁক লৈ যোৱা হয়। পদসমূহে সোমৰ শোধনক বল/বিজয় (ৱাজ), খ্যাতি/যশ (শ্ৰৱস্), পোষণ (ইষ্) আৰু অমৰত্ব (অমৃত) লাভৰ সৈতে সংযোগ কৰে; অন্তত ইন্দ্ৰৰ সৈতে সোমৰ সঙ্গ আৰু যথাযথ স্তৱন তথা ফলপ্ৰসূ প্ৰেৰণা লাভৰ বাবে প্ৰাৰ্থনাৰে সূক্তটি সমাপ্ত হয়।
Mantra 1
प्र तु द्रव परि कोशं नि षीद नृभिः पुनानो अभि वाजमर्ष । अश्वं न त्वा वाजिनं मर्जयन्तोऽच्छा बर्ही रशनाभिर्नयन्ति ॥
আগবাঢ়ি দৌৰি যা; পাত্ৰ (কোষ)ৰ চাৰিওফালে ঘূৰি নামি বহা। নৃভিঃ (মানৱ-শক্তিসমূহে) পবিত্ৰ কৰি, বাজ (বল-সমৃদ্ধি)ৰ দিশে প্রবাহিত হওঁ। যেন দ্ৰুত অশ্বক সাজি-মাজি কৰে, তেনেকৈ তোক, বাজিক (শক্তিমান)ক, শোধন কৰি, ৰশনা (লাগাম)দ্বাৰা বৰ্হি (পবিত্ৰ আসন)লৈ নি যায়।
Mantra 2
स्वायुधः पवते देव इन्दुरशस्तिहा वृजनं रक्षमाणः । पिता देवानां जनिता सुदक्षो विष्टम्भो दिवो धरुणः पृथिव्याः ॥
নিজ শক্তিৰ অস্ত্ৰে সজ্জিত দেৱ ইন্দু পৱিত্ৰ হৈ প্রবাহিত হয়—অশস্তি-হা (অস্তোত্ৰযোগ্য/অপবিত্ৰক বধকাৰী) হৈ, ঋজনা (সুশৃঙ্খল ক্ষেত্ৰ) ৰক্ষা কৰে। দেৱসকলৰ পিতা, সুদক্ষ জনিতা (সু-কৌশলী স্ৰষ্টা), সি দ্যৌৰ বিস্তম্ভ (আকাশৰ দৃঢ় স্তম্ভ) আৰু পৃথিৱীৰ ধাৰুণ (ধাৰক ভিত্তি)।
Mantra 3
ऋषिर्विप्रः पुरएता जनानामृभुर्धीर उशना काव्येन । स चिद्विवेद निहितं यदासामपीच्यं गुह्यं नाम गोनाम् ॥
ঋষি, দীপ্ত বিপ্ৰ, জনসমূহৰ আগভাগৰ নেতা—ঋভু, ধীৰ, কাব্যশিল্পেৰে উশনা-সদৃশ আকাঙ্ক্ষী—সিও আবিষ্কাৰ কৰিলে যি লুকাই থোৱা আছিল: গোনাম্—আলোকৰ ৰশ্মিসমূহৰ—গুহ্য, অন্তৰ্নিহিত নাম।
Mantra 4
एष स्य ते मधुमाँ इन्द्र सोमो वृषा वृष्णे परि पवित्रे अक्षाः । सहस्रसाः शतसा भूरिदावा शश्वत्तमं बर्हिरा वाज्यस्थात् ॥
এই তোমাৰ মধুময় সোম, হে ইন্দ্ৰ; বৃষৰ বাবে বৃষ, সি পৱিত্ৰৰ চাৰিওফালে বৈ গৈছে। সহস্ৰজয়ী, শতজয়ী, বহুদাতা—চিৰস্থায়ী, তেজস্বীজনাই পবিত্ৰ বৰ্হিস্-আসনত নিজৰ স্থান গ্ৰহণ কৰিলে।
Mantra 5
एते सोमा अभि गव्या सहस्रा महे वाजायामृताय श्रवांसि । पवित्रेभिः पवमाना असृग्रञ्छ्रवस्यवो न पृतनाजो अत्याः ॥
এই সোমসমূহ গৱ্য সহস্ৰ ৰশ্মিৰ দিশে আগবাঢ়ে—মহৎ বাজ, বলৰ পূৰ্ণতা, অমৃতত্ব আৰু শ্ৰৱণ-প্ৰেৰিত শক্তিসমূহৰ দিশে। পৱিত্ৰসমূহৰ দ্বাৰা নিজকে শুদ্ধ কৰি, সিহঁতে ধাৰাৰূপে ওলাই আহিল—যুদ্ধ-আক্রমণকাৰী দ্ৰুত অশ্বৰ দৰে দীপ্ত যশ বিচাৰি।
Mantra 6
परि हि ष्मा पुरुहूतो जनानां विश्वासरद्भोजना पूयमानः । अथा भर श्येनभृत प्रयांसि रयिं तुञ्जानो अभि वाजमर्ष ॥
নিশ্চয়েই, জনসমূহৰ মাজত বহুল আহ্বানিত (পুরুহূত), শুদ্ধ হৈ তুমি আনন্দদায়ক ভোজনসমূহৰ চাৰিওফালে পৰিভ্ৰমণ কৰিছা। তেতিয়া, হে শ্যেন-বাহিত, তোমাৰ অগ্ৰগামী দানসমূহ আন; ৰয়ি (আধ্যাত্মিক ঐশ্বৰ্য) উন্মোচন কৰি, বিজয়ী বল ‘বাজ’ৰ অভিমুখে ধাৱিত হওঁ।
Mantra 7
एष सुवानः परि सोमः पवित्रे सर्गो न सृष्टो अदधावदर्वा । तिग्मे शिशानो महिषो न शृङ्गे गा गव्यन्नभि शूरो न सत्वा ॥
এই সোম, সুৱান (নিষ্পীড়িত) হৈ, পৱিত্ৰৰ চাৰিওফালে মুক্ত স্ৰোতৰ দৰে পৰিভ্ৰমণ কৰি আগবাঢ়ে। তীক্ষ্ণ ধাৰসমূহত নিজকে শাণ দি—শিঙত শাণ দিয়া মহিষৰ দৰে—গাভ্য (গো-ৰশ্মি/আলোক-ৰশ্মি) বিচাৰে; বীৰৰ দৰে, শক্তিমান সত্তা, আগলৈ ঠেলি যায়।
Mantra 8
एषा ययौ परमादन्तरद्रेः कूचित्सतीरूर्वे गा विवेद । दिवो न विद्युत्स्तनयन्त्यभ्रैः सोमस्य ते पवत इन्द्र धारा ॥
এই সোমধাৰা সৰ্বোচ্চ স্থানৰ পৰা গৈ শিলাৰ অন্তৰ-হৃদয়ত প্ৰৱেশ কৰিলে; অনুসন্ধানী হৈ, বিস্তৃত গুহাত গাভীসমূহ (আলোক-ৰশ্মি) আৱিষ্কাৰ কৰিলে। আকাশৰ বিদ্যুৎ যেন মেঘমাজত গর্জে, হে ইন্দ্ৰ, তোমাৰ সোমধাৰা শুদ্ধ হৈ প্ৰৱাহিত হয়।
Mantra 9
उत स्म राशिं परि यासि गोनामिन्द्रेण सोम सरथं पुनानः । पूर्वीरिषो बृहतीर्जीरदानो शिक्षा शचीवस्तव ता उपष्टुत् ॥
আৰু সঁচাকৈ, হে সোম, পৱিত্ৰ হৈ ইন্দ্ৰৰ সৈতে একে ৰথত সহযাত্ৰা কৰি, তুমি গোনাম্—উজ্জ্বল গাভীৰসম (আলোক-ভাণ্ডাৰ) ৰাশি চাৰিওফালে পৰিভ্ৰমণ কৰিছা। প্ৰাচীন পূৰ্ণতাৰে বিৰাট পোষণ-শক্তি দান কৰা হে মহাবলৱান, শচীবান, তোমাৰ সেই শক্তিসমূহক যথাযথভাৱে স্তৱ কৰিবলৈ আমাক শিক্ষা দিয়া।
It praises Soma as he is purified through the ritual filter and brought to the sacred seat, and it asks for the benefits that purification brings—strength, nourishment, fame, and a taste of immortality.
Because Soma’s flow is fast and forceful, and the ritual purification is like grooming and harnessing a swift horse—turning raw energy into controlled power for victory and blessing.
It expresses their close partnership: Soma empowers Indra for victorious action, and together they secure abundance and protection for the worshippers.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.